{"paper":{"id":"e23-2017-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny","subject":"e23","category":"egzamin-zawodowy","year":2017,"month":"czerwiec","level":null,"variant":null,"exam_pdf":"e23-2017-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny/e23-2017-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny.pdf","key_pdf":"e23-2017-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny-zasady-oceniania/e23-2017-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny-zasady-oceniania.pdf","question_count":1,"source_label":"E23 · Egzamin zawodowy · czerwiec 2017","subject_label":"e23","category_label":"Egzamin zawodowy"},"questions":[{"id":"e23-2017-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny/zad/PE","paper_id":"e23-2017-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny","number":"PE","points":null,"ptype":"open","subject":"e23","category":"egzamin-zawodowy","year":2017,"month":"czerwiec","level":null,"text":"Zadanie egzaminacyjne\nKorzystając z instrukcji „Badania i pomiary transformatorów”, danych katalogowych przyrządów użytych do\npomiarów oraz wyników pomiarów zawartych w protokołach nr 2 i nr 3 sporządź protokoły nr 1÷5\nz przeprowadzonego badania transformatora, którego tabliczkę znamionową zamieszczono na stronie 6.\nBadania i pomiary transformatorów - instrukcja\nTransformatory energetyczne należy badać okresowo w celu określenia ich zużycia oraz oceny możliwości\ndalszej eksploatacji. Badania transformatorów obejmują:\n1.\nPomiar rezystancji uzwojeń\n2.\nPomiar rezystancji izolacji uzwojeń\n3.\nBadanie oleju (dla transformatorów olejowych)\nPoza w/w badaniami należy przeprowadzić oględziny stanu technicznego transformatora oraz komory\ntransformatora.\nSchemat połączenia transformatora\n1. Pomiar rezystancji uzwojeń\nPomiar wykonać przeznaczonym do tego miernikiem pozwalającym zmierzyć rezystancje o małej wartości.\nNa rynku jest dostępnych wiele tego typu mierników wykorzystujących metodę mostkową lub techniczną.\nPrzed przystąpieniem do pomiarów transformator należy wyłączyć spod napięcia i odłączyć wszystkie\nzaciski uzwojeń od sieci (zarówno po stronie GN jak i DN).\nNiezbędne jest zmierzenie temperatury uzwojeń. Jako temperaturę uzwojeń transformatora olejowego\nprzyjmuje się temperaturę powierzchni kadzi na 2/3 jej wysokości.\nRezystancję uzwojeń należy zmierzyć między wszystkimi zaciskami liniowymi transformatora po stronie GN\ni DN, czyli: AB, BC, CA, ab, bc, ca. Do oceny wyników pomiarów potrzebne są wartości rezystancji\nfazowych oraz wartości średnie. Oblicza się je ze wzorów:\nDla uzwojeń skojarzonych w gwiazdę\nUwaga:\nDla uzwojeń skojarzonych w gwiazdę z wyprowadzonym punktem neutralnym wartości zmierzone n-a, n-b,\nn-c są równe wartościom wyliczonym odpowiednio a, b, c.\nDla uzwojeń skojarzonych w trójkąt\nRA, RB, RC - rezystancja uzwojeń fazowych\nRf śr - średnia rezystancja uzwojeń fazowych na poszczególnych zaczepach\nRAB, RBC, RCA - rezystancje zmierzone pomiędzy zaciskami transformatora\nMaksymalny błąd względny procentowy\nRn max - rezystancja uzwojenia fazowego na n-tym zaczepie maksymalnie różna od rezystancji średniej na\ntym zaczepie\n2. Pomiar rezystancji izolacji uzwojeń\nPomiar rezystancji izolacji wykonać odpowiednim miernikiem o napięciu probierczym 2500 V. Tak samo jak\nprzy pomiarze rezystancji uzwojeń, transformator należy wyłączyć spod napięcia i odłączyć wszystkie jego\nzaciski od sieci. Na czas pomiaru kadź transformatora musi