{"paper":{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","variant":null,"exam_pdf":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/historia-2011-maj-matura-rozszerzona.pdf","key_pdf":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi/historia-2011-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi.pdf","question_count":24,"source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/1","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"1","points":3,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1. (3 pkt)\nNa podstawie mapy oraz własnej wiedzy uzupełnij tabelę.\nNa podstawie: B. Danowska, T. Maćkowski, Przez wieki. Zeszyt ćwiczeń z tekstami źródłowymi, Gdańsk 2003, s. 27.\nInformacje o miejscowości\nNazwa\nmiejscowości\nLitera\noznaczająca\nmiejscowość\nna mapie\n1. Stolica państwa mitycznego króla Minosa.\nZnajdował się w niej pałac ozdobiony freskami\nprzedstawiającymi np. tauromachie, czyli sceny\nwalki lub zabaw z bykami.\n2. Miasto położone na obronnym wzgórzu. Jednym\nz jego władców był mityczny król Agamemnon.\nDo miasta prowadziła Lwia Brama.\n3. Bogate miasto, którym według tradycji greckiej\nrządził król Priam. Zostało zdobyte i zrabowane\nprzez Achajów.\nPoziom rozszerzony\n3","answer":"A, B, E","answer_text":"Zadanie 1. (0-3)\nObszar standardów\nOpis wymagań\nWiadomości i rozumienie\nKorzystanie z informacji\nZnajomość miejscowości w starożytnej Grecji (I)\nUmieszczenie wydarzeń w przestrzeni (II 1 P)\nPoprawna odpowiedź\n1. Knossos - A\n2. Mykeny - B\n3. Troja (Ilion) - E\n3 p. - za podanie 3 poprawnych nazw miejscowości w starożytnej Grecji oraz poprawne\numieszczenie ich w przestrzeni\n1 p. - za każdą poprawną nazwę miejscowości i umieszczenie jej na mapie","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/2","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"2","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2. (1 pkt)\nNa podstawie tekstu rozstrzygnij, które zdanie jest fałszywe. Obok tego zdania napisz\nsłowo fałsz.\nPrzeciętny Rzymianin żywił się chlebem wypiekanym z pszenicy, która dojrzewała\nw północnej Afryce, oraz rybami, łowionymi i suszonymi w okolicach Gibraltaru.\nPrzyrządzał potrawy [ ] w rondlach i garnkach z miedzi wydobytej w Hiszpanii, jadał\nw naczyniach wypalanych w piecach ceramicznych w [Galii], pijał wina hiszpańskie [ ].\nBogaty Rzymianin mieszkał w domu [ ] wśród sprzętów z indyjskiego hebanu czy drewna\ntekowego inkrustowanego afrykańską kością słoniową [ ]. Jego żona stroiła się w jedwabie\nz Chin, diademy i perły z Indii i używała kosmetyków z południowej Arabii. Potrawy\nprzyprawiano indyjskim pieprzem [ ].\nŹródło: L. Casson, Starożytni żeglarze basenu Morza Śródziemnego, Warszawa 1965, s. 243-244.\n1. Zasięg geograficzny handlu prowadzonego przez Rzymian wykraczał\npoza granice imperium rzymskiego.\n2. Państwo rzymskie nie miało żadnych kontaktów handlowych\nz Dalekim Wschodem.\n3. Rzymianie z Hiszpanii oprócz wina sprowadzali również miedź.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2. (0-1)\nTworzenie informacji\nAnaliza tekstu i ocena prawdziwości sformułowanych zdań\n(III 2 P)\nPoprawna odpowiedź\nZdanie 2. jest fałszywe\n1 p. - za wskazanie zdania fałszywego","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/3","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"3","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3. (1 pkt)\nUporządkuj\nchronologicznie\nwydarzenia\nz\nhistorii\nstarożytnej,\nzaczynając\nod najwcześniejszego. Najwcześniejsze wydarzenie oznacz numerem 1, kolejne\nnumerami: 2, 3, 4, 5.\nWydarzenia\nOdpowiedzi\nPokonanie Persów przez Aleksandra Wielkiego pod Gaugamelą\nPodbój miast-państw Sumeru i Akadu przez Hammurabiego\nPodział cesarstwa rzymskiego na część wschodnią i zachodnią\nZjednoczenie Górnego i Dolnego Egiptu\nPowstanie Ateńskiego Związku Morskiego\nNr zadania\n1.\n2.\n3.\nMaks. liczba pkt\n3\n1\n1\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n4","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nUporządkowanie chronologiczne wydarzeń (II 1 P)\nPoprawna odpowiedź\nPokonanie Persów przez Aleksandra Wielkiego pod Gaugamelą - 4\nPodbój miast-państw Sumeru i Akadu przez Hammurabiego - 2\nPodział cesarstwa rzymskiego na część wschodnią i zachodnią - 5\nZjednoczenie Górnego i Dolnego Egiptu - 1\nPowstanie Ateńskiego Związku Morskiego - 3\n1 p. - za uporządkowanie wszystkich wydarzeń w ciągu chronologicznym","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/4","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"4","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4. (1 pkt)\nFotografie przedstawiają dwie rzeźby reprezentatywne dla różnych stylów w sztuce.\nWpisz nazwy odpowiednich stylów pod fotografiami.\nA\nB\nŹródło: Kronika Polski, nr 6, Kraków 1998, s. 13; Rzym i Watykan, Rzym 1991, s. 105.