{"paper":{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","variant":null,"exam_pdf":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona.pdf","key_pdf":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi.pdf","question_count":36,"source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/1","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"1","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1. (2 pkt)\nW atomie pewnego pierwiastka w stanie podstawowym trzy spośród elektronów walencyjnych\nznajdują się na podpowłoce 4p (4p3).\na) Opisz stan kwantowo-mechaniczny tych elektronów, wpisując do tabeli odpowiednie\nwartości trzech liczb kwantowych.\nLiczby kwantowe\nGłówna liczba\nkwantowa\n[n]\nPoboczna liczba\nkwantowa\n[l]\nMagnetyczna liczba\nkwantowa\n[m]\nWartości liczb\nkwantowych\nb) Podaj symbol tego pierwiastka i przedstaw w formie skróconej (z symbolem\nhelowca) konfigurację elektronową jego atomu w stanie podstawowym.\nSymbol pierwiastka:\nSkrócona konfiguracja elektronowa:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.\na)\nKorzystanie z informacji\nWyszukanie w tekście informacji potrzebnych\ndo określenia składu elementarnego izotopu\ni symbolu pierwiastka.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za przedstawienie symbolu opisanego izotopu w postaci A\nZ E.\nPoprawna odpowiedź:\n40\n20 Ca\nb)\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie konfiguracji elektronowej atomu\npierwiastka.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za zapisanie konfiguracji elektronowej atomu wapnia w stanie\npodstawowym.\nPoprawna odpowiedź:\n1s22s22p63s23p64s2","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/2","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"2","points":2,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2. (2 pkt)\nPróbka metalicznego kobaltu o masie 20 g zawiera 10% masowych promieniotwórczego\nizotopu 60Co , którego okres półtrwania τ1/2 = 5,3 lat. Pozostałą masę próbki stanowią trwałe\nizotopy kobaltu.\nOblicz, jaka będzie całkowita masa kobaltu zawartego w próbce po upływie 15,9 lat.\nObliczenia:\nOdpowiedź:\nPoziom rozszerzony\n3","answer":"A","answer_text":"Zadanie 2.\nKorzystanie z informacji\nUzupełnienie brakujących danych na podstawie\nschematu przemiany promieniotwórczej.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za opisanie produktu przemiany promieniotwórczej - podanie\nliczby atomowej, liczby masowej i symbolu pierwiastka.\nPoprawna odpowiedź:\nLiczba atomowa Z = 86\nLiczba masowa A = 222\nSymbol pierwiastka: Rn","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/3","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"3","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3. (1 pkt)\nWolny krzem można otrzymać w laboratorium, redukując SiO2 za pomocą metalicznego\nmagnezu. Proces ten ilustruje równanie reakcji:\nSiO2 + 2Mg\ntemperatura\n⎯⎯⎯⎯→ Si + 2MgO\nUzupełnij tabelę, wpisując w odpowiednie miejsca obliczone liczby moli oraz masy\nsubstratów i produktów tej reakcji. W obliczeniach przyjmij przybliżone wartości mas\nmolowych: MSi = 28 g · mol-1, MMg = 24 g · mol-1, MO = 16 g · mol-1.\nSiO2\nMg\nSi\nMgO\nLiczba moli, mol\n1\nMasa, g\n30","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3.\nWiadomości i rozumienie\nOkreślenie rodzaju wiązania na podstawie różnicy\nelektroujemności łączących się pierwiastków.\n0-2\nZdający otrzymuje 2 punkty, jeśli poprawnie określił rodzaje wiązań w trzech substancjach.\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli poprawnie określił rodzaje wiązań w dwóch substancjach.\nZdający otrzymuje 0 punktów, jeśli poprawnie określił rodzaj wiązania w jednej substancji.\nPoprawne odpowiedzi:\nCaBr2 - wiązanie jonowe\nBr2 - wiązanie kowalencyjne\nHBr - wiązanie kowalencyjne spolaryzowane\nChemia - poziom podstawowy\nKlucz punktowania odpowiedzi\n4","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/4","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"4","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4. (2 pkt)\nPoniżej przedstawiono wzory pięciu tlenków.\nNa2O P4O10 ZnO CO SO3\nWpisz w odpowiednie miejsca tabeli wzory wszystkich tlenków reagujących\nz substancjami, których nazwy podano w tytule każdej kolumny.\nUwaga: jeżeli dany tlenek reaguje z więcej niż jedną substancją, należy to uwzględnić.\nTlenki reagujące z\nmocnymi kwasami\nwodą\nmocnymi zasadami","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4.\nWiadomości i rozumienie\nOkreślenie typowych właściwości\nfizykochemicznych substancji na podstawie\ncharakteru występujących w nich wiązań.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za wybór właściwości charakterystycznych dla chlorku sodu\ni zapisanie liter oznaczających te właściwości.\nPoprawna odpowiedź:\nWłaściwości: a, c, d, f","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/5","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"5","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5. (2 pkt)\nOkreśl, jaką rolę (kwasu czy zasady) pełnią według teorii Brönsteda siarkowodór\ni amoniak w roztworach wodnych. Uzasadnij swoją odpowiedź, zapisując w formie\njonowej równania reakcji tych gazów z wodą.\nWzór\nzwiązku\nRola związku\nRównanie reakcji\nH2S\nNH3\nNr zadania\n1a\n1b\n2.\n3.\n4.\n5.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n2\n1\n2\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n4","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5.\nWiadomości i rozumienie\nRozpoznanie pierwiastków na podstawie opisu\nich właściwości fizycznych i chemicznych\noraz typowych zastosowań.\n0-1\nZdający\notrzymuje\n1\npunkt\nza\nprzyporządkowanie\nwymienionym\npierwiastkom\nich charakterystyk.\nPoprawna odpowiedź:\nchlor\nmagnez\nfosfor\nd\nc\na","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/6","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"6","points":4,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6. (4 pkt)\nPrzedstaw projekt doświadczenia, które wykaże amfoteryczny charakter wodorotlenku\nchromu(III).\nW tym celu:\na) uzupełnij poniższy opis doświadczenia, wpisując wzory lub nazwy potrzebnych\nodczynników, wybranych spośród następujących: kwas solny, chlorek sodu(aq),\nwodorotlenek sodu(aq)\nb) wymień obserwacje, które umożliwią wykazanie amfoterycznego charakteru\nwodorotlenku chromu(III)\nc) zapisz w formie jonowej skróconej równania zachodzących reakcji, wiedząc,\nże produktem jednej z reakcji jest jon heksahydroksochromianowy(III).\nRównanie reakcji zachodzącej w probówce I:\nRównanie reakcji zachodzącej w probówce II:\nI\nCr(OH)3 (osad)\nII\nCr(OH)3 (osad)\nPoziom rozszerzony\n5","answer":"C","answer_text":"Zadanie 6.\nWiadomości i rozumienie\nRozpoznanie związków tworzących z wodą\nroztwory o odczynie kwasowym.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za wskazanie zbioru zawierającego wzory związków, które\npo rozpuszczeniu w wodzie lub w reakcji z wodą tworzą kwasy.\nPoprawna odpowiedź:\nC. (HCl(gaz), SO2, SO3)","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/7","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"7","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7. (1 pkt)\nTlenki niektórych pierwiastków bloku d wykazują różny charakter chemiczny w zależności\nod stopnia utlenienia pierwiastka. W poniższej tabeli przedstawiono charakter chemiczny\nwybranych tlenków chromu i manganu.\nWzory tlenków\nCrO MnO\nCr2O3 MnO2\nCrO3 Mn2O7\nCharakter chemiczny\ntlenków\nzasadowy\namfoteryczny\nkwasowy\nOkreśl zależność pomiędzy wartościami stopni utlenienia chromu i manganu w tlenkach\na charakterem chemicznym tlenków tych pierwiastków.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 7.\nTworzenie informacji\nSformułowanie wniosku na podstawie wyników\ndoświadczenia zapisanych w formie równań reakcji.