{"paper":{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","variant":null,"exam_pdf":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona.pdf","key_pdf":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi.pdf","question_count":36,"source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/1","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"1","points":null,"ptype":"closed","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1. Piłka (12 pkt)\nPodczas treningu zawodnik stojący w punkcie A kopnął piłkę pod kątem α do poziomu tak, że\nupadła na ziemię w punkcie B w odległości 38,4 m od niego. Składowe wektora prędkości G\n0v\nmają wartości:\nx\nv0 = 12 m/s i\ny\nv0 = 16 m/s.\nB\nx\nv0\ny\nA\nv0y\nv0x\nZasięg rzutu w takich warunkach można obliczyć ze wzoru\n⋅\nα\n2\n0 sin 2\nv\nZ\ng\n. Rozwiązując\nzadania, przyjmij wartość przyspieszenia ziemskiego równą 10 m/s2, a opór powietrza pomiń.","answer":"C","answer_text":"Zadanie 1.\nWiadomości i rozumienie Wyznaczenie wartości prędkości i przyspieszenia ciała\nwykorzystując równanie ruchu.\n0-1\nPoprawna odpowiedź:\nWartość prędkości początkowej, m/s\nWartość przyspieszenia, m/s2\nC.\n15\n3","solution":null,"image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/1.1","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"1.1","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.1 (2 pkt)\nNa rysunku powyżej naszkicuj tor ruchu piłki kopniętej przez zawodnika oraz zaznacz\nwektor siły działającej na piłkę w najwyższym punkcie toru.","answer":"A, B","answer_text":"Zadanie 1.1\nKorzystanie z informacji\nNarysowanie toru ruchu ciała w rzucie ukośnym.\nNarysowanie wektora siły działającej na ciało\nw określonym punkcie toru jego ruchu.\n0-2\n1 pkt - naszkicowanie toru w kształcie paraboli (symetrycznego) od punktu A do B.\nTor musi być styczny do wektora prędkości w punkcie A i nie może się pokrywać\nz wektorem prędkości lub zaczynać się na jego końcu.\n1 pkt - narysowanie wektora siły pionowo w dół","solution":"[OBRAZEK]","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-1.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/1.2","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"1.2","points":1,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.2 (1 pkt)\nOblicz czas lotu piłki z punktu A do punktu B.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.2\nKorzystanie z informacji\nObliczenie czasu poruszania się ciała.\n0-1\n1 pkt - obliczenie czasu lotu piłki t = 3,2 s","solution":"$t = 3,2\\text{ s}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-1.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/1.3","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"1.3","points":1,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.3 (1 pkt)\nOblicz wartość prędkości początkowej, jaką zawodnik nadał piłce.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.3\nKorzystanie z informacji\nObliczenie wartości prędkości początkowej jaką\nnadano ciału.\n0-1\n1 pkt - obliczenie wartości prędkości początkowej vo = 20 m/s","solution":"$v_o = 20\\text{ m/s}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-1.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/1.4","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"1.4","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.4 (2 pkt)\nOblicz maksymalną wysokość, jaką osiągnęła piłka.\nPoziom rozszerzony\n3","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.4\nKorzystanie z informacji\nObliczenie maksymalnej wysokości jaką osiągnęło\nciało.\n0-2\n1 pkt - zapisanie zasady zachowania energii lub równań ruchu\n1 pkt - obliczenie maksymalnej wysokości h = 12,8 m","solution":"$h = 12,8\\text{ m}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-1.4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/1.5","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"1.5","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.5 (2 pkt)\nInny zawodnik kopnął piłkę tak, że podczas lotu współrzędne jej położenia zmieniały się\nw czasie według wzorów: x(t) = 5t oraz y(t) = 6t - 5t2 (w układzie SI z pominięciem\njednostek).\nWyprowadź równanie ruchu piłki, czyli zależność y(x).","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.5\nTworzenie informacji\nWyprowadzenie równanie toru ruchu ciała.\n0-2\n1 pkt - wyznaczenie czasu z równania x(t),\n5\nx\nt =\n1 pkt - uzyskanie zależności\n2\n2\n0\n2\n1\nx\nx\ny\n,\n,\n(\nx\nx\ny\n2\n1\n2\n0\n2\n,\n,\n)\nJeśli zdający prawidłowo obliczy jeden ze współczynników równania y(x) otrzymuje 1 pkt.