{"paper":{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","variant":null,"exam_pdf":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona.pdf","key_pdf":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona-odpowiedzi/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona-odpowiedzi.pdf","question_count":54,"source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},"questions":[{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/1","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"1","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1. (0-1)\nUzupełnij poniższą tabelę - wpisz dane dotyczące położenia pierwiastka X w układzie\nokresowym oraz symbol bloku konfiguracyjnego, do którego ten pierwiastek należy.\nPierwiastek\nNumer okresu\nNumer grupy\nSymbol bloku\nX","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1. (0-1)\nWymagania egzaminacyjne 2023 i 20241\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nI. Pozyskiwanie, przetwarzanie\ni tworzenie informacji. Zdający:\n1) […] przetwarza informacje\nz różnorodnych źródeł […].\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n5) wykorzystuje wiedzę i dostępne\ninformacje do rozwiązywania problemów\nchemicznych […].\nPoziom rozszerzony\nII. Budowa atomu. Zdający:\n2) stosuje zasady rozmieszczania\nelektronów na orbitalach (zakaz Pauliego\ni regułę Hunda) w atomach pierwiastków\nwieloelektronowych;\n4) określa przynależność pierwiastków do\nbloków konfiguracyjnych: s, p i d układu\nokresowego na podstawie konfiguracji\nelektronowej [ ].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne uzupełnienie tabeli (numeru okresu, numeru grupy oraz symbolu bloku, do\nktórego należy pierwiastek).\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nPierwiastek\nNumer\nokresu\nNumer grupy\nSymbol bloku\nX\n3\n13\np","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/2","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"2","points":1,"ptype":"true_false","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2. (0-1)\nOceń prawdziwość poniższych zdań. Zaznacz P, jeżeli zdanie jest prawdziwe, albo F -\njeśli jest fałszywe.\n1.\nW stanie podstawowym tylko 6 elektronów atomu pierwiastka X jest\nopisanych główną liczbą kwantową 𝑛 równą 2.\nP\nF\n2.\nŻaden elektron atomu pierwiastka X w stanie podstawowym nie jest opisany\npoboczną liczbą kwantową 𝑙 równą 2.\nP\nF","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n5) wykorzystuje wiedzę i dostępne\ninformacje do rozwiązywania problemów\nchemicznych […];\n6) stosuje poprawną terminologię.\nPoziom rozszerzony\nII. Budowa atomu. Zdający:\n1) interpretuje wartości liczb kwantowych;\nopisuje stan elektronu w atomie za pomocą\nliczb kwantowych; stosuje pojęcia: powłoka,\npodpowłoka, stan orbitalny […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne wskazanie dwóch odpowiedzi.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\n1. - F; 2, - P\n1 Komunikat o wymaganiach egzaminacyjnych obowiązujących w roku 2023 i 2024,\nhttps://www.gov.pl/web/edukacja-i-nauka/wymagania-egzaminacyjne-obowiazujace-na-egzaminie-maturalnym-w-\nroku-2023-i-2024\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/3","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"3","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3. (0-2)\nNapisz w formie jonowej skróconej równania reakcji pierwiastka X:\n- z kwasem solnym (reakcja 1.)\noraz\n- ze stężonym roztworem wodorotlenku potasu (reakcja 2.).\nW reakcji 2. powstaje jon kompleksowy o liczbie koordynacji równej 4.\nRównanie reakcji 1.:\nRównanie reakcji 2.:\nMCHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\n5) wykorzystuje wiedzę i dostępne\ninformacje do rozwiązywania problemów\nchemicznych […].\nPoziom rozszerzony\nX. Metale, niemetale i ich związki. Zdający:\n4) opisuje właściwości fizyczne i chemiczne\nglinu […];\n5) pisze równania reakcji ilustrujące typowe\nwłaściwości chemiczne metali wobec […]\nkwasów nieutleniających (dla […] Al […])\n[…].\nZasady oceniania\n2 pkt - poprawne napisanie w formie jonowej skróconej dwóch równań reakcji.\n1 pkt - poprawne napisanie w formie jonowej skróconej jednego równania reakcji.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nRównanie reakcji 1.:\n2Al + 6H+ → 2Al3+ + 3H2\nRównanie reakcji 2.:\n2Al + 2OH\n- + 6H2O → 2[Al(OH)4]\n- + 3H2","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/4","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"4","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4. (0-1)\nPoniżej przedstawiono konfigurację elektronową atomów czterech pierwiastków (I - IV):\nI\n1s 22s 22p 63s 23p 64s 1\nII\n1s 22s 22p 63s 23p 64s 13d 5\nIII\n1s 22s 22p 63s 23p 64s 13d 104p 3\nIV\n1s 22s 22p 63s 23p 64s 13d 10\nNapisz, która z przedstawianych konfiguracji elektronowych opisuje atom w stanie\nwzbudzonym. Odpowiedź uzasadnij.\nKonfiguracja:\nUzasadnienie:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n5) wykorzystuje wiedzę […] do\nrozwiązywania problemów chemicznych\n[…];\n6) stosuje poprawną terminologię.\nPoziom rozszerzony\nII. Budowa atomu. Zdający:\n3) pisze konfiguracje elektronowe atomów\npierwiastków do Z=38 […], uwzględniając\nprzynależność elektronów do podpowłok\n(zapisy konfiguracji: pełne, skrócone\ni schematy klatkowe);\n4) […] wskazuje związek między budową\nelektronową atomu a położeniem\npierwiastka w układzie okresowym […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne wskazanie numeru konfiguracji poprawne uzasadnienie.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nArkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z chemii\nPrzykładowe rozwiązania\nKonfiguracja numer: III\nUzasadnienie:\nJeden z elektronów znajdujących się na orbitalu 4s został przeniesiony na jeden\nz orbitali podpowłoki 4p (który jest wolny w stanie podstawowym).\nALBO\nJest to konfiguracja atomu germanu, który w stanie podstawowym na podpowłoce 4s ma\ndwa elektrony.","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/5","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"5","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5. (0-1)\nTenes - pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej Z = 117 - otrzymano w reakcji jądrowej\nmiędzy 48Ca i 249Bk. W tym procesie powstały dwa izotopy tenesu, przy czym reakcji\ntworzenia jądra jednego z tych izotopów towarzyszyła emisja 3 neutronów. Ten izotop ulegał\ndalszym przemianom: w wyniku kilku kolejnych przemian α otrzymano dubn - 270Db.\nNapisz równanie reakcji otrzymywania opisanego izotopu tenesu - uzupełnij wszystkie\npola w poniższym schemacie. Napisz, w wyniku ilu przemian 𝛂 ten izotop tenesu\nprzekształcił się w 270Db.\nOtrzymywanie izotopu tenesu:\n3\n1\nn\n→\n0\nLiczba przemian α:\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n1.\n2.\n3.\n4.\n5.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n2\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\nECHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nI. Pozyskiwanie, przetwarzanie\ni tworzenie informacji. Zdający:\n1) […] przetwarza informacje\nz różnorodnych źródeł […].\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n5) wykorzystuje wiedzę i dostępne\ninformacje do rozwiązywania problemów\nchemicznych […].\nPoziom rozszerzony\nI. Atomy, cząsteczki i stechiometria\nchemiczna. Zdający:\n3) pisze równania naturalnych przemian\npromieniotwórczych (α, βŻ) oraz\nsztucznych reakcji jądrowych.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne uzupełnienie schematu i podanie liczby przemian 𝛼.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\n48\n249\n294\n3\n1\nCa\nBk\nTs\nn\n→\n20\n97\n117\n0\nLiczba przemian α: 6","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/6","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"6","points":null,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6.\nMetoda VSEPR pozwala określać kształt cząsteczek zbudowanych z atomów pierwiastków\ngrup głównych. W cząsteczce należy wyróżnić atom centralny (np. atom tlenu w cząsteczce\nH2O) i ustalić liczbę wolnych par elektronowych na jego zewnętrznej powłoce. Następnie\nzsumować liczbę podstawników związanych z atomem centralnym (𝑥) i liczbę jego wolnych\npar elektronowych (𝑦). W ten sposób otrzymuje się tzw. liczbę przestrzenną (𝐿p = 𝑥 + 𝑦),\nktóra determinuje kształt cząsteczki. Ponieważ zarówno wolne, jak i wiążące pary\nelektronowe wzajemnie się odpychają, wszystkie elementy składające się na liczbę\nprzestrzenną (podstawniki i wolne pary elektronowe) zajmują jak najbardziej odległe od\nsiebie położenia wokół atomu centralnego.\nNa podstawie: R. J. Gillespie, Fifty years of the VSEPR model; Coordination Chemistry Reviews 252 (2008) 1315.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/6.1","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"6.1","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6.1. (0-2)\nUzupełnij poniższą tabelę - dla wymienionych cząsteczek napisz wartości 𝒙 i 𝒚 oraz\nokreśl kształt cząsteczki (liniowa, kątowa, trójkątna, tetraedryczna).\nCO2\nSO2\nOF2\n𝑥\n𝑦\nkształt cząsteczki","answer":null,"answer_text":"Zadanie 6.1. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nI. Pozyskiwanie, przetwarzanie\ni tworzenie informacji. Zdający:\n1) pozyskuje i przetwarza informacje\nz różnorodnych źródeł […].\nPoziom rozszerzony\nIII. Wiązania chemiczne. Oddziaływania\nmiędzycząsteczkowe. Zdający:\n4) […] określa kształt drobin\n(struktura digonalna, trygonalna,\ntetraedryczna, piramidalna, V-kształtna).\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n5) wykorzystuje wiedzę […] do\nrozwiązywania problemów chemicznych\n[…].\nZasady oceniania\n2 pkt - poprawne uzupełnienie trzech kolumn tabeli.\n1 pkt - poprawne uzupełnienie dwóch kolumn tabeli.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nCO2\nSO2\nOF2\n𝑥\n2\n2\n2\n𝑦\n0\n1\n2\nkształt\ncząsteczki\nliniowa\nkątowa ALBO\nV-kształtna\nkątowa ALBO\nV-kształtna","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-6.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/6.2","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"6.2","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6.2. (0-1)\nPoniżej przedstawiono dwa modele przestrzenne (I i II) różnych cząsteczek o wzorze\nogólnym AB4.\nmodel I model II\nMCHP-R0_100\nRozstrzygnij, który z przedstawionych modeli (I albo II) jest ilustracją kształtu\ncząsteczki SF4. Uzasadnij swój wybór. Zastosuj metodę VSEPR.\nCząsteczkę SF4 przedstawia model\nUzasadnienie:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 6.