{"paper":{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","variant":null,"exam_pdf":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona.pdf","key_pdf":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi.pdf","question_count":35,"source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/1","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"1","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1. (2 pkt)\nPewien pierwiastek X tworzy anion prosty o konfiguracji elektronowej atomu argonu.\nW stanie podstawowym w powłoce walencyjnej atomu pierwiastka X dwa orbitale p mają\nniesparowane elektrony.\nNapisz symbol pierwiastka X oraz podaj konfigurację elektronową powłoki walencyjnej\natomu tego pierwiastka.\nSymbol pierwiastka X:\nKonfiguracja elektronowa powłoki walencyjnej:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1. (0-2)\nObszar standardów\nOpis wymagań\nWiadomości i rozumienie\nZnajomość i rozumienie pojęć związanych z budową atomu\ni układem okresowym pierwiastków (I.1.a.1)\nZastosowanie zasady rozmieszczania elektronów\nna orbitalach do zapisu konfiguracji elektronowych, ustalenie\nliczby elektronów walencyjnych (I.1.a.4)\nPoprawna odpowiedź\nSymbol pierwiastka X: S\nKonfiguracja elektronowa powłoki walencyjnej: 3s23p4\nlub\n3s2p4\n2 p. -\npoprawne napisanie symbolu pierwiastka X oraz poprawne podanie konfiguracji\nelektronowej powłoki walencyjnej atomu tego pierwiastka\nUwaga: Jeśli zdający do przedstawienia konfiguracji zastosuje poprawny zapis\n„klatkowy”, należy przyznać punkt.\n1 p. -\n- poprawne napisanie symbolu pierwiastka X i niepoprawny zapis konfiguracji\nelektronowej powłoki walencyjnej atomu tego pierwiastka lub brak zapisu\nkonfiguracji\n- brak zapisu symbolu pierwiastka X, ale poprawny (podany powyżej) zapis\nkonfiguracji elektronowej powłoki walencyjnej\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/2","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"2","points":3,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2. (3 pkt)\nPrzeanalizuj budowę następujących cząsteczek i jonów: CH4, H3O + , NH3, CO2 i napisz\nwzór tej drobiny,\na) w której wiążąca para elektronowa pochodzi od jednego atomu.\nb) w której wszystkie elektrony walencyjne biorą udział w tworzeniu wiązań.\nc) która ma kształt liniowy.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2. (0-3)\na) (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie wzorów elektronowych związków kowalencyjnych\n(I.1.b.5)\nPoprawna odpowiedź\nH3O +\n1 p. -\npoprawne napisanie wzoru drobiny, w której wiążąca para elektronowa pochodzi\nod jednego atomu\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi\nb) (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie wzorów elektronowych związków kowalencyjnych\n(I.1.b.5)\nPoprawna odpowiedź\nCH4\n1 p. -\npoprawne napisanie wzoru drobiny, w której wszystkie elektrony biorą udział\nw tworzeniu wiązań\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi\nKryteria oceniania odpowiedzi\n3\nc) (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nOkreślenie kształtu prostych cząsteczek związków\nnieorganicznych (I.1.b.4)\nPoprawna odpowiedź\nCO2\n1 p. -\npoprawne napisanie wzoru drobiny, która ma kształt liniowy\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/3","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"3","points":2,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3. (2 pkt)\nPomiędzy cząsteczkami, w których obecne są atomy wodoru związane bezpośrednio z silnie\nelektroujemnymi atomami niemetalu (fluoru, tlenu, azotu), tworzą się wiązania wodorowe\nmające wpływ na właściwości fizyczne związku.\na) Spośród związków o wzorach:\nCH3OH, CH3COCH3, CH3F, CH3NH2, CH3CH3, CH3Cl\nwybierz i napisz wzory tych, których cząsteczki tworzą wiązania wodorowe.\nWiązania wodorowe utrudniają przejście związku w stan gazowy, ponieważ powodują\nasocjację cząsteczek - łączenie się ich w większe agregaty. Wiązania te są tym silniejsze,\nim bardziej elektroujemny jest atom niemetalu będący donorem pary elektronowej.\nb) Uszereguj związki o wzorach:\nCH3CH3, CH3NH2, CH3OH\nzgodnie ze wzrastającą lotnością (od najmniejszej do największej).\nPoziom rozszerzony\n3","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3. (0-2)\na) (0-1)\nKorzystanie z informacji\nOdczytanie i analiza informacji przedstawionych w formie\ntekstu o tematyce chemicznej (II.1.a)\nPoprawna odpowiedź\nCH3OH, CH3NH2\n1 p. -\npoprawny wybór i napisanie wzorów dwóch związków, których cząsteczki tworzą\nwiązania wodorowe\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi\nb) (0-1)\nTworzenie informacji\nWyjaśnienie właściwości substancji wynikających\nze struktury elektronowej drobin (III.1.4)\nPoprawna odpowiedź\nCH3OH, CH3NH2, CH3CH3\n1 p. -\npoprawne uszeregowanie związków zgodnie ze wzrastającą lotnością\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/4","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"4","points":1,"ptype":"true_false","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4. (1 pkt)\nPierwsza energia jonizacji (Ej) to minimalna energia potrzebna do oderwania jednego\nelektronu od obojętnego atomu. Na poniższym wykresie przedstawiono zmiany pierwszej\nenergii jonizacji pierwiastków uszeregowanych według liczb atomowych.\nNe\nAr\nZn\nKr\nXe\nN\nHe\nC\nBe\nCl\nP\nSi\nMg\nLi\nNa\nK\nCs\nRb\n0\n5\n10\n15\n20\n25\n30\n0\n10\n20\n30\n40\n50\n60\n70\nLiczba atomowa\nEnergia jonizacji, eV\nOceń prawdziwość poniższych zdań i uzupełnij tabelę. Wpisz literę P, jeżeli uznasz\nzdanie za prawdziwe, lub literę F, jeżeli uznasz je za fałszywe.\nZdanie\nP/F\n1.\nW szeregu pierwiastków: lit, beryl, węgiel i azot wraz ze wzrostem liczby\natomowej obserwujemy zależność polegającą na tym, że im więcej elektronów\nznajduje się na powłoce zewnętrznej, tym większa jest wartość pierwszej\nenergii jonizacji.\n2.\nW szeregu pierwiastków: hel, neon, argon, krypton i ksenon wraz ze wzrostem\nliczby atomowej obserwujemy zwiększanie się promienia atomowego i wzrost\nwartości pierwszej energii jonizacji.\n3.\nMagnez ma mniejszy promień atomowy niż glin i większą wartość pierwszej\nenergii jonizacji.\nNr zadania\n1.\n2a)\n2b)\n2c)\n3a)\n3b)\n4.\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n1\n1\n1\n1\n1\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n4\nInformacja do zadań 5.-7.\nTryt 3H (T) jest nietrwałym izotopem wodoru o okresie półtrwania 12,3 lat, który emituje cząstki\nβ-. Powstaje on między innymi w wyższych warstwach atmosfery na skutek zderzeń neutronów\nz atomami azotu 14N. W przemianie tej obok trytu powstaje także trwały izotop węgla.\nTryt w reakcji z tlenem tworzy wodę trytową, która w opadach przedostaje się do wód\npowierzchniowych. Szacuje się, że w 1 cm3 wody będącej w naturalnym obiegu znajduje się\n6 · 104 atomów trytu.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nSelekcja i analiza informacji przedstawionych w formie\ntekstu o tematyce chemicznej i wykresu (II.3)\nPoprawna odpowiedź\nZdanie\nP/F\n1.