{"paper":{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","variant":null,"exam_pdf":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa.pdf","key_pdf":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa-odpowiedzi/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa-odpowiedzi.pdf","question_count":27,"source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},"questions":[{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/1","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"1","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1. (2 pkt)\nNa rysunku przedstawiono budowę komórki nerwowej (neuronu).\nUzupełnij tabelę, podając nazwy i funkcje elementów budowy neuronu, które oznaczono\nna schemacie jako X i Y.\nElement\nbudowy\nNazwa\nFunkcja\nX\nY","answer":null,"answer_text":"1.\nZa podanie prawidłowej nazwy i funkcji struktury X - 1 pkt.\nPrzykłady odpowiedzi:\n- dendryty przewodzą impulsy nerwowe w kierunku dośrodkowym,\n- dendryty doprowadzają impulsy nerwowe do ciała komórki.\nZa podanie prawidłowej nazwy i określenie funkcji struktury Y - 1 pkt.\nPrzykłady odpowiedzi:\n- osłonka mielinowa ochrania akson,\n- osłonka mielinowa umożliwia szybsze przewodzenie / skokowe\nprzewodzenie impulsów nerwowych,\n- lemocyty (komórki Schwanna) tworzą osłonkę mielinową / umożliwiają\nregenerację aksonu.\n2\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nOdpowiedzi i schemat punktowania - poziom podstawowy\n2","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/2","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"2","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 2. (2 pkt)\nOko jest narządem zmysłu zbudowanym z takich elementów, które w zmieniających się\nwarunkach otoczenia umożliwiają organizmowi prawidłowe widzenie różnych obiektów.\nPodaj nazwę elementu budowy oka, który jest zdolny do adaptacji oraz określ, na czym\nta adaptacja polega.\nNazwa elementu budowy\nAdaptacja","answer":null,"answer_text":"2.\nZa podanie poprawnego przykładu - 1 pkt.\nPrzykłady odpowiedzi:\nsoczewka / tęczówka / źrenica.\nZa określenie na czym polega adaptacja podanej struktury - 1 pkt.\nPrzykład odpowiedzi:\n- przez zmianę kształtu soczewki możliwe jest ostre widzenie\nprzedmiotów z różnej odległości,\n- zwężanie i rozszerzanie tęczówki dostosowuje wielkość źrenicy\ndo natężenia światła,\n- zmienia się wielkość źrenicy stosownie do natężenia światła.\n2","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/3","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"3","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 3. (2 pkt)\nWśród naczyń krwionośnych wyróżnia się tętnice, żyły i naczynia włosowate.\nWpisz do tabeli podane poniżej określenia (lub ich oznaczenia cyfrowe) tak,\nby poprawnie charakteryzowały tętnicę i żyłę.\n1. - ma zastawki, 2. - ma grubą warstwę mięśniową, 3. - wytrzymuje wysokie ciśnienie,\n4 -doprowadza krew do serca, 5. - odprowadza krew z serca, 6. - zapobiega cofaniu się krwi.\nStruktura\nKierunek przepływu\nkrwi\nCecha budowy\nZnaczenie cechy\nw transporcie krwi\nTętnica\nŻyła\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nPoziom podstawowy\n3","answer":null,"answer_text":"3.\nZa poprawny wpis do tabeli określeń opisujących tętnice i żyłę po 1 pkt.\nTętnica: odprowadza krew z serca, ma grubą warstwę mięśniową,\nwytrzymuje wysokie ciśnienie / 5, 2, 3.\nŻyła: doprowadza krew do serca, ma zastawki, zapobiega cofaniu się krwi /\n4, 1, 6.\n2","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/4","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"4","points":2,"ptype":"closed","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 4. (2 pkt)\nW tabeli porównano cechy trzech rodzajów tkanek mięśniowych, oznaczonych jako I, II i III.