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nI. Pozyskiwanie, przetwarzanie\ni tworzenie informacji. Zdający:\n1) pozyskuje i przetwarza informacje\nz różnorodnych źródeł […].\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n5) wykorzystuje wiedzę […] do\nrozwiązywania problemów chemicznych\n[…].\nPoziom rozszerzony\nIII. Wiązania chemiczne. Oddziaływania\nmiędzycząsteczkowe. Zdający:\n4) […] przewiduje budowę przestrzenną\ndrobin metodą VSEPR […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne wskazanie modelu cząsteczki SF4 i poprawne uzasadnienie.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nPrzykładowe rozwiązania\nCząsteczkę SF4 przedstawia model II\nUzasadnienie: W cząsteczce SF4 na zewnętrznej powłoce elektronowej atomu centralnego\nznajduje się 5 par elektronów (10 elektronów: 6 pochodzących od atomu siarki oraz 4\npochodzące od atomów fluoru).\nALBO\nCząsteczka SF4 nie może być tetraedryczna, gdyż jej liczba przestrzenna jest równa 5.\nALBO\nW cząsteczce SF4 są cztery ligandy i jedna wolna para elektronowa.\nArkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z chemii","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-6.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/6.3","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"6.3","points":1,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6.3. (0-1)\nW teorii VSEPR przyjmuje się, że kąty między wiązaniami w drobinach zależą od siły, z jaką\nodpychają się pary elektronowe znajdujące się na zewnętrznej powłoce. Siła odpychania par\nelektronowych powłoki walencyjnej maleje w kolejności: wolna para elektronowa - wolna\npara elektronowa > wolna para elektronowa - wiążąca para elektronowa > wiążąca para\nelektronowa - wiążąca para elektronowa. Oznacza to, że w drobinach, w których nie ma\nwolnych par elektronowych, kąty między wiązaniami są najbardziej zbliżone do wartości\nteoretycznych opisujących idealną strukturę geometryczną drobiny, a w cząsteczkach\nzawierających wolne pary elektronowe obserwuje się zmniejszenie kątów między\nwiązaniami.\nNa podstawie: J. D. Lee, Zwięzła chemia nieorganiczna, Warszawa 1994.\nWpisz do tabeli wartości kątów między wiązaniami N-H w wymienionych drobinach\n(NH2\n-, NH3, NH4\n+). Wartości tych kątów wybierz spośród następujących: 180°, 120°, 109°,\n107°, 105°.\nDrobina\nNH2\nNH3\nNH4\nWartość kąta między\nwiązaniami","answer":null,"answer_text":"Zadanie 6.3. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nI. Pozyskiwanie, przetwarzanie\ni tworzenie informacji. Zdający:\n1) pozyskuje i przetwarza informacje\nz różnorodnych źródeł […].\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n5) wykorzystuje wiedzę […] do\nrozwiązywania problemów chemicznych\n[…].\nPoziom rozszerzony\nIII. Wiązania chemiczne. Oddziaływania\nmiędzycząsteczkowe. Zdający:\n4) […] przewiduje budowę przestrzenną\ndrobin metodą VSEPR […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne uzupełnienie tabeli.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nDrobina\nNH2\nNH3\nNH4\nWartość kąta między\nwiązaniami\n105°\n107°\n109°","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-6.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/7","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"7","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7. (0-1)\nNa podstawie budowy atomów pierwiastków należących do grup 1.-2. oraz\n13.-17. drugiego okresu układu okresowego uzupełnij poniższe zdanie. W wyznaczone\nmiejsca wpisz symbol albo nazwę odpowiedniego pierwiastka.\nSpośród pierwiastków drugiego okresu:\nnajmniejszy ładunek jądra ma atom ;\nnajmniejszy promień atomowy ma atom ;\nnajmniejszą wartość pierwszej energii jonizacji ma atom\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n6.1.\n6.2.\n6.3.\n7.\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\nECHP-R0_100\nInformacja do zadań 8.-9.\nW pewnej wodzie mineralnej znajdują się jony: Ca2+, Mg2+ oraz HCO3\n-. Ich zawartość\nprzedstawiono w poniższej tabeli.\nSkładnik mineralny\nZawartość, mg ∙ dm-3\nCa2+\n457\nMg2+\n50\nHCO3\n1836","answer":null,"answer_text":"Zadanie 7. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n5) wykorzystuje wiedzę […] do\nrozwiązywania problemów chemicznych\n[…];\n6) stosuje poprawną terminologię.\nPoziom rozszerzony\nII. Budowa atomu. Zdający:\n4) […] wskazuje związek między budową\nelektronową atomu a położeniem\npierwiastka w układzie okresowym i jego\nwłaściwościami fizycznymi (np. promieniem\natomowym, energią jonizacji) […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne uzupełnienie wszystkich zdań.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nSpośród pierwiastków drugiego okresu:\n• najmniejszy ładunek jądra ma atom litu ALBO Li\n• najmniejszy promień atomowy ma atom fluoru ALBO F\n• najmniejszą wartość pierwszej energii jonizacji ma atom litu ALBO Li.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/8","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"8","points":null,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.\nPrzeprowadzono doświadczenie zilustrowane na poniższym schemacie:\nW wyniku przeprowadzonego doświadczenia w każdej probówce zaobserwowano zmianę\nświadczącą o zajściu reakcji chemicznej. W probówce II, w wyniku przeprowadzonego\ndoświadczenia, wydzielił się biały osad.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/8.1","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"8.1","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.1. (0-1)\nOpisz zmiany, które można zaobserwować w probówkach I i III.\nProbówka I:\nProbówka III:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8.1. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nIII. Opanowanie czynności praktycznych.\nZdający:\n2) projektuje doświadczenia chemiczne,\nrejestruje ich wyniki w różnej formie,\nformułuje obserwacje […].\nPoziom rozszerzony\nVII. Systematyka związków\nnieorganicznych. Zdający:\n7) projektuje doświadczenia pozwalające\notrzymać różnymi metodami: […] sole […];\n12) przewiduje przebieg reakcji soli\nz mocnymi kwasami (wypieranie kwasów\nsłabszych, nietrwałych, lotnych) […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne napisanie zmian, jakie można zaobserwować w probówkach I i III.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nPrzykładowe rozwiązania\nProbówka I: powstaje (biały) osad ALBO powstaje zmętnienie.\nProbówka III: wydziela się gaz ALBO pojawiają się pęcherzyki gazu.","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-8.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/8.2","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"8.2","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.2. (0-1)\nRozstrzygnij, czy na podstawie przeprowadzonego doświadczenia można stwierdzić,\nże w badanej wodzie mineralnej są obecne też inne jony niż Mg2+, Ca2+ oraz HCO3\nUzasadnij swoją odpowiedź.\nRozstrzygnięcie:\nUzasadnienie:\nAgNO3 (aq)\nHCl (aq)\nNa2SO3 (aq)\npróbka wody mineralnej\nI II III\nMCHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8.2. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nIII. Opanowanie czynności praktycznych.\nZdający:\n2) projektuje doświadczenia chemiczne,\nrejestruje ich wyniki w różnej formie,\nformułuje obserwacje, wnioski […].\nPoziom rozszerzony\nVII. Systematyka związków\nnieorganicznych. Zdający:\n7) projektuje doświadczenia pozwalające\notrzymać różnymi metodami: […] sole.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie i poprawne uzasadnienie.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nPrzykładowe rozwiązania\nRozstrzygnięcie: Tak\nUzasadnienie: Wydzielenie białego osadu po dodaniu do próbki wody roztworu wodnego\nAgNO3 świadczy o obecności w badanej próbce innych jonów (anionów), zdolnych\ndo tworzenia osadów z jonami Ag+.\nALBO\nW próbce wody mineralnej są obecne aniony, np. Cl\n- , które z jonami Ag+ dają praktycznie\nnierozpuszczalne w wodzie sole.\nArkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z chemii","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-8.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/9","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"9","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9. (0-2)\nPodczas gotowania 1000 cm3 tej wody mineralnej zaobserwowano powstanie białego osadu.\nW opisanych warunkach przebiegły reakcje opisane równaniami:\nCa2+ + 2HCO3\n- → CaCO3 + CO2 + H2O\nMg2+ + 2HCO3\n- → MgCO3 + CO2 + H2O\nOblicz, jaki procent masy wydzielonego osadu stanowi masa węglanu magnezu.\nPrzyjmij, że obie reakcje zachodzą z wydajnością równą 100 %, a powstały osad\nskłada się wyłącznie z węglanu wapnia i węglanu magnezu.\nObliczenia:\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n8.1.\n8.2.\n9.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n2\nUzyskana liczba pkt\nECHP-R0_100\nInformacja do zadań 10.-11.\nSól Mohra to zwyczajowa nazwa siarczanu(VI) żelaza(II) i amonu o wzorze (NH4)2Fe(SO4)2.\nW laboratorium chemicznym ten związek jest często używany jako wygodne i stabilne źródło\njonów żelaza(II). Zarówno sama sól Mohra, jak i jej wodne roztwory są odporne na utlenianie\nna powietrzu.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 9. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\n7) wykonuje obliczenia dotyczące praw\nchemicznych.\nPoziom rozszerzony\nI. Atomy, cząsteczki i stechiometria\nchemiczna. Zdający:\n6) wykonuje obliczenia […] dotyczące:\nliczby moli oraz mas substratów\ni produktów (stechiometria wzorów\ni równań chemicznych) […] po zmieszaniu\nsubstratów w stosunku stechiometrycznym\ni niestechiometrycznym.\nZasady oceniania\n2 pkt - zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń i podanie wyniku\nw procentach.\n1 pkt - zastosowanie poprawnej metody, ale:\n- popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku liczbowego.\nLUB\n- podanie wyniku z błędną jednostką.\n0 pkt - zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.\nPrzykładowe rozwiązanie\nW 1 dm3 wody mineralnej:\n𝑚Ca2+ = 457 mg = 0,457 g  𝑛Ca2+ =\n0,457 g\n40 g ∙ mol-1 = 0,011425 mol\n𝑚Mg2+ = 50 mg = 0,050 g  𝑛Mg2+ =\n0,050 g\n24 g ∙ mol-1 = 0,002083 mol\n𝑚HCO3\n- = 1836 mg = 1,836 g  𝑛HCO3\n1,836 g\n61 g ∙ mol-1 = 0,030098 mol\nPonieważ: 2·(0,011425 + 0,002083) mol < 0,030098 mol, to powstanie:\n𝑛CaCO3 = 0,011425 mol  𝑚CaCO3 = 0,011425 mol · 100 g·mol-1 = 1,1425 g\n𝑛MgCO3 = 0,002083 mol  𝑚MgCO3 = 0,002083 mol · 84 g·mol-1 = 0,1750 g\n% MgCO3 =\n0,1750 g\n(0,1750+1,1425) g · 100 % = 13,3 (%)\nUwaga: Należy zwrócić uwagę na zależność wyniku liczbowego od przyjętych zaokrągleń.