być uziemiona. Uzwojenia, których izolacja ma\nbyć mierzona, należy uziemić na minimum 2 minuty przed pomiarem. Następnie wykonać następujące\npomiary:\n uzwojenie GN względem uzwojenia DN i uziemionej kadzi,\n uzwojenie DN względem uzwojenia GN i uziemionej kadzi\nZa każdym razem wykonuje się dwa odczyty:\n R15 po upływie 15 s od przyłożenia napięcia pomiarowego,\n R60 po upływie 60 s od przyłożenia napięcia pomiarowego\nDla transformatorów o mocy 1,6 MVA i większej wykonuje się też pomiar R300 - po upływie 300 s od chwili\nprzyłożenia napięcia pomiarowego. Po zakończeniu każdego pomiaru transformator należy rozładować\nw czasie nie krótszym niż czas trwania pomiaru.\nWyniki pomiarów rezystancji izolacji uzwojeń transformatora można uznać za pozytywne, jeżeli:\n dla transformatora olejowego o mocy 1,6 MVA i większej, wartość R300 nie jest mniejsza niż 70%\nwartości zmierzonej w wytwórni w tych samych warunkach (20°C)\n dla transformatora olejowego o mocy mniejszej niż 1,6 MVA, wartość R60 nie jest mniejsza niż 70%\nwartości zmierzonej w wytwórni w tych samych warunkach (20°C)\n stosunek R60/R15 dla transformatora olejowego w zakresie średnich temperatur oleju od 15°C do 30°C\nnie powinien być mniejszy niż 1,3 w przypadku izolacji doziemnej i 1,5 w przypadku izolacji\nmiędzyuzwojeniowej\n dla transformatora suchego R60 nie powinna być mniejsza niż 25 MΩ w przypadku napięć\nznamionowych 10 kV i większych oraz 15 MΩ dla napięć znamionowych mniejszych niż 10 kV\n(warunki pomiaru: temperatura 20°C i wilgotność względna <65%)\nJeżeli rezystancja została zmierzona w innych temperaturach niż u wytwórcy, ale w przedziale od 5°C do\n35°C, to należy przyjąć zasadę, że obniżenie temperatury o 15°C powoduje dwukrotny wzrost rezystancji,\na podwyższenie temperatury o 15°C powoduje dwukrotne zmniejszenie rezystancji.\n3. Badanie oleju\nBadanie oleju wykonuje się w przeznaczonych do tego laboratoriach. Zazwyczaj wystarczy pobrać próbkę\noleju o objętości 100 ml, ale firma badająca olej może zażądać próbki o większej objętości.\nBadanie oleju polega na przeprowadzeniu:\n sprawdzenia zawartości wody i ciał stałych,\n sprawdzeniu napięcia przebicia oleju,\n pomiaru rezystywności oleju.\nWyniki badań uznaje się za pozytywne, jeżeli olej nie zawiera ciał stałych i wody, napięcie przebicia jest nie\nniższe niż 40 kV przy temperaturze 20°C oraz rezystywność oleju przy temperaturze 50°C jest nie niższa niż\n20 GΩ.\nWykaz przyrządów pomiarowych\nTyp miernika\nWygląd miernika\nParametry miernika\nMPI 505\nPomiar parametrów pętli zwarcia:\n w obwodach L-PE, L-N, L-L oraz w obwodzie L-PE (RCD) - bez wyzwalania\nwyłącznika RCD o prądzie > 30 mA\n pomiar impedancji pętli zwarcia w sieciach o napięciach znamionowych:\n115/200 V, 220/380 V, 230V/400 V, 240/415 V\n o częstotliwościach 45÷65 Hz\nBadanie wyłączników różnicowoprądowych typu AC, A:\n pomiar wyłączników różnicowoprądowych zwykłych i selektywnych\no znamionowych prądach różnicowych 10 mA, 30 mA, 100 mA, 300 mA,\n500 mA, 1000 mA\n pomiar prądu zadziałania IA\n pomiar czasu zadziałania tA dla 0,5IΔn, IΔn, 2IΔn, 5IΔn\n pomiar ciągłości uziemienia i napięcia dotykowego bez wyzwalania RCD\n funkcja\nautomatycznego\npomiaru\nparametrów\nwyłączników\nróżnicowoprądowych\nMIC-2510\nPomiar rezystancji izolacji:\n napięcie pomiarowe wybierane 100, 250, 500, 1000, 2500 V lub dowolne\nustawiane w zakresie 50÷2500 V z rozdzielczością co 10 V\n ciągłe wskazanie mierzonej rezystancji izolacji lub