\nCecha\nI\nII\nIII\nKształt włókna / komórki\ntkanki mięśniowej\ncylindryczny,\nrozgałęziony\ncylindryczny\nwrzecionowaty\nLiczba jąder\nkomórkowych\nkilka\nwiele\njedno\nSkurcz\nniezależny od woli\nzależny od woli\nniezależny od woli\nPodaj, w której z kolumn (I, II lub III) opisano tkankę mięśniową:\na) gładką: ,\nb) poprzecznie prążkowaną szkieletową:","answer":"a","answer_text":"4.\nZa prawidłowe podanie numeru kolumny dla każdej tkanki po 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź:\na) III, b) II.\n2","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/5","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"5","points":2,"ptype":"closed","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 5. (2 pkt)\nZa odczuwanie głodu lub sytości odpowiadają ośrodki nerwowe znajdujące się\nw podwzgórzu, zaznaczone na schemacie jako A i B.\nWypisz ze schematu:\na) bodziec, który uaktywnia ośrodek A,\nb) reakcję, jaką wyzwala działanie tego ośrodka.\na) Bodziec -\nb) Reakcja -\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nPoziom podstawowy\n4\nInformacja do zadań nr 6 i 7.\nNa schemacie przedstawiono budowę ciałka nerkowego, w którym zachodzi filtracja -\npierwszy etap wytwarzania moczu. Filtracji sprzyja wzrost ciśnienia krwi w kłębuszku\nnaczyniowym.","answer":"a","answer_text":"5.\nZa poprawne podanie bodźca i reakcji po 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź:\na) Bodziec - niski poziom glukozy.\nb) Reakcja - jedzenie.\n2","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/6","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"6","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 6. (1 pkt)\nUzupełnij poniższe zdanie tak, by poprawnie opisywało proces filtracji, wpisując trzy\nokreślenia spośród następujących:\nkrew, limfa, białko, glukoza, pierwotny, ostateczny\nFiltracja\npolega\nna\nprzenikaniu\nsubstancji\ndrobnocząsteczkowych,\nm.in.\nwody,\n, mocznika z do wnętrza torebki kłębuszka\nnaczyniowego (Bowmana), w wyniku czego powstaje mocz\nspływający do kanalika.","answer":null,"answer_text":"6.\nZa poprawne uzupełnienie zdania - 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź:\nFiltracja polega na przenikaniu substancji drobnocząsteczkowych m.in.\nwody, glukozy, mocznika z krwi do wnętrza torebki kłębuszka\nnaczyniowego (torebki Bowmana), w wyniku czego powstaje mocz\npierwotny spływający do kanalika.\n1","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/7","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"7","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 7. (1 pkt)\nOkreśl, widoczną na schemacie, cechę budowy ciałka nerkowego, która przyczynia się\ndo wzrostu ciśnienia krwi w kłębuszku.","answer":null,"answer_text":"7.\nZa poprawne określenie cechy budowy - 1 pkt.\nPrzykłady odpowiedzi:\n- Tętniczka / naczynie doprowadzające jest szersze niż odprowadzające\n(krew z kłębuszka naczyniowego),\n- różnica w średnicy tętniczki / naczynia doprowadzającego\ni odprowadzającego.\n1","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/8","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"8","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 8. (1 pkt)\nSkład moczu i jego ilość zależy m.in. od stanu fizjologicznego organizmu. Mocz zdrowego\nczłowieka ma zabarwienie żółte lub bursztynowe a jego średnia dobowa ilość w normalnych\nwarunkach wynosi około 1500 ml. Około połowę rozpuszczonych w moczu substancji\nstanowi mocznik. Oprócz niego w moczu znajdują się określone ilości m.in.: kwasu\nmoczowego, kreatyniny, soli mineralnych oraz barwników, np. urobilinogenu.\nPrzeanalizuj tekst i uzasadnij, posługując się jednym argumentem, że wynik badania\nlaboratoryjnego moczu może być źródłem informacji o stanie zdrowia człowieka.\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nPoziom podstawowy\n5","answer":null,"answer_text":"8.\nZa podanie poprawnego argumentu - 1 pkt.