\nFizyka i astronomia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n14","solution":"$y = 1,2x - 0,2x^2$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-1.5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/1.6","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"1.6","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.6 (2 pkt)\nIrlandzkiemu zawodnikowi Stevenowi Reidowi udało się nadać kopniętej piłce prędkość\no rekordowej wartości 52,5 m/s.\nOblicz, jaki byłby maksymalny zasięg dla piłki, która po kopnięciu zaczyna poruszać się\nz wyżej podaną wartością prędkości przy zaniedbaniu oporów ruchu.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.6\nKorzystanie z informacji\nObliczenie maksymalnego zasięgu w rzucie ukośnym\nz określoną wartością prędkości początkowej, przyjmując,\nże ruch ciała odbywa się bez oporu powietrza.\n0-2\n1 pkt - wykorzystanie wzoru na maksymalny zasięg lub uwzględnienie zależności sin2α=1\n1 pkt - obliczenie maksymalnego zasięgu z max ≈ 276 m","solution":"$z_{max} \\approx 276\\text{ m}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-1.6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/1.7","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"1.7","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.7 (2 pkt)\nPiłkę do gry w piłkę nożną napompowano azotem do ciśnienia 2000 hPa. Objętość azotu\nw piłce wynosiła 5,6 dm3, a jego temperatura 27oC. Masa molowa azotu jest równa\n28 g/mol. Oblicz masę azotu znajdującego się w piłce. Przyjmij, że azot traktujemy jak gaz\ndoskonały.\nNr zadania\n1.1\n1.2\n1.3\n1.4\n1.5\n1.6\n1.7\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n1\n2\n2\n2\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n4","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.7\nKorzystanie z informacji\nObliczenie liczby moli gazu znajdujących się\nw naczyniu w danej temperaturze.\n0-2\n1 pkt - zastosowanie równania Clapeyrona i wyznaczenie zależności\nRT\npVM\nm =\n1 pkt - obliczenie masy azotu m = 12,6 g\nGdy zdający wyznaczy tylko liczbę moli otrzymuje 1 pkt.","solution":"$m = 12,6\\text{ g}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-1.7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/2","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"2","points":null,"ptype":"closed","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2. Kalorymetr (12 pkt)\nKalorymetr to przyrząd laboratoryjny do pomiaru ciepła wydzielanego\nlub pobieranego podczas procesów chemicznych i fizycznych. Składa\nsię z dwóch odizolowanych od siebie aluminiowych naczyń\nw kształcie walca przykrytych pokrywami.\n1 - termometr, 2 - mieszadło, 3 - pokrywa, 4 - naczynie wewnętrzne,\n5 - naczynie zewnętrzne, 6 - izolujące podstawki","answer":"B","answer_text":"Zadanie 2.\nWiadomości i rozumienie\nWskazanie przyczyny występowania przyspieszenia\ndośrodkowego ciała poruszającego się po okręgu\nruchem jednostajnym.\n0-1\nPoprawna odpowiedź:\nB. zmiana kierunku prędkości liniowej.","solution":null,"image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/2.1","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"2.1","points":1,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.1 (1 pkt)\nWyjaśnij, dlaczego kalorymetr składa się z dwóch naczyń\numieszczonych jedno wewnątrz drugiego.\nInformacja do zadań 2.2, 2.3 i 2.4\nW doświadczeniu wykorzystano tylko wewnętrzne naczynie kalorymetru zamknięte pokrywą\ni termometr. Do naczynia wlano 0,2 kg wody o temperaturze 50oC i co 10 minut mierzono\ntemperaturę wody. Wyniki pomiarów temperatury przedstawiono w tabeli. Temperatura\notoczenia podczas pomiarów wynosiła 20oC.\nczas, w minutach\n0\n10\n20\n30\n40\n50\n60\ntemperatura, w oC\n50\n42\n36\n32\n29\n27\n25","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.1\nTworzenie informacji\nWyjaśnienie, dlaczego właściwy kalorymetr składa się\nz dwóch naczyń umieszczonych jedno wewnątrz\ndrugiego.\n0-1\n1 pkt - zapisanie wyjaśnienia np.:\ntaka budowa kalorymetru zapewnia dobrą izolację termiczną dzięki warstwie\npowietrza znajdującej się między naczyniami.","solution":"taka budowa kalorymetru zapewnia dobrą izolację termiczną dzięki warstwie powietrza znajdującej się między naczyniami.","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-2.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/2.2","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"2.2","points":4,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.2 (4 pkt)\nNarysuj wykres zależności temperatury wody od czasu oraz naszkicuj linią przerywaną\nprzewidywany dalszy przebieg krzywej do końca drugiej godziny, kiedy temperatura wody\npraktycznie przestała się zmieniać.