\nPoziom rozszerzony\n5","answer":"A","answer_text":"Zadanie 4. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nRozpoznanie stylów w sztuce (II 6 P)\nPoprawna odpowiedź\nA. gotyk\nB. renesans\n1 p. - za rozpoznanie dwóch stylów\nKryteria oceniania odpowiedzi\n3","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/5","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"5","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5. (1 pkt)\nNa podstawie tekstu i własnej wiedzy wykonaj polecenie.\nW VII stuleciu zakonnik z Italii, Antoniusz, [ ] był świadkiem wielu ciekawych\nrzeczy. Nad brzegiem Morza Martwego ujrzał słup soli, w który przemieniła się żona Lota\n[ ]. W Nazarecie oglądał elementarz Pana Jezusa i ławkę, na której Pan Jezus zwykł\nsiadywać, grzejąc się na słońcu. Wśród innych oglądanych przez pielgrzyma osobliwości\n[był] łańcuch, na którym Judasz się powiesił. Piramidy miał za spichrze, w których Józef\nprzechowywał zapasy zboża egipskiego.\nNa podstawie: O. Olsen, Podbój Ziemi, t. 1, Warszawa 1939, s. 216-217.\nPodaj nazwę ludu, który w VII wieku opanował tereny odwiedzane przez Antoniusza.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5. (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nZnajomość podbojów arabskich we wczesnym średniowieczu\n(I)\nPoprawna odpowiedź\nArabowie\n1 p. - za podanie nazwy ludu","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/6","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"6","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6. (1 pkt)\nNa podstawie źródeł dotyczących wyprawy bukowińskiej (mołdawskiej) króla Jana\nOlbrachta rozstrzygnij, które zdanie jest fałszywe. Obok tego zdania napisz słowo fałsz.\nŹródło 1. Fragment Kroniki polskiej Marcina Bielskiego\nMarcin Bielski (ok. 1495-1575) - pisarz i historyk, zwolennik ruchu egzekucyjnego.\nNiektórzy domniemywali, że tę wojnę dlatego [król] podniósł, aby szlachty [ ] część\nwojną wytracić. Stąd ten rym: Za króla Olbrachta wygubiona szlachta.\nŹródło 2. Fragment artykułu współczesnego historyka Rafała Jaworskiego\n[Król] zabrał się do karania szlachty, która nie stawiła się na pospolite ruszenie. Kara\n[ ] była jedna - konfiskata dóbr ziemskich. Decyzję o konfiskacie podejmował król. [ ]\nInformację o tym, kto nie zjawił się na pospolitym ruszeniu, przynosili do monarchy\nszlacheccy współbracia. To donosicielstwo wynikało [ ] z przyziemnych pobudek.\nDonosiciel otrzymywał skonfiskowane dezerterowi dobra. Liczba ukaranych szła w tysiące.\n[ ] Ponieważ utrata dóbr [ ] de facto oznaczała utratę szlachectwa, w świat poszło,\nże za Olbrachta wyginęła szlachta.\nŹródło: Mówią wieki, 2008, nr 10, s. 16-17.\n1. Marcin Bielski i Rafał Jaworski podają różne interpretacje słynnego\npowiedzenia o wyprawie bukowińskiej (mołdawskiej).\n2. Marcin Bielski informuje o przypuszczeniach, że Jan Olbracht ruszył\nprzeciwko Mołdawii, zdając sobie sprawę z nieuchronności dużych\nstrat wśród uczestników wyprawy.\n3. Rafał Jaworski podaje, że powiadamianie króla o dezerterach, którzy\nnie stawili się na pospolite ruszenie, nie przysparzało informatorom\nżadnych korzyści materialnych.\nNr zadania\n4.\n5.\n6.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n6","answer":null,"answer_text":"Zadanie 6. (0-1)\nTworzenie informacji\nAnaliza tekstu i ocena prawdziwości sformułowanych zdań\n(III 2 P)\nPoprawna odpowiedź\nZdanie 3. jest fałszywe\n1 p. - za wskazanie zdania fałszywego","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/7","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"7","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7. (1 pkt)\nNa podstawie tekstu i własnej wiedzy wykonaj polecenie.\nW ten sposób u schyłku doby jagiellońskiej dokonał się akt wielkiej wagi, który\nwyznaczył [ ] kierunek polityki polskiej, wiążąc ją ze wschodem. W tamtą stronę miała\nodtąd rozwijać się polska ekspansja i obronie tamtejszych terenów miał też być odtąd\npoświęcony wysiłek zbrojny. [ ] Skierowanie aktywnej polityki na wschód oznaczało\nrezygnację z elementarnych postulatów polskiej racji stanu na zachodzie. [ ] Polska\nzaniedbała własne tereny piastowskie zajęte przez obcych.\nŹródło: H. Łowmiański, Polityka Jagiellonów, Poznań 1999, s. 628.\nPodaj nazwę wydarzenia, którego rezultaty ocenia autor.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 7. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nUogólnienie informacji z tekstu - podanie nazwy wydarzenia\n(II 5 P)\nPoprawna odpowiedź\nunia lubelska lub unia z 1569 r.\n1 p. - za podanie nazwy wydarzenia","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/8","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"8","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8. (2 pkt)\nNa podstawie tablicy genealogicznej (zamieszczonej na następnej stronie) ukazującej\nzwiązki rodziny Czartoryskich i Poniatowskich oraz własnej wiedzy rozstrzygnij, które\nzdania są prawdziwe. Obok tych zdań napisz słowo prawda.