\nPrzykłady odpowiedzi:\n- w wielu chorobach zmienia się skład moczu, np. pojawia się cukier /\nmogą pojawić się w nim substancje, które nie występują w moczu osób\nzdrowych, np. cukier / białko,\n- ilość poszczególnych składników moczu może ulec zmianie, np. zbyt\ndużo kwasu moczowego może być objawem choroby,\n- zbyt duża / mała dobowa ilość moczu może sugerować chorobę.\n- jeżeli wszystkie parametry moczu są w normie to pacjent jest zdrowy.\n1","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/9","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"9","points":3,"ptype":"closed","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 9. (3 pkt)\nNa schemacie przedstawiono budowę układu oddechowego człowieka.\na) Wpisz (obok liter od A do D), nazwy zaznaczonych na rysunku elementów budowy\nukładu oddechowego.\nb) Podaj nazwę procesu zachodzącego w płucach.\nInformacja do zadań nr 10 i 11.\nGłówną przyczyną zgonów w Polsce są choroby układu krążenia, takie jak zawał serca\n(martwica fragmentu mięśnia sercowego) i udar mózgu. Większość z nich jest konsekwencją\nmiażdżycy. Złogi tłuszczu, głównie cholesterolu, osadzające się na ścianach naczyń\nkrwionośnych, powodują ich twardnienie i utrudniają, a czasem uniemożliwiają przepływ\nkrwi. Przez właściwe postępowanie możemy w znacznym stopniu zmniejszyć ryzyko\nzachorowania na choroby serca i naczyń. Lekarze zalecają między innymi stosowanie\nodpowiedniej diety - ograniczenie spożycia tłuszczów zwierzęcych, aktywny tryb życia -\nregularne ćwiczenia fizyczne.","answer":"A","answer_text":"9.\na) Za każde dwie poprawne nazwy elementów budowy u. oddechowego\npo 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź: A - gardło, B - krtań, C - tchawica, D - oskrzele /\noskrzela.\nb) Za podanie poprawnej nazwy procesu - 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź: wymiana gazowa.\n3\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nOdpowiedzi i schemat punktowania - poziom podstawowy\n3","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/10","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"10","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 10. (1 pkt)\nWyjaśnij związek między miażdżycą naczyń wieńcowych a zawałem serca.","answer":null,"answer_text":"10. Za poprawne wyjaśnienie związku między miażdżycą a zawałem - 1 pkt.\nPrzykład odpowiedzi:\nZłogi cholesterolu odkładane na / w ścianach naczyń wieńcowych zwężają je\n/ zatykają, powodując niedokrwienie serca / niedotlenienie będące przyczyną\nmartwicy.\n1","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/11","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"11","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 11. (1 pkt)\nWypisz z tekstu jedno z zaleceń lekarzy i uzasadnij, w jaki sposób jego przestrzeganie\nzapobiega miażdżycy.\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nPoziom podstawowy\n6","answer":null,"answer_text":"11. Za wypisanie jednego z zaleceń i uzasadnienie jego roli w zapobieganiu\nmiażdżycy - 1 pkt.\nPrzykłady odpowiedzi:\nOgraniczenie spożycia tłuszczów zwierzęcych, zawierających\ncholesterol zmniejsza osadzanie się złogów cholesterolu w tętnicach /\nnaczyniach.\nRegularne ćwiczenia fizyczne usprawniają przepływ krwi / pozwalają\ndłużej zachować sprawność / elastyczność naczyń, utrudniając\ngromadzenie się złogów.\n1","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/12","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"12","points":2,"ptype":"closed","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 12. (2 pkt)\nNa schemacie przedstawiono procentowy udział głównych grup krwi z określonym\nczynnikiem Rh w pewnej populacji.\nNarysuj diagram słupkowy (w układzie współrzędnych), przedstawiający sumaryczny\nudział każdej z głównych grup krwi (A, 0, B i AB) w tej populacji.","answer":"A","answer_text":"12. Za opisanie osi X i Y - 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź:\nX - grupy krwi, Y - procent populacji / procentowy udział grup krwi.\nZa wyskalowanie osi, prawidłowe narysowanie diagramu z uwzględnieniem\nw każdej z grup osób z czynnikiem Rh dodatnim i ujemnym (zsumowanie\nliczby osób z grupą A Rh+ i A Rh - itd.) - 1 pkt.