\nW szeregu pierwiastków: lit, beryl, węgiel i azot wraz ze wzrostem liczby atomowej\nobserwujemy zależność polegającą na tym, że im więcej elektronów znajduje się na\npowłoce zewnętrznej, tym większa jest wartość pierwszej energii jonizacji.\nP\n2.\nW szeregu pierwiastków: hel, neon, argon, krypton i ksenon wraz ze wzrostem liczby\natomowej obserwujemy zwiększanie się promienia atomowego i wzrost wartości\npierwszej energii jonizacji.\nF\n3.\nMagnez ma mniejszy promień atomowy niż glin i większą wartość pierwszej energii\njonizacji.\nF\nKryteria oceniania odpowiedzi\n4\n1 p. -\npoprawna ocena prawdziwości trzech zdań\n0 p. -\npodanie co najmniej jednej błędnej odpowiedzi lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/5","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"5","points":1,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5. (1 pkt)\nNapisz równanie reakcji wytwarzania trytu w wyższych warstwach atmosfery.\nUzupełnij poniższy schemat.\n→","answer":"C","answer_text":"Zadanie 5. (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nPrzewidywanie produktów sztucznych reakcji jądrowych\ni zapisanie równań tych przemian (I.3.a.3)\nPoprawna odpowiedź\nC\nH\nn\nN\n12\n6\n3\n1\n1\n0\n14\n7\n→\nlub\nC\nT\nn\nN\n12\n6\n3\n1\n1\n0\n14\n7\n→\n1 p. -\npoprawne uzupełnienie schematu uwzględniające bilans masy i bilans ładunku\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/6","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"6","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6. (1 pkt)\nPodaj w przybliżeniu, w ilu dm3 wody będącej w naturalnym obiegu znajduje się 1 mol\natomów trytu.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 6. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nWykonanie obliczeń chemicznych z zastosowaniem pojęcia\nmola (II.5.b.2)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\n1·1016 dm3\n1 p. -\npoprawne podanie wartości objętości wody\nUwaga: Jeśli zdający zapisze obliczenia, to muszą być one poprawne.\n0 p. -\nbłędny wynik lub podanie wartości objętości wody w niewłaściwych jednostkach,\nlub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/7","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"7","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7. (1 pkt)\nPróbkę wody o objętości 10 cm3 umieszczono w naczyniu i szczelnie zamknięto.\nNa podstawie poniższego wykresu przedstawiającego zależność liczby atomów trytu\nw 1 cm3 wody od czasu oszacuj, ile atomów trytu pozostanie w próbce wody o objętości\n10 cm3 po 40 latach.\n0\n10000\n20000\n30000\n40000\n50000\n60000\n70000\n0\n10\n20\n30\n40\n50\n60\n70\nCzas, lata\nLiczba atomów trytu w 1 cm\n3 wody\nPo 40 latach w próbce pozostanie około atomów trytu.\nPoziom rozszerzony\n5","answer":null,"answer_text":"Zadanie 7. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nUzupełnienie brakujących danych na podstawie informacji\nprzedstawionych w formie tekstu o tematyce chemicznej\ni wykresu (II.2)\nPoprawna odpowiedź\nPo 40 latach w próbce pozostanie około 6·104 lub 60000 atomów trytu.\n1 p. -\npoprawne oszacowanie liczby atomów trytu\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/8","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"8","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8. (2 pkt)\nSporządzono 200 g roztworu zawierającego 100 g sacharozy. Sacharozę poddano reakcji\nhydrolizy:\nC12H22O11 + H2O\n⎯\n⎯→\n⎯HCl\nC6H12O6 + C6H12O6\nReakcję przerwano w momencie, gdy całkowite stężenie cukrów redukujących w roztworze\nbyło równe 40% masowych.\nOblicz stężenie sacharozy, wyrażone w procentach masowych, w roztworze\npo przerwaniu reakcji. W obliczeniach przyjmij przybliżone wartości mas molowych:\n11\n22\n12\nO\nH\nC\nM\n= 342 g · mol\n1\n-,\n6\n12\n6\nC H O\nM\n= 180 g · mol\n1\nObliczenia:\nOdpowiedź:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8. (0-2)\nKorzystanie z informacji\nWykonanie obliczeń chemicznych związanych ze stężeniem\nprocentowym (II.5.d.1)\nPrzykład poprawnego rozwiązania\nmasa cukrów redukujących stanowi 40% masy roztworu: 0,4 · 200 g = 80 g\nC12H22O11 + H2O → C6H12O6 + C6H12O6\nglukoza fruktoza\n342 g ---- 360 g\nx ---- 80 g ⇒ x = 76 g\nmasa sacharozy pozostałej w roztworze: 100 g - 76 g = 24 g\n%\n%\n24g 100%\nc\nc\n12%\n200g\n⋅\nKryteria oceniania odpowiedzi\n5\n2 p. -\nzastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie\nwyniku z poprawnym zaokrągleniem i w procentach\nUwaga: Należy zwrócić uwagę na zależność wartości wyniku końcowego\nod ewentualnych wcześniejszych zaokrągleń. Należy uznać za poprawne wszystkie\nwyniki, które są konsekwencją przyjętych przez zdającego poprawnych\nzaokrągleń.\n1 p. -\nzastosowanie poprawnej metody i:\n- popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku\nliczbowego\n- popełnienie błędów w działaniach na jednostkach\n- błąd w zaokrągleniu wyniku\n- niepodanie wyniku w procentach\n0 p. -\nzastosowanie błędnej metody obliczenia stężenia sacharozy lub brak rozwiązania","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/9","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"9","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9. (2 pkt)\nZgodnie z teorią Brönsteda kwas i sprzężona z nim zasada różnią się o jeden proton, przy\nczym im silniejszy jest kwas, tym słabsza jest sprzężona z nim zasada.\na) Uzupełnij poniższą tabelę, wpisując wzory brakującej sprzężonej zasady\ni brakującego sprzężonego kwasu.\nKwas\nZasada\nNH3\nCH3NH2\nb) Korzystając z zamieszczonej powyżej informacji, wskaż najsłabszą spośród\nnastępujących zasad:\nCl ,\nHS , CH3COO -, C6H5O -.\nNajsłabszą zasadą jest\nNr zadania\n5.\n6.\n7.\n8.\n9a)\n9b)\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n2\n1\n1\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n6","answer":null,"answer_text":"Zadanie 9. (0-2)\na) (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nPodanie przykładów kwasów i zasad w teorii Brönsteda\n(I.2.b.10)\nPoprawna odpowiedź\nKwas\nZasada\nNH3\nNH -\n2\nCH3NH3\nCH3NH2\n1 p. -\npoprawne wpisanie do tabeli dwóch wzorów\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi\nb) (0-1)\nKorzystanie z informacji\nUzupełnienie brakujących danych na podstawie informacji\npodanych w formie tekstu o tematyce chemicznej (II.2)\nPoprawna odpowiedź\nNajsłabszą zasadą jest Cl -.\n1 p. -\npoprawne wskazanie najsłabszej zasady\n0 p. -\nbłędne wskazanie lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/10","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"10","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10. (2 pkt)\nZmierzono pH wodnych roztworów czterech soli o stężeniu 0,01 mol · dm\n3\n- i wyniki\nzestawiono w poniższej tabeli.\nWzór soli\nRCOONH4\nR1COONH4\nR1COONa\nR2COONa\npH\n6,0\n6,5\n7,9\n8,1\nNa podstawie: A. Hulanicki, Reakcje kwasów i zasad w chemii analitycznej, Warszawa 1992\na) Uszereguj kwasy RCOOH, R1COOH, R2COOH od najsłabszego do najmocniejszego.\nb) Napisz w formie jonowej skróconej równanie reakcji hydrolizy soli o wzorze R2COONa.