\n1. Trzech braci matki Stanisława Augusta Poniatowskiego miało prawo\nzasiadania w senacie.\n2. Matka Stanisława Augusta Poniatowskiego nie mogła być świadkiem\nkoronacji syna.\n3. Stanisław August Poniatowski był spokrewniony po mieczu\nz komendantem Szkoły Rycerskiej.\n4. Książę Józef Poniatowski był siostrzeńcem Stanisława Augusta\nPoniatowskiego.\nPoziom rozszerzony\n7\nUwaga! W nawiasach podano lata życia.\nNa podstawie: Wielka historia Polski, t. 6, Kraków 2004, s. 36.\nNr zadania\n7.\n8.\nMaks. liczba pkt\n1\n2\nWypełnia\negzaminator\nUzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n8","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8. (0-2)\nTworzenie informacji\nAnaliza tablicy genealogicznej i ocena prawdziwości\nsformułowanych wniosków (III 2 P)\nPoprawna odpowiedź\nZdania 1. i 2. są prawdziwe\n2. prawda\n2 p. - za wskazanie dwóch zdań prawdziwych\n1 p. - za wskazanie jednego zdania prawdziwego","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/9","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"9","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9. (1 pkt)\nNa podstawie fragmentu listu dyplomatycznego z kongresu wiedeńskiego i własnej\nwiedzy wykonaj polecenie.\nWiedeń, 20 grudnia 1814 r.\nKwestie dotyczące Polski i Saksonii nie zostały jeszcze wcale rozwiązane. Książę\nTalleyrand informuje króla o kontaktach, jakie miał z księciem Metternichem w sprawie noty\nskierowanej przez tego ostatniego do Prusaków, w której oświadcza, że „gabinet wiedeński\nnie pochwala wcielenia Saksonii do Prus”.\nŹródło: G. Chomicki, L. Śliwa, Wiek XIX. Teksty źródłowe, Kraków 2001, s. 51.\nWyjaśnij, dlaczego książę Klemens Metternich był przeciwny proponowanym zmianom\nterytorialnym, o których mowa w tekście.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 9. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nWskazanie przyczyny wydarzenia (II 2 P)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nKlemens Metternich - przedstawiciel Austrii był przeciwny wcieleniu Saksonii do Prus\nponieważ obawiał się wzrostu znaczenia Prus na arenie międzynarodowej.\n1 p. - za podanie przyczyny wydarzenia\nKryteria oceniania odpowiedzi\n4","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/10","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"10","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10. (1 pkt)\nRozpoznaj powstania, o których pisze J. Łojek. Wpisz ich nazwy obok właściwego opisu.\nInformacja o powstaniu\nNazwa powstania\n1. Po prawie 10 miesiącach walki przegrano powstanie, które\njedyne w XIX wieku miało realną szansę „wybicia się\nna niepodległość”. [ ] Ci, którzy przechwycili władzę [ ],\ndoprowadzili świadomie to powstanie do klęski [ ], łudząc się,\nże ich los pod panowaniem Mikołaja I będzie lepszy.\n2. Złudzenia [ ], że hasło uwłaszczenia od razu zmobilizuje\ndo czynu wielotysięczne rzesze [ ] leżały u podstaw naiwnego\nplanu powstańczego. [ ] Powstanie [ ] trwało zaledwie 9 dni\ni upadło niemal bez walki.\n3. Powstanie [ ] wymuszone decyzją poboru do wojska całej\npatriotycznej młodzieży nie miało żadnych realnych szans\npowodzenia. Było tragedią kraju, w którym władza została\noddana w ręce człowieka [ ] szukającego [ ] formuły zdolnej\nutrzymać kraj w orbicie Rosji.\nŹródło: J. Łojek, Kalendarz historyczny. Polemiczna historia Polski, Warszawa 1994, s. 233, 298-299, 311, 337.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 10. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nUogólnienie faktów - rozpoznanie powstań (II 5 P)\nPoprawna odpowiedź\n1. powstanie listopadowe\n2. powstanie krakowskie\n3. powstanie styczniowe\n1 p. - za rozpoznanie trzech powstań","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/11","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"11","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11. (1 pkt)\nNa podstawie treści mapy zaproponuj dla niej tytuł.\nUwaga: tytuł powinien zawierać określenie tematu, czasu i przestrzeni, np. Ekspansja\nterytorialna Szwecji w XVII w.\nPoziom rozszerzony\n9\nNa podstawie: M. Wawrykowa, Historia powszechna 1850-1914, Warszawa 1998, s. 277,\nAtlas historyczny, Od starożytności do współczesności, Warszawa 2008, s. 99.\nTytuł mapy\nNr zadania\n9.\n10.\n11.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n10","answer":null,"answer_text":"Zadanie 11. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nUogólnienie informacji przedstawionych na mapie -\nsformułowanie tytułu (II 5 P)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nRozwój terytorialny Japonii w latach 1875-1910\nEkspansja terytorialna Japonii na przełomie XIX i XX wieku\n1 p. - za podanie poprawnego tytułu mapy","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/12","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"12","points":2,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12. (2 pkt)\nNa podstawie wykresu i własnej wiedzy wykonaj polecenia.