\nZa poprawny należy uznać każdy wynik będący konsekwencją zastosowanej poprawnej\nmetody i poprawnych obliczeń.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/10","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"10","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10. (0-1)\nObecność jonów amonowych w roztworze soli Mohra powoduje, że odczyn tego roztworu nie\njest obojętny.\nNapisz równanie reakcji odpowiadającej za odczyn wodnego roztworu soli Mohra na\npodstawie definicji kwasów i zasad Brønsteda. Wzory odpowiednich drobin wpisz\nw poniższą tabelę.\nkwas 1\nzasada 2\n⇄\nzasada 1\nkwas 2","answer":null,"answer_text":"Zadanie 10. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\n4) wskazuje na związek między\nwłaściwościami substancji a ich budową\nchemiczną;\n5) wykorzystuje wiedzę i dostępne\ninformacje do rozwiązywania problemów\nchemicznych […].\nPoziom rozszerzony\nVI. Reakcje w roztworach wodnych.\nZdający:\n7) klasyfikuje substancje jako kwasy lub\nzasady zgodnie z teorią Brønsteda -\nLowry’ego; wskazuje sprzężone pary kwas\n- zasada.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne uzupełnienie tabeli - napisanie wzorów drobin w odpowiednich kolumnach.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nkwas 1\nzasada 2\nzasada 1\nkwas 2\nNH4\nH2O\nNH3\nH3O+","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/11","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"11","points":null,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.\nPrzeprowadzono dwuetapowe doświadczenie. W pierwszym etapie\ndo dwóch probówek (A i B) z roztworem soli Mohra dodano wodny\nroztwór wodorotlenku sodu. Wynik doświadczenia w obu probówkach\nbył identyczny i został przedstawiony na fotografii.\nW czasie doświadczenia zaszła reakcja chemiczna opisana równaniem:\nFe2+ + 2OH\n- → Fe(OH)2\nZaobserwowano również, że zwilżony uniwersalny papierek wskaźnikowy\numieszczony u wylotu probówki zabarwił się na niebiesko.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/11.1","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"11.1","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.1. (0-1)\nNapisz w formie jonowej skróconej równanie reakcji zachodzącej po dodaniu wodnego\nroztworu wodorotlenku sodu, w wyniku której powstała substancja odpowiedzialna za\nzmianę barwy uniwersalnego papierka wskaźnikowego.\nMCHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 11.1. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych.\nPoziom rozszerzony\nVII. Systematyka związków nieorganicznych.\nZdający:\n12) przewiduje przebieg reakcji […] soli\nz zasadami; pisze odpowiednie równania\nreakcji.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne napisanie równania reakcji.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nNH4\n+ + OH\n- → NH3() + H2O\nArkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z chemii","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-11.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/11.2","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"11.2","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.2. (0-1)\nW drugim etapie doświadczenia do zawartości probówki A otrzymanej\nw poprzednim etapie dodano wodę utlenioną, czyli roztwór nadtlenku\nwodoru o stężeniu 3 %. Wynik tej części doświadczenia przedstawiono\nna fotografii.\nNapisz w formie cząsteczkowej równanie reakcji zachodzącej\nw probówce A.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 11.2. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nIII. Opanowanie czynności praktycznych.\nZdający:\n2) projektuje doświadczenia chemiczne,\nrejestruje ich wyniki w różnej formie,\nformułuje obserwacje, wnioski […].\nPoziom rozszerzony\nVII. Systematyka związków nieorganicznych.\nZdający:\n7) projektuje doświadczenia pozwalające\notrzymać różnymi metodami: wodorotlenki\n[…].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne napisanie równania reakcji.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\n2Fe(OH)2 + H2O2 → 2Fe(OH)3","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-11.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/11.3","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"11.3","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.3. (0-1)\nProbówkę B pozostawiono przez dłuższy czas na powietrzu. W probówce zaobserwowano\nzmiany, które zilustrowano na poniższych fotografiach.\nWyjaśnij przyczyny obserwowanych zmian w probówce B pomimo niedodania do tej\nprobówki żadnego odczynnika.\nWyjaśnienie:\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n10.\n11.1. 11.2. 11.3.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\nczas\nECHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 11.3. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych.\nPoziom rozszerzony\nX. Metale, niemetale i ich związki. Zdający:\n9) pisze równania reakcji ilustrujące typowe\nwłaściwości chemiczne niemetali […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne wyjaśnienie odwołujące się do obecności w wodzie rozpuszczonego w niej\ntlenu, który pełni funkcję utleniacza.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nPrzykładowe rozwiązania\nW wodzie jest rozpuszczony tlen z powietrza, który w warunkach doświadczenia pełni\nfunkcję utleniacza - w wyniku reakcji chemicznej (zielonkawy) Fe(OH)2 utlenia się do\n(pomarańczowego) Fe(OH)3.\nALBO\nZaszła reakcja chemiczna z rozpuszczonym w wodzie tlenem, który pełni funkcję utleniacza.","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-11.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/12","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"12","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12. (0-1)\nGazowy wodór wydziela się w reakcjach różnych metali z kwasami, a najaktywniejsze metale\nredukują wodę do wodoru. Na zajęciach koła chemicznego uczniowie mieli zaprojektować\nlaboratoryjną metodę otrzymywania wodoru, inną niż stosowane powszechnie działanie\nkwasem solnym na cynk.\nZaproponowano przeprowadzenie następujących reakcji:\nuczeń A - magnezu z kwasem octowym;\nuczeń B - potasu z wodą;\nuczeń C - cynku ze stężonym kwasem azotowym(V).\nNauczyciel stwierdził, że wodór powstaje w dwóch spośród zaproponowanych reakcji, ale\ntylko jedna z nich jest możliwa do przeprowadzenia w szkolnej pracowni chemicznej.\nNapisz, który uczeń poprawnie zaprojektował doświadczenie. Wyjaśnij, dlaczego\ndruga propozycja doświadczenia, w którym również powstaje wodór, była\nnieodpowiednia. Odwołaj się do zasad bezpieczeństwa i higieny pracy\nobowiązujących w szkolnej pracowni chemicznej.\nDoświadczenie poprawnie zaprojektował uczeń:\nWyjaśnienie:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 12. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nIII. Opanowanie czynności praktycznych.\nZdający:\n4) przestrzega zasad bezpieczeństwa\ni higieny pracy.\nPoziom rozszerzony\nX. Metale, niemetale i ich związki. Zdający:\n7) projektuje doświadczenia, w wyniku\nktórych można otrzymać wodór (reakcje\naktywnych metali z wodą lub niektórych\nmetali z niektórymi kwasami) […].\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawny wybór doświadczenia, w którym można otrzymać w laboratorium wodór\nzgodnie z zasadami bezpieczeństwa obowiązującymi w szkolnej pracowni\nchemicznej, oraz uzasadnienie odwołujące się do gwałtownego (wybuchowego)\nprzebiegu reakcji potasu z wodą.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nDoświadczenie poprawnie zaprojektował uczeń: A.\nWyjaśnienie: reakcja potasu z wodą przebiega zbyt gwałtownie, jest silnie egzotermiczna -\nwydzielający się wodór oraz potas się zapalają.","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/13","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"13","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13. (0-2)\nDo zlewki wprowadzono 80 cm3 roztworu mocnego (całkowicie zdysocjowanego),\njednoprotonowego kwasu HA o stężeniu 0,10 mol · dm-3. Następnie do zlewki wprowadzono\n45 cm3 roztworu wodorotlenku potasu o stężeniu 0,15 mol · dm-3. Do takiej mieszaniny\ndodawano kroplami roztwór wodorotlenku sodu o stężeniu 0,2 mol · dm-3 do momentu\nuzyskania roztworu o pH równym 2,1.\nOblicz objętość dodanego roztworu wodorotlenku sodu. Przyjmij, że objętość\nmieszaniny była sumą objętości zmieszanych roztworów.\nObliczenia:\nMCHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 13. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\n7) wykonuje obliczenia dotyczące praw\nchemicznych.\nPoziom rozszerzony\nV. Roztwory. Zdający:\n2) wykonuje obliczenia […]\nz zastosowaniem pojęć: stężenie […]\nmolowe […].\nVI. Reakcje w roztworach wodnych.\nZdający:\n4) wykonuje obliczenia z zastosowaniem\npojęć: […] pH, […].\nZasady oceniania\n2 pkt - zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń i podanie objętości\nroztworu wodorotlenku sodu.\n1 pkt - zastosowanie poprawnej metody, ale:\n- popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku liczbowego.\nLUB\n- podanie wyniku z błędną jednostką.\n0 pkt - zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.\nPrzykładowe rozwiązanie\n𝑛H+ = 2·(0,1 mol·dm-3·0,04 dm3) = 0,008 mol\n𝑛OH-= 0,15 mol·dm-3·0,045 dm3 = 0,00675 mol\nPo reakcji pomiędzy jonami H+ oraz jonami OH\n- w roztworze pozostaje 0,00125 mola jonów\nH+, a objętość roztworu jest równa 0,125 dm3.\nStężenie jonów H+ w roztworze, po dodaniu do niego roztworu wodorotlenku sodu jest równe:\npH = 2,1  [H+] = 10-2,1 = 0,00794 mol·dm-3\n𝑥 - objętość (w dm3) roztworu wodorotlenku sodu o stężeniu równym 0,2 mol·dm-3\n0,00794 =\n0,00125 - 0,2𝑥\n0,125+𝑥\n 𝑥 = 0,00124 dm3 = 1,2 cm3\nUwaga: Należy zwrócić uwagę na zależność wyniku liczbowego od przyjętych zaokrągleń.\nZa poprawny należy uznać każdy wynik będący konsekwencją zastosowanej poprawnej\nmetody i poprawnych obliczeń.\nArkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z chemii","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/14","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"14","points":4,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14. (0-4)\nDo reaktora wprowadzono próbkę N2O4 o masie równej 4,14 g. W reaktorze utrzymywano\nstałe ciśnienie równe 1000 hPa i stałą temperaturę 298 K, natomiast zmianie mogła ulegać\npojemność. W warunkach prowadzenia eksperymentu ustaliła się równowaga chemiczna\nopisana równaniem:\nN2O4 ⇄ 2NO2\nObjętość mieszaniny obu tlenków, po ustaleniu się stanu równowagi, była równa 1,32 dm3.