{"paper":{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","variant":null,"exam_pdf":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona.pdf","key_pdf":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi.pdf","question_count":28,"source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/30","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"30","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 30. (1 pkt)\nW cyklu komórkowym wyróżniamy fazę podziału oraz okres międzypodziałowy (interfazę).\nInterfaza trwa dłużej niż mitoza, a w jej przebiegu możemy wyodrębnić charakterystyczne\nfazy G1, S, G2.\nDobierz opisy do procesów zachodzących w fazach G1, S, G2.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 30. (1 pkt)\nW cyklu komórkowym wyróżniamy fazę podziału oraz okres międzypodziałowy (interfazę).\nInterfaza trwa dłużej niż mitoza, a w jej przebiegu możemy wyodrębnić charakterystyczne\nfazy G1, S, G2.\nDobierz opisy do procesów zachodzących w fazach G1, S, G2.","solution":"
FazaNumer opisu
$G_1$III
SI
$G_2$II
","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-30.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/31","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"31","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 31. (2 pkt)\nPoniższy rysunek przedstawia schematycznie budowę mitochondrium, w którym zachodzi\nm.in. proces oddychania wewnątrzkomórkowego.\nPodaj nazwy struktur oznaczonych na schemacie jako X oraz Y i podaj, jakie etapy\noddychania komórkowego zachodzą w ich obrębie.\nFaza\nNumer opisu\nG1\nS\nG2\nOpis I\nW tej fazie zachodzi replikacja DNA.\nOpis II\nW tej fazie ilość DNA jest podwojona.\nOpis III\nW tej fazie ilość DNA jest na poziomie 2c.\nArkusz II\n3","answer":null,"answer_text":"Zadanie 31. (2 pkt)\nPoniższy rysunek przedstawia schematycznie budowę mitochondrium, w którym zachodzi\nm.in. proces oddychania wewnątrzkomórkowego.\nPodaj nazwy struktur oznaczonych na schemacie jako X oraz Y i podaj, jakie etapy\noddychania komórkowego zachodzą w ich obrębie.\nX - grzebień mitochondrialny - łańcuch oddechowy\nY - matriks - cykl Krebsa\nFaza\nNumer opisu\nG1\nIII\nS\nI\nG2\nII\nOpis I\nW tej fazie zachodzi replikacja DNA.\nOpis II\nW tej fazie ilość DNA jest podwojona.\nOpis III\nW tej fazie ilość DNA jest na poziomie 2c.\nArkusz II\n3","solution":"X – grzebień mitochondrialny – łańcuch oddechowy
Y – matriks – cykl Krebsa","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-31.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/32","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"32","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 32. (2 pkt)\nWęglowodany to grupa różnorodnych związków organicznych. Wyróżniamy wśród nich\nm.in. monosacharydy (cukry proste) i polisacharydy (cukry złożone, zawierające więcej niż\n10 cząsteczek monosacharydów). Różnią się one właściwościami np. rozpuszczalnością\nw wodzie i, co się z tym wiąże, pełnioną w komórce funkcją.\nUzupełnij poniższą tabelę wpisując odpowiednie przykłady węglowodanów oraz określ\nich rozpuszczalność w wodzie i podstawową funkcję pełnioną w komórce lub\norganizmie.\nGrupa\nwęglowodanów\nPrzykład\n(nazwa związku)\nRozpuszczalność\nw wodzie\n(słaba / dobra)\nFunkcja w komórce lub\norganizmie\n(strukturalna / energetyczna /\nzapasowa / regulacyjna)\nmonosacharydy\npolisacharydy","answer":null,"answer_text":"Zadanie 32. (2 pkt)\nWęglowodany to grupa różnorodnych związków organicznych. Wyróżniamy wśród nich\nm.in. monosacharydy (cukry proste) i polisacharydy (cukry złożone, zawierające więcej niż\n10 cząsteczek monosacharydów). Różnią się one właściwościami np. rozpuszczalnością\nw wodzie i, co się z tym wiąże, pełnioną w komórce funkcją.\nUzupełnij poniższą tabelę wpisując odpowiednie przykłady węglowodanów oraz określ\nich rozpuszczalność w wodzie i podstawową funkcję pełnioną w komórce lub\norganizmie.\nGrupa\nwęglowodanów\nPrzykład\n(nazwa związku)\nRozpuszczalność\nw wodzie\n(słaba / dobra)\nFunkcja w komórce lub\norganizmie\n(strukturalna / energetyczna /\nzapasowa / regulacyjna)\nmonosacharydy\nglukoza\ndobra\nrozpuszczalność\nenergetyczna\npolisacharydy\nceluloza\nsłaba\nrozpuszczalność\nstrukturalna","solution":"
Grupa węglowodanówPrzykład (nazwa związku)Rozpuszczalność w wodzie (słaba / dobra)Funkcja w komórce lub organizmie (strukturalna / energetyczna / zapasowa / regulacyjna)
monosacharydyglukozadobra rozpuszczalnośćenergetyczna
polisacharydycelulozasłaba rozpuszczalnośćstrukturalna
","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-32.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/33","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"33","points":3,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 33. (3 pkt)\nU niektórych słodkowodnych protistów, np. pantofelków występują tzw. wodniczki tętniące,\nktóre zbierają wodę z wnętrza komórki i wypompowują ją na zewnątrz. Pulsowanie\nwodniczek tętniących łatwo zaobserwować w mikroskopie optycznym.\nZaplanuj doświadczenie pozwalające rozwiązać problem badawczy:\nCzy częstotliwość pulsowania wodniczek tętniących u pantofelków zależy od stężenia NaCl\nw ich środowisku zewnętrznym?\nDo dyspozycji masz: mikroskop, akwarium z hodowlą pantofelków, zlewki, szkiełka\npodstawowe, zakraplacz, 1% roztwór NaCl, wodę destylowaną.\nW planie doświadczenia uwzględnij:\n- próbę kontrolną,\n- próbę badawczą,\n- sposób uzyskiwania wyników.\nNr zadania\n30.\n31.\n32.\n33.\nMaks. liczba pkt\n1\n2\n2\n3\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nArkusz II\n4","answer":null,"answer_text":"Zadanie 33. (3 pkt)\nU niektórych słodkowodnych protistów, np. pantofelków występują tzw. wodniczki tętniące,\nktóre zbierają wodę z wnętrza komórki i wypompowują ją na zewnątrz. Pulsowanie\nwodniczek tętniących łatwo zaobserwować w mikroskopie optycznym.\nZaplanuj doświadczenie pozwalające rozwiązać problem badawczy:\nCzy częstotliwość pulsowania wodniczek tętniących u pantofelków zależy od stężenia NaCl\nw ich środowisku zewnętrznym?\nDo dyspozycji masz: mikroskop, akwarium z hodowlą pantofelków, zlewki, szkiełka\npodstawowe, zakraplacz, 1% roztwór NaCl, wodę destylowaną.\nW planie doświadczenia uwzględnij:\n- próbę kontrolną,\n- próbę badawczą,\n- sposób uzyskiwania wyników.\nOpis próby kontrolnej:\nkilka pantofelków umieszczonych w wodzie z akwarium.\nOpis próby badawczej:\nkilka pantofelków umieszczonych w co najmniej dwóch roztworach o różnych\nstężeniach soli (np. 1% i 0,5% roztworze).\nSposób uzyskiwania wyników:\nObserwowanie\nczęstotliwości\npulsowania\nwodniczek\nu\npantofelków\numieszczonych w roztworach - w próbie kontrolnej i w próbie badawczej.\nNr zadania\n30.\n31.\n32.\n33.\nMaks. liczba pkt\n1\n2\n2\n3\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nArkusz II\n4","solution":"Opis próby kontrolnej:
kilka pantofelków umieszczonych w wodzie z akwarium.