\nNa podstawie: Wielka historia Polski, t. 9, Kraków 2003, s. 25.\nA. Sformułuj wniosek wynikający z porównania terytorium i potencjału gospodarczego\nczęści Górnego Śląska przyznanych Polsce i Niemcom przez Radę Ligi Narodów.\nB. Podaj nazwę wydarzenia, które wpłynęło na decyzję o przyłączeniu części Górnego\nŚląska do Polski.\nKopalnie\nPoziom rozszerzony\n11","answer":null,"answer_text":"Zadanie 12. (0-2)\nA. (0-1)\nTworzenie informacji\nPorównanie danych statystycznych - sformułowanie wniosku\n(III 1 P)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nPolska otrzymała znacznie mniejsze terytorium niż Niemcy, ale o wiele bogatsze\nw zasoby surowcowe.\nNiemcy otrzymały większą część Górnego Śląska, ale na obszarze przyznanym Polsce\nznajdowała się większość kopalń Górnego Śląska.\n1 p. - za sformułowanie wniosku\nB. (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nZnajomość kształtowania się granic II Rzeczypospolitej (I)\nPoprawna odpowiedź\nIII powstanie śląskie lub powstanie z 1921 r.\n1 p. - za podanie nazwy wydarzenia","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/13","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"13","points":2,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13. (2 pkt)\nNa podstawie fragmentu tekstu piosenki Jacka Kaczmarskiego i własnej wiedzy\nwykonaj polecenia.\nJacek Kaczmarski (1957-2004) - poeta, prozaik, twórca tekstów piosenek, bard antykomunistycznej\nopozycji.\nJak nowa rezydencja carów,\nSłużba swe obowiązki zna,\nPrecz wysiedlono stąd Tatarów\nGdzie na świat wyrok zapaść ma.\nW resztce cygara mdłym ogniku\nPływała Lwa Albionu twarz:\nNie rozmawiajmy o Bałtyku,\nPo co w Europie tyle państw?\nOkna już widzą, słyszą ściany\nJak kaszle nad cygarem Lew,\nJak skrzypi wózek popychany\nZ kalekim Demokratą w tle.\nLecz nikt nie widzi i nie słyszy,\nCo robi Góral w krymską noc,\nGdy gestem w wiernych towarzyszy\nWpaja swą legendarną moc.\n[ ]\nPolacy? - Chodzi tylko o to,\nŻeby gdzieś w końcu mogli żyć\nZ tą Polską zawsze są kłopoty -\nKaleka troszczy się i drży.\nLecz uspokaja ich gospodarz\nPożółkły dłonią głaszcząc wąs:\nMój kraj pomocną dłoń im poda,\nPotem niech rządzą się jak chcą.\n[ ]\nŹródło: J. Kaczmarski, Ale źródło wciąż bije , Warszawa 2002, s. 474-475.\nA. Podaj miejsce i rok konferencji, której dotyczy tekst.\nMiejsce\nRok\nB. Spośród wymienionych postanowień tej konferencji, dotyczących Polski, wybierz\ni podkreśl to, które nie zostało zrealizowane.\n1. Wschodnia granica państwa polskiego zostanie oparta w przybliżeniu na linii Curzona.\n2. Państwo polskie otrzyma rekompensatę w postaci części dotychczasowych ziem\nniemieckich.\n3. Zostanie utworzony Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej.\n4. W Polsce zostaną przeprowadzone wolne, nieskrępowane, demokratyczne wybory.\nNr zadania\n12.A\n12.B.\n13.A.\n13.B.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n1\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n12","answer":null,"answer_text":"Zadanie 13. (0-2)\nA. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nUmieszczenie wydarzenia opisanego w tekście w czasie\ni w przestrzeni (II 1 P)\nPoprawna odpowiedź\nJałta 1945 r.\n1 p. - za prawidłowe podanie miejsca i roku wydarzenia\nKryteria oceniania odpowiedzi\n5\nB. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nWskazanie skutków wydarzenia (II 2 P)\nPoprawna odpowiedź\n4. W Polsce zostaną przeprowadzone wolne, nieskrępowane, demokratyczne wybory.\n1 p. - za poprawne wskazanie skutków wydarzenia","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/14","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"14","points":2,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14. (2 pkt)\nNa podstawie źródeł wykonaj polecenia.\nŹródło 1. Adam Ważyk, Poemat dla dorosłych (fragment)\nAdam Ważyk (1905-1982) - poeta, prozaik, eseista.\n[ ]\nZe wsi, z miasteczek wagonami jadą\nzbudować hutę, wyczarować miasto,\nwykopać z ziemi nowe Eldorado,\narmią pionierską, zbieraną hałastrą*\ntłoczą się w szopach, barakach, hotelach,\nczłapią i gwiżdżą w błotnistych ulicach:\nwielka migracja [ ],\ndusza nieufna, spod miedzy wyrwana, [ ]\nmasa wędrowna, Polska nieczłowiecza,\nwyjąca z nudy w grudniowe wieczory\n* hałastra: tłum, motłoch, zgraja, hołota.\n[ ]\nWielka migracja przemysł budująca,\nnie znana Polsce, ale znana dziejom,\nkarmiona pustką wielkich słów, żyjąca\ndziko, z dnia na dzień i wbrew kaznodziejom -\nw węglowym czadzie, w powolnej męczarni,\nz niej się wytapia robotnicza klasa.\nDużo odpadków. A na razie kasza.