\nOblicz stężeniową stałą równowagi Kc przemiany w opisanych warunkach. Stała\ngazowa R = 83,14 hPa · dm3 · mol-1 · K-1. Przyjmij, że NO2 i N2O4 są gazami doskonałymi.\nObliczenia:\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n12.\n13.\n14.\nMaks. liczba pkt\n1\n2\n4\nUzyskana liczba pkt\nECHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 14. (0-4)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\n7) wykonuje obliczenia dotyczące praw\nchemicznych.\nPoziom rozszerzony\nI. Atomy, cząsteczki i stechiometria\nchemiczna. Zdający:\n6) wykonuje obliczenia […] dotyczące:\nliczby moli oraz mas substratów\ni produktów (stechiometria wzorów\ni równań chemicznych) […];\n7) stosuje do obliczeń równanie\nClapeyrona.\nIV. Kinetyka i statyka chemiczna.\nEnergetyka reakcji chemicznych. Zdający:\n7) oblicza wartość stałej równowagi reakcji\nodwracalnej; oblicza stężenia\nrównowagowe albo stężenia początkowe\nreagentów.\nZasady oceniania\nTo zadanie jest oceniane z zastosowaniem następujących poziomów rozwiązania:\nPoziom 2.\n(3-4 pkt)\n4 pkt - zastosowanie poprawnej metody i poprawne obliczenie stężeniowej\nstałej równowagi przemiany i podanie wyniku bez jednostki - przy\nuzyskaniu maksymalnej liczby punktów za część ocenianą na\npoziomie 1.\n3 pkt - zastosowanie poprawnej metody, ale popełnienie błędu\nrachunkowego lub podanie wyników z błędną jednostką - przy\nuzyskaniu maksymalnej liczby punktów za część ocenianą na\npoziomie 1.\nUwaga: Maksymalną liczbę punktów zdający może otrzymać tylko wtedy,\ngdy na obu poziomach oceniania nie utracił punktów (nie popełnił\nżadnych błędów).\nPoziom 1.\n(1-2 pkt)\n2 pkt - zastosowanie poprawnej metody i poprawne obliczenie składu\nmieszaniny równowagowej w molach.\n1 pkt - zastosowanie poprawnej metody, ale:\n- popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego\nwyniku liczbowego.\nLUB\n- podanie wyniku z niepoprawną jednostką.\nPoziom 0.\n(0 pkt)\nRozwiązanie całkowicie błędne albo brak rozwiązania.\nPrzykładowe rozwiązanie\nMN2O4 = 92 g·mol-1\nmN2O4 = 4,14 g  nN2O4\n0\n= 0,045 mol\nLiczba moli gazów w stanie równowagi:\nV = 1,32 dm3, T = 298 K, p = 1000 hPa\nZasady oceniania rozwiązań zadań\npV=nRT\nn = pV\nRT =\n1000 hPa ∙1,32 dm3\n83,14 hPa∙dm3∙mol-1∙ K-1∙298 K\n= 0,05328 mol\nBilans masy:\n𝑥 - liczba moli N2O4 który ulega rozkładowi, 2𝑥 - liczba moli powstającego NO2\n0,045 - 𝑥 + 2 𝑥 = 0,05328\n𝑥 = 0,008328\nLiczba moli N2O4 w stanie równowagi: 0,045 - 0,008328 = 0,036672 mol\nLiczba moli NO2 w stanie równowagi: 2 · 0,008328 = 0,016656 mol\nStężeniowa stała równowagi Kc:\nKc =\n[NO2]2\n[N2O4]\nStężenia równowagowe N2O4 oraz NO2:\n[N2O4] = 0,036672 mol\n1,32 dm3\n= 0,02778 mol∙dm-3\n[NO2] = 0,016656 mol\n1,32 dm3\n= 0,01262 mol∙dm-3\nKc = (0,01262)2\n0,027778 = 5,7∙10-3\nUwaga: Należy zwrócić uwagę na zależność wyniku liczbowego od przyjętych zaokrągleń.\nZa poprawny należy uznać każdy wynik będący konsekwencją zastosowanej poprawnej\nmetody i poprawnych obliczeń.","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/15","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"15","points":null,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15.\nRównanie kinetyczne reakcji opisanej równaniem:\n2NO (g) + O2 (g) → 2NO2 (g)\nma postać:\nv = 𝑘 ∙ c NO\n2 ∙ c O2\nNa podstawie: J. Sawicka i inni, Tablice chemiczne, Gdańsk 2004.\nSzybkość reakcji chemicznej v, wyrażona w jednostce: mol  dm-3  s-1, zależy od stężeń\nmolowych substratów reakcji oraz od stałej szybkości reakcji 𝑘 - współczynnika\ncharakterystycznego dla danej reakcji. Stała szybkości reakcji zależy od temperatury, a nie\nzależy od stężenia substratów.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-15.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/15.1","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"15.1","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15.1. (0-1)\nNapisz jednostkę stałej szybkości reakcji 𝒌 w równaniu kinetycznym opisanej reakcji.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 15.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\n7) wykonuje obliczenia dotyczące praw\nchemicznych.\nPoziom rozszerzony\nIV. Kinetyka i statyka chemiczna.\nEnergetyka reakcji chemicznych. Zdający:\n3) […] pisze równanie kinetyczne.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne napisanie jednostki stałej szybkości.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\n(dm3)2·mol-2·s-1 ALBO dm6·mol-2·s-1\nArkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z chemii","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-15.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/15.2","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"15.2","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15.2. (0-2)\nW zamkniętym reaktorze o pojemności 2 dm3 zmieszano 6 moli tlenku azotu(II) i 4 mole\ntlenu. Podczas reakcji utrzymywano stałą temperaturę T.\nOblicz, ile razy zmaleje szybkość opisanej reakcji w stosunku do szybkości\npoczątkowej, w momencie, w którym stężenie tlenu zmniejszy się o 1 mol  dm-3.\nObliczenia:\nMCHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 15.2. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\n7) wykonuje obliczenia dotyczące praw\nchemicznych.\nPoziom rozszerzony\nIV. Kinetyka i statyka chemiczna.\nEnergetyka reakcji chemicznych. Zdający:\n1) […] oblicza szybkość reakcji […].\nZasady oceniania\n2 pkt - zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń i podanie ile razy\nzmaleje szybkość reakcji.\n1 pkt - zastosowanie poprawnej metody, ale:\n- popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku liczbowego.\nLUB\n- podanie wyniku z błędną jednostką.\n0 pkt - zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.\nPrzykładowe rozwiązanie\nStężenia początkowe i początkowa szybkość (v1) reakcji wynoszą:\nCNO =\n6 mol\n2 dm3 = 3 mol·dm-3; CO2 =\n4 mol\n2 dm3 = 2 mol·dm-3\nv1 = 𝑘·𝐶NO\n2 ·𝐶O2 = 𝑘·32·2 = 18𝑘 (mol·dm-3·s-1)\nJeśli w czasie zachodzenia reakcji stężenie tlenu zmniejszy się o 1 moldm-3 to znaczy,\nże przereagowały 2 mole tlenu i 4 moli tlenku azotu(II). Stężenia reagentów i szybkość reakcji\n(2) w tym momencie wynoszą:\nCNO =\n2 mol\n2 dm3 = 1 mol·dm-3; CO2 =\n2 mol\n2 dm3 = 1 mol·dm-3\nv2 = 𝑘·𝐶NO\n2 ·𝐶O2 = 𝑘·12·1 = 1 𝑘 (mol·dm-3·s-1)\nStosunek szybkości reakcji:\nv2\nv1\n= 1𝑘\n18𝑘= 1\n18\nSzybkość opisanej reakcji zmaleje 18 razy.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-15.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/16","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"16","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16. (0-1)\nJony miedzi(II) tworzą wiele różnych związków kompleksowych. W roztworze wodnym nie\nwystępują w postaci prostych kationów Cu2+, lecz jako jony uwodnione, czyli\nakwakompleksy. W akwakompleksie jon miedzi(II) przyjmuje liczbę koordynacyjną równą 6.\nTen kompleks jest mniej trwały niż kompleks miedzi(II) z amoniakiem, dlatego w obecności\namoniaku o odpowiednim stężeniu w roztworze związku miedzi(II) tworzy się\naminakompleks, w którym liczba koordynacyjna jonu Cu2+ także jest równa 6, ale cztery\ncząsteczki wody są zastąpione czterema cząsteczkami amoniaku. Nosi on nazwę jonu\ndiakwatetraaminamiedzi(II). Obecność tych jonów nadaje roztworowi ciemnoniebieską\nbarwę. Roztwory, w których obecne są opisane jony kompleksowe, przedstawiono na\nponiższych fotografiach.\nakwakompleks miedzi(II)\njon diakwatetraaminamiedzi(II)\nNa podstawie: A. Bielański, Podstawy chemii nieorganicznej, Warszawa 2010\noraz M. Cieślak-Golonka, J. Starosta, M. Wasielewski, Wstęp do chemii koordynacyjnej, Warszawa 2010.\nNapisz wzory opisanych jonów kompleksowych: akwakompleksu miedzi(II) oraz jonu\ndiakwatetraaminamiedzi(II).\nWzór akwakompleksu miedzi(II):\nWzór jonu diakwatetraaminamiedzi(II):\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n15.1. 152.\n16.\nMaks. liczba pkt\n1\n2\n1\nUzyskana liczba pkt\nECHP-R0_100\nInformacja do zadań 17.-18.\nKolorymetria jest metodą analizy chemicznej stosowaną do oznaczania małych stężeń\nsubstancji, których roztwory są barwne, na podstawie porównania intensywności barwy\nroztworu badanego i roztworu wzorcowego o znanym stężeniu. Intensywność zabarwienia\nroztworu zależy od absorpcji promieniowania elektromagnetycznego o określonej długości\nfali z zakresu światła widzialnego. Miarą absorpcji jest wielkość zwana absorbancją -\noznaczana literą A. Absorbancja, jaką wykazuje dany roztwór, jest wprost proporcjonalna do\nstężenia barwnego składnika tego roztworu.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 16. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nI. Pozyskiwanie, przetwarzanie\ni tworzenie informacji. Zdający:\n1) pozyskuje i przetwarza informacje\nz różnorodnych źródeł […].\nPoziom rozszerzony\nVII. Systematyka związków\nnieorganicznych. Zdający:\n1) na podstawie […] opisu budowy […]\nklasyfikuje dany związek chemiczny do: […]\nsoli […];\n2) […] na podstawie nazwy pisze […] wzór\nsumaryczny.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne napisanie wzorów dwóch jonów kompleksowych.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nWzór akwakompleksu miedzi(II): [Cu(H2O)6]2+\nWzór jonu diakwatetraaminamiedzi(II): [Cu(H2O)2(NH3)4]2+ ALBO [Cu (NH3)4(H2O)2]2+","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-16.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/17","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"17","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17. (0-1)\nMetodę kolorymetryczną można zastosować do oznaczania miedzi(II) w postaci jonów\ndiakwatetraaminamiedzi(II), ponieważ roztwory, w których te jony występują, są barwne.\nZ badanego wodnego roztworu zawierającego jony diakwatetraaminamiedzi(II) pobrano\npróbki do pomiaru absorbancji (światło o długości fali λ = 600 nm) i uzyskano średni wynik\nA = 0,36. Następnie sporządzono krzywą wzorcową - wykonano pomiary absorbancji A dla\nczystej wody i dla dwóch próbek roztworów o znanym stężeniu miedzi(II) w postaci jonów\ndiakwatetraaminamiedzi(II). Za każdym razem warunki pomiaru były takie same jak te,\nw jakich wykonano pomiary dla roztworu badanego. Otrzymane wyniki zestawiono w tabeli.\ncmiedzi(II), mol∙dm-3\n0,00\n1,50 · 10-3\n10,00 · 10-3\n𝐴\n0,00\n0,12\n0,80\nNa podstawie: W. Szczepaniak, Metody instrumentalne w analizie chemicznej, Warszawa 2008.\nNarysuj wykres krzywej wzorcowej, a następnie odczytaj z niego stężenie miedzi(II)\nw badanym roztworze.