Opis próby badawczej:
kilka pantofelków umieszczonych w co najmniej dwóch roztworach o różnych stężeniach soli (np. 1% i 0,5% roztworze).

Sposób uzyskiwania wyników:
Obserwowanie częstotliwości pulsowania wodniczek u pantofelków umieszczonych w roztworach – w próbie kontrolnej i w próbie badawczej.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-33.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/34","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"34","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 34. (2 pkt)\nKomórki żywych organizmów są bardzo różnorodne. Poniższe rysunki przedstawiają\nkomórkę bakteryjną (A) oraz roślinną (B).\nPodaj nazwy dwóch widocznych na rysunkach struktur wspólnych dla obu komórek\ni zaznacz je na rysunkach.","answer":"A, B","answer_text":"Zadanie 34. (2 pkt)\nKomórki żywych organizmów są bardzo różnorodne. Poniższe rysunki przedstawiają\nkomórkę bakteryjną (A) oraz roślinną (B).\nPodaj nazwy dwóch widocznych na rysunkach struktur wspólnych dla obu komórek\ni zaznacz je na rysunkach.\n1. ściana komórkowa\n2. cytoplazma","solution":"1. ściana komórkowa
2. cytoplazma","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-34.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/35","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"35","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 35. (1 pkt)\nPoniższe zdania zawierają informacje o fazie fotosyntezy niezależnej od światła.\nZaznacz zdanie zawierające błędną informację i uzasadnij swój wybór.\n1. Reakcje niezależne od światła przebiegają w stromie chloroplastów.\n2. Faza niezależna od światła, czyli tzw. cykl Calvina, składa się z trzech etapów -\nkarboksylacji, redukcji i regeneracji.\n3. W stromie chloroplastów, w wyniku cyklu przemian CO2 zostaje przekształcony\nw produkt fotosyntezy.\n4. W procesie redukcji dwutlenku węgla wykorzystywane są produkty fazy świetlnej - ATP\ni NADP.\nArkusz II\n5","answer":null,"answer_text":"Zadanie 35. (1 pkt)\nPoniższe zdania zawierają informacje o fazie fotosyntezy niezależnej od światła.\nZaznacz zdanie zawierające błędną informację i uzasadnij swój wybór.\n1. Reakcje niezależne od światła przebiegają w stromie chloroplastów.\n2. Faza niezależna od światła, czyli tzw. cykl Calvina, składa się z trzech etapów -\nkarboksylacji, redukcji i regeneracji.\n3. W stromie chloroplastów, w wyniku cyklu przemian CO2 zostaje przekształcony\nw produkt fotosyntezy.\n4. W procesie redukcji dwutlenku węgla wykorzystywane są produkty fazy\nświetlnej - ATP i NADP.\nProduktem fazy świetlnej, wykorzystywanym do redukcji dwutlenku węgla jest\nNADPH2.\n1\n1\n2\n2\nArkusz II\n5","solution":"Błędne zdanie: 4. W procesie redukcji dwutlenku węgla wykorzystywane są produkty fazy świetlnej – ATP i NADP.
Uzasadnienie: Produktem fazy świetlnej, wykorzystywanym do redukcji dwutlenku węgla jest $NADPH_2$.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-35.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/36","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"36","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 36. (2 pkt)\nGlikoliza jest powszechnym szlakiem metabolicznym zachodzącym w cytoplazmie komórek\nwszystkich żywych organizmów.\nWypisz z poniższego schematu trzy substraty oraz trzy produkty procesu glikolizy.\nsubstraty glikolizy:\nprodukty glikolizy:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 36. (2 pkt)\nGlikoliza jest powszechnym szlakiem metabolicznym zachodzącym w cytoplazmie komórek\nwszystkich żywych organizmów.\nWypisz z poniższego schematu trzy substraty oraz trzy produkty procesu glikolizy.\nsubstraty glikolizy:\nglukoza, PI, NAD+.\nprodukty glikolizy:\nNADH2, ATP, kwas pirogronowy.","solution":"substraty glikolizy: glukoza, $P_I$, $NAD^+$.