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za uszeregowanie niemetali pod względem aktywności\nod najmniejszej do największej.\nPoprawna odpowiedź:\njod, brom, chlor\nChemia - poziom podstawowy\nKlucz punktowania odpowiedzi\n5","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/8","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"8","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8. (2 pkt)\nOblicz standardową entalpię (ΔHo) reakcji opisanej równaniem:\nAl2O3 (korund) + 3SO3 (g) → Al2(SO4)3 (krystaliczny)\nznając standardowe entalpie tworzenia:\n1) 2Al (s) + 2\n3 O2 (g) → Al2O3 (korund)\no\n1\nΔH = -1671,0 kJ · mol-1\n2) S(rombowa) + 2\n3 O2 (g) → SO3 (g)\no\n2\nΔH = -395,5 kJ · mol-1\n3) 2Al (s) + 3S (rombowa) + 6O2 (g) → Al2(SO4)3 (krystaliczny)\no\n3\nΔH = -3437,4 kJ · mol-1\nWynik podaj z dokładnością do jednego miejsca po przecinku.\nObliczenia:\nOdpowiedź:\nNr zadania\n6a\n6b\n6c\n7.\n8.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n2\n1\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n6","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8.\na)\nKorzystanie z informacji\nWyszukanie w podanym tekście informacji\no aktywności chemicznej poszczególnych litowców.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za uszeregowanie metali pod względem aktywności\nod najmniejszej do największej.\nPoprawna odpowiedź:\nlit, sód, potas, rubid, cez\nb)\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równania reakcji ilustrującego metodę\notrzymywania zasad.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli napisał równanie reakcji litowca z wodą, stosując ogólny\nsymbol metalu M.\nPoprawna odpowiedź:\n2M + 2H2O → 2MOH + H2↑","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/9","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"9","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9. (1 pkt)\nOceń, jak zmieni się (wzrośnie czy zmaleje) wydajność reakcji tworzenia SO2\nzilustrowanej równaniem:\n2H2S(g) + 3O2 (g) ⇄ 2SO2(g) + 2H2O(g) ΔH = -1038 kJ\njeżeli w układzie będącym w stanie równowagi\na) podwyższymy temperaturę:\nb) usuniemy część wody:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 9.\nTworzenie informacji\nUogólnienie i sformułowanie wniosków\ndotyczących zmian aktywności metali i niemetali.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za uzupełnienie dwóch zdań.\nPoprawna odpowiedź:\nZe wzrostem liczby atomowej aktywność niemetali maleje.\nZe wzrostem liczby atomowej aktywność metali wzrasta.","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/10","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"10","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10. (2 pkt)\nW dwóch nieoznakowanych probówkach znajdował się stężony i rozcieńczony roztwór kwasu\nazotowego(V). W celu zidentyfikowania tych roztworów przeprowadzono doświadczenie\nzilustrowane poniższym rysunkiem.\nSformułowano następujące spostrzeżenia:\nprobówka I: roztwór\nzabarwił\nsię\nna\nkolor\nniebieskozielony\ni\nwydzielał\nsię\nczerwonobrunatny gaz,\nprobówka II: roztwór zabarwił się na kolor niebieski i wydzielał się bezbarwny gaz, który\nw kontakcie z powietrzem zabarwiał się na kolor czerwonobrunatny.\nUzupełnij poniższe zdania, wybierając brakujące określenia spośród podanych:\nrozcieńczony stężony NO NO2\nRoztwór\nA\nto\nkwas\nazotowy(V),\na\nroztwór\nB\nto kwas azotowy(V). Czerwonobrunatnym gazem, który\nwydzielał się w probówce I, jest tlenek azotu o wzorze W probówce II\npowstał bezbarwny tlenek o wzorze\nI\nCu metaliczna\nA\nII\nCu metaliczna\nB\nPoziom rozszerzony\n7\n Informacja do zadania 11 i 12\nPrzeprowadzono dwuetapowe doświadczenie, które opisano poniżej.\nDo\nroztworu\nchlorku\nżelaza(II)\ndodano\nroztwór\nwodorotlenku\nsodu\n(etap 1).\nNastępnie do otrzymanej mieszaniny wprowadzono roztwór nadtlenku wodoru (etap 2).","answer":null,"answer_text":"Zadanie 10.\na)\nKorzystanie z informacji\nOkreślenie położenia metali (Zn i Cu) w szeregu\naktywności na podstawie informacji o zachowaniu\ntych metali wobec kwasu.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za uzupełnienie szeregu aktywności metali.\nPoprawna odpowiedź:\nNa, Mg, Al, Zn, Fe, Sn, Pb, H2, Cu, Ag, Au\nb)\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równania reakcji ilustrującego typowe\nzachowanie metali wobec kwasów (wypieranie\nwodoru).\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za napisanie w formie jonowej skróconej równania reakcji cynku\nz kwasem.\nPoprawna odpowiedź:\nZn + 2H+→ Zn2+ + H2↑\nChemia - poziom podstawowy\nKlucz punktowania odpowiedzi\n6","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/11","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"11","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11. (2 pkt)\nOpisz, co zaobserwowano podczas tego doświadczenia.\nEtap 1:\nEtap 2:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 11.\nWiadomości i rozumienie\nWybór odpowiednich substratów i zapisanie równań\ntypowych reakcji otrzymywania soli - chlorku\nwapnia.\n0-3\nZdający otrzymuje po 1 punkcie za napisanie każdego równania reakcji - trzech z czterech\nmożliwych.\nPrzykłady poprawnych odpowiedzi:\n• Ca + Cl2 → CaCl2\n• Ca + 2HCl → CaCl2 + H2↑\n• Ca(OH)2 + 2HCl → CaCl2 + 2H2O\n• CaO + 2HCl → CaCl2 + H2O","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/12","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"12","points":2,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12. (2 pkt)\nNapisz równania reakcji, które zachodzą podczas tego doświadczenia. Równanie reakcji\nzachodzącej podczas etapu 1 zapisz w formie jonowej skróconej, a równanie reakcji\netapu 2 w formie cząsteczkowej.\nRównanie reakcji etapu 1 (w formie jonowej skróconej):\nRównanie reakcji etapu 2 (w formie cząsteczkowej):","answer":"D","answer_text":"Zadanie 12.\nWiadomości i rozumienie\nRozpoznanie elektrolitów mocnych i słabych.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za wskazanie zbioru zawierającego wyłącznie wzory mocnych\nelektrolitów.\nPoprawna odpowiedź:\nD. (NaCl, Fe2(SO4)3, HNO3)","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/13","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"13","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13. (2 pkt)\nDo roztworu chlorku sodu o nieznanym stężeniu (roztwór I) dodano 22,00 g stałego NaCl.\nOtrzymano 400,00 g roztworu o stężeniu 20% masowych.\nOblicz stężenie procentowe roztworu I w procentach masowych. Wynik podaj\nz dokładnością do dwóch miejsc po przecinku.\nObliczenia:\nOdpowiedź:\nNr zadania\n9.\n10.\n11.\n12.\n13.\nMaks. liczba pkt\n1\n2\n2\n2\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n8","answer":null,"answer_text":"Zadanie 13.\nWiadomości i rozumienie\nZakwalifikowanie przemian chemicznych\nze względu na ich efekt energetyczny.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za zakwalifikowanie procesów - na podstawie ich opisów -\ndo egzotermicznych lub endotermicznych.\nPoprawna odpowiedź:\nReakcja 1 - egzotermiczna\nReakcja 2 - endotermiczna\nReakcja 3 - egzotermiczna","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/14","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"14","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14. (1 pkt)\nZbadano zachowanie cynku, miedzi i srebra w roztworach soli.\nPodaj numery probówek, w których zaobserwowano objawy reakcji.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 14.\nWiadomości i rozumienie\nJakościowe określenie wpływu stężenia kwasu\ni rozdrobnienia metalu na szybkość reakcji cynku\nz kwasem solnym.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za przyporządkowanie procesom zachodzącym w probówkach\n(I - III) czasów przebiegu reakcji.