\nStężenie miedzi(II) w badanym roztworze: mol ∙ dm-3.\n0,00\n0,10\n0,20\n0,30\n0,40\n0,50\n0,60\n0,70\n0,80\n0,00\n1,00\n2,00\n3,00\n4,00\n5,00\n6,00\n7,00\n8,00\n9,00\n10,00\nA\ncmiedzi(II), × 103 mol·dm3\nMCHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 17. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nI. Pozyskiwanie, przetwarzanie\ni tworzenie informacji. Zdający:\n1) pozyskuje i przetwarza informacje\nz różnorodnych źródeł […];\n3) konstruuje wykresy […] na podstawie\ndostępnych informacji.\nPoziom rozszerzony\nV. Roztwory. Zdający:\n2) wykonuje obliczenia […]\nz zastosowaniem pojęć: stężenie […]\nmolowe […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne narysowanie wykresu i poprawne odczytanie stężenia miedzi(II) w badanym\nroztworze.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nArkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z chemii\nRozwiązanie\nStężenie miedzi(II) w badanym roztworze: 4,50 · 10-3 mol ∙ dm-3.\nUwaga: Wynik powinien zawierać się między 4 · 10-3 a 5 · 10-3 mol ∙ dm-3.","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-17.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/18","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"18","points":null,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18.\nKolorymetryczne oznaczenie bardzo małych ilości miedzi(II) można wykonać, jeżeli zmierzy\nsię absorbancję roztworu kompleksu miedzi(II) z dietyloditiokarbaminianem, w skrócie\noznaczanego wzorem Cu(DDTK)2. Ten związek słabo rozpuszcza się w wodzie, ale dobrze -\nw rozpuszczalnikach organicznych. W drugiej z tych sytuacji powstaje roztwór o barwie\nżółtobrunatnej.\nAby wyznaczyć masę miedzi w próbce badanego wodnego roztworu zawierającego jony\nmiedzi(II), do tego roztworu dodano roztwór dietyloditiokarbaminianu sodu NaDDTK.\nNastępnie otrzymaną mieszaninę wytrząsano z rozpuszczalnikiem organicznym,\nco spowodowało, że obecny w wodzie Cu(DDTK)2 przeszedł ilościowo do fazy organicznej.\nWszystkie porcje roztworu Cu(DDTK)2 w rozpuszczalniku organicznym połączono\ni uzupełniono tym rozpuszczalnikiem do objętości 25 cm3. Metodą kolorymetryczną\nwyznaczono stężenie miedzi(II) w badanym roztworze, które było równe 3,50·10-5 mol·dm-3.\nNa podstawie: https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/analiza-kolorymetryczna;3924039.html [dostęp 06.10.2017],\nB. Jankiewicz, B. Ptaszyński, A. Turek, Polish Journal of Environmental Studies, Vol. 8, Nr 1 (1999).","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-18.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/18.1","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"18.1","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18.1. (0-1)\nOblicz, ile mikrogramów miedzi w postaci miedzi(II) zawierała próbka badanego\nwodnego roztworu (1 μg = 10-6 g). Przyjmij masę molową miedzi równą 63,55 g∙mol-1.\nObliczenia:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 18.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\n7) wykonuje obliczenia dotyczące praw\nchemicznych.\nPoziom rozszerzony\nV. Roztwory. Zdający:\n2) wykonuje obliczenia […]\nz zastosowaniem pojęć: stężenie […]\nmolowe […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne obliczenie masy miedzi oraz podanie wyniku w mikrogramach.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nV = 25 cm3 = 0,025 dm3\nc = 3,50·10-5 mol·dm-3; MCu = 63,55 g·mol-1\n𝑐 = nCu\nV = mCu\nMCu·V  mCu = MCu·V·c\nmCu = 63,55 g·mol-1 · 0,025 dm3 · 3,50·10-5 mol·dm-3\n⇒\nmCu = 5,56·10-5 g = 55,6 (g)\n0,00\n0,10\n0,20\n0,30\n0,40\n0,50\n0,60\n0,70\n0,80\n0,00\n1,00\n2,00\n3,00\n7,00\n8,00\n9,00\n10,00\nA\n3\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-18.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/18.2","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"18.2","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18.2. (0-1)\nNapisz nazwę metody, za pomocą której wyodrębniono kompleks miedzi(II) z roztworu\nwodnego.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n17.\n18.1. 18.2.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\nECHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 18.2. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nIII. Opanowanie czynności praktycznych.\nZdający:\n2) projektuje i przeprowadza doświadczenia\nchemiczne, rejestruje ich wyniki w różnej\nformie, formułuje obserwacje, wnioski oraz\nwyjaśnienia.\nPoziom rozszerzony\nV. Roztwory. Zdający:\n4) opisuje sposoby rozdzielenia roztworów\nwłaściwych (ciał stałych w cieczach,\ncieczy w cieczach) na składniki (m.in.\nekstrakcja […]).\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne napisanie nazwy metody rozdzielania.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nekstrakcja","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-18.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/19","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"19","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 19. (0-1)\nWykonano doświadczenie, którego celem było otrzymanie pewnej substancji chemicznej.\nPostępowano zgodnie z poniższą instrukcją:\nOdważyć 5 g CuSO4·5H2O, umieścić w kolbie stożkowej i dodać 15 cm3 wody destylowanej.\nRoztwór w kolbie mieszać i ogrzać w łaźni wodnej do temperatury około 60 °C.\nW tej temperaturze dodawać powoli porcjami nadmiar pyłu cynkowego (ok. 1,5 g).\nPo wprowadzeniu całej ilości cynku kolbę dalej ogrzewać do momentu odbarwienia roztworu.\nNastępnie otrzymaną mieszaninę przesączyć i osad przemyć rozcieńczonym kwasem\nsolnym (0,5 mol · dm-3).\nNapisz w formie jonowej skróconej równanie reakcji, która była przyczyną odbarwienia\nroztworu, i wyjaśnij, w jakim celu otrzymany osad należy przemyć rozcieńczonym\nkwasem solnym.\nRównanie zachodzącej reakcji:\nWyjaśnienie:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 19. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nIII. Opanowanie czynności praktycznych.\nZdający:\n2) projektuje doświadczenia chemiczne,\nrejestruje ich wyniki w różnej\nformie, formułuje obserwacje, wnioski oraz\nwyjaśnienia.\nPoziom rozszerzony\nVIII. Reakcje utleniania i redukcji. Zdający:\n6) przewiduje kierunek przebiegu reakcji\nutleniania-redukcji na podstawie\nwartości potencjałów\nstandardowych półogniw; pisze\nodpowiednie równania reakcji.\nX. Metale, niemetale i ich związki. Zdający:\n5) pisze równania reakcji ilustrujące typowe\nwłaściwości chemiczne metali wobec […]\nkwasów nieutleniających (dla […] Zn […])\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne napisanie równania reakcji oraz poprawne wyjaśnienie odnoszące się do\nilości użytych w doświadczeniu reagentów.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nRównanie zachodzącej reakcji: Cu2+ + Zn → Cu() + Zn2+\nWyjaśnienie: Rozcieńczonego kwasu solnego używa się, aby oczyścić powstałą miedź\nod nadmiaru użytego w doświadczeniu cynku.\nArkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z chemii","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-19.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/20","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"20","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 20. (0-1)\nW standardowym półogniwie A ustala się równowaga opisana równaniem:\nMnO4\n- + 8H\n+ + 5e- ⇄ Mn\n2+ + 4H2O\nPo połączeniu tego półogniwa ze standardowym półogniwem B otrzymano ogniwo, którego\nsiła elektromotoryczna (SEM) jest równa 0,971 V.\nNapisz sumaryczne równanie reakcji, która zachodzi w pracującym ogniwie\nzbudowanym z półogniw A i B.\nMCHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 20. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\nPoziom rozszerzony\nVIII. Reakcje utleniania i redukcji. Zdający:\n6) przewiduje kierunek przebiegu reakcji\nutleniania-redukcji na podstawie\nwartości potencjałów\nstandardowych półogniw; pisze\nodpowiednie równania reakcji.\nIX. Elektrochemia. Ogniwa. Zdający:\n1) stosuje pojęcia: […] SEM.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne napisanie równania reakcji.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\n2MnO4\n- + 16H+ + 10I\n- → 2Mn2+ + 5I2 + 8H2O","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-20.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/21","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"21","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 21. (0-2)\nPrzykładem elektrody halogenosrebrowej jest elektroda bromosrebrowa, której działanie\nopisano równaniem:\nAgBr (s) + e- ⇄ Ag (s) + Br\n- (aq)\nPotencjał tej elektrody zależy od stężenia jonów bromkowych i w temperaturze 298 K wyraża\nsię równaniem:\nEAg/AgBr = EAg/AgBr\no\n- 0,059logcBr-\nStandardowy potencjał tej elektrody EAg/AgBr\no\n= 0,071 V.\nW temperaturze 298 K potencjał elektrody bromosrebrowej zanurzonej w wodnym roztworze\nbromku srebra pozostającym w równowadze z osadem tej soli był równy EAg/AgBr = 0,431 V.\nOblicz wartość iloczynu rozpuszczalności bromku srebra 𝑲𝒔[AgBr] w temperaturze\n298 K.\nObliczenia:\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n19.\n20.\n21.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n2\nUzyskana liczba pkt\nECHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 21 (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\n7) wykonuje obliczenia dotyczące praw\nchemicznych.\nPoziom rozszerzony\nVI. Reakcje w roztworach wodnych.\nZdający:\n4) wykonuje obliczenia z zastosowaniem\npojęć: […] iloczyn rozpuszczalności […].\nX. Elektrochemia. Ogniwa. Zdający:\n1) stosuje pojęcia: […] SEM.\n3) oblicza SEM ogniwa galwanicznego na\npodstawie standardowych potencjałów\npółogniw, z których jest ono zbudowane.\nZasady oceniania\n2 pkt - zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie wyniku\njako wielkości niemianowanej.\n1 pkt - zastosowanie poprawnej metody, ale:\n- popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku liczbowego.\nLUB\n- podanie wyniku liczbowego z jednostką.\n0 pkt - zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.\nPrzykładowe rozwiązanie\nEAg/AgBr\n°\n= 0,071 V; EAg/AgBr= 0,431 V\nEAg/AgBr = EAg/AgBr\n°\n- 0,059logCBr-\n0,431 = 0,071 - 0,059logCBr-  CBr- = 10-6,10 = 7,94·10-7 (mol·dm-3)\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nPonieważ w wodnym roztworze bromku srebra pozostającym w równowadze z osadem tej\nsoli CBr- = CAg+, a iloczyn rozpuszczalności bromku srebra ma postać:\nKs[AgBr] = CAg+ · CBr-, to:\nKs[AgBr] = 7,94·10-7 · 7,94·10-7 = 6,3·10-13\nUwaga: Należy zwrócić uwagę na zależność wyniku liczbowego od przyjętych zaokrągleń.