produkty glikolizy: $NADH_2$, ATP, kwas pirogronowy.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-36.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/37","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"37","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 37. (1 pkt)\nChemosynteza jest formą asymilacji CO2, dla której źródłem energii są procesy utleniania,\nnajczęściej związków nieorganicznych. Mimo, iż bakterie chemosyntetyzujące nie są\ngłównymi producentami masy organicznej, odgrywają jednak dużą rolę w ekosystemach\nwodnych i lądowych.\nPrzedstaw na dowolnym przykładzie bakterii chemosyntetyzujących ich znaczenie\nw przyrodzie.\nNr zadania\n34.\n35.\n36.\n37.\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n2\n1\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nArkusz II\n6","answer":null,"answer_text":"Zadanie 37. (1 pkt)\nChemosynteza jest formą asymilacji CO2, dla której źródłem energii są procesy utleniania,\nnajczęściej związków nieorganicznych. Mimo, iż bakterie chemosyntetyzujące nie są\ngłównymi producentami masy organicznej, odgrywają jednak dużą rolę w ekosystemach\nwodnych i lądowych.\nPrzedstaw na dowolnym przykładzie bakterii chemosyntetyzujących ich znaczenie\nw przyrodzie.\nBakterie chemosyntetyzujące uczestniczą w obiegu pierwiastków w przyrodzie\nnp.\nbakterie\nnitryfikacyjne\nw\nobiegu\nazotu,\nutleniając\namoniak\ndo przyswajalnych dla roślin azotanów.\nNr zadania\n34.\n35.\n36.\n37.\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n2\n1\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nArkusz II\n6","solution":"Bakterie chemosyntetyzujące uczestniczą w obiegu pierwiastków w przyrodzie np. bakterie nitryfikacyjne w obiegu azotu, utleniając amoniak do przyswajalnych dla roślin azotanów.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-37.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/38","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"38","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 38. (2 pkt)\nTempo procesów fizjologicznych przebiegających u organizmów zmiennocieplnych jest\nw dużej mierze uzależnione od temperatury otoczenia. Zaobserwowano, że jeśli wąż może\nwybrać sobie położenie w stosunku do źródła ciepła, to zbliża się do niego w okresie\ntrawienia, zaś odsuwa się podczas głodu.\nWyjaśnij, co jest przyczyną takiego zachowania się węży podczas trawienia pokarmu,\na co w czasie długotrwałej głodówki.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 38. (2 pkt)\nTempo procesów fizjologicznych przebiegających u organizmów zmiennocieplnych jest\nw dużej mierze uzależnione od temperatury otoczenia. Zaobserwowano, że jeśli wąż może\nwybrać sobie położenie w stosunku do źródła ciepła, to zbliża się do niego w okresie\ntrawienia, zaś odsuwa się podczas głodu.\nWyjaśnij, co jest przyczyną takiego zachowania się węży podczas trawienia pokarmu,\na co w czasie długotrwałej głodówki.\nZbliżenie się do źródła ciepła w czasie trawienia podwyższa temperaturę ciała\nwęża, co przyśpiesza proces trawienia pokarmu.\nW czasie głodu niższa temperatura ciała węża powoduje spadek tempa\nmetabolizmu, w tym oddychania komórkowego, a tym samym zmniejszenie\nzużycia związków organicznych.","solution":"Zbliżenie się do źródła ciepła w czasie trawienia podwyższa temperaturę ciała węża, co przyśpiesza proces trawienia pokarmu.
W czasie głodu niższa temperatura ciała węża powoduje spadek tempa metabolizmu, w tym oddychania komórkowego, a tym samym zmniejszenie zużycia związków organicznych.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-38.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/39","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"39","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 39. (2 pkt)\nMłode organy roślin wieloletnich oraz całe rośliny zielne okrywa żywa tkanka zwana skórką.\nZbudowana jest ona najczęściej z pojedynczej warstwy ściśle do siebie przylegających\nkomórek. Jednak skórka takich organów jak liście i łodygi różni się budową i funkcją\nod skórki okrywającej korzenie.\nPodaj dwie różnice w budowie między skórką okrywającą części nadziemne a skórką\nkorzenia roślin zielnych.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 39. (2 pkt)\nMłode organy roślin wieloletnich oraz całe rośliny zielne okrywa żywa tkanka zwana skórką.\nZbudowana jest ona najczęściej z pojedynczej warstwy ściśle do siebie przylegających\nkomórek. Jednak skórka takich organów jak liście i łodygi różni się budową i funkcją\nod skórki okrywającej korzenie.\nPodaj dwie różnice w budowie między skórką okrywającą części nadziemne a skórką\nkorzenia roślin zielnych.\nObecność kutikuli i aparatów szparkowych w skórce pędu, a brak ww.\nelementów w skórce korzenia.","solution":"Obecność kutikuli i aparatów szparkowych w skórce pędu, a brak ww. elementów w skórce korzenia.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-39.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/40","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"40","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 40. (1 pkt)\nOrganizmy obupłciowe (obojnaki) charakteryzują się tym, że mają zdolność wytwarzania\nzarówno żeńskich, jak i męskich komórek rozrodczych. Jednak przeważająca część tych\norganizmów „unika” samozapłodnienia i w miarę możliwości doprowadza do zapłodnienia\nkrzyżowego.\nWyjaśnij, dlaczego organizmy obupłciowe „unikają” samozapłodnienia.\nArkusz II\n7","answer":null,"answer_text":"Zadanie 40. (1 pkt)\nOrganizmy obupłciowe (obojnaki) charakteryzują się tym, że mają zdolność wytwarzania\nzarówno żeńskich, jak i męskich komórek rozrodczych. Jednak przeważająca część tych\norganizmów „unika” samozapłodnienia i w miarę możliwości doprowadza do zapłodnienia\nkrzyżowego.\nWyjaśnij, dlaczego organizmy obupłciowe „unikają” samozapłodnienia.\nSamozapłodnienie zwiększa możliwość ujawnienia się mutacji recesywnych,\nktóre mogą być niekorzystne dla osobników.