\n5\n3\n1\n2\n4\n6\nPoziom rozszerzony\n5","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.2\nKorzystanie z informacji\nNarysowanie wykresu zależności temperatury cieczy\nw naczyniu od czasu dla zawartych w tabeli danych\noraz przewidzenie i naszkicowanie dalszego przebiegu\nkrzywej na wykresie do chwili, w której temperatura\ncieczy praktycznie przestaje się zmieniać.\n0-4\n1 pkt - opisanie i wyskalowanie osi temperatury\n1 pkt - naniesienie punktów pomiarowych\n1 pkt - narysowanie wykresu na podstawie danych pomiarowych\n1 pkt - naszkicowanie linii przerywanej asymptotycznie zbliżającej się do t = 20oC\nLinia przerywana nie może przeciąć wartości 20 oC, ale musi do niej się zbliżać.\nt, C\n°\nczas\nczas, min\n, min\n0\n10\n10\n20\n20\n30\n30\n40\n40\n50\n50\n60\n60\n70\n70\n80\n80\n90\n90\n100\n100\n110\n10\n120\n120\n15\n15\n20\n20\n25\n25\n30\n30\n35\n35\n40\n40\n45\n45\n50\n50\n55\n55\nFizyka i astronomia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n15","solution":"[OBRAZEK]","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-2.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/2.3","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"2.3","points":1,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.3 (1 pkt)\nNapisz, czy szybkość przepływu ciepła z naczynia do otoczenia (ΔQ/Δt) w miarę upływu\nczasu rosła, malała, czy pozostawała stała.","answer":"szybkość przepływu ciepła ($\\Delta Q/\\Delta t$) malała","answer_text":"Zadanie 2.3\nWiadomości i rozumienie\nUstalenie, jak zmieniała się szybkość przepływu ciepła\n(ΔQ/Δt) z naczynia z wodą do otoczenia w miarę\nupływu czasu.\n0-1\n1 pkt - zapisanie odpowiedzi: szybkość przepływu ciepła (ΔQ/Δt) malała","solution":null,"image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-2.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":"zadaniazmatur","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/2.4","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"2.4","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.4 (2 pkt)\nOblicz ciepło oddane przez wodę w czasie 10 minut od momentu rozpoczęcia pomiarów.\nW obliczeniach przyjmij, że ciepło właściwe wody jest równe 4200 J/kg·K.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.4\nKorzystanie z informacji\nOszacowanie ilości ciepła, które oddała woda\nw określonym przedziale czasu.\n0-2\n1 pkt - odczytanie z tabeli ΔT = 8oC i zastosowanie wzoru Q = m.cw\n.ΔT\n1 pkt - obliczenie oddanego ciepła Q = 6720 J","solution":"$Q = 6720\\text{ J}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-2.4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/2.5","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"2.5","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.5 (2 pkt)\nW kolejnym doświadczeniu, aby utrzymać stałą temperaturę wody równą 90oC, umieszczono\nw wodzie grzałkę, którą zasilano napięciem 12 V.\nOblicz opór, jaki powinna mieć grzałka, by pracując cały czas, utrzymywała stałą temperaturę\nwody w naczyniu. Przyjmij, że w tych warunkach szybkość przepływu ciepła z naczynia\ndo otoczenia wynosi 80 J/s.\nNr zadania\n2.1\n2.2\n2.3\n2.4\n2.5\nMaks. liczba pkt\n1\n4\n1\n2\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n6","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.5\nTworzenie informacji\nObliczenie oporu, jaki powinna mieć grzałka, aby\npracując w sposób ciągły utrzymywała stałą\ntemperaturę wody w naczyniu.\n0-2\n1 pkt - zapisanie wzoru na moc prądu i przekształcenie do postaci\nP\nU\nR\n2\n1 pkt - obliczenie oporu grzałki R = 1,8 Ω","solution":"$R = 1,8\\text{ }\\Omega$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-2.5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/2.6","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"2.6","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.6 (2 pkt)\nSzybkość przepływu ciepła przez warstwę materiału wyraża się wzorem:\nd\nT\nS\nk\nt\nQ\nΔ\n⋅\n⋅\n,\ngdzie:\nk - współczynnik przewodnictwa cieplnego materiału warstwy,\nΔT - różnica temperatur po obu stronach warstwy,\nS - powierzchnia warstwy,\nd - grubość warstwy.\nAluminiowe naczynie kalorymetru całkowicie wypełnione wodą i przykryte pokrywą ma\ngrubość 1 mm i całkowitą powierzchnię 100 cm2. Temperatura wewnętrznej powierzchni\nnaczynia wynosi 90oC. W tych warunkach ciepło przepływa na zewnątrz naczynia\nz szybkością 80 J/s.\nOblicz, z dokładnością do 0,001oC, temperaturę zewnętrznej powierzchni naczynia\nkalorymetru. Przyjmij, że wartość współczynnika przewodnictwa cieplnego aluminium\nwynosi 235 W/m·K.