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 10. (0-2)\na) (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nInterpretacja wartości pH roztworu w odniesieniu do odczynu\nroztworu oraz stężenia jonów H+ i OH- (I.1.g.5)\nPoprawna odpowiedź\nR2COOH, R1COOH, RCOOH\n1 p. -\npoprawne uszeregowanie kwasów od najsłabszego do najmocniejszego\n0 p. -\nbłędne uszeregowanie lub brak odpowiedzi\nKryteria oceniania odpowiedzi\n6\nb) (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nZilustrowanie przebiegu reakcji jonowej (hydrolizy soli)\nza pomocą równania reakcji w formie jonowej skróconej\n(I.3.a.17)\nPoprawna odpowiedź\nR2COO - + H2O ⇄ R2COOH + OH -\n1 p. -\npoprawne napisanie w formie jonowej skróconej równania reakcji\n0 p. -\nbłędne napisanie równania reakcji (błędne wzory reagentów, błędne współczynniki\nstechiometryczne, niewłaściwa forma zapisu) lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/11","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"11","points":3,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11. (3 pkt)\nW probówkach 1-4 znajdują się (w nieznanej kolejności) wodne roztwory następujących\nsubstancji: AgNO3, BaCl2, ZnSO4, NaCl. W celu zidentyfikowania zawartości probówek\nzbadano odczyn wodnego roztworu każdej soli oraz zmieszano kolejno ze sobą roztwory\nz poszczególnych probówek. Wyniki przeprowadzonych doświadczeń zapisano w poniższej\ntabeli.\nNumer probówki\n1\n2\n3\n4\nOdczyn\nroztworu\n1\n↓\n↓\nkwasowy\n2\n↓\n↓\n↓\nkwasowy\n3\n↓\n↓\nobojętny\nNumer\nprobówki\n4\n↓\nobojętny\nOznaczenia zastosowane w tabeli: „↓”- strącanie osadu lub zmętnienie roztworu; „-”- brak objawów reakcji\na) Korzystając z powyższej informacji, napisz wzory substancji znajdujących się\nw probówkach 1-4.\nProbówki:\n1:\n2:\n3:\n4:\nb) Napisz w formie jonowej skróconej równania reakcji, które umożliwiły identyfikację\nsubstancji znajdującej się w probówce 3.\nRównania reakcji:\nPoziom rozszerzony\n7","answer":null,"answer_text":"Zadanie 11. (0-3)\na) (0-2)\nTworzenie informacji\nZaklasyfikowanie substancji na podstawie opisu reakcji\nchemicznych (III.3.1)\nPoprawna odpowiedź\nProbówki:\n1. ZnSO4\n2. AgNO3\n3. BaCl2\n4. NaCl\n2 p. -\npoprawne przyporządkowanie czterech substancji (i poprawny zapis ich wzorów)\ndo odpowiednich probówek\n1 p. -\npoprawne przyporządkowanie trzech lub dwóch substancji (i poprawny zapis ich\nwzorów) do odpowiednich probówek\n0 p. -\npoprawne przyporządkowanie jednej substancji do odpowiedniej probówki lub\nbłędne przyporządkowanie wszystkich substancji, lub brak odpowiedzi\nb) (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równań reakcji na podstawie opisu przemiany\n(I.3.a.4)\nPoprawna odpowiedź\nRównania reakcji:\nBa2+ +\n2\n4\nSO -→ BaSO4 (↓)\nAg+ + Cl - → AgCl (↓)\n1 p. -\npoprawne napisanie w formie jonowej skróconej dwóch równań reakcji\n0 p. -\nbłędne napisanie co najmniej jednego równania reakcji (błędne wzory reagentów,\nbłędne współczynniki stechiometryczne, niewłaściwa forma zapisu) lub brak\nodpowiedzi\nKryteria oceniania odpowiedzi\n7","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/12","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"12","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12. (2 pkt)\nW reaktorze o objętości 1 dm3 przebiegła przemiana zgodnie z równaniem A + B ⇄ C + D.\nDo reakcji użyto 2 mole substancji A i nadmiar substancji B. Po ustaleniu się stanu\nrównowagi stwierdzono, że w mieszaninie poreakcyjnej znajduje się 0,4 mola substancji A.\nStała równowagi tej reakcji w temperaturze prowadzenia procesu jest równa 1.\nOblicz, ile moli substancji B użyto do tej reakcji. Wynik podaj z dokładnością do liczby\ncałkowitej.\nObliczenia:\nOdpowiedź:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 12. (0-2)\nKorzystanie z informacji\nWykonanie obliczeń chemicznych związanych ze stałą\nrównowagi reakcji (II.5.f.1)\nPrzykład poprawnego rozwiązania\npoczątkowa liczba moli: A = 2 mole, B = x moli\nliczba moli w stanie równowagi: A + B ⇄ C + D\n0,4 x - (2 - 0,4) = x - 1,6 1,6 1,6\nW reaktorze o objętości 1 dm3: [A] = 0,4 mol · dm\n3\n-, [B] = (y - 1,6) mol · dm\n3\n-,\n[C] = [D] = 1,6 mol · dm\n3\n3\n3\n3\n3\n3\n[C][D]\n1,6mol dm\n1,6mol dm\nK\n1\ny\n8 mol dm\n[A][B]\n0,4mol dm\n(y 1,6)mol dm\n⋅\n⋅\n⋅\n⋅\n⋅\n⋅\n⋅\n3\nr\ni\nV\n1dm\nx\n8 moli\n⇒\n2 p. -\nzastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie\nwyniku z właściwą dokładnością i we właściwych jednostkach\n1 p. -\nzastosowanie\npoprawnej\nmetody\ni\npopełnienie\nbłędów\nrachunkowych\nprowadzących do błędnego wyniku liczbowego lub popełnienie błędów\nw działaniach na jednostkach\n0 p. -\nzastosowanie błędnej metody lub brak rozwiązania","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/13","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"13","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13. (1 pkt)\nNa poniższym wykresie zilustrowano zmianę energii podczas przebiegu reakcji opisanej\nrównaniem A (s) + AB2 (g) ⇄ 2AB (g).\nOceń, jak zmieni się (wzrośnie czy zmaleje) wydajność reakcji otrzymywania produktu\nAB, jeżeli w układzie będącym w stanie równowagi nastąpi\na) wzrost temperatury w warunkach izobarycznych (p = const).\nb) wzrost ciśnienia w warunkach izotermicznych (T = const).\nNr zadania\n10a)\n10b)\n11a)\n11b)\n12.\n13.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n2\n1\n2\n1\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba pkt\nprzebieg reakcji\nE\nA (s) + AB2 (g)\nAB (g)\nPoziom rozszerzony\n8","answer":null,"answer_text":"Zadanie 13. (0-1)\nTworzenie informacji\nOkreślenie wpływu zmiany temperatury układu i zmiany\nciśnienia na położenie stanu równowagi chemicznej -\nwydajność reakcji (III.1.6)\na)\nPoprawna odpowiedź\nwzrośnie\nb)\nPoprawna odpowiedź\nzmaleje\n1 p. -\npoprawna ocena zmiany wydajności reakcji w podpunkcie a) i b) zadania\n0 p. -\nbłędna ocena w podpunkcie a) lub b) zadania, lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/14","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"14","points":4,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14. (4 pkt)\nPoniżej przedstawiony jest schemat reakcji:\nMnO\n2\n4 + H + → MnO -\n4 + MnO2 + H2O\na) Napisz w formie jonowej z uwzględnieniem liczby oddawanych lub pobieranych\nelektronów (zapis jonowo-elektronowy) równania procesów redukcji i utleniania\nzachodzących podczas tej przemiany.\nRównanie reakcji redukcji:\nRównanie reakcji utleniania:\nb) Dobierz i uzupełnij współczynniki stechiometryczne w poniższym schemacie.\nMnO\n2\n4 + H + → MnO -\n4 + MnO2 + H2O\nc) Napisz, jakie funkcje pełnią jony MnO\n2\n4 w tej reakcji.