\nPoprawna odpowiedź:\nProbówka\nCzas\nI\nt1\nII\nt3\nIII\nt2\nChemia - poziom podstawowy\nKlucz punktowania odpowiedzi\n7","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/15","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"15","points":2,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15. (2 pkt)\nKorzystając z tabeli rozpuszczalności, zaproponuj sposób usunięcia kationów Ba2+\nz roztworu zawierającego jony Ba2+ i Mg2+.\na) Spośród odczynników o podanych niżej wzorach wybierz jeden, który pozwoli\nusunąć wyłącznie jony Ba2+, i uzasadnij wybór.\nNa2CO3 (aq) Na2SO4 (aq) Na3PO4 (aq)\nWybrany odczynnik:\nUzasadnienie wyboru odczynnika:\nb) Zapisz w formie jonowej skróconej równanie zachodzącej reakcji.\nAgNO3(aq)\nZn (blaszka)\nIV\nCuSO4(aq)\nAg (blaszka)\nII\nAgNO3(aq)\nCu (blaszka)\nIII\nCuSO4(aq)\nZn (blaszka)\nI\nZnSO4(aq)\nCu (blaszka)\nV\nPoziom rozszerzony\n9","answer":"a","answer_text":"Zadanie 15.\nKorzystanie z informacji\nDokonanie selekcji i analizy informacji dotyczących\nrozpuszczalności wybranych soli w wodzie\nw różnych temperaturach.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za uzupełnienie dwóch zdań.\nPoprawna odpowiedź:\na) Do 100 g wody w temperaturze 333 K dodano 44,7 g Na2SO4 i otrzymano roztwór\nnasycony, po czym roztwór ten został schłodzony do 313 K i powstał roztwór\nnienasycony.\nb) W przedziale temperatur 313 K - 353 K ze wzrostem temperatury najbardziej wzrasta\nrozpuszczalność NaNO3.","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-15.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/16","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"16","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16. (2 pkt)\nOblicz pH roztworu kwasu o wzorze ogólnym HR i stężeniu c0 = 0,2 mol · dm-3, jeżeli\nstopień dysocjacji tego kwasu α = 5%.\nObliczenia:\nOdpowiedź:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 16.\nTworzenie informacji\nPorównanie i interpretacja danych dotyczących\nrozpuszczalności wybranych soli w wodzie\nw różnych temperaturach.\n0-2\nZdający otrzymuje po 1 punkcie za uzupełnienie każdego ze zdań odpowiednimi wartościami\nmasy soli.\nPoprawne odpowiedzi:\n1. W 50 g wody w temperaturze 353 K można maksymalnie rozpuścić 18,95 g NaCl.\n2. Do zlewki, w której znajdowało się 140 g NaNO3 dodano 100 g wody. Zlewkę ogrzano\ndo 333 K, a jej zawartość wymieszano. Na dnie naczynia pozostało 16,3 g soli.","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-16.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/17","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"17","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17. (1 pkt)\nPrzeprowadzono doświadczenie zilustrowane poniższym rysunkiem.\nOkreśl odczyn wodnych roztworów soli w probówkach I, II i III.\nProbówka I:\nProbówka II:\nProbówka III:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 17.\na)\nKorzystanie z informacji\nSformułowanie spostrzeżeń, jakich można dokonać\nw czasie doświadczenia przedstawionego w formie\nschematu.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za opisanie zmiany barwy, jaką zaobserwowano w probówce I\npodczas reakcji tlenku sodu z wodą wobec fenoloftaleiny.\nPoprawna odpowiedź:\nBarwa roztworu przed reakcją\nBarwa roztworu po reakcji\nbrak barwy\nmalinowa\nb)\nKorzystanie z informacji\nSformułowanie spostrzeżeń, jakich można dokonać\nw czasie doświadczenia przedstawionego w formie\nschematu.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za opisanie zmian, jakie zaobserwowano w probówce III podczas\nreakcji roztworu siarczanu(VI) miedzi(II) z roztworem wodorotlenku potasu.\nPoprawna odpowiedź:\nWytrącił się niebieski, galaretowaty osad lub pojawiło się zmętnienie.\nChemia - poziom podstawowy\nKlucz punktowania odpowiedzi\n8","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-17.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/18","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"18","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18. (1 pkt)\nOkreśl, jaką rolę (utleniacza czy reduktora) spełnia nadtlenek wodoru w reakcjach\nopisanych równaniami:\n1. PbO2 + H2O2 + 2H+ → Pb2+ + 2H2O + O2\n2. 2I- + H2O2 + 2H+ → I2 + 2H2O\nW reakcji 1 nadtlenek wodoru pełni rolę\nW reakcji 2 nadtlenek wodoru pełni rolę\nNr zadania\n14.\n15a\n15b\n16.\n17.\n18.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n2\n1\n1\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nH2O\nII\nNaCl(s)\nIII\nNH4Cl(s)\nI\nNaNO2(s)\nPoziom rozszerzony\n10","answer":null,"answer_text":"Zadanie 18.\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równań reakcji chemicznych na podstawie\nschematów ilustrujących przebieg doświadczenia.\n0-2\nZdający otrzymuje po 1 punkcie za zapisanie w formie jonowej skróconej każdego równania\nreakcji.\nPoprawne odpowiedzi:\nProbówka II: H+ + OH - → H2O\nProbówka III: Cu2+ + 2OH - → Cu(OH)2↓","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-18.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/19","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"19","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 19. (2 pkt)\nTlenek żelaza(III) reaguje w obecności mocnych zasad z silnymi utleniaczami, np. z chlorem,\nwedług następującego schematu:\nFe2O3 + Cl2 + OH -→\n2\n4\nFeO - + Cl - + H2O\nDobierz i uzupełnij współczynniki stechiometryczne w podanym wyżej schemacie\nreakcji. Zastosuj metodę bilansu elektronowego.\nBilans elektronowy:\nRównanie reakcji:\n2\n3\nFe O +\n2\nCl + OH -→\n2-\n4\nFeO + Cl - + H2O","answer":null,"answer_text":"Zadanie 19.\nKorzystanie z informacji\nOkreślenie odczynu roztworów na podstawie analizy\nschematów przedstawiających przebieg\ndoświadczenia.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za określenie odczynu roztworów.\nPoprawna odpowiedź:\nOdczyn roztworu w probówce I: zasadowy\nOdczyn roztworu w probówce II: obojętny","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-19.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/20","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"20","points":2,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 20. (2 pkt)\nPrzeprowadzono elektrolizę wodnych roztworów czterech elektrolitów z użyciem elektrod\nplatynowych. Informacje dotyczące produktów wydzielających się na elektrodach\noraz odczynu roztworów w elektrolizerze (po wymieszaniu katolitu z anolitem) przedstawiono\nw poniższej tabeli.\nNr elektrolitu\nI\nII\nIII\nIV\nProdukt\nwydzielający\nsię na katodzie\nwodór\nwodór\nwodór\nwodór\nProdukt\nwydzielający\nsię na anodzie\nchlor\ntlen\ntlen\ntlen\nOdczyn\nroztworu\nw elektrolizerze\nstał się\nzasadowy\npozostał\nzasadowy\npozostał\nkwasowy\npozostał\nobojętny\nSpośród związków o podanych niżej wzorach:\nCuSO4 Na2SO4 H2SO4 HCl NaCl NaOH\nwybierz te elektrolity, których wodne roztwory poddano elektrolizie. Wpisz wzory\nodpowiednich związków do poniższej tabeli.\nNr elektrolitu\nI\nII\nIII\nIV\nWzór\nelektrolitu\nPoziom rozszerzony\n11","answer":null,"answer_text":"Zadanie 20.\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równania reakcji chemicznej na podstawie\nsłownego opisu przemiany.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za napisanie w formie cząsteczkowej równania opisanej reakcji.\nPoprawna odpowiedź:\nNa2CO3 + Ca(OH)2 → 2NaOH + CaCO3↓\nKorzystanie z informacji\nOdczytanie informacji z tablicy rozpuszczalności.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za wyjaśnienie możliwości rozdzielenia otrzymanej mieszaniny.\nPoprawna odpowiedź:\nPowstaje nierozpuszczalny w wodzie CaCO3 i można go oddzielić od roztworu NaOH\npoprzez sączenie lub dekantację.","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-20.