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.6\nKorzystanie z informacji\nObliczenie temperatury zewnętrznej powierzchni\nnaczynia kalorymetru (z zadaną dokładnością),\nwykorzystując wzór na szybkość przepływu ciepła\nprzez warstwę materiału.\n0-2\n1 pkt - przekształcenie podanego wzoru i obliczenie ΔT = 0,034oC\n1 pkt - obliczenie temperatury zewnętrznej powierzchni naczynia T = 89,966oC","solution":"$T = 89,966^\\circ\\text{C}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-2.6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/3","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"3","points":null,"ptype":"closed","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3. Zwierciadło (12 pkt)\nW pokoju na podłodze leży sferyczna, wypolerowana\nsrebrna miska o promieniu krzywizny 1,2 m. Z sufitu\nznajdującego się na wysokości 2,4 m wzdłuż osi symetrii\nmiski spadają do niej krople wody. Rozwiązując zadanie,\npomiń opór powietrza i przyjmij wartość przyspieszenia\nziemskiego równą 10 m/s2.","answer":"D","answer_text":"Zadanie 3.\nWiadomości i rozumienie Wyznaczenie wartość zmiany prędkości ciała\nodbijającego się od podłoża.\n0-1\nPoprawna odpowiedź:\nD. 3,5 m/s.","solution":null,"image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/3.1","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"3.1","points":1,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3.1 (1 pkt)\nZapisz, jakim zwierciadłem (wypukłym/wklęsłym) i (skupiającym/rozpraszającym) jest\nwewnętrzna powierzchnia miski w tym doświadczeniu.\nspadające\nkrople\nPoziom rozszerzony\n7","answer":"zwierciadło wklęsłe i skupiające","answer_text":"Zadanie 3.1\nWiadomości i rozumienie Ustalenie, jakim zwierciadłem jest wewnętrzna\npowierzchnia miski.\n0-1\n1 pkt - zapisanie odpowiedzi: zwierciadło wklęsłe i skupiające","solution":null,"image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-3.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":"zadaniazmatur","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/3.2","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"3.2","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3.2 (2 pkt)\nOblicz odległość ogniska tego zwierciadła od sufitu.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3.2\nKorzystanie z informacji\nObliczenie ogniskowej zwierciadła i wykorzystanie jej\ndo obliczenia innych wielkości.\n0-2\n1 pkt - obliczenie ogniskowej\n= 2\nR\nf\n0,6 m\n1 pkt - obliczenie odległości ogniska od sufitu d = 1,8 m\nFizyka i astronomia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n16","solution":"$f = 0,6\\text{ m}$, $d = 1,8\\text{ m}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-3.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/3.3","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"3.3","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3.3 (2 pkt)\nOblicz czas spadania kropli.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3.3\nKorzystanie z informacji\nObliczenie wartości średniej prędkości ciała\nw swobodnym spadku.\n0-2\n1 pkt - zapisanie zależności\n2\n2t\ng\nh\n⋅\ni przekształcenie do postaci\ng\nh\nt\n2\n1 pkt - obliczenie czasu spadania z sufitu t ≈ 0,7 s (\n48\n0,\nt\ns)","solution":"$t \\approx 0,7\\text{ s}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-3.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/3.4","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"3.4","points":1,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3.4 (1 pkt)\nOkreśl, jakim ruchem poruszają się względem siebie dwie kolejne spadające krople. Podkreśl\nwłaściwą odpowiedź.\nRuch jednostajny\nRuch jednostajnie\nprzyspieszony\nRuch niejednostajnie\nprzyspieszony\nRuch jednostajnie\nopóźniony\nRuch niejednostajnie\nopóźniony","answer":"ruch jednostajny","answer_text":"Zadanie 3.4\nTworzenie informacji\nUstalenie, jakim ruchem poruszają się względem\nsiebie dwa kolejne spadające swobodnie ciała.\n0-1\n1 pkt - podkreślenie właściwej odpowiedzi: ruch jednostajny","solution":null,"image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-3.4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":"zadaniazmatur","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/3.5","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"3.5","points":3,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3.5 (3 pkt)\nPrzy odpowiednim oświetleniu spadającej kropli, w pewnym jej położeniu, na suficie\npowstaje ostry obraz kropli.\na) Wykaż, że obraz kropli na suficie jest wtedy powiększony trzykrotnie, przyjmując, że\nogniskowa zwierciadła wynosi 0,6 m.