\nZa poprawny należy uznać każdy wynik będący konsekwencją zastosowanej poprawnej\nmetody i poprawnych obliczeń.","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-21.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/22","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"22","points":null,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 22.\nO dwóch węglowodorach A i B, z których każdy ma wzór sumaryczny C6H12, wiadomo, że:\n• węglowodór A powstaje w wyniku reakcji między 3-bromo-2,2-dimetylobutanem\na alkoholowym roztworem wodorotlenku sodu przebiegającej w podwyższonej\ntemperaturze;\n• węglowodór B, będący alkanem cyklicznym, powstaje w reakcji zachodzącej pomiędzy\ndibromopochodną heksanu a cynkiem, a w jego cząsteczce obecny jest jeden\ntrzeciorzędowy atom węgla połączony m.in. z grupą metylową.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-22.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/22.1","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"22.1","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 22.1. (0-1)\nNapisz w formie jonowej skróconej równanie reakcji otrzymywania węglowodoru A.\nZastosuj wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 22.1. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\nPoziom rozszerzony\nXIII. Węglowodory. Zdający:\n5) planuje ciąg przemian pozwalających\notrzymać np. alken […] z udziałem\nfluorowcopochodnych węglowodorów […];\npisze odpowiednie równania reakcji.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne zapisanie równania reakcji.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nBr\nCH3\nC\nH3\nCH\nC\nCH3\nCH3\n+ OH\nCH3\nC\nH2\nCH\nC\nCH3\nCH3\n+ H2O + Br","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-22.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/22.2","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"22.2","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 22.2. (0-1)\nNarysuj wzór półstrukturalny (grupowy) lub uproszczony węglowodoru B oraz napisz\njego nazwę systematyczną.\nWęglowodór B:\nNazwa systematyczna:\nInformacja do zadań 23.-24.\nNaftalen to organiczny związek chemiczny o wzorze sumarycznym C10H8, będący\nnajprostszym policyklicznym węglowodorem aromatycznym o dwóch skondensowanych\npierścieniach. Jego wzór przedstawiono poniżej.\nNaftalen ma właściwości podobne do benzenu, np. ulega analogicznym reakcjom\nchemicznym, jednak w przeciwieństwie do benzenu ten związek dość łatwo utlenia się pod\nwpływem silnych utleniaczy.\nMCHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 22.2 (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\nPoziom rozszerzony\nXII. Wstęp do chemii organicznej. Zdający:\n1) na podstawie […] opisu budowy lub\nwłaściwości fizykochemicznych klasyfikuje\ndany związek chemiczny do: węglowodorów\n[…];\n2) stosuje pojęcia: […] wzór ogólny,\nrzędowość w związkach organicznych […].\nXIII. Węglowodory. Zdający:\n1) […] podaje nazwy systematyczne […]\nwęglowodorów cyklicznych […].\nArkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z chemii\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne napisanie wzoru półstrukturalnego (grupowego) i nazwy systematycznej.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nWęglowodór B:\nCH3\nNazwa systematyczna: metylocyklopentan","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-22.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/23","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"23","points":null,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 23.\nW reakcji monochlorowania naftalenu powstają dwa izomeryczne produkty.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-23.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":19,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/23.1","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"23.1","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 23.1. (0-1)\nNarysuj wzory półstrukturalne (grupowe) lub uproszczone dwóch izomerycznych\nmonochloropochodnych naftalenu, które powstają w reakcji tego związku z chlorem,\nprzebiegającej w obecności odpowiedniego katalizatora.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 23.1 (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nI. Pozyskiwanie, przetwarzanie\ni tworzenie informacji. Zdający:\n1) pozyskuje i przetwarza informacje\nz różnorodnych źródeł […].\nPoziom rozszerzony\nXIII. Węglowodory. Zdający:\n9) opisuje właściwości chemiczne\nwęglowodorów aromatycznych na\nprzykładzie reakcji: […] z Cl2 […] wobec\nkatalizatora\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne napisanie dwóch wzorów półstrukturalnych (grupowych) lub uproszczonych.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nCl\nCl","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-23.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":19,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/23.2","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"23.2","points":1,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 23.2. (0-1)\nUzupełnij poniższe zdania. Wybierz i zaznacz jedną odpowiedź spośród podanych\nw każdym nawiasie.\nMonochlorowanie naftalenu jest przykładem reakcji (substytucji / addycji / eliminacji)\nprzebiegającej według mechanizmu (rodnikowego / elektrofilowego / nukleofilowego).\nFunkcję katalizatora w tej reakcji mogą pełnić (związki żelaza(III) / jony OH\n-).","answer":null,"answer_text":"Zadanie 23.2 (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\n6) stosuje poprawną terminologię.\nPoziom rozszerzony\nXII. Wstęp do chemii organicznej. Zdający:\n7) klasyfikuje reakcje związków\norganicznych ze względu na typ procesu\n([…] substytucja […]) i mechanizm\nreakcji (elektrofilowy […]); wyjaśnia\nmechanizmy reakcji […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne uzupełnienie wszystkich zdań.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nRozwiązanie\nMonochlorowanie naftalenu jest przykładem reakcji (substytucji / addycji / eliminacji)\nprzebiegającej według mechanizmu (rodnikowego / elektrofilowego / nukleofilowego).\nFunkcję katalizatora w tej reakcji mogą pełnić (związki żelaza(III) / jony OH\n-).","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-23.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":19,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/24","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"24","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 24. (0-2)\nW odpowiednich warunkach naftalen może zostać utleniony zgodnie z poniższym\nschematem:\nW tej reakcji powstaje również tlenek węgla(IV).\nNa podstawie: A. Daly, The oxidation of naphthalene to phthalonic acid by alkaline solutions of permanganate;\nJ. Phys. Chem. 11 (2), (1907), 93.\nUzupełnij tabelę - wpisz formalny stopień utlenienia: atomu węgla oznaczonego\nliterą 𝒂 we wzorze cząsteczki naftalenu oraz atomów węgla oznaczonych literami 𝒃 i 𝒄\nwe wzorze produktu reakcji. Napisz, ile moli elektronów oddaje 1 mol naftalenu\nw opisanym procesie utlenienia.\nStopień utlenienia\natomu węgla 𝑎\nStopień utlenienia\natomu węgla 𝑏\nStopień utlenienia\natomu węgla 𝑐\nLiczba moli elektronów:\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n22.1. 22.2. 23.1. 23.2.\n24.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n1\n2\nUzyskana liczba pkt\nO\nCOOH\nC\nCOOH\n𝑎\n𝑏\n𝑐\n[O]\nECHP-R0_100\nInformacja do zadań 25.-26.\nZwiązki metaloorganiczne, czyli takie, w których atom metalu jest związany kowalencyjnie\nz atomem węgla grupy alkilowej lub arylowej, są szeroko wykorzystywane w syntezie\norganicznej. Do najczęściej stosowanych należą tzw. związki Grignarda o wzorze ogólnym:\nR-Mg-X\nW tym wzorze R oznacza grupę alkilową lub arylową, a X jest atomem fluorowca, najczęściej\nbromu lub jodu.\nTe związki otrzymuje się w reakcji odpowiednich fluorowcopochodnych alkilowych lub\narylowych z magnezem w roztworze bezwodnego etoksyetanu (eteru dietylowego):\nR-X + Mg → R-Mg-X\nZwiązki Grignarda reagują m.in. z aldehydami i ketonami, zgodnie ze schematem:\nR1\nC\nR2\nO\nR\nC\nR1\nR2\nOMgX\nR\nC\nR1\nR2\nOH + Mg2+ + X\nH2O\nH+\nR\nX\nMg\nW pierwszym etapie powstaje sól halogenomagnezowa alkoholu, która w wyniku działania\nwodnego roztworu mocnego kwasu daje wolny alkohol oraz jony magnezowe i halogenkowe.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 24. (0-2)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych.\nPoziom rozszerzony\nVIII. Reakcje utleniania i redukcji. Zdający:\n4) oblicza stopnie utlenienia pierwiastków\nw […] cząsteczce związku […]\norganicznego;\n5) stosuje zasady bilansu elektronowo-\n-jonowego […].\nZasady oceniania\n2 pkt - poprawne uzupełnienie tabeli i poprawne określenie liczby moli elektronów.\n1 pkt - poprawne uzupełnienie tabeli i błędne określenie liczby moli elektronów.\nALBO\n- błędne uzupełnienie tabeli i poprawne określenie liczby moli elektronów.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nStopień utlenienia\natomu węgla a\nStopień utlenienia\natomu węgla b\nStopień utlenienia\natomu węgla c\n-I\n+II\n+III\nLiczba moli elektronów: 16 (moli elektronów)\nUwaga: Odpowiedź: 16 elektronów, jest niepoprawna.","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-24.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":19,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/25","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"25","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 25. (0-1)\nDo roztworu bromoetanu w bezwodnym etoksyetanie (eterze dietylowym) dodano\nstechiometryczną ilość magnezu i mieszano do roztworzenia całego metalu. Uzyskany\nroztwór wkroplono następnie do propan-2-onu (acetonu). Liczba moli użytego acetonu była\nrówna liczbie moli związku Grignarda w dodanym roztworze. Następnie dodano powoli,\nmieszając, nadmiar rozcieńczonego wodnego roztworu kwasu siarkowego(VI). Nastąpiło\nrozdzielenie mieszaniny na warstwę wodną i warstwę organiczną. Warstwę eterową\noddzielono i po odparowaniu eteru otrzymano produkt Y.\nNarysuj wzór półstrukturalny (grupowy) produktu Y oraz napisz jego nazwę\nsystematyczną.\nWzór związku Y:\nNazwa systematyczna:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 25. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nI. Pozyskiwanie, przetwarzanie\ni tworzenie informacji. Zdający:\n1) pozyskuje i przetwarza informacje\nz różnorodnych źródeł […].