\nArkusz II\n7","solution":"Samozapłodnienie zwiększa możliwość ujawnienia się mutacji recesywnych, które mogą być niekorzystne dla osobników.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-40.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/41","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"41","points":3,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 41. (3 pkt)\nCharakterystyczne cechy ptaków wiążą się z ich zdolnością do aktywnego lotu.\nWymień trzy cechy budowy szkieletu ptaków, będące przystosowaniem do lotu oraz\nokreśl, jakie znaczenie adaptacyjne ma każda z wymienionych cech.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 41. (3 pkt)\nCharakterystyczne cechy ptaków wiążą się z ich zdolnością do aktywnego lotu.\nWymień trzy cechy budowy szkieletu ptaków, będące przystosowaniem do lotu oraz\nokreśl, jakie znaczenie adaptacyjne ma każda z wymienionych cech.\n1. Przekształcenie kończyny przedniej w skrzydło - stworzenie powierzchni\nlotnej,\n2. Pneumatyczne kości - zmniejszenie ciężaru ciała,\n3. Grzebień kostny na mostku - miejsce przyczepu mięśni poruszających\nskrzydłami.","solution":"1. Przekształcenie kończyny przedniej w skrzydło – stworzenie powierzchni lotnej,
2. Pneumatyczne kości – zmniejszenie ciężaru ciała,
3. Grzebień kostny na mostku – miejsce przyczepu mięśni poruszających skrzydłami.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-41.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/42","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"42","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 42. (2 pkt)\nPrzeczytaj uważnie poniższy tekst.\nW rozwoju owadów o przeobrażeniu zupełnym występuje charakterystyczna postać\npoczwarki. Wyróżnia się trzy typy poczwarek. Poczwarka wolna np. u chrząszcza\nprzypomina kształtem owada dorosłego. Ma ona wyraźne zawiązki skrzydeł i odnóży, które\nswobodnie wystają nad powierzchnię ciała. U poczwarki osłoniętej występującej u motyli\nzawiązki skrzydeł i odnóży tak ściśle przylegają do ciała, że ich obecność zaznacza się\njedynie w postaci niewyraźnych konturów, a kształt samej poczwarki jest obły. Poczwarki\ntych dwu typów są w pewnym stopniu ruchliwe. Do trzeciego typu zalicza się zupełnie\nnieruchomą poczwarkę baryłkowatą, charakterystyczną dla części muchówek. Ciało\ntej poczwarki jest nieforemne i baryłkowate. Zawiązki skrzydeł i odnóży są zupełnie\nniewidoczne.\nSkonstruuj tabelę, w której porównasz trzy cechy wymienionych typów poczwarek\nowadów, wpisując informacje podane w tekście.\nNr zadania\n38.\n39.\n40.\n41.\n42.\nMaks. liczba pkt\n2\n2\n1\n3\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nArkusz II\n8","answer":null,"answer_text":"Zadanie 42. (2 pkt)\nPrzeczytaj uważnie poniższy tekst.\nW rozwoju owadów o przeobrażeniu zupełnym występuje charakterystyczna postać\npoczwarki. Wyróżnia się trzy typy poczwarek. Poczwarka wolna np. u chrząszcza\nprzypomina kształtem owada dorosłego. Ma ona wyraźne zawiązki skrzydeł i odnóży, które\nswobodnie wystają nad powierzchnię ciała. U poczwarki osłoniętej występującej u motyli\nzawiązki skrzydeł i odnóży tak ściśle przylegają do ciała, że ich obecność zaznacza się\njedynie w postaci niewyraźnych konturów, a kształt samej poczwarki jest obły. Poczwarki\ntych dwu typów są w pewnym stopniu ruchliwe. Do trzeciego typu zalicza się zupełnie\nnieruchomą poczwarkę baryłkowatą, charakterystyczną dla części muchówek. Ciało\ntej poczwarki jest nieforemne i baryłkowate. Zawiązki skrzydeł i odnóży są zupełnie\nniewidoczne.\nSkonstruuj tabelę, w której porównasz trzy cechy wymienionych typów poczwarek\nowadów, wpisując informacje podane w tekście.\nTyp poczwarki\nCecha\nporównywana\nwolna\nosłonięta\nbaryłkowata\nkształt\nkształt owada\ndorosłego\nobły\nbaryłkowaty\nzawiązki skrzydeł\ni odnóży\ndobrze widoczne\nsłabo\nwidoczne\nniewidoczne\nruchliwość\nruchliwa\nruchliwa\nnieruchliwa\nNr zadania\n38.\n39.\n40.\n41.\n42.\nMaks. liczba pkt\n2\n2\n1\n3\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nArkusz II\n8","solution":"
Cecha porównywanaTyp poczwarki
wolnaosłoniętabaryłkowata
kształtkształt owada dorosłegoobłybaryłkowaty
zawiązki skrzydeł i odnóżydobrze widocznesłabo widoczneniewidoczne
ruchliwośćruchliwaruchliwanieruchliwa
","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-42.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/43","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"43","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 43. (2 pkt)\nPoniższa tabela zawiera porównanie zawartości niektórych aminokwasów egzogennych\nw białku zwierzęcym i roślinnym (w gramach aminokwasów na 100 gramów białka).\nAminokwas\nBiałko zwierzęce\n(wołowina)\nBiałko roślinne\n(kukurydza)\nBiałko roślinne\n(fasola)\nleucyna\n7,7\n24,0\n10,5\nfenyloalanina\n5,0\n6,5\n8,0\ntryptofan\n1,4\n0\n0\nlizyna\n8,2\n0\n7,2\nWypisz z tabeli nazwę aminokwasu, którego niedobór w organizmie może być skutkiem\ndiety wegetariańskiej oraz taki, którego najlepszym źródłem jest białko roślinne.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 43. (2 pkt)\nPoniższa tabela zawiera porównanie zawartości niektórych aminokwasów egzogennych\nw białku zwierzęcym i roślinnym (w gramach aminokwasów na 100 gramów białka).\nAminokwas\nBiałko zwierzęce\n(wołowina)\nBiałko roślinne\n(kukurydza)\nBiałko roślinne\n(fasola)\nleucyna\n7,7\n24,0\n10,5\nfenyloalanina\n5,0\n6,5\n8,0\ntryptofan\n1,4\n0\n0\nlizyna\n8,2\n0\n7,2\nWypisz z tabeli nazwę aminokwasu, którego niedobór w organizmie może być skutkiem\ndiety wegetariańskiej oraz taki, którego najlepszym źródłem jest białko roślinne.\nTryptofan - aminokwas, którego brak w organizmie wskutek diety\nwegetariańskiej.\nLeucyna - aminokwas, którego najlepszym źródłem jest białko roślinne.","solution":"Tryptofan – aminokwas, którego brak w organizmie wskutek diety wegetariańskiej.