\nb) Uzupełnij poniższe zdanie, wpisując pozostałe dwie cechy obrazu kropli.\nObraz kropli na suficie jest powiększony, i\nNr zadania\n2.6\n3.1\n3.2\n3.3\n3.4\n3.5\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n2\n2\n1\n3\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n8","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3.5\nKorzystanie z informacji\nWykazanie, że obraz ciała na ekranie w opisanych\nwarunkach jest powiększony n-krotnie.\nUstalenie cech otrzymanego obrazu.\n0-3\n1 pkt - zapisanie równania\nf\ny\nx\n1\n1\n1\ni uwzględnienie, że y = 2,4 m oraz f = 0,6 m\n1 pkt - obliczenie x = 0,8 m i wykazanie, że\n3\n8\n0\n4\n2\nm\nm\nx\ny\np\n,\n,\nZdający może do równania zwierciadła podstawić y = 3 x oraz y = 2,4 m i wykazać\ntożsamość.\n1 pkt - uzupełnienie pozostałych cech obrazu: rzeczywisty i odwrócony","solution":"rzeczywisty i odwrócony","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-3.5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/3.6","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"3.6","points":3,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3.6 (3 pkt)\nPo pewnym czasie miska wypełniła się wodą.\nPrzedstaw na rysunku dalszy bieg promienia świetlnego wiązki światła laserowego\nskierowanego na powierzchnię wody równolegle do głównej osi optycznej zwierciadła.\nWykorzystaj informację, że zaznaczony na rysunku punkt F, jest ogniskiem zwierciadła\nprzed wypełnieniem wodą.\nF","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3.6\nWiadomości i rozumienie\nNarysowanie dalszego biegu promienia świetlnego\nskierowanego równolegle do głównej osi optycznej\nukładu zwierciadło-soczewka.\n0-3\n1 pkt - prawidłowe narysowanie promienia przechodzącego przez powierzchnię wody\nz powietrza do wody (pionowo)\n1 pkt - prawidłowe narysowanie promienia odbitego od zwierciadła (w kierunku ogniska F)\n1 pkt - prawidłowe narysowanie promienia załamanego po wyjściu z wody do powietrza (kąt\nzałamania większy od kąta padania)\nF\nFizyka i astronomia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n17","solution":"[OBRAZEK]","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-3.6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/4","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"4","points":null,"ptype":"closed","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4. Fotorezystor (12 pkt)\nFotorezystor\njest\npółprzewodnikowym\nelementem\nświatłoczułym.\nJego\nopór\nelektryczny\nzmienia\nsię\npod\nwpływem\npadającego światła. Fotorezystory wykonuje\nsię najczęściej w postaci cienkiej warstwy\npółprzewodnika (np. z siarczku kadmu CdS)\nnaniesionej na izolujące podłoże.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 4.\nWiadomości i rozumienie Dobranie właściwego wykresu do przedstawionej\nprzemiany gazowej.\n0-1\nPoprawna odpowiedź:\nA. 1.","solution":null,"image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/4.1","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"4.1","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.1 (2 pkt)\nRysunki poniżej przedstawiają układ pasm energetycznych dla półprzewodnika, przewodnika\ni izolatora, zgodnie z teorią pasmową przewodnictwa ciał stałych.\na) Zapisz pod rysunkami właściwe nazwy materiałów (izolator, półprzewodnik, przewodnik)\nOznaczenia: pp - pasmo przewodnictwa, pw - pasmo walencyjne, pe - przerwa energetyczna\nb) Podkreśl nazwy tych pierwiastków, które są półprzewodnikami.\nmiedź\nżelazo\ngerman\nrtęć\nkrzem\nElektroda\nElektroda\nElektroda\nElektroda\nPodłoże\nPodłoże\nŒwiatło\nŒwiatło\nCdS\nCdS\nWiązka światła\nlaserowego\nPoziom rozszerzony\n9","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4.1\nTworzenie informacji\nRozpoznanie układu pasm energetycznych dla\npółprzewodnika, przewodnika i izolatora, wykorzystując\nteorię pasmową przewodnictwa ciał stałych.\nRozpoznanie pierwiastków, które są półprzewodnikami.\n0-2\n1 pkt - prawidłowe podpisanie rysunków: przewodnik, półprzewodnik, izolator\n1 pkt - poprawny wybór półprzewodników: german i krzem","solution":"przewodnik, półprzewodnik, izolator; german i krzem","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-4.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/4.2","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"4.2","points":1,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.2 (1 pkt)\nPrzez domieszkowanie wykonuje się półprzewodniki, w których nośnikami większościowymi\nsą elektrony lub dziury.\nZapisz, jak nazywają się nośniki większościowe w półprzewodniku typu n.