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/21","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"21","points":2,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 21. (2 pkt)\nZapisz równania reakcji zachodzących podczas elektrolizy wodnego roztworu NaOH\nna elektrodach platynowych.\nRównanie reakcji przebiegającej na katodzie:\nRównanie reakcji przebiegającej na anodzie:","answer":"B","answer_text":"Zadanie 21.\nWiadomości i rozumienie\nWykazanie się znajomością i rozumieniem pojęć:\nutleniacz, reduktor, utlenianie, redukcja.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za wskazanie właściwego zakończenia zdania na podstawie\nanalizy równania reakcji utleniania-redukcji.\nPoprawna odpowiedź:\nB. (węgiel jest reduktorem)\nChemia - poziom podstawowy\nKlucz punktowania odpowiedzi\n9","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-21.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/22","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"22","points":2,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 22. (2 pkt)\nPodczas pracy pewnego ogniwa zachodzą procesy elektrodowe, których przebieg można\nprzedstawić sumarycznym równaniem reakcji:\nZn + 2Ag+ → Zn2+ + 2Ag\na) Korzystając z szeregu elektrochemicznego metali, przedstaw schemat ogniwa,\nw którym zachodzi powyższa reakcja.\nb) Oblicz SEM tego ogniwa dla warunków standardowych.\nObliczenia:\nOdpowiedź:","answer":"C","answer_text":"Zadanie 22.\nWiadomości i rozumienie\nZastosowanie zasady bilansu elektronowego\ndo uzgodnienia równania reakcji.\n0-2\nZdający otrzymuje 1 punkt za przedstawienie bilansu elektronowego i 1 punkt za napisanie\nrównania reakcji.\nPoprawne odpowiedzi:\nBilans elektronowy:\nVI\nS + 2e-→\nIV\nS / (· 2)\n0\nC →\nIV\nC + 4e-\nRównanie reakcji: 2 CaSO4 + C + 2 SiO2 → 2 CaSiO3 + 2 SO2 + CO2","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-22.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/23","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"23","points":2,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 23. (2 pkt)\nZaprojektuj doświadczenie, które umożliwi redukcję jonów manganianowych(VII)\ndo jonów manganu(II).\nW tym celu:\na) wybierz potrzebne odczynniki spośród wodnych roztworów: kwasu siarkowego(VI),\nmanganianu(VII) potasu, wodorotlenku potasu, siarczanu(IV) sodu\nb) napisz, co zaobserwowano podczas tego doświadczenia.\nNr zadania\n19.\n20.\n21.\n22a\n22b\n23a\n23b\nMaks. liczba pkt\n2\n2\n2\n1\n1\n1\n1\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n12","answer":null,"answer_text":"Zadanie 23.\nKorzystanie z informacji\nRozpoznanie badanych gazów i uzupełnienie\nschematu doświadczenia na podstawie tekstu\no tematyce chemicznej.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za uzupełnienie schematu.\nPoprawna odpowiedź:","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-23.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/24","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"24","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 24. (2 pkt)\nSzybkość pewnej reakcji zachodzącej w fazie gazowej wyraża się równaniem kinetycznym\nv = k · cA\n2\n· cB.\nPrzedstaw zależność między początkową i końcową szybkością tej reakcji oraz oblicz,\njak zmieni się szybkość reakcji, jeżeli przy niezmienionej ilości reagentów\ni niezmienionej temperaturze ciśnienie reagujących gazów zmaleje dwukrotnie.\nZależność między początkową i końcową szybkością reakcji (obliczenia):\nOdpowiedź:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 24.\na)\nWiadomości i rozumienie\nDokonanie interpretacji ilościowej równania reakcji\nw ujęciu objętościowym (dla reakcji\nprzebiegających w fazie gazowej).\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za podanie stosunku objętościowego reagentów reakcji I.\nPoprawna odpowiedź:\nV\n4\nCH : V\nO\nH2 : V CO : V\n2\nH = 1 : 1 : 1 : 3\nb)\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równań reakcji chemicznych na podstawie\nsłownego opisu przemian.\n0-2\nZdający otrzymuje 1 punkt za zapisanie równania reakcji II na podstawie opisu słownego\noraz 1 punkt za zapisanie sumarycznego równania reakcji obu etapów.\nPoprawne odpowiedzi:\nRównanie reakcji II: CO(g) + H2O(g) → CO2(g) + H2(g)\nRównanie sumaryczne: CH4(g) + 2H2O(g) → CO2(g) + 4H2(g)\nBr2(aq)\nI\neten lub C2H4\nBr2(aq)\nII\netan lub C2H6\nChemia - poziom podstawowy\nKlucz punktowania odpowiedzi\n10","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-24.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/25","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"25","points":3,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 25. (3 pkt)\nPent-2-en otrzymano z pent-1-enu w wyniku dwuetapowego procesu. W etapie 1 dokonano\naddycji chlorowodoru do pent-1-enu i otrzymano monochloropochodną pentanu (produkt\ngłówny). W etapie 2, w podwyższonej temperaturze i w alkoholowym roztworze wodorotlenku\npotasu, przeprowadzono reakcję eliminacji chlorowodoru z tej monochloropochodnej.\nGłównym produktem tej reakcji był pent-2-en.\na) Napisz, stosując wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych, równania\nreakcji tego procesu. W równaniu reakcji etapu 2 uwzględnij warunki procesu.\nRównanie reakcji etapu 1:\nRównanie reakcji etapu 2:\nW procesie eliminacji HCl z monochloropochodnej atom wodoru odrywa się od jednego\nz dwóch atomów węgla sąsiadujących z tym atomem węgla, który połączony jest z atomem\nchloru.\nb) Dokonaj analizy równania reakcji etapu 2 i sformułuj regułę dotyczącą przebiegu\nreakcji eliminacji (podobną do reguły Markownikowa dla reakcji addycji). Uzupełnij\nponiższe zdanie, wpisując w wolne miejsce słowo mniejszą albo większą.\nGłównym produktem eliminacji HCl z monochloropochodnej jest związek, który powstaje\nw wyniku oderwania atomu wodoru od atomu węgla połączonego z\nliczbą atomów wodoru.\nPoziom rozszerzony\n13","answer":"A","answer_text":"Zadanie 25.\na)\nWiadomości i rozumienie\nUzupełnienie równań reakcji przez dobranie\nbrakujących substratów lub produktów.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za identyfikację i podanie wzorów związków A i B.\nPoprawna odpowiedź:\nA: CH2Cl - CH2Cl\nB: HCl\nb)\nWiadomości i rozumienie\nZaklasyfikowanie reakcji przebiegających\nz udziałem substancji organicznych do określonego\ntypu reakcji.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za określenie typów reakcji zilustrowanych schematem.\nPoprawna odpowiedź:\nTyp reakcji I: reakcja addycji\nTyp reakcji II: reakcja eliminacji","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-25.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/26","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"26","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 26. (1 pkt)\nPodaj liczbę wszystkich wiązań σ i wiązań π w cząsteczce węglowodoru o wzorze:\nCH2\nCH\nC\nCH2\nCH3\nLiczba wiązań σ : Liczba wiązań π :","answer":null,"answer_text":"Zadanie 26.\nKorzystanie z informacji\nWykonanie obliczeń stechiometrycznych\nna podstawie równania reakcji.\n0-2\nZdający otrzymuje 2 punkty, jeśli w rozwiązaniu zadania zastosował właściwą metodę\n(wynikającą ze stechiometrii równania reakcji zależność między danymi a szukaną) oraz\nwykonał obliczenia i podał wynik liczbowy z jednostką.\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli zastosował poprawną metodę rozwiązania, ale popełnił błąd\nrachunkowy lub dokonał niewłaściwego zaokrąglenia wyniku, lub pominął jednostkę przy\nostatecznym wyniku liczbowym, lub podał błędną jednostkę przy ostatecznym wyniku\nliczbowym.\nZdający otrzymuje 0 punktów, jeśli zastosował niepoprawną metodę rozwiązania.\nPoprawne rozwiązanie:\nMetanalu = 44 g·mol-1\nZależność wynikająca ze stechiometrii równania reakcji:\n3\n44g\n22,4dm = 77,0g\nx\nObliczenie objętości amoniaku: Vamoniaku = x =\n3\n77,0g 22,4 dm\n44g\n⋅\n= 39,2 dm3\nChemia - poziom podstawowy\nKlucz punktowania odpowiedzi\n11","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-26.