\nPoziom rozszerzony\nXIV. Hydroksylowe pochodne\nwęglowodorów - alkohole i fenole. Zdający:\n2) na podstawie wzoru strukturalnego,\npółstrukturalnego (grupowego) […] podaje\nnazwy systematyczne alkoholi;\n9) planuje ciągi przemian pozwalających\notrzymać alkohol […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne napisanie wzoru półstrukturalnego (grupowego) i nazwy systematycznej\nzwiązku X.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nArkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z chemii\nRozwiązanie\nWzór związku X:\nOH\nC\nH3\nCH2\nC\nCH3\nCH3\nNazwa systematyczna: 2-metylobutan-2-ol","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-25.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":20,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/26","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"26","points":null,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 26.\nW celu otrzymania 3-fenylopentan-3-olu przy użyciu związków Grignarda przeprowadzono\nreakcje zgodnie z poniższym schematem:\nC\nC\nH2\nC\nH2\nCH3\nOH\nCH3\n+ H2O\nE + B F\nH+\n3-fenylopentan-3-ol\nA + B C D E\n+ H2O\nH+\n[O]\nW roztworze wodnym po reakcjach były obecne jony bromkowe.\nMCHP-R0_100","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-26.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":20,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/26.1","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"26.1","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 26.1. (0-2)\nUzupełnij tabelę. Napisz wzory półstrukturalne (grupowe) związków A, B, D i E.\nWzór związku A\nWzór związku B\nWzór związku D\nWzór związku E","answer":null,"answer_text":"Zadanie 26.1. (0-2)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nI. Pozyskiwanie, przetwarzanie\ni tworzenie informacji. Zdający:\n1) pozyskuje i przetwarza informacje\nz różnorodnych źródeł […].\nPoziom rozszerzony\nXIV. Hydroksylowe pochodne\nwęglowodorów - alkohole i fenole. Zdający:\n3) opisuje właściwości chemiczne alkoholi\n[…];\n9) planuje ciągi przemian pozwalających\notrzymać alkohol […].\nZasady oceniania\n2 pkt - poprawne uzupełnienie czterech pól tabeli wzorami grupowymi (półstrukturalnymi)\nzwiązków.\n1 pkt - poprawne uzupełnienie trzech lub dwóch pól tabeli wzorami grupowymi\n(półstrukturalnymi) związków.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nWzór związku A\nWzór związku B\nCHO\nCH3-CH2-MgBr\nWzór związku D\nWzór związku E\nOH\nCH3\nCH2\nCH\nO\nCH3\nCH2\nC\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-26.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/26.2","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"26.2","points":2,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 26.2. (0-2)\nUtlenianie związku D do związku E prowadzono za pomocą zakwaszonego roztworu\ndichromianu(VI) potasu.\nNa fotografiach I-V przedstawiono probówki z roztworami wybranych substancji.\nI\nII\nIII\nIV\nV\nSpośród fotografii I-V wybierz tę, która przedstawia roztwór użyty do przeprowadzenia\nreakcji utleniania związku D, oraz tę przedstawiającą roztwór uzyskany po oddzieleniu\nproduktu E. Wpisz do tabeli oznaczenia fotografii oraz wzory jonów odpowiadających\nza barwę roztworu.\nPrzed reakcją\nPo reakcji\nOznaczenie fotografii\nWzór jonu odpowiadającego za barwę\notrzymanego roztworu\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n25.\n26.1 26.2.\nMaks. liczba pkt\n1\n2\n2\nUzyskana liczba pkt\nECHP-R0_100\nInformacja do zadań 27.-28.\nPoniżej przedstawiono wzór estru, w którego cząsteczkach są obecne dwa asymetryczne\natomy węgla - oznaczone gwiazdką:\nCH3\nCH2\nCH3\nCH\nCH2\nO\nO\nCl\nCH3\nCH\nC\nW laboratorium przeprowadzono reakcję, w której racemiczną mieszaninę kwasu\n2-chloropropanowego (równomolową mieszaninę obu enancjomerów) poddano reakcji\nestryfikacji z jednym z enancjomerów 2-metylobutan-1-olu. W wyniku tej reakcji otrzymano\ndwa rodzaje estrów.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 26.2. (0-2)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nIII. Opanowanie czynności praktycznych.\nZdający:\n2) projektuje i przeprowadza doświadczenia\nchemiczne, rejestruje ich wyniki w różnej\nformie, formułuje obserwacje, wnioski oraz\nwyjaśnienia.\nPoziom rozszerzony\nX. Metale, niemetale i ich związki. Zdający:\n6) przewiduje produkty redukcji jonów […]\ndichromianowych(VI) w środowisku\nkwasowym […].\nXIV. Hydroksylowe pochodne\nwęglowodorów - alkohole i fenole. Zdający:\n5) opisuje zachowanie: alkoholi […]\ndrugorzędowych […] wobec\nutleniaczy (np. […] K2Cr2O7/H2SO4);].\nZasady oceniania\n2 pkt - poprawne uzupełnienie dwóch kolumn.\n1 pkt - poprawne uzupełnienie jednej kolumny.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nPrzed reakcją\nPo reakcji\nOznaczenie fotografii ilustrującej barwę\nroztworu\nV\nIII\nWzór jonu odpowiadającego za barwę\notrzymanego roztworu\nCr2O7\n2-\nCr3+","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-26.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/27","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"27","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 27. (0-1)\nRozstrzygnij, czy otrzymane estry są względem siebie enancjomerami. Uzasadnij\nodpowiedź.\nRozstrzygnięcie:\nUzasadnienie:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 27. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych.\nPoziom rozszerzony\nXII. Wstęp do chemii organicznej. Zdający:\n5) wyjaśnia zjawisko izomerii optycznej;\nwskazuje centrum stereogeniczne\n(asymetryczny atom węgla); rysuje wzory\n[…] izomerów optycznych: enancjomerów\ni diastereoizomerów […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie i poprawne uzasadnienie.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nArkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z chemii\nPrzykładowe rozwiązania\nRozstrzygnięcie: Nie (są względem siebie enancjomerami).\nUzasadnienie:\nW cząsteczkach otrzymanych estrów jeden z asymetrycznych atomów węgla (w części\npochodzącej od kwasu) ma konfigurację przeciwną, a drugie centrum stereogeniczne (część\npochodząca od alkoholu) ma identyczną konfigurację.\nALBO\nOtrzymane estry są względem siebie diastereoizomerami.","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-27.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":22,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/28","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"28","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 28. (0-1)\nNapisz w formie jonowej skróconej równanie hydrolizy zasadowej estru opisanego\nw informacji. Zastosuj wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 28. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych.\nPoziom rozszerzony\nXVII. Estry i tłuszcze. Zdający:\n3) wyjaśnia […] przebieg hydrolizy estrów\n[…] w środowisku zasadowym (reakcja\nz wodorotlenkiem sodu); pisze\nodpowiednie równania reakcji.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne zapisanie równania reakcji.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nPrzykładowe rozwiązania\nCH3-CH(Cl)-COO-CH2-CH(CH3)-CH2-CH3 + OH\n- →\n→ CH3-CH(Cl)-COO\n- + CH3-CH2-CH(CH3)-CH2OH\nALBO\nCH3-CH(Cl)-COO-CH2-CH(CH3)-CH2-CH3 + 2OH\n- →\n→ CH3-CH(OH)-COO\n- + CH3-CH2-CH(CH3)-CH2OH + Cl-\nALBO\nCH3-CH(Cl)-COO-CH2-CH(CH3)-CH2-CH3 + 2OH\n- →\n→ CH2=CH-COO\n- + CH3-CH2-CH(CH3)-CH2OH + Cl- + H2O","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-28.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":22,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/29","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"29","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 29. (0-1)\nPoniżej przedstawiono wzory trzech izomerycznych amin oznaczonych numerami I, II i III.\nI\nII\nIII\nCH3CH2CH2NH2\nCH3CH2NHCH3\n(CH3)3N\nWartości temperatury wrzenia tych amin, wymienione w przypadkowej kolejności, są równe:\n3 °C, 36 °C, 47 °C.\nNa podstawie: J. Sawicka i inni, Tablice chemiczne, Gdańsk 2004 oraz www.sigmaaldrich.com\nPrzyporządkuj aminom I-III wartości ich temperatury wrzenia.\nI:\nII:\nIII:\nMCHP-R0_100\nInformacja do zadań 30.-31.\nPrzeprowadzono doświadczenie z udziałem trzech różnych związków chemicznych -\numownie oznaczonych literami A, B i C - wybranych spośród następujących:\netanal etano-1,2-diol metanol propano-1,2,3-triol\nStosunek masowy węgla do tlenu mC : mO w związku B jest równy 3 : 4.\nPrzebieg doświadczenia zilustrowano na poniższym schemacie.\nZaobserwowano, że klarowny szafirowy roztwór powstał tylko w probówce II.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 29. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych.\nPoziom rozszerzony\nIII. Wiązania chemiczne. Oddziaływania\nmiędzycząsteczkowe. Zdający:\n6) […] przewiduje wpływ […] oddziaływań\nmiędzycząsteczkowych ([…] wiązania\nwodorowe) oraz kształtu drobin na\nwłaściwości fizyczne substancji […]\norganicznych.\nXII. Wstęp do chemii organicznej. Zdający:\n6) […] porównuje właściwości różnych\nizomerów konstytucyjnych […].\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nXVIII. Związki organiczne zawierające azot.\nZdający:\n1) opisuje budowę amin; wskazuje wzory\namin pierwszo-, drugo i trzeciorzędowych.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne przyporządkowanie temperatur wrzenia amin.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nI: 47 °C\nII: 36 °C\nIII: 3 °C","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-29.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":22,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/30","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"30","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 30. (0-1)\nRozstrzygnij, czy na podstawie opisu obserwowanych zmian w probówce II oraz\ninformacji o stosunku masowym węgla do tlenu w związku B można jednoznacznie\nzidentyfikować związek B. Uzasadnij swoje stanowisko.\nRozstrzygnięcie:\nUzasadnienie:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 30. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n7) wykonuje obliczenia dotyczące praw\nchemicznych.\nIII. Opanowanie czynności praktycznych.\nZdający:\n2) projektuje i przeprowadza doświadczenia\nchemiczne, rejestruje ich wyniki w różnej\nformie, formułuje obserwacje, wnioski oraz\nwyjaśnienia.\nPoziom rozszerzony\nI. Atomy, cząsteczki i stechiometria\nchemiczna. Zdający:\n4) ustala wzór empiryczny i rzeczywisty\nzwiązku chemicznego […] na podstawie\njego składu […] i masy molowej.\nXIV. Hydroksylowe pochodne\nwęglowodorów - alkohole i fenole. Zdający:\n4) […] na podstawie obserwacji wyników\ndoświadczenia klasyfikuje alkohol do mono-\nlub polihydroksylowych.