\n[ ]\nŹródło: Poezja polska. Od średniowiecza do współczesności, Warszawa 2000, s. 457-458\nŹródło 2. Fragment listu Wandy Wasilewskiej do Nikity Chruszczowa\nWanda Wasilewska (1905-1964) - działaczka socjalistyczna i komunistyczna, współorganizatorka\nZwiązku Patriotów Polskich, wiceprzewodnicząca PKWN, po wojnie za ojczyznę wybrała ZSRR.\nUważam, że w Polsce sprawy na froncie kulturalnym źle stoją. [ ] Przesyłam Wam\npoemat znanego polskiego poety, nagrodzonego orderami i nagrodami państwowymi, członka\npartii, ogłoszony 21 sierpnia 1955 na pierwszej stronie oficjalnego organu Związku Literatów\nPolski - w oryginale i w dosłownym przekładzie. Czasopismo przechodzi przed ogłoszeniem\nprzez Wydział Prasy KC i przez cenzurę.\nŹródło: A. Bikont, J. Szczęsna, Towarzysze nieudanej podróży (6), Gazeta Wyborcza - 26/02/2000.\nA. Podaj przyczynę napisania listu przez Wandę Wasilewską po opublikowaniu\nPoematu dla dorosłych.\nB. Podaj nazwę inwestycji, o której mowa w podkreślonym fragmencie źródła 1.\nPoziom rozszerzony\n13\nTEMAT: PRZEMIANY USTROJOWE OD STAROŻYTNOŚCI DO XX WIEKU\nCZĘŚĆ II - Analiza źródeł wiedzy historycznej (10 punktów)\nŹródło A\nFragmenty dzieła Arystotelesa Ustrój polityczny Aten\n[w:] S. Sprawski, G. Chomicki, Starożytność. Teksty źródłowe, komentarze i zagadnienia do historii w szkole\nśredniej, Kraków 1999, s. 125.\nDo stanowiska przywódcy ludu doszedł Perykles. [ ] Skierował uwagę obywateli na flotę\njako siłę państwa, w następstwie czego masy nabrały pewności siebie i całe rządy w państwie\ncoraz bardziej w ich ręce przechodziły [ ]. Także Perykles pierwszy wprowadził\nwynagrodzenie dla sędziów [ ]. Wyrzekają z tego powodu niektórzy, że [ ] do losowania\ncisnęli się potem wszyscy na chybił trafił, bardziej niż ludzie wartościowi.\nNa podstawie źródła A wykonaj polecenie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 14. (0-2)\nA. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nPodanie przyczyny wydarzenia (II 2 P)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nOficjalne opublikowanie utworu szkalującego klasę robotniczą było przyczyną napisania\nlistu.\nWanda Wasilewska była oburzona sposobem, w jaki Adam Ważyk przedstawił klasę\nrobotniczą oraz faktem, że wiersz ukazał się oficjalnie.\nWanda Wasilewska chciała się wykazać „rewolucyjną czujnością”.\n1 p. - za poprawne podanie przyczyny wydarzenia\nB. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nUogólnienie faktów z tekstu - rozpoznanie inwestycji (II 5 P)\nPoprawna odpowiedź\nNowa Huta (Huta im. Lenina)\n1 p. - za rozpoznanie inwestycji\nCzęść II","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/15","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"15","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15. (1 pkt)\nPodaj negatywny skutek sądowniczej reformy Peryklesa.\nŹródło B\nFragment dzieła Pseudo-Ksenofonta Ustrój polityczny Aten\n[w:] M. Węcowski, Starożytność klasyczna. Ćwiczenia źródłowe z historii dla szkół średnich,\nWarszawa 1999, s. 180\nPseudo-Ksenofont (tzw. Stary Oligarcha) - anonimowy autor dzieła, żył w V w. p.n.e.\nPo pierwsze wykażę, że biedacy oraz lud słusznie cieszą się tam lepszą pozycją od ludzi\nszlachetnego pochodzenia i zamożnych, ponieważ to lud właśnie stanowi załogę okrętów\ni tworzy potęgę państwa [ ] w znacznym stopniu większym niż hoplici, ludzie szlachetnego\npochodzenia oraz warstwy wyższe. Skoro taka jest sytuacja, wydaje się słuszne, aby każdy\nmiał dostęp do urzędów, czy to osiągalnych drogą losowania, czy też drogą wyboru, i aby\nkażdy obywatel, który zechce zabrać głos, mógł to uczynić bez przeszkód.\nNa podstawie źródeł A i B wykonaj polecenie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 15. (0-1)\nTworzenie informacji\nOcena wybranego problemu historycznego (III 2 R)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nbrak profesjonalizmu (przygotowania) nowych kandydatów na sędziów\nprzypadkowość kandydatów wybieranych na sędziów\n1 p. - za podanie negatywnego skutku reformy","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-15.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/16","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"16","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16. (1 pkt)\nWyjaśnij, dlaczego wojny grecko-perskie miały wpływ na demokratyzację ustroju Aten.\nNr zadania\n14.A\n14.B.\n15.\n16.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n1\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n14\nŹródło C\nFragment dzieła Plutarcha Żywoty sławnych mężów\n[w:] S. Sprawski, G. Chomicki, Starożytność. Teksty źródłowe, komentarze i zagadnienia do historii w szkole\nśredniej, Kraków 1999, s. 129-130.\nOtóż opowiadają, że przy takim pisaniu imion na skorupkach któryś z niepiśmiennych\ni zupełnie prostych ludzi ze wsi podał wtedy swoją tabliczkę Arystydesowi jako jednemu\nz przygodnych ludzi i prosił, żeby mu napisał na niej imię Arystydesa. Ten zdziwiony zapytał,\nczy Arystydes wyrządził mu jakąś krzywdę. Na to tamten odpowiedział: „Żadnej. Ja nawet\nnie znam tego człowieka. Złości mnie tylko, gdy słyszę, że wszędzie nazywają go\nsprawiedliwym”. Usłyszawszy to, Arystydes podobno nic nie odpowiedział, wpisał imię\nna skorupkę i wręczył ją temu człowiekowi.