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/27","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"27","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 27. (2 pkt)\nPoniżej przedstawiono wzór półstrukturalny (grupowy) etanianu (octanu) etylu.\nZapisz wzory półstrukturalne (grupowe) jednego estru i jednego kwasu będących\nizomerami octanu etylu.\nWzór estru\nWzór kwasu","answer":null,"answer_text":"Zadanie 27.\nTworzenie informacji\nZaklasyfikowanie substancji na podstawie opisu ich\nwłaściwości fizykochemicznych.\n0-2\nZdający otrzymuje po 1 punkcie za rozpoznanie każdego z opisanych związków i podanie\njego wzoru strukturalnego.\nPoprawne odpowiedzi:\nZwiązek A\nZwiązek B\nH\nC\nO\nOH\nH\nC\nO\nH","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-27.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/28","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"28","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 28. (1 pkt)\nGlicerol (propan-1,2,3-triol) ulega termicznej dehydratacji. W wyniku odwodnienia glicerolu\npowstaje nienasycony aldehyd - propenal (akroleina).\nNapisz, stosując wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych, równanie\nreakcji otrzymywania propenalu opisaną metodą.\nNr zadania\n24.\n25a\n25b\n26.\n27.\n28.\nMaks. liczba pkt\n2\n2\n1\n1\n2\n1\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nCH3\nC\nO\nO\nCH2\nCH3\nPoziom rozszerzony\n14\n Informacja do zadań 29 - 32\nPoniżej przedstawiono wzory grupowe czterech wybranych izomerów pentanolu.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 28.\nKorzystanie z informacji\nUzupełnienie brakujących danych na podstawie\nschematu procesu otrzymywania etanolu z węgliku\nwapnia.\n0-2\nZdający otrzymuje 2 punkty, jeśli podał wzory półstrukturalne (grupowe) trzech substancji.\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli poprawnie zapisał wzory dwóch substancji.\nZa zapisanie wzoru jednej substancji zdający otrzymuje 0 punktów.\nPoprawne odpowiedzi:","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-28.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/29","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"29","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 29. (1 pkt)\nPodaj nazwy systematyczne związków, których wzory oznaczono numerami III i IV.\nNazwa związku III:\nNazwa związku IV:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 29.\nKorzystanie z informacji\nWykonanie obliczeń związanych ze stężeniem\nmolowym roztworu.\n0-2\nZdający otrzymuje 2 punkty, jeśli w rozwiązaniu zadania zastosował właściwą metodę\n(wynikającą z definicji stężenia molowego zależność między danymi a szukaną) oraz\nwykonał obliczenia i podał wynik liczbowy z jednostką.\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli zastosował poprawną metodę rozwiązania, ale popełnił błąd\nrachunkowy lub dokonał niewłaściwego zaokrąglenia wyniku, lub pominął jednostkę przy\nostatecznym wyniku liczbowym, lub podał błędną jednostkę przy ostatecznym wyniku\nliczbowym.\nZdający otrzymuje 0 punktów, jeśli zastosował niepoprawną metodę rozwiązania.\nPoprawne rozwiązanie:\nMglicyny = 75 g·mol-1\nWyrażenie masy glicyny za pomocą stężenia molowego i objętości roztworu oraz masy\nmolowej glicyny:\nmglicyny = nglicyny · M = cm · Vr · M\nObliczenie masy glicyny:\nmglicyny = 0,50 mol·dm-3 · 0,10 dm3 · 75 g·mol-1 = 3,75 g\nA\nCH ≡ CH\nB\nCH2 = CH2\nC\nCH3 - CH2 - OH\nChemia - poziom podstawowy\nKlucz punktowania odpowiedzi\n12","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-29.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/30","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"30","points":1,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 30. (1 pkt)\nOkreśl rzędowość alkoholi I, II i III.\nRzędowość alkoholu I:\nRzędowość alkoholu II:\nRzędowość alkoholu III:","answer":"b","answer_text":"Zadanie 30.\na)\nTworzenie informacji\nZaprojektowanie doświadczenia - wybór\nodczynników umożliwiających wykazanie\ncharakteru chemicznego grup funkcyjnych glicyny.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za wybór odczynników i uzupełnienie schematu doświadczenia.\nPoprawna odpowiedź:\nb)\nTworzenie informacji\nSformułowanie spostrzeżeń, jakich można dokonać\nw czasie doświadczenia przedstawionego w formie\nschematu.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za wymienienie obserwacji umożliwiających określenie\ncharakteru grup funkcyjnych.\nPoprawna odpowiedź:\nProbówka I: Malinowy roztwór odbarwia się.\nProbówka II: Roztwór zmienia barwę z czerwonej na żółtopomarańczową.\nZdający otrzymuje punkt za opis spostrzeżeń pod warunkiem udzielenia poprawnej\nodpowiedzi w części a) zadania.\nc)\nTworzenie informacji\nSformułowanie wniosku dotyczącego charakteru\nchemicznego grup funkcyjnych glicyny.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za określenie charakteru grup funkcyjnych i uzupełnienie zdań.\nPoprawna odpowiedź:\nW probówce I potwierdzono obecność grupy o charakterze kwasowym.\nW probówce II potwierdzono obecność grupy o charakterze zasadowym.\nZdający otrzymuje punkt za określenie charakteru chemicznego grup funkcyjnych\npod warunkiem udzielenia poprawnej odpowiedzi w części a) zadania.\nNaOH(aq) + fenoloftaleina\nI\nglicyna\nII\nglicyna\nHCl(aq) + oranż metylowy\nmaj 2009\nCHEMIA\nPOZIOM ROZSZERZONY\nKLUCZ PUNKTOWANIA\nODPOWIEDZI\nChemia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n15\nZadanie 1.\na)\nWiadomości i rozumienie\nOpisanie stanu kwantowo-mechanicznego\nelektronów za pomocą liczb kwantowych.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za wpisanie do tabeli wartości trzech liczb kwantowych\nopisujących stan kwantowo-mechaniczny elektronów (4p3).\nPoprawna odpowiedź:\nLiczby\nkwantowe\nGłówna liczba\nkwantowa\n[n]\nPoboczna liczba\nkwantowa\n[l]\nMagnetyczna\nliczba kwantowa\n[m]\nWartości liczb\nkwantowych\n4\n1\n-1\n0\n1\nb)\nKorzystanie z informacji\nUzupełnienie brakujących danych na podstawie\ntekstu o tematyce chemicznej.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za identyfikację pierwiastka i podanie jego symbolu oraz\nza zapisanie w formie skróconej konfiguracji elektronowej jego atomu w stanie\npodstawowym.\nPoprawna odpowiedź:\nSymbol pierwiastka: As\nKonfiguracja elektronowa: [Ar] 4s23d104p3 lub [Ar] 3d104s24p3\nZadanie 2.\nKorzystanie z informacji\nObliczenie masy izotopu promieniotwórczego\npo określonym czasie na podstawie jego okresu\npółtrwania.\n0-2\nZdający otrzymuje 2 punkty, jeśli w rozwiązaniu zadania zastosował właściwą metodę\n(uwzględniającą początkową zawartość izotopu promieniotwórczego w próbce oraz zmianę\nmasy izotopu promieniotwórczego w czasie zależność między danymi a szukaną) oraz\nwykonał obliczenia i podał wynik z jednostką.\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli zastosował poprawną metodę rozwiązania, ale popełnił błąd\nrachunkowy lub dokonał niewłaściwego zaokrąglenia wyniku, lub pominął jednostkę przy\nostatecznym wyniku liczbowym, lub podał błędną jednostkę przy ostatecznym wyniku\nliczbowym.\nZdający otrzymuje 0 punktów, jeśli zastosował niepoprawną metodę rozwiązania.\nPoprawne rozwiązanie:\nMasa izotopu promieniotwórczego w próbce = 20 g ⋅ 0,1 = 2 g\n15,9 lat to 3 τ1/2\nMasa izotopu promieniotwórczego po 3τ1/2=\n3\n2g\n2 = 0,25 g\nCałkowita masa kobaltu zawartego w próbce: 20 g - 2 g + 0,25 g = 18,25 g\nChemia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n16\nZadanie 3.\nKorzystanie z informacji\nUzupełnienie brakujących danych na podstawie\nrównania reakcji chemicznej.