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 14. (0-4)\na) (0-2)\nWiadomości i rozumienie\nZastosowanie prawa zachowania masy i prawa zachowania\nładunku do uzgodnienia równań reakcji utleniania i redukcji\nzapisanych w formie jonowej skróconej (I.3.a.1)\nPoprawna odpowiedź\nRównanie procesu redukcji:\n2\n4\n2\n2\nMnO\n4H\n2e\nMnO\n2H O\n→\n(x 1)\nRównanie procesu utleniania:\n2\n4\nMnO - →\n4\nMnO- + e -\n(x 2)\nKryteria oceniania odpowiedzi\n8\n2 p. -\npoprawne napisanie w formie jonowo-elektronowej obu równań\n1 p. -\npoprawne napisanie w formie jonowo-elektronowej tylko jednego równania\n0 p. -\n- błędne napisanie obu równań (błędne wzory reagentów, błędne współczynniki\nstechiometryczne, niewłaściwa forma zapisu)\n- odwrotne przypisanie równań procesowi utleniania i redukcji\n- brak odpowiedzi\nb) (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nZastosowanie zasady bilansu elektronowego do uzgodnienia\nrównania reakcji zapisanego w formie jonowej skróconej\n(I.3.a.1)\nPoprawna odpowiedź\n2\n4\n4\n2\n2\n3MnO\n4H\n2MnO\n(1)MnO\n2H O\n→\n1 p. -\npoprawne uzupełnienie współczynników stechiometrycznych\n0 p. -\nbłędne uzupełnienie współczynników stechiometrycznych lub brak odpowiedzi\nc) (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nZnajomość i rozumienie pojęć związanych z reakcją\ndysproporcjonowania (I.1.h.1)\nPoprawna odpowiedź\nJon\n2\n4\nMnO - pełni funkcje reduktora i utleniacza.\n1 p. -\npoprawne określenie obu funkcji jonu\n2\n4\nMnO -\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/15","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"15","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15. (1 pkt)\nRozpuszczalność substancji trudno rozpuszczalnej charakteryzują dwie wielkości:\n• iloczyn rozpuszczalności (KSO), który opisuje stan równowagi między osadem trudno\nrozpuszczalnej substancji a stężeniem jej jonów w roztworze\n• rozpuszczalność molowa (S), która wyrażona jest stężeniem molowym substancji\nw jej roztworze nasyconym.\nSubstancja\nIloczyn rozpuszczalności KSO\nRozpuszczalność molowa S, mol · dm\n3\nSc(OH)3\n2,22 · 10\n31\n9,5 · 10\n9\nSn(OH)2\n5,45 · 10\n27\n1,1 · 10\n9\nWartości liczbowe podane są dla temperatury 25 oC.\nNa podstawie: J. Sawicka, A. Janich-Kilian, W. Cejner-Mania, G. Urbańczyk, Tablice chemiczne, Gdańsk 2002\nKorzystając z powyższej informacji, napisz wzór wodorotlenku, który jest lepiej\nrozpuszczalny w wodzie, oraz napisz, czy dokonując tego wyboru, należało porównać\nwartości rozpuszczalności molowych, czy też wartości iloczynów rozpuszczalności\nsubstancji.\nWzór wodorotlenku:\nNależało porównać wartości\nPoziom rozszerzony\n9","answer":null,"answer_text":"Zadanie 15. (0-1)\nTworzenie informacji\nDokonanie uogólnień i sformułowanie wniosku (III.3.6)\nPoprawna odpowiedź\nWzór wodorotlenku: Sc(OH)3\nNależało porównać wartości rozpuszczalności molowej wodorotlenków lub S\n1 p. -\npoprawny wybór wodorotlenku, poprawne napisanie jego wzoru oraz poprawne\nwskazanie wielkości, którą należało porównać\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi\nKryteria oceniania odpowiedzi\n9","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-15.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/16","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"16","points":1,"ptype":"true_false","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16. (1 pkt)\nOceń prawdziwość poniższych zdań i uzupełnij tabelę. Wpisz literę P, jeżeli uznasz\nzdanie za prawdziwe, lub literę F, jeżeli uznasz je za fałszywe.\nZdanie\nP/F\n1. W ogniwie zbudowanym z półogniw: Cd|Cd2+ i Sn|Sn2+ katodę stanowi\npółogniwo Cd|Cd2+.\n2. Kationy Cu2+ wykazują większą tendencję do przyłączania elektronów niż\nkationy Zn2+.\n3. Siła elektromotoryczna ogniwa Ag|Ag+||Au3+|Au jest w warunkach\nstandardowych równa 2,32 V.\nInformacja do zadania 17. i 18.\nElektroliza\nmoże\nbyć\nprowadzona\nna\nelektrodach,\nktóre\nnie\nbiorą\nudziału\nw procesach elektrodowych (np. platyna, grafit), lub na elektrodach, które ulegają\nroztworzeniu w procesie anodowym. Efekt roztwarzania materiału anody wykorzystywany\njest do oczyszczania metali w procesie elektrorafinacji.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 16. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nSelekcja i analiza informacji przedstawionych w formie\ntekstu o tematyce chemicznej i tablic chemicznych (II.3)\nPoprawna odpowiedź\nZdanie\nP/F\n1. W ogniwie zbudowanym z półogniw: Cd|Cd2+ i Sn|Sn2+ katodę stanowi półogniwo\nCd|Cd2+.\nF\n2. Kationy Cu2+ wykazują większą tendencję do przyłączania elektronów niż kationy\nZn2+.\nP\n3. Siła elektromotoryczna ogniwa Ag|Ag+||Au3+|Au jest w warunkach standardowych\nrówna 2,32 V.\nF\n1 p. -\npoprawna ocena prawdziwości trzech zdań\n0 p. -\npodanie co najmniej jednej błędnej odpowiedzi lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-16.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/17","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"17","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17. (2 pkt)\nW celu oczyszczenia miedzi prowadzi się elektrolizę wodnego roztworu siarczanu(VI)\nmiedzi(II) na elektrodach, z których jedną stanowi czysta miedź, a drugą miedź\nzanieczyszczona. Podczas tego procesu miedź i metale o niższym standardowym potencjale\nredukcji niż miedź ulegają na anodzie utlenieniu, natomiast na katodzie osadza się czysta\nmiedź.\nPłyta miedziana zawierająca ok. 98% miedzi zanieczyszczona jest niklem. W celu uzyskania\nczystej miedzi płytę poddano elektrorafinacji.\nKorzystając z powyżej informacji, napisz równania wszystkich reakcji, zachodzących na\nelektrodach podczas elektrorafinacji.\nAnoda:\nKatoda:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 17. (0-2)\nWiadomości i rozumienie\nPrzedstawienie procesu elektrolizy za pomocą równań reakcji\nelektrodowych (I.3.a.20)\nPoprawna odpowiedź\nAnoda: Cu→ Cu2+ + 2e-\nNi → Ni2+ + 2e-\nKatoda: Cu2+ + 2e- → Cu\n2 p. -\npoprawne napisanie równań reakcji utleniania miedzi i niklu oraz redukcji\nkationów miedzi(II)\n1 p. -\n- poprawne napisanie tylko równań reakcji anodowych\n- poprawne napisanie tylko równania reakcji katodowej\n0 p. -\n- błędne napisanie równań reakcji zachodzących na obu elektrodach\n- błędny zapis równania reakcji zachodzącej na katodzie i poprawny zapis tylko\njednego równania reakcji anodowej\n- brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-17.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/18","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"18","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18. (1 pkt)\nNapisz, z jakim biegunem (dodatnim czy ujemnym) źródła prądu stałego połączona jest\nta elektroda, której masa wzrasta podczas procesu elektrorafinacji.\nNr zadania\n14a)\n14b)\n14c)\n15.\n16.\n17.\n18.\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n1\n1\n1\n2\n1\nWypełnia\negzaminator\nUzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n10","answer":null,"answer_text":"Zadanie 18. (0-1)\nTworzenie informacji\nZaprojektowanie otrzymywania różnych substancji\nw procesach elektrolizy (III.2.15)\nPoprawna odpowiedź\nElektroda jest połączona z biegunem ujemnym.\n1 p. -\npoprawne wskazanie\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi\nKryteria oceniania odpowiedzi\n10","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-18.