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie i poprawne uzasadnienie.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nRozstrzygnięcie: Nie\nUzasadnienie: Objawy zachodzącej reakcji jednoznacznie wskazują na alkohol\nwielowodorotlenowy (etano-1,2-diol lub propano-1,2,3-triol), ale ponieważ w obu alkoholach\nstosunek masowy węgla do tlenu jest identyczny, to nie można jednoznacznie\nzidentyfikować związku B.\nArkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z chemii","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-30.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":23,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/31","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"31","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 31. (0-2)\nW drugim etapie doświadczenia pod wyciągiem ostrożnie podgrzano zawartość probówek I\ni III. Zaobserwowano zmiany, które zilustrowano na poniższych fotografiach.\nprobówka I\nprobówka III\nNapisz:\n- w formie jonowej skróconej równanie reakcji przebiegającej w probówce I\noraz\n- w formie cząsteczkowej równanie reakcji zachodzącej w probówce III podczas\ndrugiego etapu doświadczenia.\nZastosuj wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych.\nProbówka I:\nProbówka III:\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n27.\n28.\n29.\n30.\n31.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n1\n2\nUzyskana liczba pkt\nzwiązek B\nzwiązek C\nzwiązek A\nI\nII\nIII\nzalkalizowana zawiesina Cu(OH)2\nECHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 31. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nIII. Opanowanie czynności praktycznych.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\n2) projektuje doświadczenia chemiczne,\nrejestruje ich wyniki w różnej formie,\nformułuje obserwacje, wnioski oraz\nwyjaśnienia.\nPoziom rozszerzony\nVII. Systematyka związków\nnieorganicznych. Zdający:\n3) pisze równania reakcji otrzymywania\ntlenków pierwiastków o liczbach\natomowych od 1 do 30 ([…] rozkład […]\nwodorotlenków, np. Cu(OH)2).\nXV. Związki karbonylowe - aldehydy\ni ketony. Zdający:\n3) pisze odpowiednie równania reakcji\naldehydu z […] odczynnikiem Trommera.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne zapisanie równań reakcji zachodzących w próbówkach I i III.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nProbówka I:\nCH3CHO + 2Cu(OH)2 + OH\n- → CH3COO\n- + Cu2O + 3H2O\nProbówka III:\nCu(OH)2 → CuO + H2O","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-31.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":23,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/32","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"32","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 32. (0-2)\nW wyniku hydrolizy 2,03 g pewnego peptydu o masie molowej równej 609,74 g  mol-1\notrzymano 2,27 g mieszaniny aminokwasów.\nOblicz, ile wiązań peptydowych zawiera cząsteczka badanego peptydu.\nObliczenia:\nLiczba wiązań peptydowych:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 32 (0-2)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\n7) wykonuje obliczenia dotyczące praw\nchemicznych.\nPoziom rozszerzony\nI. Atomy, cząsteczki i stechiometria\nchemiczna. Zdający:\n6) wykonuje obliczenia […] dotyczące:\nliczby moli oraz mas substratów\ni produktów (stechiometria wzorów\ni równań chemicznych) […].\nZasady oceniania\n2 pkt - zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie wyniku\n- liczby wiązań peptydowych w cząsteczce peptydu.\n1 pkt - zastosowanie poprawnej metody, ale:\n- popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku liczbowego.\n0 pkt - zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nPrzykładowe rozwiązanie\nmH2O = 2,27 - 2,08 = 0,24 g\nPonieważ na każdy mol wiązań peptydowych w procesie hydrolizy zużywany jest 1 mol\ncząsteczek wody, to prawdziwa jest zależność:\n2,03 g peptydu ---- 0,24 g H2O\n609,74 g peptydu ---- 𝑥 g H2O\n𝑥 = 72,09 g\n𝑛H2O=\n72,09 g\n18 g· mol-1 = 4 mol\nLiczba wiązań peptydowych w cząsteczce peptydu: 4\nUwaga: Należy zwrócić uwagę na zależność wyniku liczbowego od przyjętych zaokrągleń.\nZa poprawny należy uznać każdy wynik będący konsekwencją zastosowanej poprawnej\nmetody i poprawnych obliczeń.","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-32.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":24,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/33","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"33","points":1,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 33. (0-1)\nPrzeprowadzono doświadczenie polegające na dodaniu świeżo strąconego wodorotlenku\nmiedzi(II) do probówki zawierającej wodny roztwór biuretu H2N-CO-NH-CO-NH2.\nSpośród poniższych ilustracji wybierz i zaznacz tę, która przedstawia efekt opisanego\ndoświadczenia.\nA.\nB.\nC.\nD.\nMCHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 33. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nIII. Opanowanie czynności praktycznych.\nZdający:\n2) projektuje i przeprowadza doświadczenia\nchemiczne, rejestruje ich wyniki w różnej\nformie, formułuje obserwacje, wnioski oraz\nwyjaśnienia.\nPoziom rozszerzony\nXVIII. Związki organiczne zawierające azot.\nZdający:\n9) […] wykazuje, że produktem kondensacji\nmocznika jest związek zawierający\nw cząsteczce wiązanie amidowe\n(peptydowe);\n15) projektuje doświadczenie, którego wynik\ndowiedzie obecności wiązań peptydowych\nw analizowanym związku (reakcja\nbiuretowa).\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawny wybór oznaczenia roztworu.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nC","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-33.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":24,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/34","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"34","points":1,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 34. (0-1)\nPoniżej przedstawiono wzór kauczuku naturalnego.\nn\nCH3\nCH2 C\nCH CH2\nDokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych.\nW laboratorium ten związek można otrzymać w reakcji polimeryzacji\nA. 2-metylobut-1-enu.\nB. 2-metylobuta-1,3-dienu.\nC. 2-metylobut-2-enu.\nD. 2-metylobuta-1,2-dienu.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 34. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych.\nPoziom rozszerzony\nXIII. Węglowodory. Zdający:\n7) ustala wzór monomeru, z którego został\notrzymany polimer o podanej strukturze […].\nArkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z chemii\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne dokończenie zdania.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nB","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-34.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":25,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/35","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"35","points":1,"ptype":"true_false","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 35. (0-1)\nD-alloza to jeden z izomerów D-glukozy. W pewnych warunkach ten cukier może zostać\nutleniony do kwasu aldonowego lub kwasu aldarowego, co przedstawiono na poniższym\nschemacie.\n[ O ]\nCHO\nC\nC\nC\nC\nC\nH2\nOH\nH\nOH\nH\nOH\nH\nOH\nH\nOH\nCOOH\nC\nC\nC\nC\nC\nH2\nOH\nH\nOH\nH\nOH\nH\nOH\nH\nOH\nCOOH\nC\nC\nC\nC\nCOOH\nH\nOH\nH\nOH\nH\nOH\nH\nOH\nkwas aldonowy D-alloza kwas aldarowy\n[ O ]\nOceń prawdziwość poniższych zdań. Zaznacz P, jeżeli zdanie jest prawdziwe, albo F -\njeśli jest fałszywe.\n1.\nCząsteczki kwasu aldarowego otrzymanego w wyniku utleniania D-allozy są\nchiralne.\nP\nF\n2.\nReakcja D-allozy z wodnym roztworem bromu prowadzi do uzyskania kwasu\naldonowego.\nP\nF\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n32.\n33.\n34.\n35.\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\n[O]\n[O]\nECHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 35. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych.\nPoziom rozszerzony\nXII. Wstęp do chemii organicznej. Zdający:\n5) wyjaśnia zjawisko izomerii optycznej […].\nXIX. Cukry. Zdający:\n3) projektuje doświadczenie, którego wynik\npotwierdzi właściwości redukujące np.\nglukozy […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne wskazanie dwóch odpowiedzi.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie.\n1. - F; 2, - P","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-35.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":25,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/36","paper_id":"chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"36","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 36. (0-1)\nAmigdalina to związek chemiczny z grupy glikozydów, występujący w znacznych ilościach\nw gorzkich migdałach. Wzór amigdaliny przedstawiono poniżej.\nCN\nO\nH\nH\nH\nH\nO\nH\nOH\nH\nOH\nO\nH\nO\nH\nH\nH\nH\nO\nH\nOH\nH\nOH\nO\nO\nW wyniku hydrolizy amigdaliny zachodzącej w organizmie pod wpływem enzymów powstają\ntrzy rodzaje drobin: cyjanowodór o wzorze HCN oraz dwa związki chemiczne, które\nw poniższym schemacie reakcji oznaczono literami A i B:\namigdalina + 2H2O → 2A + B + HCN\nO związkach A i B wiadomo, że w odpowiednich warunkach ulegają reakcji z odczynnikiem\nTollensa.\nNapisz nazwę związku A oraz narysuj wzór związku B powstających w reakcji\nhydrolizy amigdaliny.\nNazwa związku A:\nWzór związku B:\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n36.\nMaks. liczba pkt\n1\nUzyskana liczba pkt\nMCHP-R0_100\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":"Zadanie 36. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nPoziom rozszerzony\nI. Pozyskiwanie, przetwarzanie\ni tworzenie informacji. Zdający:\n1) pozyskuje i przetwarza informacje\nz różnorodnych źródeł […].\nPoziom rozszerzony\nXIX. Cukry. Zdający:\n3) […] rysuje wzory taflowe (Hawortha)\nanomerów  i  glukozy […]; rozpoznaje\nreszty glukozy […] w disacharydach\ni polisacharydach o podanych wzorach.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne napisanie nazwy związku A oraz poprawny wzór grupowy (półstrukturalny)\nlub uproszczony związku B.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nNazwa związku A: -D-glukopiranoza ALBO D-glukopiranoza ALBO glukoza\nWzór związku B:\nCHO","solution":null,"image":"img/chemia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-36.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":26,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Arkusz przykładowy"}]}