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli uzupełnił tabelę, podając liczby moli i masy reagentów.\nPoprawna odpowiedź:\nSiO2\nMg\nSi\nMgO\nLiczba moli, mol\n0,5\n1\n0,5\n1\nMasa, g\n30\n24\n14\n40\nZadanie 4.\nWiadomości i rozumienie\nOpisanie zachowania tlenków wybranych\npierwiastków wobec wody, kwasów i zasad.\n0-2\nZdający otrzymuje 2 punkty za uzupełnienie wzorami tlenków trzech kolumn tabeli.\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli uzupełnił dwie kolumny tabeli.\nZdający otrzymuje 0 punktów za wypełnienie jednej kolumny lub częściowe wypełnienie\nwszystkich kolumn.\nPoprawna odpowiedź:\nTlenki reagujące z\nmocnymi kwasami\nwodą\nmocnymi zasadami\nNa2O, ZnO\nNa2O, P4O10, SO3\nP4O10, ZnO, SO3\nZadanie 5.\nWiadomości i rozumienie\nOkreślenie roli siarkowodoru i amoniaku\nw roztworach wodnych według teorii Brönsteda\ni zilustrowanie właściwości tych substancji\nrównaniami reakcji z wodą.\n0-2\nZdający otrzymuje po 1 punkcie za określenie roli każdego gazu i zapisanie równania reakcji\ntego związku z wodą.\nPoprawne odpowiedzi:\nWzór\nzwiązku\nRola\nzwiązku\nRównanie reakcji\nH2S\nkwas\nH2S + H2O ⇄ HS- + H3O+\nNH3\nzasada\nNH3 + H2O ⇄ NH4\n+ + OH-\nChemia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n17\nZadanie 6.\na)\nTworzenie informacji\nZaprojektowanie doświadczenia - wybór\nodczynników umożliwiających wykazanie\ncharakteru chemicznego wodorotlenku chromu(III).\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za wybór odczynników i uzupełnienie schematu doświadczenia.\nPoprawna odpowiedź:\nb)\nTworzenie informacji\nSformułowanie spostrzeżeń, jakich można dokonać\nw czasie doświadczenia przedstawionego w formie\nschematu.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za zapisanie spostrzeżeń, które umożliwią wykazanie\namfoterycznego charakteru wodorotlenku chromu(III).\nPrzykłady poprawnej odpowiedzi:\n• W obu probówkach osad wodorotlenku chromu(III) rozpuścił się.\n• W obu probówkach powstały klarowne roztwory.\nZdający otrzymuje punkt za opis spostrzeżeń pod warunkiem udzielenia poprawnej\nodpowiedzi w części a) zadania.\nc)\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równań reakcji świadczących\no amfoterycznym charakterze wodorotlenku\nchromu(III) z uwzględnieniem tworzenia\nhydroksokompleksu.\n0-2\nZdający otrzymuje po 1 punkcie za zapisanie w formie jonowej skróconej równania reakcji\nwodorotlenku chromu(III) z kwasem solnym i równania reakcji wodorotlenku chromu(III)\nz roztworem wodorotlenku sodu.\nPoprawne odpowiedzi:\nProbówka I: Cr(OH)3 + 3H+ → Cr3+ + 3H2O\nProbówka II: Cr(OH)3 + 3OH- → [Cr(OH)6]3-\nZdający otrzymuje punkty, jeśli kolejność równań reakcji odpowiada kolejności wpisanych\nodczynników w schemacie doświadczenia.\nI\nHCl(aq)\nCr(OH)3(osad)\nII\nNaOH(aq)\nCr(OH)3(osad)\nChemia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n18\nZadanie 7.\nTworzenie informacji\nDokonanie uogólnienia i sformułowanie wniosku.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli określił zależność pomiędzy wartościami stopni utlenienia\nchromu i manganu w tlenkach a charakterem chemicznym tlenków tych pierwiastków.\nPrzykłady poprawnej odpowiedzi:\n• Wraz ze wzrostem stopnia utlenienia chromu i manganu charakter chemiczny tlenków\nzmienia się z zasadowego poprzez amfoteryczny na kwasowy.\n• Wraz ze wzrostem stopnia utlenienia tych pierwiastków wzrasta charakter kwasowy\nich tlenków.\nZadanie 8.\nKorzystanie z informacji Zastosowanie prawa Hessa do obliczenia efektów\nenergetycznych przemian.\n0-2\nZdający otrzymuje 2 punkty, jeśli w rozwiązaniu zadania zastosował właściwą metodę\n(wynikającą z prawa Hessa zależność pomiędzy danymi a szukaną) oraz wykonał obliczenia\ni podał wynik z jednostką.\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli zastosował poprawną metodę rozwiązania, ale popełnił błąd\nrachunkowy lub dokonał niewłaściwego zaokrąglenia wyniku, lub pominął jednostkę przy\nostatecznym wyniku liczbowym, lub podał błędną jednostkę przy ostatecznym wyniku\nliczbowym.\nZdający otrzymuje 0 punktów, jeśli zastosował niepoprawną metodę rozwiązania.\nPoprawne rozwiązanie:\nWyrażenie standardowej entalpii reakcji\no\nΔH\nza pomocą standardowych entalpii tworzenia:\nAl2O3 (korund) → 2Al (s) + 3\n2 O2 (g) - (1 mol ·\no\n1\nΔH )\n3SO3(g) → 3S(rombowa) + 9\n2 O2 (g) - (3 mole ·\no\n2\nΔH )\n2Al (s) + 3S(rombowa) + 6O2 (g) → Al2(SO4)3 (krystaliczny) + (1 mol ·\no\n3\nΔH )\no\nΔH =\no\n3\nΔH\no\n1\nΔH\no\n2\n3ΔH\nObliczenie entalpii reakcji:\nΔHo = (-3437,4 +1671 + 1186,5) kJ = -579,9 kJ\nZadanie 9.\nTworzenie informacji\nOkreślenie wpływu zmiany stężenia reagenta oraz\nogrzania układu będącego w stanie równowagi\nna wydajność reakcji.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli uzupełnił zdania, określając wpływ dwóch czynników\nna wydajność reakcji tworzenia SO2.\nPoprawna odpowiedź:\na) Wydajność reakcji zmaleje.\nb) Wydajność reakcji wzrośnie.\nChemia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n19\nZadanie 10.\nTworzenie informacji\nWyjaśnienie wpływu stężenia roztworu kwasu\nazotowego(V) na rodzaj produktów reakcji tego kwasu\nz miedzią.\n0-2\nZdający otrzymuje 2 punkty za uzupełnienie obu zdań - 1 punkt za identyfikację roztworów\nA i B oraz 1 punkt za identyfikację tlenków azotu.\nPoprawne odpowiedzi:\nRoztwór A to stężony kwas azotowy(V), a roztwór B to rozcieńczony kwas azotowy(V).\nCzerwonobrunatnym gazem, który powstał w probówce I, jest tlenek azotu o wzorze NO2.\nW probówce II powstał bezbarwny tlenek o wzorze NO.\nZadanie 11.\nKorzystanie z informacji\nSformułowanie spostrzeżeń, jakich można dokonać\nw czasie opisanego doświadczenia.\n0-2\nZdający otrzymuje po 1 punkcie za napisanie, co zaobserwowano w każdym etapie\ndoświadczenia.\nPoprawne odpowiedzi:\nEtap 1: Wytrąca się jasnozielony osad.\nEtap 2: Osad zmienia zabarwienie na czerwonobrunatne lub osad ciemnieje.\nZadanie 12.\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równań reakcji na podstawie słownego\nopisu doświadczenia.\n0-2\nZdający otrzymuje po 1 punkcie za napisanie każdego z równań ilustrujących reakcje, które\nzachodzą podczas opisanego doświadczenia.\nPoprawne odpowiedzi:\nEtap 1: Fe2+ + 2OH- → Fe(OH)2↓\nEtap 2: 2Fe(OH)2 + H2O2 → 2Fe(OH)3\nZadanie 13.\nKorzystanie z informacji\nWykonanie obliczeń dotyczących zatężania\nroztworów.\n0-2\nZdający otrzymuje 2 punkty, jeśli w rozwiązaniu zadania zastosował właściwą metodę\n(wynikającą z definicji stężenia procentowego zależność pomiędzy danymi a szukaną) oraz\nwykonał obliczenia i podał wynik w procentach masowych.\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli zastosował poprawną metodę rozwiązania, ale popełnił błąd\nrachunkowy lub dokonał niewłaściwego zaokrąglenia wyniku, lub pominął jednostkę przy\nostatecznym wyniku liczbowym, lub podał błędną jednostkę przy ostatecznym wyniku\nliczbowym.\nZdający otrzymuje 0 punktów, jeśli zastosował niepoprawną metodę rozwiązania.\nChemia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n20\nPoprawne rozwiązanie:\nMasa NaCl w 400 g roztworu 20% = 400 g 20%\n100%\n⋅\n= 80 g\nMasa roztworu I = 400 g - 22 g = 378 g\nMasa NaCl w roztworze I = 80 g - 22 g = 58 g\nObliczenie stężenia roztworu I: cp = 58 g\n378 g · 100% = 15,34%\nZadanie 14.\nKorzystanie z informacji\nZanalizowanie schematów doświadczeń\nprzedstawiających badanie zachowania metali\nw roztworach soli.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za wybór i zapisanie numerów probówek, w których\nzaobserwowano objawy reakcji.\nPoprawna odpowiedź:\nProbówki: I, III i IV\nZadanie 15.\na)\nKorzystanie z informacji\nZaprojektowanie reakcji strącania osadu\nna podstawie danych zawartych w tablicy\nrozpuszczalności.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za wybór odczynnika umożliwiającego usunięcie jonów Ba2+\nz roztworu oraz za uzasadnienie tego wyboru.