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/19","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"19","points":3,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 19. (3 pkt)\nReakcja A + 2B ⇄ C przebiega w temperaturze T według równania kinetycznego\nv = k·cA·cB\n2. Początkowe stężenie substancji A było równe 2 mol · dm\n3\n-, a substancji B było\nrówne 3 mol · dm\n3\n-. Szybkość początkowa tej reakcji była równa 5,4 mol · dm\n3\n-· s\n1\na) Oblicz stałą szybkości reakcji w temperaturze T, wiedząc, że dla reakcji\nprzebiegającej według równania kinetycznego v = k·cA·cB\n2 stała szybkości k ma\njednostkę: mol\n2\n-· dm 6· s\n1\nObliczenia:\nOdpowiedź:\nb) Korzystając z powyższych informacji, oblicz szybkość reakcji w momencie, gdy\nprzereaguje 60% substancji A. Wynik podaj z dokładnością do czwartego miejsca\npo przecinku.\nObliczenia:\nOdpowiedź:\nPoziom rozszerzony\n11\nInformacja do zadania 20. i 21.\nW laboratorium chemicznym alkany można otrzymać kilkoma sposobami, między innymi\nw reakcji halogenków alkilów z sodem przeprowadzonej w podwyższonej temperaturze.\nPrzemiana ta prowadzi do wydłużenia łańcucha węglowego. Charakterystycznymi dla\nalkanów są przemiany z substancjami niepolarnymi. Taką reakcją jest podstawienie,\nnp. atomu chloru w miejsce atomu wodoru, przebiegające pod wpływem światła lub ogrzania.\nPowstająca w tej przemianie monochloropochodna może - w podwyższonej temperaturze\ni w alkoholowym roztworze wodorotlenku potasu - ulegać reakcji eliminacji, tworząc\nzwiązek nienasycony. Powstały alken przyłącza wodę w obecności kwasu siarkowego(VI),\ndając alkohol.\nOpisane przemiany można przedstawić poniższym schematem.\nCH3Cl ⎯→\n⎯\n1\nCH3CH3 ⎯→\n⎯\n2\nCH3CH2Cl ⎯→\n⎯\n3\nCH2=CH2 ⎯→\n⎯\n4\nCH3CH2OH","answer":null,"answer_text":"Zadanie 19. (0-3)\na) (0-1)\nPrzykład poprawnego rozwiązania\nv = ⋅\n⋅\n2\nA\nB\nk c\nc ⇒\n3\n1\n3\n2\n6\n5,4mol dm\ns\n0,3\n2mol dm\n3 mol\ndm\n⋅\n⋅\n⇒\n⋅\n⋅\n⋅\n⋅\nv\nk\nk\nc\nc2\n2\nA\nB\n2\n6\n1\nmol\ndm\ns\n⋅\n⋅\nlub\n6\n3\n2\n2\n3\n3\nmol\n5,4\ndm\ndm\ns\n0,3\nmol\nmol\nmol\ns\n2\n(3\n)\ndm\ndm\nk\n⋅\n⋅\n⋅\n1 p. -\npoprawne obliczenie i podanie wartości stałej szybkości reakcji we właściwych\njednostkach\n0 p. -\ninny wynik lub popełnienie błędów w działaniach na jednostkach lub brak\nrozwiązania\nb) (0-2)\nPrzykład poprawnego rozwiązania\ncA\n’ = cA - cA·0,6 = 2 - 2 ·0,6 = 0,8 (mol · dm\n3\n-)\nz równania reakcji wynika, że 1 mol A reaguje z 2 molami B\nprzereagowało: 1,2 mola A i 2,4 mola B\ncB\n’\n= 3 - 2,4 = 0,6 (mol · dm\n3\n-)\nv’=\n2\nk c\nc\n⋅\n⋅\nA\nB v’ = 0,3·0,8·0,6 2 = 0,0864 mol · dm\n3\n- · s\n1\n- lub 8,64·10 -2 mol · dm\n3\n- · s\n1\nlub\n6\n2\n2\n3\n3\n3\ndm\nmol\nmol\nmol\n0,3\n0,8\n(0,6\n)\n0,0864\nmol\ns\ndm\ndm\ndm\ns\n⋅\n⋅\n⋅\n⋅\nv\n2 p. -\nzastosowanie poprawnej metody obliczenia szybkości reakcji, poprawne\nwykonanie obliczeń oraz podanie wyniku z właściwą dokładnością, poprawnym\nzaokrągleniem i w prawidłowych jednostkach\nUwaga 1: Jeżeli zdający w części a) zadania błędnie obliczy wartość stałej\nszybkości reakcji i zastosuje ją do rozwiązania części b), to rozwiązanie części b)\nocenia się tak, jakby stosował poprawną wartość stałej szybkości reakcji.\nUwaga 2: Należy zwrócić uwagę na zależność wartości wyniku końcowego\nod ewentualnych wcześniejszych zaokrągleń. Należy uznać za poprawne wszystkie\nwyniki, które są konsekwencją przyjętych przez zdającego poprawnych\nzaokrągleń.\n1 p. -\nzastosowanie poprawnej metody obliczenia szybkości reakcji i:\n- popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku\nliczbowego\n- podanie wyniku z niewłaściwą dokładnością lub błąd w zaokrągleniu wyniku\n- podanie wyniku w nieprawidłowych jednostkach lub popełnienie błędów\nw działaniach na jednostkach, lub pominięcie jednostek\n0 p. -\nzastosowanie błędnej metody obliczenia szybkości reakcji lub brak rozwiązania\nKorzystanie z informacji\nZastosowanie równania kinetycznego do obliczeń\nzwiązanych z szybkością reakcji (II.5.g)\nKryteria oceniania odpowiedzi\n11","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-19.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/20","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"20","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 20. (2 pkt)\nNapisz, stosując wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych, równania\nreakcji oznaczonych na podanym schemacie numerami 1, 3. Skorzystaj z informacji\ni w równaniach reakcji (nad strzałkami) napisz warunki, w jakich zachodzą te\nprzemiany.\nRównania reakcji:\n1.:\n3.:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 20. (0-2)\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równań reakcji ilustrujących właściwości\nzwiązków organicznych na podstawie słownego i graficznego\nopisu przemian (I.3.a.4,24)\nPoprawna odpowiedź\nRównania reakcji:\n1. 2CH3Cl + 2Na\nT\n⎯⎯→ CH3CH3 + 2NaCl\n3. CH3CH2Cl + KOH\nalkohol,T\n⎯⎯⎯⎯\n→ CH2=CH2 + KCl + H2O\nlub C2H5Cl + KOH\nalkohol,T\n⎯⎯⎯⎯\n→ CH2=CH2 + KCl + H2O\n2 p. -\npoprawne napisanie równań reakcji 1. i 3. z zaznaczeniem wymaganych warunków\nprocesów\n1 p. -\n- poprawne napisanie tylko jednego równania reakcji\n0 p. -\n- błędne napisanie obu równań reakcji (błędne wzory reagentów lub błędne\nwspółczynniki\nstechiometryczne\nlub\nniezaznaczenie\nwarunków\nreakcji\nw równaniach reakcji)\n- brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-20.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/21","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"21","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 21. (2 pkt)\na) Określ, według jakiego mechanizmu: elektrofilowego, nukleofilowego czy\nrodnikowego przebiega reakcja oznaczona na schemacie numerem 2.\nb) Określ, czy nieorganiczny reagent reakcji oznaczonej na schemacie numerem 4\njest czynnikiem elektrofilowym, czy nukleofilowym.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 21. (0-2)\nWiadomości i rozumienie\nWyjaśnienie na prostych przykładach mechanizmów reakcji\nsubstytucji, addycji, eliminacji (I.3.a.23)\na) (0-1)\nPoprawna odpowiedź\nReakcja przebiega według mechanizmu rodnikowego.\n1 p. -\npoprawne określenie mechanizmu\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi\nb) (0-1)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nWoda jest czynnikiem nukleofilowym.\n1 p. -\npoprawne określenie funkcji wody lub funkcji katalizatora\n0 p. -\nbłędna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-21.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/22","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"22","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 22. (1 pkt)\nPodaj liczbę wszystkich wiązań σ i wiązańπ w cząsteczce związku organicznego o wzorze:\nCH≡CCHO\nLiczba wiązań σ : Liczba wiązań π :\nNr zadania\n19a)\n19b)\n20.\n21a)\n21b)\n22.\nMaks. liczba pkt\n1\n2\n2\n1\n1\n1\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n12\nInformacja do zadania 23. i 24.\nJedną z ogólnych metod określania struktury związku jest degradacja - rozpad cząsteczki\nzwiązku\no\nnieznanej\nstrukturze\nna\nkilka\nmniejszych\ncząsteczek,\nłatwiejszych\ndo zidentyfikowania. Metoda ta jest wykorzystywana do określania położenia podwójnego\nwiązania w cząsteczkach alkenów. Stosowane jest wówczas ich utlenianie, np. za pomocą\nroztworu KMnO4, prowadzone w środowisku kwasowym. Podczas tej reakcji, w zależności\nod budowy cząsteczki alkenu, mogą powstać kwasy karboksylowe, ketony lub tlenek\nwęgla(IV).