\nŹródło D\nFragment artykułu współczesnego historyka Marka Węcowskiego\n[w:] Mówią wieki, 2008, nr 5, s. 37-38.\nSpośród tysięcy odnalezionych na Agorze ostraków prawie 200, do tego zebranych w pewnej\nstudni, zawierało imię Temistoklesa, a wykonało je zaledwie kilkanaście osób. To chyba ślad\nnieudanej próby podrzucenia większej liczby głosów do urny przez politycznych wrogów\nTemistoklesa. Ateńczycy dobrze zapamiętali skandal z 416 roku p.n.e., gdy dwaj zagrożeni\nostracyzmem możni: w istocie niebezpieczny dla demokracji Alkibiades i spolegliwy\narystokrata Nikiasz, porozumieli się i łącząc głosy swych popleczników, posłali na wygnanie\nraczej niegroźnego demagoga Hyperbolosa.\nNa podstawie źródeł C i D odpowiedz na pytanie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 16. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nWyszukanie informacji do wyjaśnienia problemu\nhistorycznego (II 1 R)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nWojny grecko-perskie przyczyniły się do demokratyzacji ustroju Aten, gdyż załogi okrętów,\nktóre stanowili ludzie ubodzy, wniosły ogromny wkład w pokonanie wroga, co posłużyło\nza argument w przyznaniu im dostępu do sprawowania urzędów.\n1 p. - za wyjaśnienie problemu historycznego\nKryteria oceniania odpowiedzi\n6","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-16.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/17","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"17","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17. (1 pkt)\nNa jakie zagrożenia wynikające ze stosowania ostracyzmu wskazują autorzy\npowyższych tekstów?\nPoziom rozszerzony\n15\nŹródło E\nFragment dzieła Kasjusza Diona Historia rzymska\n[w:] S. Sprawski, G. Chomicki, Starożytność. Teksty źródłowe, komentarze i zagadnienia do historii w szkole\nśredniej, Kraków 1999, s. 265-266.\nKasjusz Dion (ok. 163-235 r. n.e.) - historyk rzymski greckiego pochodzenia.\nJakkolwiek urzędy, z wyjątkiem cenzury, obsadzane są według dawnego prawa, to jednak\nkierownictwo i zarząd wszystkich spraw zależy wyłącznie od woli każdorazowego cesarza.\nAżeby jednak zachować pozory, [ ] zjednoczyli w swoim ręku, z zachowaniem\ndotychczasowych nazw wszystkie urzędy, które za czasów władztwa ludu decydujące miały\nznaczenie, z wyjątkiem wszakże dyktatury. Często piastują godność konsulów [ ]. Tytuł\nimperatora przybierają nie tylko ci, którzy odnieśli jakieś zwycięstwo, lecz również inni, dla\noznaczenia ich nieograniczonej władzy, zamiast tytułu króla lub dyktatora. [ ]\nZ tytułu godności cenzorskiej sprawują nadzór nad naszym sposobem życia [ ]. Przyjmują\ndo stanu [ ] senatorskiego, względnie wykluczają zeń według swobodnego uznania. [ ]\nWładza trybuna ludowego, która obowiązywała w czasie ludowładztwa, daje im uprawnienia\nsprzeciwiania się każdej uchwale senatu, [ ] i zapewnia nietykalność, tak, że mogą skazywać\nna śmierć bez sądu i prawa, jako przestępcę, każdego, kto im przeciwstawił się.\nNa podstawie źródła E wykonaj polecenie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 17. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nWyszukanie informacji w tekście (II 7 P)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nAutorzy wskazują, że procedura ostracyzmu sprzyjała nadużyciom, fałszerstwom,\nmanipulacjom, których obiektem stawał się prosty lud. Ostracyzm mógł stanowić zagrożenie\ndla ustroju Aten, gdyż nie zawsze na skorupkach wypisywano imiona tych, którzy\nrzeczywiście chcieli zagarnąć władzę dla siebie. Często byli to uczciwi ludzie, którzy padali\nofiarą swej popularności, a prawdziwi zwolennicy tyranii pozostawali w Atenach.\n1 p. - za wskazanie zagrożeń wynikających ze stosowania ostracyzmu","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-17.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/18","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"18","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18. (1 pkt)\nPodaj nazwę opisanego sposobu sprawowania władzy w Rzymie i wyjaśnij, dlaczego\nokreślano go komedią republiki.\nNazwa\nWyjaśnienie\nŹródło F\nSrebrny medal z wizerunkiem Karola Wielkiego.\n[w:] P. Riché, Życie codzienne w państwie Karola Wielkiego, Warszawa 1979, il. 21.\nNr zadania\n17.\n18.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\nWypełnia\negzaminator\nUzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n16\nNa podstawie źródła F wykonaj polecenie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 18. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nWyszukanie informacji i wyjaśnienie procesu historycznego\n(II 1 R)\nPoprawna odpowiedź\nNazwa: pryncypat\nPrzykładowe wyjaśnienia\nSystem ten polegał na skupieniu władzy w rękach jednostki przy pozorach zachowania\ninstytucji republikańskich.\nW rzeczywistości o wszystkim w państwie decydował cesarz, ale istniały nadal urzędy\ni instytucje republikańskie.\nCesarz, który miał najwyższą pozycję w państwie zgromadził w swoich rękach szereg\nurzędów republikańskich i tytułów, np. konsula, cenzora, imperatora.\n1 p. - za podanie nazwy sposobu sprawowania władzy i wyjaśnienie","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-18.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/19","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"19","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 19. (1 pkt)\nWyjaśnij, do jakiej tradycji politycznej nawiązuje wizerunek władcy.\nZwróć uwagę na napis: „Karolus Imp[erator] Aug[ustus]”.\nŹródło G\nFragment dzieła Aureliusza Wiktora O cezarach\n[w:] S. Sprawski, G. Chomicki, Starożytność. Teksty źródłowe, komentarze i zagadnienia do historii w szkole\nśredniej, Kraków 1999, s. 273-274.\nAureliusz Wiktor (IV w. n.e.) - historyk rzymski.\nWaleriusz Dioklecjan był wybitnym mężem [ ]; on pierwszy wprowadził wyszukane, złotem\ntkane jedwabne szaty purpurowe, drogimi kamieniami wysadzane obuwie [ ]. Pierwszy też\n[ ] polecił nazywać się publicznie panem i bogiem i przy powitaniu cześć sobie boską\noddawać.\nNa podstawie źródła G i własnej wiedzy wykonaj polecenie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 19. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nDostrzeganie związków między zjawiskami (II 2 R)\nPoprawna odpowiedź\nWizerunek władcy nawiązuje do tradycji Cesarstwa Rzymskiego.\n1 p. - za podanie, do jakiej tradycji nawiązuje wizerunek władcy","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-19.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/20","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"20","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 20. (1 pkt)\nPodaj, jakie wzorce kulturowe wpłynęły na zmianę modelu władzy cesarskiej.\nŹródło H\nRysunek propagandowy (prawdopodobnie z 1852 roku)\n[w:] Wiek XIX w źródłach. Wybór tekstów źródłowych z propozycjami metodycznymi dla nauczycieli historii,\nstudentów i uczniów, opr. M. Sobańska-Bondaruk, S. Lenard, Warszawa 2001, s. 255.\nGwiazda stryja i gwiazda bratanka\nPoziom rozszerzony\n17\nNa podstawie źródła H oraz własnej wiedzy wykonaj polecenie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 20. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nDostrzeganie związków między zjawiskami (II 2 R)\nPoprawna odpowiedź\nwzorce wschodnie (orientalne, perskie, hellenistyczne)\n1 p. - za podanie wzorców mających wpływ na model władzy cesarza\nKryteria oceniania odpowiedzi\n7","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-20.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/21","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"21","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 21. (1 pkt)\nRozpoznaj władcę Francji, który odwoływał się do popularności swojego stryja.\nŹródło I\nFragment pracy historyka Jana Baszkiewicza\n[w:] J. Baszkiewicz, Władza, Wrocław 2009, s. 127-130.\nOto w ciągu osiemdziesięciu lat Francuzi cztery razy obalali monarchię, żądając republiki.\nUmiarkowani monarchiści dochodzili do wniosku, że jedynym sposobem uniknięcia „jakiejś\nnowej Komuny” będzie zgoda na demokratyczną republikę z odpowiednimi zabezpieczeniami\nprzed jej zbytnim radykalizmem. Z tych przesłanek wyrastał - z trudem i długo - polityczny\nkompromis. [ ] Prezydent Jules Grévy natychmiast ogłosił, że nie będzie korzystał\nz monarchistycznych uprawnień głowy państwa, tak raniących republikańską cnotę. Wnet więc\nczęść spośród nich uznano za wygasłe wskutek niestosowania (np. prawo rozwiązywania Izby\nDeputowanych), część przeszła na rząd (np. nominacje wysokich funkcjonariuszy). Wpływ\nprezydenta na skład rządu stał się formalny. [ ] Ministrowie musieli mieć zaufanie parlamentu.\nW rezultacie przeciętna trwania gabinetów to cztery miesiące [ ]. W drodze praktyki republika\nprezydencka przeobraziła się w republikę parlamentarną - prezydent to urząd głównie\nreprezentacyjny („od przecinania wstęgi na wystawach chryzantem”, jak mówiono) [ ].\nOd 1791 r. Francja miała osiem konstytucji [ ]. Teraz przeobrażenie systemu władzy dokonało\nsię nie przez brutalne pogwałcenie kompromisowej konstytucji, lecz przez dobrowolne\nniewykorzystywanie uprawnień przez prezydenta [ ]. Sytuację stabilizowała grupa\n„zawodowych” ministrów obejmujących różne resorty [ ], władza stawała się domeną\nprofesjonalistów. Jednakże elitaryzacja sfery rządowej przynosiła nepotyzm i korupcję. [ ]\nCzynnikiem stabilizacji była [ ] doświadczona biurokracja. [ ] Demokratyczna republika nie\nzrezygnowała z usług postnapoleońskiej administracji.