Leucyna – aminokwas, którego najlepszym źródłem jest białko roślinne.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-43.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/44","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"44","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 44. (1 pkt)\nRyniofity to najpierwotniejsze rośliny lądowe. Najbardziej znanym ich przedstawicielem jest\ndewońska rynia. Współczesne widłakowe to prawdziwe, żyjące skamieniałości o planie\nbudowy niezmienionym od ponad 300 mln lat.\nKorzystając z zamieszczonych rysunków, podaj jedną cechę budowy wspólną\ndla widłaka i rynii.\nArkusz II\n9","answer":null,"answer_text":"Zadanie 44. (1 pkt)\nRyniofity to najpierwotniejsze rośliny lądowe. Najbardziej znanym ich przedstawicielem jest\ndewońska rynia. Współczesne widłakowe to prawdziwe, żyjące skamieniałości o planie\nbudowy niezmienionym od ponad 300 mln lat.\nKorzystając z zamieszczonych rysunków, podaj jedną cechę budowy wspólną\ndla widłaka i rynii.\nWidlaste rozgałęzienia pędów.\nArkusz II\n9","solution":"Widlaste rozgałęzienia pędów.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-44.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/45","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"45","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 45. (2 pkt)\nPoniżej zamieszczony wykres przedstawia zależność między wilgotnością nasion kilku\ngatunków roślin a natężeniem procesu oddychania.\nSformułuj dwa wnioski wynikające z analizy wykresu.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 45. (2 pkt)\nPoniżej zamieszczony wykres przedstawia zależność między wilgotnością nasion kilku\ngatunków roślin a natężeniem procesu oddychania.\nSformułuj dwa wnioski wynikające z analizy wykresu.\nZe wzrostem wilgotności nasion wzrasta w nich natężenie oddychania\nkomórkowego.\nNasiona żyta reagują na wzrost ich wilgotności najwolniejszym wzrostem\nnatężenia oddychania.","solution":"Ze wzrostem wilgotności nasion wzrasta w nich natężenie oddychania komórkowego.
Nasiona żyta reagują na wzrost ich wilgotności najwolniejszym wzrostem natężenia oddychania.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-45.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/46","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"46","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 46. (2 pkt)\nOsobliwością płazów jest ich gospodarka wodna. Zwierzęta te nigdy nie piją wody,\nlecz pobierają ją przez skórę. Na brzusznej stronie tułowia i ud mają one okolice szczególnie\nobficie unaczynione, których funkcją jest absorpcja wody - do jej pobrania wystarcza\nwilgotna gleba. Gatunki żyjące w okolicach suchych gromadzą, przy braku wody, duże ilości\nmocznika w płynach ustrojowych.\nWyjaśnij, jakie znaczenie dla sposobu pobierania wody przez płazy żyjące w suchym\nklimacie ma fakt gromadzenia znacznych ilości mocznika w płynach ustrojowych.\nNr zadania\n43.\n44.\n45.\n46.\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n2\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nArkusz II\n10","answer":null,"answer_text":"Zadanie 46. (2 pkt)\nOsobliwością płazów jest ich gospodarka wodna. Zwierzęta te nigdy nie piją wody,\nlecz pobierają ją przez skórę. Na brzusznej stronie tułowia i ud mają one okolice szczególnie\nobficie unaczynione, których funkcją jest absorpcja wody - do jej pobrania wystarcza\nwilgotna gleba. Gatunki żyjące w okolicach suchych gromadzą, przy braku wody, duże ilości\nmocznika w płynach ustrojowych.\nWyjaśnij, jakie znaczenie dla sposobu pobierania wody przez płazy żyjące w suchym\nklimacie ma fakt gromadzenia znacznych ilości mocznika w płynach ustrojowych.\nMocznik podwyższa stężenie płynów ustrojowych, dzięki czemu zwiększa się\nróżnica stężeń między płynami ustrojowymi płazów a środowiskiem zewnętrznym\ni wtedy następuje szybsze wchłanianie wody do ciała płazów.\nNr zadania\n43.\n44.\n45.\n46.\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n2\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nArkusz II\n10","solution":"Mocznik podwyższa stężenie płynów ustrojowych, dzięki czemu zwiększa się różnica stężeń między płynami ustrojowymi płazów a środowiskiem zewnętrznym i wtedy następuje szybsze wchłanianie wody do ciała płazów.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-46.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/47","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"47","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 47. (2 pkt)\nGen warunkujący barwę oczu u Drosophila melanogaster znajduje się w chromosomie X,\nprzy czym allel warunkujący oczy białe jest recesywny - a, a allel warunkujący oczy\nczerwone jest dominujący - A. Natomiast recesywny gen zredukowanych skrzydeł (b) nie jest\nsprzężony z płcią. Dziedziczenie płci u muszki owocowej odbywa się według podobnych\nzasad jak u człowieka.\nZapisz wszystkie możliwe genotypy samicy muszki owocowej o czerwonych oczach\ni normalnie wykształconych skrzydłach oraz wszystkie możliwe genotypy samca o tych\nsamych cechach.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 47. (2 pkt)\nGen warunkujący barwę oczu u Drosophila melanogaster znajduje się w chromosomie X,\nprzy czym allel warunkujący oczy białe jest recesywny - a, a allel warunkujący oczy\nczerwone jest dominujący - A. Natomiast recesywny gen zredukowanych skrzydeł (b) nie jest\nsprzężony z płcią. Dziedziczenie płci u muszki owocowej odbywa się według podobnych\nzasad jak u człowieka.\nZapisz wszystkie możliwe genotypy samicy muszki owocowej o czerwonych oczach\ni normalnie wykształconych skrzydłach oraz wszystkie możliwe genotypy samca o tych\nsamych cechach.\nSamica: XAXABB, XAXABb, XaXABB, XaXABb.\nSamiec: XAYBB, XAYBb.","solution":"Samica: $X^{A}X^{A}BB$, $X^{A}X^{A}Bb$, $X^{a}X^{A}BB$, $X^{a}X^{A}Bb$.