\nR1 R\nZ ugrupowania (R2\nC =) powstaje keton, z ugrupowania (H C=) powstaje kwas, a tlenek\nwęgla(IV) powstaje z ugrupowania (H2C=).","answer":null,"answer_text":"Zadanie 22. (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nOkreślenie rodzajów wiązania dla cząsteczki związku\norganicznego (I.1.b.3)\nPoprawna odpowiedź\nLiczba wiązań σ : 5 Liczba wiązań π: 3\n1 p. -\npoprawne podanie liczby wszystkich wiązań σ i wiązań π\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi\nKryteria oceniania odpowiedzi\n12","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-22.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/23","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"23","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 23. (2 pkt)\nPewien alken utleniany nadmiarem KMnO4 w środowisku kwasowym daje dwa różne kwasy\nkarboksylowe, zaś w reakcji 1 mola tego alkenu z 1 molem wodoru powstaje n-heksan.\na) Napisz wzór półstrukturalny (grupowy) tego alkenu.\nb) Podaj nazwy systematyczne dwóch kwasów karboksylowych powstałych podczas\nutleniania tego alkenu.\n1\n2","answer":null,"answer_text":"Zadanie 23. (0-2)\na) (0-1)\nKorzystanie z informacji\nUzupełnienie brakujących danych na podstawie tekstu\no tematyce chemicznej (II.2)\nPoprawna odpowiedź\nCH3CH2CH2CH=CHCH3\n1 p. -\npoprawne napisanie wzoru półstrukturalnego (grupowego)\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi\nb) (0-1)\nKorzystanie z informacji\nWiadomości i rozumienie\nAnaliza informacji przedstawionych w formie tekstu\no tematyce chemicznej (II.1.a)\nZastosowanie poprawnej nomenklatury kwasów\nkarboksylowych (I.1.i.1)\nPoprawna odpowiedź\nkwas etanowy i kwas butanowy\n1 p. -\npoprawne podanie nazw systematycznych obu kwasów karboksylowych\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-23.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/24","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"24","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 24. (1 pkt)\nW dwóch nieoznakowanych kolbach znajdowały się dwa alkeny (każdy w innym naczyniu).\nWiadomo, że jednym związkiem był 2-metyloprop-1-en, a drugim but-2-en. W celu\nodróżnienia 2-metyloprop-1-enu od but-2-enu przeprowadzono doświadczenie, podczas\nktórego do obu naczyń dodano zakwaszony, wodny roztwór KMnO4.\nKorzystając z powyższych informacji, wymień po jednej obserwacji, która pozwoli\nna odróżnienie obu związków. Uzupełnij poniższą tabelę.\nObserwacja potwierdzająca obecność w kolbie\n2-metyloprop-1-enu\nbut-2-enu\nPoziom rozszerzony\n13","answer":null,"answer_text":"Zadanie 24. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nZapisanie obserwacji wynikających z prezentowanych\ndoświadczeń (II.4.b.2)\nPrzykłady poprawnej odpowiedzi\nObserwacja potwierdzająca obecność w kolbie\n2-metyloprop-1-enu\nbut-2-enu\nWydziela się gaz.\nlub Wyczuwalny jest zapach acetonu.\nWyczuwalny jest zapach octu.\nUwaga: Zdający powinien tak opisać zmiany zachodzące w obu kolbach, aby jednoznacznie\nwskazywały one na obecność 2-metylopropenu w jednej kolbie i but-2-enu w drugiej kolbie.\nZapis obserwacji: „Roztwór odbarwia się.” (w jednej lub w dwóch kolbach) jest\nniewystarczający, ponieważ zmiana ta dotyczy obu kolb.\n1 p. -\npoprawne podanie po jednej obserwacji, która pozwoli na odróżnienie związków\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-24.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/25","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"25","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 25. (2 pkt)\nButa-1,3-dien to związek o wzorze CH2=CH-CH=CH2. Jest on produktem wyjściowym\ndo otrzymywania kauczuku syntetycznego. Polimeryzacja buta-1,3-dienu może przebiegać\nw położeniach 1, 4 lub 1, 2. W pierwszym przypadku powstają makrocząsteczki\no nienasyconych łańcuchach liniowych, w drugim przypadku łańcuch główny polimeru nie\nzawiera podwójnych wiązań, natomiast występują one w łańcuchach bocznych.\nNapisz wzory merów obu polimerów, powstających w reakcji polimeryzacji\nbuta-1,3-dienu, wiedząc, że mer to najmniejszy, powtarzający się fragment budowy\nłańcucha polimeru.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 25. (0-2)\nKorzystanie z informacji\nUzupełnienie brakujących danych na podstawie tekstu\no tematyce chemicznej (II.2)\nKryteria oceniania odpowiedzi\n13\nPoprawna odpowiedź\nCH2 CH\nCH CH2 H\nH\nCH2\nCH\nCH\nCH2\nH\nH\ni\n2 p. -\npoprawne napisanie wzorów dwóch merów\n1 p. -\npoprawne napisanie wzoru jednego meru\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-25.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/26","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"26","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 26. (1 pkt)\nOkreśl stopnie utlenienia atomów węgla (podkreślone symbole) w cząsteczkach, których\nwzory podano w tabeli.\nWzór cząsteczki\nCH3CH2OH\nHCHO\nHCOOH\nStopień utlenienia atomu węgla","answer":null,"answer_text":"Zadanie 26. (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nOkreślenie stopni utlenienia pierwiastka w cząsteczkach\nzwiązków organicznych (I.1.h.2)\nPoprawna odpowiedź\nWzór cząsteczki\nCH3CH2OH\nHCHO\nHCOOH\nStopień utlenienia atomu węgla\n- I\n0\nII\n1 p. -\npoprawne określenie stopni utlenienia atomów węgla w trzech cząsteczkach\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-26.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/27","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"27","points":2,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 27. (2 pkt)\nZwiązek organiczny X o wzorze sumarycznym C7H6O2 ulega reakcji hydrolizy. Produktami\ntej reakcji w środowisku kwasowym są związki Y i Z. Substancja Y, jako jedyny\nprzedstawiciel swojego szeregu homologicznego, ma właściwości redukujące. Związek Z\nw reakcji z chlorkiem żelaza(III) daje związek kompleksowy o fioletowej barwie.\na) Podaj nazwy grup związków, do których należą substancje organiczne X, Y i Z.\nX:\nY:\nZ:\nb) Napisz, stosując wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych,\nrównanie reakcji hydrolizy kwasowej związku organicznego X.\nNr zadania\n23a)\n23b)\n24.\n25.\n26.\n27a)\n27b)\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n2\n1\n1\n1\nWypełnia\negzaminator\nUzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n14","answer":"C","answer_text":"Zadanie 27. (0-2)\na) (0-1)\nTworzenie informacji\nWnioskowanie o typie pochodnych na podstawie opisu\nreakcji identyfikacyjnych (III.3.2)\nPoprawna odpowiedź\nX: estry lub ester\nY: kwasy (karboksylowe) lub kwas (karboksylowy)\nZ: fenole lub fenol\n1 p. -\npoprawne podanie nazw trzech grup związków\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi\nb) (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równań reakcji ilustrujących właściwości\nzwiązków organicznych (I.3.a.24)\nPoprawna odpowiedź\nC\nH\nO\nO\nO\nH2\nHCOOH\nOH\n(H )\n⎯⎯⎯→\n←⎯⎯\n⎯\nlub HCOOC6H5 + H2O\n(H )\n⎯⎯⎯\n→\n←⎯⎯\n⎯ HCOOH + C6H5OH\nKryteria oceniania odpowiedzi\n14\n1 p. -\npoprawne napisanie równania reakcji\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-27.