\nPrzykład odpowiedzi:\n2","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/13","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"13","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 13. (1 pkt)\nChoroby przenoszone drogą płciową są poważnym problemem współczesnej medycyny.\nPodaj po jednym przykładzie chorób, wirusowej i bakteryjnej, przenoszonych drogą\npłciową.\nChoroba wirusowa:\nChoroba bakteryjna:\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nPoziom podstawowy\n7","answer":"B, C","answer_text":"13. Za podanie jednego przykładu choroby wirusowej i bakteryjnej - 1 pkt.\nPrzykłady odpowiedzi:\nchoroba wirusowa: AIDS / wirusowe zapalenie wątroby B / C / opryszczka\nnarządów płciowych;\nchoroba bakteryjna: kiła / syfilis / rzeżączka / tryper.\n1","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/14","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"14","points":3,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 14. (3 pkt)\nNa schemacie przedstawiono w uproszczeniu współdziałanie układów umożliwiające\nkomórkową przemianę materii:\nX oznacza proces zachodzący w układzie pokarmowym,\nY oznacza proces zachodzący w układzie oddechowym.\na) Podaj nazwy procesów oznaczonych na schemacie jako X i Y.\nX\nY\nb) Opisz na podstawie schematu rolę, jaką spełnia układ krwionośny dla komórkowej\nprzemiany materii.","answer":null,"answer_text":"14. a) Za podanie nazwy procesu X i Y po 1 pkt\nPoprawna odpowiedź:\nX - trawienie,\nY - wymiana gazowa.\nb) Za poprawne opisanie roli układu krwionośnego - 1 pkt.\nPrzykłady odpowiedzi:\n- układ krwionośny doprowadza do komórki substraty do przemiany\nmaterii oraz odprowadza z komórki (zbędne, szkodliwe) produkty\nprzemiany materii,\n- układ krwionośny doprowadza do komórki aminokwasy, glukozę, tlen\ndo przemiany materii / niezbędne w przemianie materii oraz odprowadza\n(szkodliwy) mocznik (produkt tej przemiany).\n3\nProcentowy udział głównych grup krwi\n0\n5\n10\n15\n20\n25\n30\n35\n40\nA\n0\nB\nAB\nGrupa krwi\n% udział grup krwi\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nOdpowiedzi i schemat punktowania - poziom podstawowy\n4","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/15","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"15","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 15. (2 pkt)\nStres jest czynnikiem zaburzającym homeostazę i uruchamiającym szereg reakcji organizmu.\nObjawami stresu mogą być:\nnapięcie mięśni, przyspieszony oddech, pocenie się, rozszerzenie źrenic, rozkład glikogenu\nw wątrobie, zwężenie naczyń skórnych - zblednięcie.\nSpośród wymienionych powyżej objawów stresu wypisz te dwa, które umożliwiają\nkomórkom wytworzenie większej ilości energii niezbędnej organizmowi w pokonaniu\nstresu.\n1\n2\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nPoziom podstawowy\n8","answer":null,"answer_text":"15. Za prawidłowy wybór każdego z dwóch objawów po 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź:\nprzyspieszony oddech, rozkład glikogenu w wątrobie.\n2","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-15.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/16","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"16","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 16. (2 pkt)\nNa schemacie przedstawiono zmiany zachodzące podczas cyklu owulacyjno-menstruacyjnego\nkobiety niekończącego się ciążą.\nOpisz, na podstawie schematu, zmiany zachodzące w jajniku i macicy od momentu\njajeczkowania do krwawienia miesiączkowego włącznie.\nZmiany w jajniku -\nZmiany w macicy -","answer":null,"answer_text":"16. Za prawidłowo opisane zmiany w jajniku i macicy po 1 pkt.\nPrzykład odpowiedzi:\nzmiany w jajniku: powstanie a następnie zanik ciałka żółtego,\nzmiany w macicy: śluzówka / błona śluzowa macicy rozrasta się / grubieje\npo czym złuszcza się.