Samiec: $X^{A}YBB$, $X^{A}YBb$.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-47.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/48","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"48","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 48. (1 pkt)\nKolchicyna jest alkaloidem występującym w roślinie zwanej zimowitem jesiennym.\nTen związek chemiczny ma silny wpływ na przebieg podziału mitotycznego: hamuje\nwytwarzanie i funkcjonowanie wrzeciona podziałowego powodując, że chromosomy nie\nrozchodzą się do biegunów komórki. W takim przypadku nie dochodzi również do podziału\ncytoplazmy, czyli cytokinezy.\nPodaj nazwę rodzaju mutacji, jaka zajdzie po zadziałaniu kolchicyną na dzielące się,\ndiploidalne komórki.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 48. (1 pkt)\nKolchicyna jest alkaloidem występującym w roślinie zwanej zimowitem jesiennym.\nTen związek chemiczny ma silny wpływ na przebieg podziału mitotycznego: hamuje\nwytwarzanie i funkcjonowanie wrzeciona podziałowego powodując, że chromosomy nie\nrozchodzą się do biegunów komórki. W takim przypadku nie dochodzi również do podziału\ncytoplazmy, czyli cytokinezy.\nPodaj nazwę rodzaju mutacji, jaka zajdzie po zadziałaniu kolchicyną na dzielące się,\ndiploidalne komórki.\nPoliploidyzacja.","solution":"Poliploidyzacja.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-48.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/49","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"49","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 49. (1 pkt)\nWedług najnowszych badań, w co najmniej 16 organizmach z oddzielnych gałęzi\newolucyjnych kodonom są przypisane aminokwasy inne niż standardowo. Wiele gatunków\nglonu Acetabularia odczytuje kodony UAG i UAA, powszechnie oznaczające „stop”, jako\nglicynę. Kodon CUG, który normalnie oznacza leucynę, w komórkach grzybów z rodzaju\nCandida jest tłumaczony jako seryna.\nPodaj cechę kodu genetycznego, od której odstępstwa zostały przedstawione w tekście.\nArkusz II\n11","answer":null,"answer_text":"Zadanie 49. (1 pkt)\nWedług najnowszych badań, w co najmniej 16 organizmach z oddzielnych gałęzi\newolucyjnych kodonom są przypisane aminokwasy inne niż standardowo. Wiele gatunków\nglonu Acetabularia odczytuje kodony UAG i UAA, powszechnie oznaczające „stop”, jako\nglicynę. Kodon CUG, który normalnie oznacza leucynę, w komórkach grzybów z rodzaju\nCandida jest tłumaczony jako seryna.\nPodaj cechę kodu genetycznego, od której odstępstwa zostały przedstawione w tekście.\nKod jest uniwersalny.\nArkusz II\n11","solution":"Kod jest uniwersalny.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-49.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/50","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"50","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 50. (2 pkt)\nPoniżej przedstawiono fragment rodowodu obrazujący pojawianie się pewnej choroby.\nUstal i uzasadnij na podstawie schematu, czy choroba ta jest warunkowana przez\nmutację recesywną czy dominującą oraz czy gen, w którym zaszła mutacja, leży\nw autosomie, czy w chromosomie płciowym.\nOznaczenia:\n- kobieta zdrowa\n- kobieta chora\n- mężczyzna zdrowy\n- mężczyzna chory","answer":null,"answer_text":"Zadanie 50. (2 pkt)\nPoniżej przedstawiono fragment rodowodu obrazujący pojawianie się pewnej choroby.\nUstal i uzasadnij na podstawie schematu, czy choroba ta jest warunkowana przez\nmutację recesywną czy dominującą oraz czy gen, w którym zaszła mutacja, leży\nw autosomie, czy w chromosomie płciowym.\nOznaczenia:\n- kobieta zdrowa\n- kobieta chora\n- mężczyzna zdrowy\n- mężczyzna chory\nChoroba jest uwarunkowana mutacją recesywną, ponieważ zdrowi rodzice mają\nchore dziecko.\nGen leży w autosomie, ponieważ zdrowy ojciec ma chorą córkę.","solution":"Choroba jest uwarunkowana mutacją recesywną, ponieważ zdrowi rodzice mają chore dziecko.