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/28","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"28","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 28. (1 pkt)\nDwa związki organiczne A i B są względem siebie izomerami. W wyniku bromowania\nzarówno związku A jak i związku B powstaje kwas 2,3-dibromobutanowy.\nNarysuj wzory strukturalne związków A i B, tak aby jednoznacznie wskazywały\nna występujący w nich rodzaj izomerii.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 28. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nUzupełnienie brakujących danych na podstawie tekstu\no tematyce chemicznej (II.2)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nC\nC\nH\nH\nCH3\nCOOH\nC\nC\nCH3\nH\nH\nCOOH\n1 p. -\npoprawne narysowanie wzorów strukturalnych związków A i B\n0 p. -\nbłędna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-28.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/29","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"29","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 29. (1 pkt)\nCząsteczki glicerolu, kwasu palmitynowego C15H31COOH i kwasu stearynowego\nC17H35COOH są achiralne, ale cząsteczki związku powstającego w reakcji glicerolu z tymi\nkwasami mogą być chiralne.\nNarysuj wzór triglicerydu, zawierającego reszty kwasów palmitynowego i stearynowego,\nktórego cząsteczki są chiralne.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 29. (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nZnajomość i rozumienie pojęć związanych z izomerią\noptyczną (I.1.i.2)\nPoprawna odpowiedź\nCOC17H35\nC\nH2\nC\nH\nC\nH2\nO\nO\nO\nCOC17H35\nCOC15H31\nlub\nC\nH2\nC\nH\nC\nH2\nO\nO\nO\nCOC17H35\nCOC15H31\nCOC15H31\n1 p. -\npoprawne narysowanie wzoru triglicerydu\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-29.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/30","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"30","points":1,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 30. (1 pkt)\nL-arabinoza jest aldopentozą, w cząsteczce której grupa -OH przy atomie węgla połączonym\nz grupą aldehydową znajduje się po przeciwnej stronie niż grupy -OH przy pozostałych\nasymetrycznych atomach węgla.\nNa podstawie podanej informacji uzupełnij rysunek, tak aby był on wzorem\nL-arabinozy w projekcji Fischera.\nC\nC\nC\nC\nCH2OH\nO\nH\nPoziom rozszerzony\n15","answer":"C","answer_text":"Zadanie 30. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nUzupełnienie brakujących danych na podstawie tekstu\no tematyce chemicznej (II.2)\nPoprawna odpowiedź\nC\nC\nC\nC\nCH2 OH\nO\nH\nOH\nO\nH\nH\nO\nH\nH\nH\n1 p. -\npoprawne uzupełnienie rysunku\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi\nKryteria oceniania odpowiedzi\n15","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-30.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/31","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"31","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 31. (2 pkt)\nZaprojektuj doświadczenie, które pozwoli na rozróżnienie wodnych roztworów dwóch\ncukrów: glukozy i fruktozy.\na) Uzupełnij schemat doświadczenia, wpisując nazwę użytego odczynnika wybranego\nz podanej poniżej listy:\nƒ świeżo wytrącony wodorotlenek miedzi(II)\nƒ woda bromowa z dodatkiem wodnego roztworu wodorowęglanu sodu\nƒ wodny roztwór azotanu(V) srebra z dodatkiem wodnego roztworu amoniaku.\nSchemat doświadczenia:\nOdczynnik:\nb) Napisz, jakie obserwacje potwierdzą obecność glukozy w probówce I i fruktozy\nw probówce II po wprowadzeniu tych substancji do wybranego odczynnika\n(wypełnij poniższą tabelę).\nBarwa zawartości probówki\nprzed zmieszaniem reagentów\npo zmieszaniu reagentów\nProbówka I\nProbówka II\nNr zadania\n28.\n29.\n30.\n31a) 31b)\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n1\n1\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba pkt\nI\nII\nwodny roztwór glukozy\nwodny roztwór fruktozy\nPoziom rozszerzony\n16\nInformacja do zadania 32. i 33.\nPrzeprowadzono doświadczenie zilustrowane poniższym rysunkiem.\nW obu probówkach nastąpiła zmiana barwy wskaźników.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 31. (0-2)\nTworzenie informacji\nZaprojektowanie doświadczenia pozwalającego na\nidentyfikację różnych pochodnych węglowodorów (III.2.9)\na) (0-1)\nPoprawna odpowiedź\nSchemat doświadczenia:\nOdczynnik:\nwoda bromowa z dodatkiem wodnego\nroztworu wodorowęglanu sodu\n1 p. -\npoprawny wybór odczynnika i uzupełnienie schematu doświadczenia\n0 p. -\ninna odpowiedź (np. woda bromowa z dodatkiem wodnego roztworu amoniaku)\nlub brak odpowiedzi\nb) (0-1)\nPoprawna odpowiedź\nBarwa zawartości probówki\nprzed zmieszaniem reagentów\npo zmieszaniu reagentów\nProbówka I\npomarańczowa lub brunatna\nlub żółta\nbrak barwy lub bezbarwna\nProbówka II\npomarańczowa lub brunatna\nlub żółta\npomarańczowa lub brunatna\nlub żółta\n1 p. -\npoprawny opis zmian, które zaobserwowano w obu probówkach, przy poprawnym\nwyborze odczynnika w części a) zadania\n0 p. -\n- błędny wybór odczynnika lub brak odpowiedzi w części a) zadania\n- błędny opis zmian, które zaobserwowano w probówkach\n- brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-31.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/32","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"32","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 32. (1 pkt)\nKorzystając z przeprowadzonego doświadczenia, określ charakter chemiczny substancji X.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 32. (0-1)\nTworzenie informacji\nZaklasyfikowanie substancji na podstawie opisu reakcji\nchemicznych (III.3.1)\nPoprawna odpowiedź\nSubstancja X ma charakter amfoteryczny.\n1 p. -\npoprawne określenie charakteru chemicznego substancji X\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi\nI\nII\nwodny roztwór glukozy\nwodny roztwór fruktozy\nKryteria oceniania odpowiedzi\n16","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-32.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/33","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"33","points":3,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 33. (3 pkt)\na) Spośród wymienionych związków: benzen, etanol, propanal, kwas aminoetanowy\n(glicyna) wybierz ten, którego użyto w doświadczeniu jako substancję X, i napisz\njego nazwę.\nb) Napisz\nw\nformie\njonowej\nskróconej\nrównania\nreakcji\nprzebiegających\nw probówkach I i II. Zastosuj wzory półstrukturalne (grupowe).