prądu upływu,\n samoczynne\nrozładowanie\npojemności\nmierzonego\nobiektu\npo\nzakończeniu pomiaru rezystancji izolacji\n akustyczne wyznaczanie pięciosekundowych odcinków czasu ułatwiające\nzdjęcie charakterystyk czasowych\n odmierzane czasy pomiaru T1, T2 i T3 dla pomiaru jednego lub dwóch\nwspółczynników absorpcji z zakresu 1÷600 s\n możliwy automatyczny pomiar kabli wieloprzewodowych za pomocą\ndodatkowego adaptera AutoISO-2500\nMMR-630\nPomiary małych rezystancji w zakresach 0,1 μΩ ÷ 1999,9 Ω\nPomiary obiektów o charakterze rezystancyjnym:\n połączeń spawanych i lutowanych, połączeń szyn wyrównawczych,\nprzewodów uziemiających\n styków, spoin szyn kolejowych, przewodów i kabli\n pomiar metodą czteroprzewodową\nPomiary obiektów o charakterze indukcyjnym:\n uzwojeń silników, transformatorów, cewek o niskiej rezystancji\n wybór zakresu pomiarowego automatyczny lub ręczny (pomiar obiektów\no charakterze indukcyjnym)\n pomiar metodą czteroprzewodową\nMZC-310S\nPomiary bardzo małych impedancji pętli zwarcia (z rozdzielczością\n0,1 mΩ) prądem rzędu 150 A przy 230 V; maksymalnie 280 A przy 440 V\nlub pomiary prądem rzędu 23 A przy 230 V, maksymalnie 42 A przy 440 V\n pomiary w sieciach o napięciach znamionowych: 220/380 V i 230/400 V\no częstotliwościach 45÷65 Hz\n możliwość pomiaru w obwodzie zwarciowym: faza-faza, faza-ochronny,\nfaza-neutralny\n rozróżnianie napięcia fazowego i międzyfazowego przy obliczeniach\nprądu zwarciowego\n metoda czteroprzewodowa, brak konieczności kalibracji przewodów\n(pomiar 150/280 A)\n możliwość zmiany długości przewodów pomiarowych (pomiar 23/42 A)\n pomiar spodziewanego napięcia dotykowego lub napięcia dotykowego\nrażeniowego (z rezystorem 1 kΩ)\n pomiar napięć przemiennych 0÷440 V\nTabliczka znamionowa transformatora\nCzas przeznaczony na wykonanie zadania wynosi 120 minut.\nOcenie podlegać będzie 5 rezultatów:\n Dane znamionowe transformatora - protokół nr 1,\n Pomiar rezystancji izolacji - protokół nr 2,\n Pomiar rezystancji czynnej uzwojeń GN i DN - protokół nr 3,\n Odchyłka procentowa w rezystancji uzwojeń - protokół nr 4,\n Badanie oleju transformatorowego - protokół nr 5.\nProtokół nr 1. Dane znamionowe transformatora\nProtokół nr 2. Pomiar rezystancji izolacji\nTemperatura w czasie pomiaru ̴ + 20°C\nProtokół nr 3. Pomiar rezystancji czynnej uzwojeń GN i DN\nUwaga! Wpisz obliczone brakujące wartości\nLp.\nDane znamionowe\nWartość i jednostka miary\n1\nZnamionowa moc transformatora\n2\nGórne napięcie znamionowe\n3\nDolne napięcie znamionowe\n4\nPrąd znamionowy po stronie górnego napięcia\n5\nPrąd znamionowy po stronie dolnego napięcia\n6\nNapięcie zwarcia transformatora\n7\nStraty jałowe transformatora\n8\nStraty zwarcia transformatora\n9\nUkład połączeń\nUkład pomiarowy\nR15\nR60\nWspółczynnik\nR60/R15\nR60/R15\nwg instrukcji\nWynik pomiaru\nWpisz: pozytywny lub negatywny\nMΩ\nMΩ\nGN/DNz\n14 000\n25 000\nDN/GZz\n13 000\n30 000\nDo pomiaru użyto miernika typu:\nUzw: GN\nWartości\nZaczep\nzmierzone\nwyliczone\nzmierzone\nwyliczone\nzmierzone\nwyliczone\nRAB\nRA\nRBC\nRB\nRCA\nRC\nmΩ\nmΩ\nmΩ\nmΩ\nmΩ\nmΩ\n1\n529,8\n529,8\n794,85\n529,5\n793,95\n2\n519,8\n785,79\n514,2\n513,5\n766,77\n3\n503,6\n761,70\n497,9\n744,43\n497,0\nUzw. DN\nzmierzone\nwyliczone\nzmierzone\nwyliczone\nzmierzone\nwyliczone\nRna\nRa\nRnb\nRb\nRnc\nRc\nmΩ\nmΩ\nmΩ\nmΩ\nmΩ\nmΩ\n1,30\n1,27\n1,26\nDo pomiaru użyto miernika typu:\nProtokół nr 4. Odchyłka procentowa w rezystancji uzwojeń\nProtokół nr 5. Badanie oleju transformatorowego\nDopuszczalna odchyłka procentowa\nWartości średnie\nOdchyłka procentowa\nOcena spełnienia normy\nWpisz: tak lub nie\nGN 1 zaczep\nRfśr\nmΩ\nδ1%\nGN 2 zaczep\nRfśr\nmΩ\nδ2%\nGN 3 zaczep\nRfśr\nmΩ\nδ3%\nDN\nRfśr\nmΩ\nδ%\nDopuszczalna odchyłka procentowa wynosi wg normy 3%\nLp.