Gen leży w autosomie, ponieważ zdrowy ojciec ma chorą córkę.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-50.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/51","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"51","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 51. (2 pkt)\nU groszku pachnącego cecha szerokich kwiatów jest sprzężona z cechą gładkich ziaren pyłku.\nW wyniku krzyżówki podwójnie heterozygotycznych roślin groszku pachnącego, o szerokich\nkwiatach i gładkich pyłkach, uzyskano 624 osobniki potomne. Wśród nich 155 roślin\nwykazywało obie cechy recesywne: kwiaty wąskie i pyłki szorstkie. W potomstwie nie było\nrekombinantów.\nZapisz genotypy rodzicielskich roślin groszku i ich potomstwa oraz ustal stosunek\nfenotypowy w pokoleniu F1.\nNr zadania\n47.\n48.\n49.\n50.\n51.\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n1\n2\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nArkusz II\n12","answer":null,"answer_text":"Zadanie 51. (2 pkt)\nU groszku pachnącego cecha szerokich kwiatów jest sprzężona z cechą gładkich ziaren pyłku.\nW wyniku krzyżówki podwójnie heterozygotycznych roślin groszku pachnącego, o szerokich\nkwiatach i gładkich pyłkach, uzyskano 624 osobniki potomne. Wśród nich 155 roślin\nwykazywało obie cechy recesywne: kwiaty wąskie i pyłki szorstkie. W potomstwie nie było\nrekombinantów.\nZapisz genotypy rodzicielskich roślin groszku i ich potomstwa oraz ustal stosunek\nfenotypowy w pokoleniu F1.\nP: AaBb x AaBb\nF1: AABB, AaBb, aabb\nStosunek fenotypowy w F1: (3:1)\n3 (szerokie kwiaty, gładkie pyłki): 1 (wąskie kwiaty, szorstkie pyłki).\nNr zadania\n47.\n48.\n49.\n50.\n51.\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n1\n2\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nArkusz II\n12","solution":"P: AaBb x AaBb
$F_1$: AABB, AaBb, aabb
Stosunek fenotypowy w $F_1$: (3:1)
3 (szerokie kwiaty, gładkie pyłki): 1 (wąskie kwiaty, szorstkie pyłki).","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-51.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/52","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"52","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 52. (2 pkt)\nZjawisko melanizmu przemysłowego zaobserwowano po raz pierwszy u motyla zwanego\nwłochaczem nabrzozakiem (Biston betularia). W czasach, gdy przemysł nie był jeszcze tak\nrozwinięty jak obecnie, podstawowe ubarwienie tego motyla było jasne. Osobniki z mutacją\npowodującą ciemne zabarwienie były rzadkością, gdyż siadając na korze brzóz pokrytej\nporostami były łatwiej dostrzegane i częściej zjadane przez ptaki. Obecnie w rejonach\nuprzemysłowionych kora drzew jest pozbawiona porostów i ciemna, a osobniki ciemno\nubarwione - częściej spotykane.\nOkreśl, jaki mechanizm ewolucji spowodował częstsze występowanie form ciemnych\nmotyla i wyjaśnij, jakie znaczenie dla nich ma fakt, iż obecnie kora drzew w rejonach\nuprzemysłowionych jest ciemna.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 52. (2 pkt)\nZjawisko melanizmu przemysłowego zaobserwowano po raz pierwszy u motyla zwanego\nwłochaczem nabrzozakiem (Biston betularia). W czasach, gdy przemysł nie był jeszcze tak\nrozwinięty jak obecnie, podstawowe ubarwienie tego motyla było jasne. Osobniki z mutacją\npowodującą ciemne zabarwienie były rzadkością, gdyż siadając na korze brzóz pokrytej\nporostami były łatwiej dostrzegane i częściej zjadane przez ptaki. Obecnie w rejonach\nuprzemysłowionych kora drzew jest pozbawiona porostów i ciemna, a osobniki ciemno\nubarwione - częściej spotykane.\nOkreśl, jaki mechanizm ewolucji spowodował częstsze występowanie form ciemnych\nmotyla i wyjaśnij, jakie znaczenie dla nich ma fakt, iż obecnie kora drzew w rejonach\nuprzemysłowionych jest ciemna.\nDobór naturalny.\nMotyle ciemne są mniej widoczne na ciemnej korze, więc mają więcej szans\nna przeżycie - jest ich więcej.","solution":"Dobór naturalny.
Motyle ciemne są mniej widoczne na ciemnej korze, więc mają więcej szans na przeżycie – jest ich więcej.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-52.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/53","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"53","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 53. (2 pkt)\nTeoria endosymbiozy zakłada, że mitochondria i plastydy są przekształconymi w procesie\newolucji mikroorganizmami, które dostały się do wnętrza komórki praeukariotycznej drogą\nfagocytozy, przy czym nie uległy strawieniu, lecz przekształciły się w wymienione wcześniej\norganella.\nSpośród podanych niżej zdań zaznacz dwa, które stanowią argumenty przemawiające\nza teorią endosymbiozy.\n1. Plastydy są spotykane w komórkach roślinnych i bakteryjnych.\n2. Mitochondria są spotykane we wszystkich komórkach oddychających tlenowo.\n3. Mitochondria i plastydy zawierają własną informację genetyczną w postaci DNA.\n4. Jedynie mitochondria zawierają enzymy umożliwiające przeprowadzanie oddychania\ntlenowego.\n5. Komórka eukariotyczna potrafi sama wytwarzać nowe mitochondria na drodze syntez\npotrzebnych składników.\n6. Niektóre formy plastydów mogą być bezbarwne.\n7. Analiza sekwencyjna białek mitochondrialnych i plastydowych wskazuje na ich bliskie\npokrewieństwo z prokariontami.\nArkusz II\n13","answer":"3. Mitochondria i plastydy zawierają własną informację genetyczną w postaci DNA.
7. Analiza sekwencyjna białek mitochondrialnych i plastydowych wskazuje na ich bliskie pokrewieństwo z prokariontami.","answer_text":"Zadanie 53. (2 pkt)\nTeoria endosymbiozy zakłada, że mitochondria i plastydy są przekształconymi w procesie\newolucji mikroorganizmami, które dostały się do wnętrza komórki praeukariotycznej drogą\nfagocytozy, przy czym nie uległy strawieniu, lecz przekształciły się w wymienione wcześniej\norganella.\nSpośród podanych niżej zdań zaznacz dwa, które stanowią argumenty przemawiające\nza teorią endosymbiozy.\n1. Plastydy są spotykane w komórkach roślinnych i bakteryjnych.\n2. Mitochondria są spotykane we wszystkich komórkach oddychających tlenowo.\n3. Mitochondria i plastydy zawierają własną informację genetyczną w postaci\nDNA.\n4. Jedynie mitochondria zawierają enzymy umożliwiające przeprowadzanie oddychania\ntlenowego.\n5. Komórka eukariotyczna potrafi sama wytwarzać nowe mitochondria na drodze syntez\npotrzebnych składników.\n6. Niektóre formy plastydów mogą być bezbarwne.