\n2","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-16.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/17","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"17","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 17. (2 pkt)\nW przewodzie pokarmowym człowieka działają enzymy trawienne, na przykład:\npepsyna, trypsyna, lipaza trzustkowa, amylaza ślinowa, amylaza trzustkowa.\nWypisz spośród wymienionych enzymów ten, który trawi tłuszcze, i podaj nazwę\nodcinka przewodu pokarmowego, w którym działa ten enzym.\nNazwa enzymu\nNazwa odcinka przewodu pokarmowego","answer":null,"answer_text":"17. Za poprawne podanie nazwy enzymu i nazwy odcinka przewodu\npokarmowego po 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź:\nNazwa enzymu: lipaza trzustkowa,\nOdcinek przewodu komórkowego: dwunastnica / jelito cienkie.\n2","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-17.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/18","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"18","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 18. (1 pkt)\nBulimia jest jedną z form zaburzeń wpływających na sposób odżywiania się człowieka.\nPodaj, na czym polega zaburzenie w odżywianiu się u osób z bulimią.\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nPoziom podstawowy\n9","answer":null,"answer_text":"18. Za podanie, na czym polega zaburzenie w odżywianiu się - 1 pkt.\nPrzykład odpowiedzi:\nNapadowe / systematyczne objadanie się a następnie prowokowanie\nwymiotów / zażywanie środków przeczyszczających.\n1","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-18.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/19","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"19","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 19. (2 pkt)\nPoszczególne odcinki przewodu pokarmowego człowieka mają cechy wspólne, ale posiadają\nrównież swoiste cechy związane z przystosowaniem do pełnionych funkcji.\nPorównaj wybrane cechy przełyku i żołądka, wstawiając w odpowiednie komórki tabeli\nznak „+”, jeżeli dana cecha występuje, lub \"-\", jeżeli nie występuje.\nSwoista cecha adaptacyjna\nPrzełyk\nŻołądek\nŚrodowisko wewnętrzne o pH silnie kwaśnym\nCylindryczny kształt\nObecność mięśni okrężnych i podłużnych, umożliwiających\nwykonywanie ruchów robaczkowych\nObecność komórek gruczołowych, wytwarzających enzymy\ntrawienne","answer":null,"answer_text":"19. Za każde dwie poprawnie porównane cechy przełyku i żołądka po 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź:\nPrzełyk\nŻołądek\n2","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-19.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/20","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"20","points":3,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 20. (3 pkt)\nW tabeli przedstawiono procent osób z niedowagą w poszczególnych przedziałach\nwiekowych w Polsce w roku 1996. Dane zaokrąglono do liczb całkowitych.\nPrzedziały\nwiekowe\nProcent osób z niedowagą\nProcent osób z niedowagą\nw całej populacji\n(wartość średnia)\n15-24\n28\n25-29\n13\n30-34\n10\n35-39\n7\n40-44\n5\n45-49\n4\n50-54\n4\n55-59\n4\n60-64\n3\n65-69\n4\n70-74\n6\n75-79\n9\n80 i więcej\n11\n≈ 11\na) Podaj przedział wiekowy, w którym niedowaga występuje najrzadziej:\nb) Podaj najbardziej prawdopodobną przyczynę niedowagi u osób w przedziałach\nwiekowych:\n25-29 lat\n80 i więcej lat\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nPoziom podstawowy\n10","answer":null,"answer_text":"20. a) Za poprawne podanie przedziału wiekowego, w którym niedowaga\nwystępuje najrzadziej - 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź:\nPrzedział: 60 - 64 lata\nb) Za podanie przyczyn niedowagi w każdym z dwóch wskazanych\nprzedziałów wiekowych - po 1 pkt.\nPrzykłady przyczyn:\n- w przedziale 25-29 - duża aktywność zawodowa / większa aktywność\nfizyczna / odchudzanie się,\n- po 80 roku życia - zmniejszony apetyt / słabsze przyswajanie\nskładników pokarmowych / demineralizacja kości.