\nPrzykłady poprawnej odpowiedzi:\nOdczynnik: Na2SO4\nUzasadnienie:\n• Jony siarczanowe(VI) powstałe w wyniku dysocjacji Na2SO4 tworzą nierozpuszczalny\nosad wyłącznie z jonami Ba2+.\n• Aniony pozostałych soli tworzą nierozpuszczalne osady zarówno z jonami Ba2+,\njak i Mg2+.\nb)\nWiadomości i rozumienie\nIlustrowanie przebiegu reakcji wytrącania osadu\nza pomocą równania reakcji.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za zapisanie w formie jonowej skróconej równania reakcji\nwytrącania siarczanu(VI) baru.\nPoprawna odpowiedź:\nBa2+ + SO4\n2- → Ba\n2\n4\nSO -↓\nChemia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n21\nZadanie 16.\nKorzystanie z informacji\nObliczenie pH wodnego roztworu słabego kwasu.\n0-2\nZdający otrzymuje 2 punkty, jeśli w rozwiązaniu zadania zastosował właściwą metodę\n(wynikającą z definicji stopnia dysocjacji oraz pH zależność pomiędzy danymi a szukaną)\noraz wykonał obliczenia i podał wynik.\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli zastosował poprawną metodę rozwiązania, ale popełnił błąd\nrachunkowy.\nZdający otrzymuje 0 punktów, jeśli zastosował niepoprawną metodę rozwiązania.\nPoprawne rozwiązanie:\nZależność pH roztworu od stężenia kwasu i stopnia dysocjacji:\ncH\n+= c0 · α\npH = -log cH\n+ = -log c0 · α\nObliczenie pH:\nα = 5% = 0,05 pH = -log 0,2 · 0,05 = -log 10-2 = 2\nZadanie 17.\nKorzystanie z informacji\nPrzewidywanie odczynu wodnych roztworów soli.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za określenie odczynów trzech wodnych roztworów soli.\nPoprawna odpowiedź:\nProbówka I (NaNO2): odczyn zasadowy\nProbówka II (NaCl): odczyn obojętny\nProbówka III (NH4Cl): odczyn kwasowy\nZadanie 18.\nWiadomości i rozumienie\nRozpoznanie utleniacza i reduktora.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za określenie roli nadtlenku wodoru w reakcjach zilustrowanych\nrównaniami i uzupełnienie zdań.\nPoprawna odpowiedź:\nW reakcji 1 nadtlenek wodoru pełni rolę reduktora.\nW reakcji 2 nadtlenek wodoru pełni rolę utleniacza.\nZadanie 19.\nWiadomości i rozumienie\nZastosowanie zasady bilansu elektronowego\ndo uzgadniania równania reakcji zapisanego\nw formie jonowej.\n0-2\nZdający otrzymuje 1 punkt za przedstawienie bilansu elektronowego i 1 punkt za napisanie\nrównania reakcji.\nPoprawne odpowiedzi:\nBilans elektronowy:\nFe2O3 + 10 OH -→ 2\n2\n4\nFeO -+ 5H2O + 6e-\nCl2 + 2e- → 2Cl - / (· 3)\nRównanie reakcji: Fe2O3 + 3 Cl2 + 10 OH - → 2\n2\n4\nFeO - + 6 Cl - + 5 H2O\nChemia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n22\nZadanie 20.\nKorzystanie z informacji\nDokonanie selekcji i analizy informacji dotyczących\nproduktów elektrolizy wodnych roztworów\nelektrolitów.\n0-2\nZdający otrzymuje 2 punkty, jeśli na podstawie informacji rozpoznał i wpisał do tabeli wzory\nczterech elektrolitów.\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli na podstawie informacji rozpoznał i wpisał do tabeli wzory\ntrzech elektrolitów.\nZdający otrzymuje 0 punktów, jeśli na podstawie informacji rozpoznał i wpisał do tabeli\nwzory dwóch elektrolitów.\nPoprawne odpowiedzi:\nNr\nelektrolitu\nI\nII\nIII\nIV\nWzór\nelektrolitu\nNaCl\nNaOH\nH2SO4\nNa2SO4\nZadanie 21.\nWiadomości i rozumienie\nPrzedstawienie przebiegu elektrolizy wodnych\nroztworów elektrolitów w formie równań reakcji\nelektrodowych.\n0-2\nZdający otrzymuje 1 punkt za zapisanie równania reakcji przebiegającej na katodzie i 1 punkt\nza zapisanie równania reakcji przebiegającej na anodzie podczas elektrolizy wodnego\nroztworu NaOH.\nPoprawne odpowiedzi:\nRównanie reakcji przebiegającej na katodzie: 2H2O + 2e- → H2↑ + 2OH-\nRównanie reakcji przebiegającej na anodzie: 4OH- → O2↑ + 2H2O + 4e-\nZadanie 22.\na)\nKorzystanie z informacji\nZanalizowanie równania reakcji zachodzącej\nw ogniwie.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za zapisanie schematu ogniwa.\nPoprawna odpowiedź:\nZn | Zn2+ || Ag+ | Ag\nb)\nKorzystanie z informacji\nObliczenie SEM ogniwa.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za obliczenie SEM ogniwa i zapisanie wyniku z jednostką.\nPoprawna odpowiedź:\nSEM = E0 Ag/ Ag+ - E0\n2\nZn / Zn + = 0,80 V - (-0,76 V) = 1,56 V\nChemia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n23\nZadanie 23.\na)\nTworzenie informacji\nZaprojektowanie doświadczenia - wybór\nodczynników umożliwiających otrzymanie soli\nmanganu(II).\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za wybór i zapisanie nazw lub wzorów odczynników\numożliwiających przeprowadzenie redukcji jonów manganianowych(VII) do jonów\nmanganu(II).\nPoprawna odpowiedź:\nRoztwory manganianu(VII) potasu, kwasu siarkowego(VI) i siarczanu(IV) sodu lub roztwory\nKMnO4, H2SO4 i Na2SO3.\nb)\nTworzenie informacji\nSformułowanie spostrzeżeń, jakich można dokonać\nw czasie doświadczenia.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za opisanie, co zaobserwowano podczas doświadczenia.\nPoprawna odpowiedź:\nFioletowy roztwór odbarwia się lub roztwór staje się bezbarwny.\nZdający otrzymuje punkt za opis spostrzeżeń pod warunkiem udzielenia poprawnej\nodpowiedzi w części a) zadania.\nZadanie 24.\nKorzystanie z informacji\nZastosowanie równania kinetycznego do obliczenia\nzmiany szybkości reakcji.\n0-2\nZdający otrzymuje 2 punkty, jeśli w rozwiązaniu zadania zastosował właściwą metodę\n(wynikającą z równania kinetycznego zależność pomiędzy początkową i końcową szybkością\nreakcji) oraz wykonał obliczenia i podał odpowiedź.\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli zastosował poprawną metodę rozwiązania, ale popełnił błąd\nrachunkowy lub podał błędną odpowiedź.\nZdający otrzymuje 0 punktów, jeśli zastosował niepoprawną metodę rozwiązania.\nPrzykładowe rozwiązanie:\nZależność pomiędzy początkową i końcową szybkością reakcji:\nv = k · cA\n2\n· cB\nv´ = k· ( 1\n2 cA)\n2 · ( 1\n2 cB ) = k · 1\n4 cA\n2 · 1\n2 cB = 1\n8 · k · cA\n2 · cB = 1\n8 v\nOdpowiedź: Szybkość reakcji zmaleje ośmiokrotnie.\nChemia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n24\nZadanie 25.\na)\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równań reakcji chemicznych na podstawie\nsłownego opisu przemian.\n0-2\nZdający otrzymuje po 1 punkcie za zapisanie każdego z dwóch równań ilustrujących etapy\nprocesu otrzymywania pent-2-enu z pent-1-enu oraz uwzględnienie warunków reakcji\ndrugiego etapu.\nPoprawne odpowiedzi:\n1.:\nCH3 CH CH2\nCH2 CH3\nCl\nCH2 CH CH2 CH2 CH3 +\nCl\nH\n2.:\nCH3 CH CH2\nCH2 CH3\nCl\nKOH\nalkohol\ntemperatura\nCH3 CH CH\nCH2 CH3 +\nO\nH2\nKCl\nb)\nTworzenie informacji\nUogólnienie i sformułowanie wniosku.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt, jeśli uzupełnił zdanie, formułując regułę dotyczącą przebiegu\nreakcji eliminacji.\nPoprawna odpowiedź:\nGłównym produktem eliminacji cząsteczki HCl z monochloropochodnej jest związek,\nktóry powstaje w wyniku oderwania atomu wodoru od atomu węgla połączonego z mniejszą\nliczbą atomów wodoru.\nZadanie 26.\nWiadomości i rozumienie\nRozpoznanie wiązań typu σ i typu π .\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za określenie liczby wiązań σ i liczby wiązań π w cząsteczce\nwęglowodoru o podanym wzorze.\nPoprawna odpowiedź:\nLiczba wiązań σ : 12\nLiczba wiązań π : 2\nZadanie 27.\nWiadomości i rozumienie\nNarysowanie wzorów izomerów estru kwasu\nkarboksylowego.\n0-2\nZdający otrzymuje po 1 punkcie za zapisanie w tabeli jednego wzoru estru oraz jednego\nwzoru kwasu będących izomerami octanu etylu.\nPrzykłady poprawnych odpowiedzi:\nWzór estru:\nWzór kwasu:\nCH3 CH2\nCOO\nCH3\nCH3\nCH2 CH2\nCOOH\nHCOO CH2\nCH2\nCH3\nCH3 CH\nCOOH\nCH3\nChemia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n25\nZadanie 28.\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równania reakcji otrzymywania propenalu\nna podstawie słownego opisu przemiany.