\nInformacja do zadania 4.3 i 4.4\nPoniższy wykres przedstawia zależność natężenia prądu płynącego przez fotorezystor\nod napięcia przyłożonego do jego zacisków przy pięciu różnych wartościach natężenia\noświetlenia. Natężenie oświetlenia E (ilość światła padającą na jednostkę powierzchni)\npodano w luksach, lx.\n4\n0\n0\n3\n2\n1\n1\n2\n3\n4\n5\n6\n7\n8\n9\n10\n10\n5\n6\n7\n8\n9\n10\n10\nI, mA\n, mA\nU, V\nE = 600 lxlx\nE = 300 lxlx\nE = 10 lx\n= 10 lx\nE = 40 lxlx\nE = 100 lxlx","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4.2\nTworzenie informacji\nUstalenie rodzaju nośników większościowych\nw półprzewodniku określonego typu.\n0-1\n1 pkt - zapisanie nazwy nośników większościowych: elektrony","solution":"elektrony","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-4.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/4.3","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"4.3","points":3,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.3 (3 pkt)\nPrzeanalizuj wykres i ustal, jak opór elektryczny fotorezystora zależy od natężenia\noświetlenia (rośnie, maleje, nie ulega zmianie). Wyjaśnij tę zależność, odwołując się do\nmikroskopowych własności półprzewodników.\nNr zadania\n3.6\n4.1\n4.2\n4.3\nMaks. liczba pkt\n3\n2\n1\n3\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n10\nWykorzystując fotorezystor, którego charakterystykę\nprzedstawiono na poprzedniej stronie, zbudowano\nobwód elektryczny (rys).","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4.3\nTworzenie informacji\nAnaliza wykresu i ustalenie, jak opór elektryczny\nfotorezystora zależy od natężenia oświetlenia.\nWyjaśnienie zależności oporu elektrycznego\nfotorezystora od natężenia oświetlenia przez odwołanie\nsię do mikroskopowych własności półprzewodników.\n0-3\n1 pkt - zapisanie odpowiedzi np.: opór maleje, gdy natężenie oświetlenia rośnie\n1 pkt - obliczenie wartości oporu elektrycznego fotorezystora dla dwóch różnych wartości\noświetlenia lub odwołanie się do prawa Ohma (z odpowiednim komentarzem)\n1 pkt - zapisanie wyjaśnienia np.:\nzwiększenie liczby fotonów powoduje wzrost liczby nośników prądu czyli\nzmniejszenie oporu elektrycznego","solution":"opór maleje, gdy natężenie oświetlenia rośnie","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-4.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/4.4","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"4.4","points":3,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.4 (3 pkt)\nWyznacz natężenie oświetlenia fotorezystora w przedstawionej sytuacji. Dokonaj niezbędnych\nobliczeń. Przyjmij, że mierniki są idealne, a opór wewnętrzny baterii jest równy zeru.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4.4\nTworzenie informacji\nWyznaczenie natężenie oświetlenia fotorezystora,\nwykorzystując dane przedstawione na schemacie\nobwodu elektrycznego oraz na wykresie\nprzedstawiającym zależność natężenia prądu płynącego\nprzez fotorezystor od napięcia przyłożonego do jego\nzacisków przy różnych wartościach natężenia\noświetlenia.\n0-3\n1 pkt - obliczenie napięcia na oporze 3500 Ω, U = 7 V (lub Rcałkowity = 6000 Ω)\n1 pkt - obliczenie napięcia na fotorezystorze U = 5 V (lub Rfotorez = 2500 Ω)\n1 pkt - odczytanie z wykresu natężenia oświetlenia (dla U = 5 V oraz I = 2 mA) E = 100 lx","solution":"$E = 100\\text{ lx}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-4.4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/4.5","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"4.5","points":3,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.5 (3 pkt)\nOpornik o oporze 2 kΩ i fotorezystor, którego opór zmienia się w granicach\nod 500 Ω do 2 kΩ w zależności od natężenia oświetlenia, możemy połączyć ze sobą\nszeregowo lub równolegle.\nOblicz i wpisz do tabeli odpowiednie wartości oporów zastępczych dla układu opornik -\nfotorezystor, w zależności od sposobu ich połączenia i natężenia oświetlenia fotorezystora.\nRodzaj połączenia\nsłabe oświetlenie (E = 10 lx) silne oświetlenie (E = 600 lx)\npołączenie szeregowe, opór w kΩ\npołączenie równoległe, opór w kΩ\nPoziom rozszerzony\n11","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4.5\nKorzystanie z informacji\nObliczenie oporów zastępczych dla układu opornik -\nfotorezystor, w zależności od sposobu ich połączenia i\nnatężenia oświetlenia fotorezystora.