\nProbówka I:\nProbówka II:\nHCl (aq) + oranż metylowy\nI\nRoztwór wodny substancji X\nRoztwór wodny substancji X\nKOH (aq) + fenoloftaleina\nII\nPoziom rozszerzony\n17","answer":null,"answer_text":"Zadanie 33. (0-3)\na) (0-1)\nTworzenie informacji\nWnioskowanie o typie pochodnej na podstawie opisu\nwyników reakcji identyfikacyjnej (III.3.2)\nPoprawna odpowiedź\nkwas aminoetanowy lub glicyna\n1 p. -\npoprawny wybór substancji\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi\nb) (0-2)\nWiadomości i rozumienie\nZapisanie równań reakcji ilustrujących właściwości\nzwiązków organicznych (I.3.a.24)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nProbówka I:\nNH3\nCH2\nCOO\nH\nNH3\nCH2\nCOOH\nlub\nNH3\nCH2\nCOO\nO\nH3\nNH3\nCH2\nCOOH\nO\nH2\nProbówka II:\nNH3\nCH2\nCOO\nOH\nNH2\nCH2\nCOO\nO\nH2\n2 p. -\npoprawne napisanie w formie jonowej skróconej dwóch równań reakcji\n(uwzględniające występowanie glicyny w postaci jonu obojnaczego lub w postaci\ncząsteczkowej)\n1 p. -\n- poprawne napisanie tylko jednego równania reakcji\n0 p. -\n- błędne napisanie obu równań reakcji (błędne wzory reagentów, błędne\nwspółczynniki stechiometryczne, niewłaściwa forma zapisu)\n- brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-33.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/34","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"34","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 34. (1 pkt)\nPewne reakcje chemiczne, którym ulegają niektóre aminokwasy wchodzące w skład białek,\nstosuje się jako próby rozpoznawcze na obecność białka. Jedną z takich prób jest reakcja\nksantoproteinowa. Przeprowadzono doświadczenie, w którym do znajdującego się\nw probówce białka jaja kurzego dodano stężony kwas azotowy(V) i zaobserwowano\npojawienie się osadu o żółtej barwie.\nSpośród podanych poniżej wzorów aminokwasów podkreśl wzór tego, którego obecność\nw białku spowodowała powstanie żółtego osadu.\nN\nH\nCOOH\nN\nH2\nCH\nCOOH\nCH2\nSH\nOH\nCH2\nCH\nCOOH\nN\nH2\nN\nH2\nCH\nCOOH\nCH\nCH3\nOH","answer":null,"answer_text":"Zadanie 34. (0-1)\nTworzenie informacji\nProjektowanie doświadczeń pozwalających na wykrywanie\nbiałek (III.2.10)\nKryteria oceniania odpowiedzi\n17\nPoprawna odpowiedź\nN\nH2\nCH\nCH2\nCOOH\nOH\n1 p. -\npoprawny wybór jednego wzoru aminokwasu\n0 p. -\ninna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-34.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"},{"id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/35","paper_id":"chemia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"35","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 35. (2 pkt)\nUzupełnij poniższe zdania dotyczące właściwości białek, wpisując w odpowiedniej\nformie gramatycznej określenia wybrane z poniższego zestawu.\ndenaturacja, wysolenie, roztwór właściwy, roztwór koloidalny, zawiesina, polarne,\nniepolarne, hydratacja, dysocjacja, odwracalny, nieodwracalny\n1. Białko jaja kurzego rozpuszcza się w wodzie, tworząc\nKażda cząsteczka białka w roztworze posiada tzw. otoczkę solwatacyjną. Solwatacja\ncząsteczek białka jest możliwa ze względu na obecność grup\nhydroksylowych, karboksylowych i aminowych w łańcuchach bocznych aminokwasów.\n2. Otoczkę solwatacyjną białek można zniszczyć przez dodanie do roztworu soli, np. NaCl,\nktórej\njony\nsą\nsilniej\nsolwatowane.\nWidoczne\njest\nwtedy\nwytrącenie\nbiałka\nz roztworu, zwane Proces ten jest\nPod wpływem wysokiej temperatury, soli metali ciężkich czy też stężonych kwasów lub zasad\nbiałka wytrącają się z roztworów w sposób Zjawisko to nosi\nnazwę\nNr zadania\n32.\n33a)\n33b)\n34.\n35.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n2\n1\n2\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n18\nBRUDNOPIS\nMCH-Rą_ąP-112\nWYPEŁNIA EGZAMINATOR\nNr\nzad.\nNr\nzad.\nNr\nzad.\nPunkty\nPunkty\nPunkty\n0\n0\n0\n1\n1\n1\n2\n2\n2\n1\n2a\n2b\n2c\n25\nła\n26\n15\nłb\n27a\n16\n4\n27b\n17\n28\n18\n30\n19b\n31a\n20\n29\n19a\n31b\n21a\n9b\n8\n7\n5\n32\n21b\n10a\n10b\n11a\n11b\n12\n13\n14a\n14b\n14c\n9a\n6\n33a\n22\n33b\n23a\n34\n35\n23b\n24\nSUMA\nPUNKTÓW\nD\nJ\n0\n0\n1\n1\n2\n2\n3\n3\n4\n4\n5\n5\n6\n6\n7\n7\n8\n8\n9\n9\nWYPEŁNIA ZDAJĄCY\nPESEL\nMiejsce na naklejkę\nz nr PESEL\nCzytelny podpis egzaminatora\nKOD ZDAJĄCEGO\nKOD EGZAMINATORA","answer":null,"answer_text":"Zadanie 35. (0-2)\nWiadomości i rozumienie\nOpisanie wpływu różnych czynników na proces koagulacji\ni denaturacji białek (I.2.c.7)\nPoprawna odpowiedź\n1. Białko jaja kurzego rozpuszcza się w wodzie, tworząc roztwór koloidalny. Każda\ncząsteczka białka w roztworze posiada tzw. otoczką solwatacyjną. Solwatacja cząsteczek\nbiałka jest możliwa ze względu na obecność polarnych grup hydroksylowych,\nkarboksylowych i aminowych w łańcuchach bocznych aminokwasów.\n2. Otoczkę solwatacyjną białek można zniszczyć przez dodanie do roztworu soli, np. NaCl,\nktórej\njony\nsą\nsilniej\nsolwatowane.\nWidoczne\njest\nwtedy\nwytrącenie\nbiałka\nz roztworu, zwane wysoleniem. Proces ten jest odwracalny. Pod wpływem wysokiej\ntemperatury, soli metali ciężkich czy też stężonych kwasów lub zasad białka wytrącają się\nz roztworów w sposób nieodwracalny. Zjawisko to nosi nazwę denaturacji.\n2 p. -\npoprawne uzupełnienie zdań w dwóch akapitach\n1 p. -\npoprawne uzupełnienie tylko jednego akapitu\n0 p. -\nniepoprawne uzupełnienie dwóch akapitów lub brak odpowiedzi\nKryteria oceniania odpowiedzi\n18\nOgólne zasady oceniania\nZdający otrzymuje punkty tylko za poprawne rozwiązania, precyzyjnie odpowiadające\npoleceniom zawartym w zadaniach.\nRozwiązania zadań, uwzględniające inny tok rozumowania niż podany w kryteriach,\noceniane są zgodnie z zasadami punktacji.\n• Gdy do jednego polecenia zdający podaje kilka odpowiedzi (z których jedna jest\nprawidłowa, inne nieprawidłowe), to nie otrzymuje punktów za żadną z nich.\n• Jeżeli polecenie brzmi: Napisz równanie reakcji , to w odpowiedzi zdający powinien\nnapisać równanie reakcji chemicznej, a nie jej schemat.\n• Dobór współczynników w równaniach reakcji chemicznych może różnić się\nod przedstawionego w modelu (np. mogą być zwielokrotnione), ale bilans musi być\nprawidłowy. Niewłaściwy dobór lub brak współczynników powoduje utratę 1 punktu\nza zapis tego równania.\n• W rozwiązaniach zadań rachunkowych oceniane są: metoda, wykonanie obliczeń\ni podanie wyniku z jednostką. W obliczeniach cząstkowych zapis jednostek nie jest\nwymagany, ale jeśli jednostki są, to muszą być poprawne. Błędny zapis jednostki lub jej\nbrak przy ostatecznym wyniku liczbowym powoduje utratę 1 punktu. W obliczeniach\nwymagane jest poprawne zaokrąglanie wyników liczbowych.\n• Za poprawne obliczenia będące konsekwencją zastosowania niepoprawnej metody\nzdający nie otrzymuje punktów.\n• Za\npoprawne\nspostrzeżenia\ni\nwnioski\nbędące\nkonsekwencją\nniewłaściwie\nzaprojektowanego doświadczenia zdający nie otrzymuje punktów.\nZa napisanie wzorów strukturalnych zamiast wzorów półstrukturalnych (grupowych)\nnie odejmuje się punktów.\nZapis „↑”, „↓” w równaniach reakcji nie jest wymagany.\nNależy uznać „∆” jako oznaczenie podwyższonej temperatury.\nW równaniach reakcji, w których ustala się stan równowagi, brak „⇄” nie powoduje\nutraty punktów.\nElementy odpowiedzi umieszczone w nawiasach nie są wymagane.","solution":null,"image":"img/chemia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-35.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura"}]}