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za zapisanie równania reakcji otrzymywania propenalu w wyniku\ndehydratacji glicerolu.\nPoprawna odpowiedź:\nCH2\nCH\nCH2\nOH\nOH\nOH\nCH\nCH2\nCHO\nO\nH2\n2\nZadanie 29.\nWiadomości i rozumienie\nStosowanie poprawnej nomenklatury alkoholi.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za zapisanie nazw systematycznych dwóch alkoholi o podanych\nwzorach półstrukturalnych.\nPoprawna odpowiedź:\nNazwa związku III: 3-metylobutan-2-ol\nNazwa związku IV: 3-metylobutan-1-ol\nZadanie 30.\nWiadomości i rozumienie\nRozpoznanie rzędowości atomów węgla i określenie\nrzędowości alkoholi.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za określenie rzędowości trzech alkoholi o podanych wzorach\npółstrukturalnych.\nPoprawna odpowiedź:\nRzędowość alkoholu I: pierwszorzędowy\nRzędowość alkoholu II: trzeciorzędowy\nRzędowość alkoholu III: drugorzędowy","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-30.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/31","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"31","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 31. (1 pkt)\nZapisz numer oznaczający wzór tego związku, który może występować w postaci\nenancjomerów.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 31.\nWiadomości i rozumienie\nWykazanie się rozumieniem pojęć związanych\nz izomerią optyczną.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za rozpoznanie związku, który może występować w postaci\nenancjomerów i zapisanie numeru oznaczającego jego wzór.\nPoprawna odpowiedź:\nZwiązek III\nChemia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n26","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-31.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/32","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"32","points":1,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 32. (1 pkt)\nNapisz,\nposługując\nsię\nwzorami\npółstrukturalnymi\n(grupowymi)\nzwiązków\norganicznych, równanie reakcji utleniania alkoholu I za pomocą tlenku miedzi(II)\nw podwyższonej temperaturze.\nCH3\nC\nCH3\nCH3\nCH2\nOH\nI\nII\nCH3\nC\nCH3\nCH2\nCH3\nOH\nCH3\nCH\nOH\nCH\nCH3\nCH3\nIII\nIV\nHO\nCH2\nCH2\nCH\nCH3\nCH3\nPoziom rozszerzony\n15\n Informacja do zadania 33 i 34\nW celu porównania właściwości glukozy, etan-1,2-diolu, etanolu oraz sacharozy wykonano\nnastępujące doświadczenie.\nEtap 1. Tę część doświadczenia przeprowadzono w temperaturze pokojowej zgodnie\nz poniższym schematem.\nObjawy reakcji zaobserwowano w probówkach I, II i IV.\nEtap 2. Zawartość każdej probówki dodatkowo zalkalizowano i ogrzano. Stwierdzono, że\nw jednej probówce powstał ceglastoczerwony osad.","answer":"C","answer_text":"Zadanie 32.\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równania reakcji ilustrującego\nwłaściwości alkoholi pierwszorzędowych.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za zapisanie równania reakcji utleniania alkoholu o podanym\nwzorze za pomocą tlenku miedzi(II).\nPoprawna odpowiedź:\nCH3\nOH\nCH3\nC\nCH3\nCH2\n+ CuO\n+ Cu + H2O\nCH3\nCH3\nC\nCH 3\nCHO","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-32.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/33","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"33","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 33. (2 pkt)\nPrzeanalizuj przebieg pierwszego etapu doświadczenia.\na) Wyjaśnij, porównując budowę cząsteczek związków, które znajdowały się\nw probówkach I - IV, dlaczego w probówce III nie zaszła reakcja chemiczna.\nb) Opisz zmiany, jakie zaobserwowano w probówkach I, II i IV.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 33.\na)\nTworzenie informacji Wyjaśnienie związku między reakcjami, którym ulegają\nsubstancje, a budową ich cząsteczek.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za wyjaśnienie na podstawie budowy cząsteczek, dlaczego\nw pierwszym etapie doświadczenia w probówce III nie zaszła reakcja chemiczna.\nPrzykłady poprawnej odpowiedzi:\n• Zawiesina Cu(OH)2 rozpuszcza się w roztworze związku, w którego cząsteczce jest\nkilka grup hydroksylowych, a w cząsteczce etanolu jest tylko jedna grupa\nhydroksylowa.\n• Etanol jest alkoholem monohydroksylowym, a w cząsteczkach pozostałych związków\njest więcej grup hydroksylowych położonych przy sąsiednich atomach węgla.\nb)\nKorzystanie z informacji\nSformułowanie obserwacji na podstawie analizy\nschematu doświadczenia.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za opisanie zmian, jakie zaobserwowano w probówkach I, II i IV\npodczas pierwszego etapu doświadczenia.\nPoprawna odpowiedź:\n1. Zawiesina Cu(OH)2 rozpuściła się.\n2. Powstał roztwór o barwie szafirowej.","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-33.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/34","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"34","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 34. (1 pkt)\nPodaj numer probówki, w której w drugim etapie doświadczenia powstał\nceglastoczerwony osad Cu2O.\nOsad powstał w probówce\nNr zadania\n29.\n30.\n31.\n32.\n33a\n33b\n34.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n1\n1\n1\n1\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nglukoza(aq)\netan-1,2-diol\netanol\nsacharoza(aq)\nświeżo strącona zawiesina Cu(OH)2\nIII\nII\nIV\nI\nPoziom rozszerzony\n16","answer":null,"answer_text":"Zadanie 34.\nTworzenie informacji\nRozpoznanie typu pochodnej na podstawie opisu\nreakcji identyfikacyjnych.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za wskazanie numeru probówki, w której w drugim etapie\ndoświadczenia powstał ceglastoczerwony osad Cu2O.\nPoprawna odpowiedź:\nOsad powstał w probówce I.\nChemia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n27","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-34.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/35","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"35","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 35. (1 pkt)\nZapisz, stosując wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych, równanie\nreakcji\nkwasu\n2-hydroksypropanowego\n(mlekowego)\nz\nwodnym\nroztworem\nwodorotlenku sodu.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 35.\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równania reakcji, jakiej ulegają\nhydroksykwasy.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za zapisanie równania reakcji kwasu mlekowego z wodnym\nroztworem wodorotlenku sodu.\nPoprawna odpowiedź:\nCH3\nCH\nCOOH\nOH\nNaOH\nCH3\nCH\nOH\nCOONa\nO\nH2","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-35.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/36","paper_id":"chemia-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"36","points":1,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 36. (1 pkt)\nPodaj wzory półstrukturalne (grupowe) wszystkich produktów całkowitej hydrolizy\nzasadowej (w roztworze wodnym NaOH) związku o wzorze:\nUwaga: Grupy alkilowe przedstaw w postaci wzorów sumarycznych, tak jak w powyższym\nwzorze.\nWzory grupowe związków:\nNr zadania\n35.\n36.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nCH2\nCH\nCH2\nO\nO\nO\nCO\nCO\nCO\nC17H33\nC15H31\nC17H33\nPoziom rozszerzony\n17\nBRUDNOPIS","answer":"C","answer_text":"Zadanie 36.\nTworzenie informacji\nOkreślenie produktów powstających w reakcji\nhydrolizy związku organicznego.\n0-1\nZdający otrzymuje 1 punkt za zapisanie wzorów wszystkich produktów zasadowej hydrolizy\ntłuszczu o podanym wzorze.\nPoprawna odpowiedź:\nCH2\nCH\nCH2\nOH\nOH\nOH\nC17H33COONa\nC15H31COONa","solution":null,"image":"img/chemia-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-36.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"}]}