\n0-3\n1 pkt - obliczenie wartości oporów dla połączeń szeregowych: 4 kΩ; 2,5 kΩ\n1 pkt - obliczenie wartości oporów dla połączeń równoległych: 1 kΩ; 0,4 kΩ\nFizyka i astronomia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n18\n1 pkt - prawidłowe wpisanie do tabeli wartości oporów\nRodzaj połączenia\nsłabe\noświetlenie\n(10 lx)\nsilne\noświetlenie\n(600 lx)\npołączenie szeregowe, opór w kΩ\n4\n2,5\npołączenie równoległe, opór w kΩ\n1\n0,4","solution":"<table><tr><td>Rodzaj połączenia</td><td>słabe oświetlenie (10 lx)</td><td>silne oświetlenie (600 lx)</td></tr><tr><td>połączenie szeregowe, opór w k$\\Omega$</td><td>4</td><td>2,5</td></tr><tr><td>połączenie równoległe, opór w k$\\Omega$</td><td>1</td><td>0,4</td></tr></table>","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-4.5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/5","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"5","points":null,"ptype":"closed","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5. Cefeidy (12 pkt)\nCefeidy to regularnie zmieniające swoją jasność gwiazdy, nawet dziesięć tysięcy razy jaśniejsze\nod Słońca. Każda cefeida okresowo zmienia swoje rozmiary i temperaturę powierzchni.\nWłasności cefeid wykorzystywane są do wyznaczania odległości do galaktyk, w których się\nznajdują. Swoją nazwę zawdzięczają gwieździe δ Cephei w gwiazdozbiorze Cefeusza. Jej\nrozmiary są kilkadziesiąt razy większe od Słońca, jej temperatura zmienia się od 6800 K\nw maksimum blasku do 5500 K w minimum, a moc jej promieniowania osiąga średnią wartość\nok. 2000 razy większą niż Słońce.\nW obliczeniach przyjmij, że moc promieniowania Słońca wynosi 3,82·1026 W.\nPoniżej przedstawiono diagram Hertzsprunga-Russella klasyfikujący gwiazdy, na którym\nzaznaczono obszary I, II, III, IV. Wykres dotyczy zadań 5.1 i 5.2.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 5.\nWiadomości i rozumienie\nWybranie właściwego opisu dotyczącego przepływu\nprądu w miedzianym przewodniku.\n0-1\nPoprawna odpowiedź:\nA. elektronów, a jego opór wraz ze wzrostem temperatury rośnie.\nT\np\nFizyka i astronomia - poziom podstawowy\nKlucz punktowania odpowiedzi\n4","solution":null,"image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/5.1","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"5.1","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5.1 (2 pkt)\nZapisz, w którym z zaznaczonych obszarów I, II, III, IV na diagramie Hertzsprunga-Russella\nznajduje się cefeida δ Cephei.\nZapisz nazwę gwiazd znajdujących się w obszarze I.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5.1\nWiadomości i rozumienie\nUstalenie, w którym z zaznaczonych obszarów\nna diagramie Hertzsprunga-Russela znajduje się\nokreślona cefeida.\nUstalenie rodzaju gwiazd znajdujących się\nw określonym obszarze na diagramie Hertzsprunga-\nRussela.\n0-2\n1 pkt - zapisanie odpowiedzi: obszar III\n1 pkt - zapisanie odpowiedzi: białe karły","solution":"obszar III, białe karły","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-5.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/5.2","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"5.2","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5.2 (2 pkt)\nOszacuj (w watach), w jakim przedziale zawiera się moc promieniowania gwiazd leżących\nna ciągu głównym.\nNr zadania\n4.4\n4.5\n5.1\n5.2\nMaks. liczba pkt\n3\n3\n2\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n12\nWykres przedstawia zmiany jasności w czasie dla pewnej cefeidy.\nJasnoœć cefeidy\nJasnoœć cefeidy\nw jednostkach umownych\nw jednostkach umownych\n3,5\n3,5\n3,8\n3,8\n4,1\n4,1\n4,4\n4,4\n0\n1\n2\n3\n4\n5\n6\n7\n8\ndni\ndni","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5.2\nKorzystanie z informacji\nSzacowanie (w jednostkach układu SI), w jakich\ngranicach zmienia się moc promieniowania gwiazd\nleżących na ciągu głównym diagramu Hertzsprunga-\nRussela.\n0-2\n1 pkt - odczytanie z wykresu odpowiednich wartości (1/10 000 oraz 1 000 000\nlub 1·10-4 oraz 1·106)\n1 pkt - oszacowanie dolnej i górnej granicy przedziału mocy:\nPmin ≈ 4·1022 W\nPmax ≈ 4·1032 W","solution":"$P_{min} \\approx 4 \\cdot 10^{22}\\text{ W}$, $P_{max} \\approx 4 \\cdot 10^{32}\\text{ W}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-5.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/5.3","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"5.3","points":1,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5.3 (1 pkt)\nOszacuj i zapisz okres zmian jasności tej cefeidy. Wykorzystaj dane zawarte na wykresie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5.3\nKorzystanie z informacji\nSzacowanie okresu zmian jasności cefeidy\nwykorzystując informacje zawarte na wykresie zmiany\njej jasności w czasie.\n0-1\n1 pkt - oszacowanie okresu zmian jasności cefeidy T ≈ 5,5 dnia\nDopuszcza się odpowiedź z przedziału\n6,5\ndni.","solution":"$T \\approx 5,5\\text{ dnia}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-5.