\nWynik badania oleju transformatorowego\nOcena\nWpisz: prawidłowa lub nieprawidłowa\n1\nOlej nie zawiera wody\n2\nOlej nie zawiera ciał stałych\n3\nNapięcie przebicia przy temperaturze 20°C wynosi 54 kV\n4\nRezystywność oleju przy temperaturze 50°C wynosi 30 GΩ\nOcena ogólna oleju\nMiejsce na obliczenia niepodlegające ocenie","answer":null,"answer_text":"Nazwa\nkwalifikacji:\nEksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii elektrycznej\nOznaczenie\nkwalifikacji:\nE.23\nNumer zadania: 01\nKod arkusza:\nE.23-01-17.06\nLp.\nElementy podlegające ocenie/kryteria oceny\nR.1\nRezultat 1: Dane znamionowe transformatora\nzdajacy w protokole nr 1 zapisał:\nR.1.1\nZnamionowa moc transformatora 630 kVA\nR.1.2\nGórne napięcie znamionowe 6,3 kV\nR.1.3\nDolne napięcie znamionowe 0,4 kV\nR.1.4\nPrąd znamionowy po stronie górnego napięcia 57,7 A\nR.1.5\nPrąd znamionowy po stronie dolnego napięcia 909 A\nR.1.6\nNapięcie zwarcia transformatora 5,57 %\nR.1.7\nStraty jałowe transformatora 951 W\nR.1.8\nStraty zwarcia transformatora 6 526 W\nR.1.9\nUkład połączeń Dyn 5\nR.2\nRezultat 2: Pomiar rezystancji izolacji (obliczenia z tolerancją ±0,1)\nzdajacy w protokole nr 2 zapisał:\nR.2.1\nWspółczynnik R 60/R15 dla GN/DNz 1,78\nR.2.2\nDopuszalny współczynnik R60/R15 dla GN/DNz wg instrukcji 1,3\nR.2.3\nWspółczynnik R60/R15 dla DN/GNz 2,31\nR.2.4\nDopuszalny współczynnik R60/R15 dla DN/GNz wg instrukcji 1,3\nR.2.5\nWynik pomiaru dla GN/DNz pozytywny\nR.2.6\nWynik pomiaru dla DN/GNz pozytywny\nR.2.7\nDo pomiaru użyto miernika typu: MIC-2510\nR.3\nRezultat 3: Pomiar rezystancji czynnej uzwojeń GN i DN (obliczenia z tolerancją ±0,1)\nzdajacy w protokole nr 3 zapisał:\nR.3.1\ndla zaczepu 1 wartość rezystancji uzwojenia GN - RA 794,85\nR.3.2\ndla zaczepu 2 wartość rezystancji uzwojenia GN - RB 768,83\nR.3.3\ndla zaczepu 3 wartość rezystancji uzwojenia GN - RC 741,77\nR.3.4\ndla uzwojenia DN wartość rezystancji Ra 1,30\nR.3.5\ndla uzwojenia DN wartość rezystancji Rb 1,27\nR.3.6\ndla uzwojenia DN wartość rezystancji Rc 1,26\nR.3.7\nDo pomiaru użyto miernika typu: MMR-630\nR.4\nRezultat 4: Pomiar rezystancji czynnej uzwojeń GN i DN (obliczenia z tolerancją ±0,1)\nzdajacy w protokole nr 4 zapisał dla:\nR.4.1\nGN 1 zaczep Rfśr 794,55\nR.4.2\nGN 1 zaczep δ1% 0,08\nR.4.3\nGN 2 zaczep Rfśr 773,80\nR.4.4\nGN 2 zaczep δ2% 1,55\nR.4.5\nGN 3 zaczep Rfśr 749,30\nR.4.6\nGN 3 zaczep δ1% 1,65\nR.4.7\nOcena spełnienia normy dla: GN 1 zaczep TAK, GN 2 zaczep TAK, GN 3 zaczep TAK\nR.4.8\nDN Rfśr 1,28\nR.4.9\nDN δ% 1,56\nR.4.10\nOcena spełnienia normy dla DN TAK\nR.5\nRezultat 5: Badanie oleju transformatorowego\nzdajacy w protokole nr 5 zapisał ocenę:\nR.5.1\nOlej nie zawiera wody prawidłowa\nR.5.2\nOlej nie zawiera ciał stałych prawidłowa\nR.5.3\nNapięcie przebicia przy temperaturze 20°C wynosi 54 kV prawidłowa\nR.5.4\nRezystywność oleju przy temperaturze 50°C wynosi 30 GΩ prawidłowa\nR.5.5\nOcena ogólna oleju prawidłowa","solution":null,"image":"img/e23-2017-czerwiec-egzamin-zawodowy-praktyczny/zad-PE.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"E23 · Egzamin zawodowy · czerwiec 2017","subject_label":"e23","category_label":"Egzamin zawodowy"}]}