\n3","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-20.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/21","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"21","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 21. (2 pkt)\nJedną z metod wykrywania chorób genetycznych u rozwijającego się płodu jest analiza\nkariotypu (zestawu chromosomów w komórce somatycznej o charakterystycznej liczbie\ni morfologii) w komórkach pobranych z wód płodowych.\nPodaj nazwę jednej choroby, którą można zdiagnozować podaną metodą, oraz określ,\nna czym polegają zmiany w kariotypie dziecka chorego na tę chorobę, umożliwiające jej\nrozpoznanie.","answer":null,"answer_text":"21. Za podanie prawidłowej nazwy jednej choroby - 1 pkt.\nZa określenie zmian w kariotypie - 1 pkt.\nPrzykłady odpowiedzi:\n- zespół Downa - trisomia 21 pary chromosomów,\n- zespół Klinefeltera - dodatkowy chromosom X / XXY,\n- zespół Turnera - brak jednego chromosomu X / XO,\n- zespół nadsamca - dodatkowy chromosom Y / XYY,\n- zespół nadsamicy - dodatkowy chromosom X / XXX.\n2\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nOdpowiedzi i schemat punktowania - poziom podstawowy\n5","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-21.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/22","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"22","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 22. (2 pkt)\nNa schemacie przedstawiono dwa etapy ekspresji informacji genetycznej w komórce\neukariotycznej.\nUzupełnij tabelę, wypisując ze schematu procesu\nekspresji informacji genetycznej nazwy:\nI etapu procesu i jego produktu,\nII etapu procesu i jego produktu.\nEtap\nProdukt\nI\nII","answer":null,"answer_text":"22. Za podanie każdej z dwóch nazw etapu oraz jego produktu po 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź:\nEtap\nProdukt\nI. transkrypcja\npre-mRNA / mRNA\nII. translacja\nbiałko\n2","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-22.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/23","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"23","points":3,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 23. (3 pkt)\nGrupy krwi u człowieka uwarunkowane są występowaniem alleli wielokrotnych: IA, IB, i.\nMatka z grupą krwi 0 wskazała jako ojca swojego dziecka o grupie 0 - mężczyznę, który ma\ngrupę krwi AB.\na) Zapisz genotyp matki i wskazanego przez nią mężczyzny.\nGenotyp matki: Genotyp mężczyzny:\nb) Określ, czy wskazany mężczyzna może być ojcem tego dziecka. Uzasadnij odpowiedź\nzapisem odpowiedniej krzyżówki.\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nPoziom podstawowy\n11","answer":null,"answer_text":"23. a) Za ustalenie genotypów matki i mężczyzny - 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź:\ngenotyp matki (ii) i mężczyzny (IAIB)\nb) Za wykluczenie ojcostwa i za zapisanie krzyżówki po 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź:\nWskazany mężczyzna nie może być ojcem.\n♂ / ♀\ni\ni\nIA\nIA i\nIA i\nIB\nIB i\nIB i\n3","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-23.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/24","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"24","points":2,"ptype":"closed","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 24. (2 pkt)\nW ostatnich latach często pojawiają się informacje o zmniejszaniu się różnorodności\nbiologicznej w tempie grożącym zachwianiem równowagi czy wręcz wystąpieniem katastrofy\nekologicznej.\nGłówną\nprzyczyną\ntego\nzagrożenia\njest\ndziałalność\nczłowieka,\nktóry jednocześnie od lat stara się chronić przyrodę.\nWybierz dwa działania człowieka (spośród podanych poniżej) i przedstaw ich wpływ\nna różnorodność biologiczną.