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/5.4","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"5.4","points":1,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5.4 (1 pkt)\nMoc promieniowania emitowanego z jednostki powierzchni gwiazdy zależy od temperatury\njej powierzchni. Wyjaśnij, dlaczego cefeida δ Cephei emituje znacznie więcej energii niż\nSłońce, mimo podobnej temperatury powierzchni.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5.4\nTworzenie informacji\nWyjaśnienie, dlaczego cefeida δ Cephei emituje\nznacznie więcej energii od Słońca mimo podobnej\ntemperatury powierzchni.\n0-1\n1 pkt - zapisanie odpowiedzi np.:\nCefeida ma większe rozmiary niż Słońce (promień, pole powierzchni) i dlatego\ncałkowita wypromieniowana moc jest większa\nFizyka i astronomia - poziom rozszerzony\nKlucz punktowania odpowiedzi\n19","solution":"Cefeida ma większe rozmiary niż Słońce (promień, pole powierzchni) i dlatego całkowita wypromieniowana moc jest większa","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-5.4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/5.5","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"5.5","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5.5 (2 pkt)\nOdległości do galaktyk, w których zidentyfikowano cefeidy, można wyznaczać,\nwykorzystując zależność pomiędzy okresem zmian jasności dla różnych cefeid i ich średnią\nmocą promieniowania. Na wykresie poniżej przedstawiono zależność między średnią mocą\npromieniowania a okresem zmian jasności.\nmoc cefeidy / moc Słońca\nmoc cefeidy / moc Słońca\n6000\n6000\n4000\n4000\n2000\n2000\n0\n5\n10\n10\n15\n15\ndni\ndni\nPoziom rozszerzony\n13\nOblicz średnią moc promieniowania cefeidy o okresie zmian jasności 10 dni, korzystając z\ninformacji zawartych w tekście wprowadzającym oraz na wykresie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5.5\nKorzystanie z informacji\nObliczenie mocy promieniowania cefeidy\nwykorzystując informacje podane w formie tekstu oraz\nzawarte na wykresie zależności między średnią mocą\npromieniowania a okresem zmian jasności cefeidy.\n0-2\n1 pkt - odczytanie z wykresu mocy promieniowania cefeidy (ok. 4000 razy większa od mocy\npromieniowania Słońca)\n1 pkt - obliczenie mocy cefeidy P ≈ 1,5·1030 W","solution":"$P \\approx 1,5 \\cdot 10^{30}\\text{ W}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-5.5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/5.6","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"5.6","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5.6 (2 pkt)\nStrumień energii Φ (wyrażony w W/m2) padający prostopadle na jednostkową powierzchnię\nobliczamy ze wzoru:\n2\n4\nr\nP\nπ\nΦ =\n, gdzie P jest mocą promieniowania gwiazdy,\na r jest odległością od gwiazdy. Na podstawie pomiarów ustalono, że średnia moc\npromieniowania pewnej cefeidy wynosi 12,56·1028 W, a strumień energii docierający od tej\ncefeidy w pobliże Ziemi jest równy 1·10-12 W/m2.\nOblicz odległość tej cefeidy od Ziemi.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5.6\nTworzenie informacji\nObliczenie odległości do cefeidy.\n0-2\n1 pkt - przekształcenie podanego wzoru do postaci\nΦ\nπ ⋅\n⋅\n4\nP\nr\n1 pkt - obliczenie odległości do cefeidy r = 1·1020 m","solution":"$r = 1 \\cdot 10^{20}\\text{ m}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-5.6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"},{"id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad/5.7","paper_id":"fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona","number":"5.7","points":2,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2009,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5.7 (2 pkt)\nOdległości wyznaczane opisaną powyżej metodą są bardzo duże i podaje się je w latach\nświetlnych lub w parsekach.\nWyraź odległość 1017 km w latach świetlnych.\nNr zadania\n5.3\n5.4\n5.5\n5.6\n5.7\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n2\n2\n2\nWypełnia\negzaminator! Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n14\nBRUDNOPIS","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5.7\nWiadomości i rozumienie Przeliczenie odległości podanej kilometrach na lata\nświetlne.\n0-2\n1 pkt - zapisanie zależności\nv\ns\nt =\ngdzie v = 3·108 m/s\n1 pkt - obliczenie odległości: ≈ 10 000 lat świetlnych","solution":"$\\approx 10\\text{ }000\\text{ lat świetlnych}$","image":"img/fizyka-2009-maj-matura-rozszerzona/zad-5.7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2009 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura"}]}