\n7. Analiza sekwencyjna białek mitochondrialnych i plastydowych wskazuje\nna ich bliskie pokrewieństwo z prokariontami.\nArkusz II\n13","solution":null,"image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-53.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":"zadaniazmatur","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/54","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"54","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 54. (1 pkt)\nW zależności od warunków początkowych sukcesji wyróżnia się dwa jej rodzaje. Pierwszy\ndotyczy powstawania biocenozy na terenach pozbawionych życia, drugi - odbudowy\nbiocenozy, np. po wycięciu lasu.\nPodaj, który z rodzajów sukcesji (pierwszy czy drugi) ma miejsce w przypadku\nrekultywacji hałdy odpadów z kopalni węgla. Odpowiedź uzasadnij.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 54. (1 pkt)\nW zależności od warunków początkowych sukcesji wyróżnia się dwa jej rodzaje. Pierwszy\ndotyczy powstawania biocenozy na terenach pozbawionych życia, drugi - odbudowy\nbiocenozy, np. po wycięciu lasu.\nPodaj, który z rodzajów sukcesji (pierwszy czy drugi) ma miejsce w przypadku\nrekultywacji hałdy odpadów z kopalni węgla. Odpowiedź uzasadnij.\nPierwszy rodzaj sukcesji, ponieważ hałda odpadów jest podłożem nowym,\npozbawionym życia.","solution":"Pierwszy rodzaj sukcesji, ponieważ hałda odpadów jest podłożem nowym, pozbawionym życia.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-54.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/55","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"55","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 55. (2 pkt)\nW 1910 roku na wyspę Saint George leżącą na Morzu Beringa nieopodal wybrzeży Alaski\nwprowadzono renifery. Na wyspie tej wypuszczono 3 samce i 12 samic.\nNa podstawie danych zamieszczonych w poniższej tabeli narysuj krzywą ilustrującą\nzmiany liczebności reniferów na badanym terenie.\nNr zadania\n52.\n53.\n54.\n55.\nMaks. liczba pkt\n2\n2\n1\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nRok\nLiczba reniferów\nna wyspie Saint George\n1910\n15\n1915\n50\n1920\n125\n1925\n80\n1930\n20\n1935\n40\n1940\n60\n1945\n50\n1950\n60\nArkusz II\n14","answer":null,"answer_text":"Zadanie 55. (2 pkt)\nW 1910 roku na wyspę Saint George leżącą na Morzu Beringa nieopodal wybrzeży Alaski\nwprowadzono renifery. Na wyspie tej wypuszczono 3 samce i 12 samic.\nNa podstawie danych zamieszczonych w poniższej tabeli narysuj krzywą ilustrującą\nzmiany liczebności reniferów na badanym terenie.\nNr zadania\n52.\n53.\n54.\n55.\nMaks. liczba pkt\n2\n2\n1\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nRok\nLiczba reniferów\nna wyspie Saint George\n1910\n15\n1915\n50\n1920\n125\n1925\n80\n1930\n20\n1935\n40\n1940\n60\n1945\n50\n1950\n60\nZmiany liczebności reniferów w latach\n0\n10\n20\n30\n40\n50\n60\n70\n80\n90\n100\n110\n120\n130\n1910\n1915\n1920\n1925\n1930\n1935\n1940\n1945\n1950\nlata\nliczba reniferów\nArkusz II\n14","solution":null,"image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-55.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/56","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"56","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 56. (2 pkt)\nProgram zrównoważonego rozwoju, czyli AGENDA 21, przyjęty na Szczycie Ziemi w Rio de\nJaneiro zakłada m.in. modernizacją transportu. Działania zmierzające w tym kierunku to np.\ntworzenie\nw\nmiastach\nnowych\nlinii\ntramwajowych,\nwprowadzenie\nmikrobusów\nelektrycznych itp.\nZaproponuj dwa inne niż podane w tekście sposoby ograniczania transportu\nsamochodowego w dużych miastach.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 56. (2 pkt)\nProgram zrównoważonego rozwoju, czyli AGENDA 21, przyjęty na Szczycie Ziemi w Rio de\nJaneiro zakłada m.in. modernizacją transportu. Działania zmierzające w tym kierunku to np.\ntworzenie\nw\nmiastach\nnowych\nlinii\ntramwajowych,\nwprowadzenie\nmikrobusów\nelektrycznych itp.\nZaproponuj dwa inne niż podane w tekście sposoby ograniczania transportu\nsamochodowego w dużych miastach.\n1. tworzenie sieci dróg rowerowych\n2. ograniczenia czasowe dla parkujących w centrum miasta","solution":"1. tworzenie sieci dróg rowerowych
2. ograniczenia czasowe dla parkujących w centrum miasta","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-56.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"},{"id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad/57","paper_id":"biologia-2006-maj-matura-rozszerzona","number":"57","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2006,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 57. (2 pkt)\nNaukowcy zidentyfikowali gen odpowiedzialny za rozwój pąków i krzewienie się ryżu.\nSadzonki\nze\nsztucznie\nwprowadzonym\ngenem\nwytwarzają\nwięcej\nodgałęzień\ni są zdecydowanie niższe od sadzonek wyhodowanych bez podobnej ingerencji.\nZakładając możliwość przeniesienia genu „krzewienia” do innych roślin, oceń\nprzydatność jego odkrycia dla rolnictwa, popierając swoje zdanie dwoma argumentami.\nNr zadania\n56.\n57.\nMaks. liczba pkt\n2\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nArkusz II\n15\nBRUDNOPIS","answer":null,"answer_text":"Zadanie 57. (2 pkt)\nNaukowcy zidentyfikowali gen odpowiedzialny za rozwój pąków i krzewienie się ryżu.\nSadzonki\nze\nsztucznie\nwprowadzonym\ngenem\nwytwarzają\nwięcej\nodgałęzień\ni są zdecydowanie niższe od sadzonek wyhodowanych bez podobnej ingerencji.\nZakładając możliwość przeniesienia genu „krzewienia” do innych roślin, oceń\nprzydatność jego odkrycia dla rolnictwa, popierając swoje zdanie dwoma argumentami.\nGen krzewienia może być przydatny dla rolnictwa ze względu na to, iż:\n- rośliny o większej ilości odgałęzień dają obfitszy plon,\n- niższe rośliny są też łatwiejsze do uprawy i pielęgnacji.\nNr zadania\n56.\n57.\nMaks. liczba pkt\n2\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nArkusz II\n15\nBRUDNOPIS","solution":"Gen krzewienia może być przydatny dla rolnictwa ze względu na to, iż:
− rośliny o większej ilości odgałęzień dają obfitszy plon,
− niższe rośliny są też łatwiejsze do uprawy i pielęgnacji.","image":"img/biologia-2006-maj-matura-rozszerzona/zad-57.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2006 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura"}]}