\nwypalanie traw, chemizacja rolnictwa, tworzenie parków narodowych, wycinanie lasów\n1. Działanie człowieka ; wpływ tego działania:\n2. Działanie człowieka ; wpływ tego działania:","answer":null,"answer_text":"24. Za przedstawienie wpływu dwóch wybranych działań po 1 pkt.\nPrzykłady odpowiedzi:\n- wycinanie lasów - pozbawia schronienia wielu gatunków, które wtedy\nbardziej są zagrożone wyginięciem,\n- chemizacja rolnictwa - może przyczynić się do eutrofizacji wód\ni w konsekwencji do obumierania, np. ryb,\n- wypalanie traw - niszczy organizmy tam występujące, co może\nograniczać różnorodność,\n- tworzenie parków narodowych - sprzyja zachowaniu różnorodności\nbiologicznej, ponieważ park stanowi obszar chroniony.\n2","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-24.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/25","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"25","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 25. (2 pkt)\nNa schemacie przedstawiono sieć zależności pokarmowych w morzu.\nPodaj nazwę zwierzęcia, które w przedstawionej na schemacie sieci zależności\npokarmowych:\na) jest konsumentem IV rzędu:\nb) należy do więcej niż jednego poziomu troficznego:\nplankton\nroślinny\nplankton\nzwierzęcy\nłódkonóg\ndobijak\nwidłonóg\nkrewetka\nśledź\nrekin\ndorsz\ntuńczyk\nmątwa\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nPoziom podstawowy\n12","answer":null,"answer_text":"25. a) Za podanie poprawnej nazwy konsumenta IV rz. - 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź:\nrekin / dorsz.\nb) Za podanie poprawnej nazwy zwierzęcia należącego do kilku poziomów\ntroficznych - 1 pkt.\nPoprawna odpowiedź: śledź.\n2","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-25.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/26","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"26","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 26. (1 pkt)\nDla populacji gawronów, występujących w oddaleniu od miast i wysypisk śmieci główne\nźródło pokarmu stanowi fauna bezkręgowców glebowych, których obfitość i różnorodność\nmaleje wraz ze wzrostem zanieczyszczenia gleby.\nWyjaśnij, dlaczego korzystniejsze dla zdrowia jest spożywanie warzyw pochodzących\nz pól, na których żerują gawrony.","answer":null,"answer_text":"26. Za prawidłowe wyjaśnienie - 1 pkt.\nPrzykład odpowiedzi:\n- obecność gawronów świadczy o występowaniu bezkręgowców,\na to z kolei o czystości gleb / warzywa uprawiane na czystych glebach są\nzdrowsze,\n- gawrony zjadają szkodniki, więc nie trzeba stosować środków\nchemicznych (warzywa są zdrowe).\n1","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-26.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"},{"id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad/27","paper_id":"biologia-2008-marzec-probna-podstawowa","number":"27","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2008,"month":"marzec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 27. (2 pkt)\nNa wykresie przedstawiono emisję SO2 przy produkcji cynku (Zn) w pewnej hucie\nw latach 1989-2002.\nNa podstawie analizy wykresu:\na) określ tendencję zmian w wielkości emisji SO2 oraz produkcji cynku w latach 1989-\n1991.\nb) podaj prawdopodobną przyczynę zmian w emisji SO2 w latach 1992-2002\nw porównaniu z okresem 1989-1991.\nPrzykładowy zestaw zadań z biologii\nPoziom podstawowy\n13\nBRUDNOPIS","answer":null,"answer_text":"27. a) Za prawidłowe określenie tendencji zmian w wielkości emisji SO2\ni produkcji cynku (Zn) - 1 pkt.\nPrzykład odpowiedzi:\nW latach 89-91 spadek emisji SO2 wraz ze spadkiem produkcji cynku (Zn).\nb) Za podanie przyczyny zmian w emisji SO2 - 1 pkt.\nPrzykłady odpowiedzi:\n- zastosowano nową technologię produkcji cynku (Zn) zmniejszającą\nzanieczyszczenie środowiska SO2,\n- zastosowano filtry w kominach ograniczające emisję SO2.\n2","solution":null,"image":"img/biologia-2008-marzec-probna-podstawowa/zad-27.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · marzec 2008 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna"}]}