\nNa podstawie źródła I i własnej wiedzy wykonaj polecenie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 21. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nAnaliza rysunku propagandowego, uogólnienie informacji\ni identyfikacja postaci (II 1 R)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nLudwik Napoleon Bonaparte, Napoleon III\n1 p. - za rozpoznanie władcy","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-21.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/22","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"22","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 22. (1 pkt)\nPodkreśl poprawne zakończenie zdania.\nW tekście scharakteryzowano funkcjonowanie systemu politycznego\n1. I Republiki Francuskiej.\n2. II Republiki Francuskiej.\n3. III Republiki Francuskiej.\n4. IV Republiki Francuskiej.\nNa podstawie źródła I wykonaj polecenie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 22. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nAnaliza informacji z tekstu i umieszczenie wydarzeń w czasie\n(II 1 R)\nPoprawna odpowiedź\nIII Republika Francuska\n1 p. - za wskazanie właściwego okresu","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-22.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/23","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"23","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 23. (2 pkt)\nPodaj dwie pozytywne i dwie negatywne, według autora, cechy funkcjonowania\nopisanego systemu politycznego we Francji.\nPozytywne cechy\nNegatywne cechy\nNr zadania\n19.\n20.\n21.\n22.\n23.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n1\n2\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n18\nCzęść III - Wypracowanie (20 punktów)","answer":null,"answer_text":"Zadanie 23. (0-2)\nKorzystanie z informacji\nWartościowanie informacji wyszukanych w tekście (II 1 R)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nPozytywne cechy:\nministerstwa kierowane przez profesjonalistów,\npowstanie zawodowej biurokracji,\nzmiany w systemie dokonywane w sposób ewolucyjny, a nie gwałtowny - rewolucyjny.\nNegatywne cechy:\nprzekupstwo (korupcja),\nułatwianie kariery politycznej członkom rodziny, przyjaciołom (nepotyzm)\nczęsta zmiana rządów,\n2 p. - za poprawne podanie dwóch pozytywnych oraz dwóch negatywnych cech\n1 p. - za poprawne podanie dwóch pozytywnych lub dwóch negatywnych cech\nCzęść III","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-23.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/24","paper_id":"historia-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"24","points":20,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 24. (20 pkt)\nZadanie zawiera dwa tematy. Wybierz jeden z nich do opracowania.\nTemat I\nScharakteryzuj przemiany ustrojowe w Rzeczypospolitej w latach 1764-1795. Oceń, czy\nbyły one zgodne z ideologią oświecenia.\nTemat II\nCzy zgadzasz się z opinią, że II Rzeczpospolita była państwem demokratycznym? Swoje\nzdanie uzasadnij, uwzględniając przemiany ustrojowe w Polsce w latach 1918-1939.\nWybieram temat nr\nNr zadania\n24.\nMaks. liczba pkt\n20\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n19\nPoziom rozszerzony\n20\nPoziom rozszerzony\n21\nPoziom rozszerzony\n22\nPoziom rozszerzony\n23\nPoziom rozszerzony\n24\nBRUDNOPIS\nMHI-Rą_ąP-112\nW\nY\nP\nE\nŁ\nN\nI\nA\nE\nG\nZ\nA\nM\nI\nN\nA\nT\nO\nR\n1\n16\n2\n17\n3\n18\n4\n19\n5\n20\n6\n21\n7\n22\n23\n8\n9\n10\n11\n12A\n12B\n13A\n13B\n14A\n14B\n15\nNr\nzad.\nNr\nzad.\nPunkty\nPunkty\n0\n0\n1\n2\n3\n1\n2\nTEMAT:\n1\n2\nZADANIE 24\nPunkty\n0\n1\n11\n2\n12\n3\n13\n4\n14\n5\n15\n6\n16\n7\n17\n8\n18\n9\n19\n10\n20\npoziom I\npoziom II\npoziom III\npoziom IV\nSUMA\nPUNKTÓW\nD\nJ\n0\n0\n1\n1\n2\n2\n3\n3\n4\n4\n5\n5\n6\n6\n7\n7\n8\n8\n9\n9\nPESEL\nWYPEŁNIA ZDAJĄCY\nMiejsce na naklejkę\nz nr PESEL\nKOD EGZAMINATORA\nCzytelny podpis egzaminatora\nKOD ZDAJĄCEGO","answer":null,"answer_text":"Zadanie 24. (0-20)\nWiadomości i rozumienie\nKorzystanie z informacji\nTworzenie informacji\nPisanie własnego tekstu na podany temat (I-III)\nZdający otrzymuje za zadanie rozszerzonej odpowiedzi maksymalnie 20 punktów, jeżeli\nnapisał logiczną i spójną wypowiedź, poprawną pod względem merytorycznym i językowym.\nOcenianie zadania rozszerzonej odpowiedzi z historii polega na przyporządkowaniu\nwypracowania do jednego z czterech poziomów.\nIstotne znaczenie ma poprawność wszystkich informacji podanych przez zdającego\nw wypracowaniu. Błędy merytoryczne i zamieszczanie w pracy informacji niezwiązanych\nKryteria oceniania odpowiedzi\n8\nz tematem wpływają na obniżenie punktacji. Wypracowanie, które nie spełnia wymogów\npoziomu I, jest oceniane na 0 punktów.\nTemat I\nScharakteryzuj przemiany ustrojowe w Rzeczypospolitej w latach 1764 - 1795. Oceń,\nczy były one zgodne z ideologią oświecenia.\nPoziom IV (16-20 p.)\nZdający:\n przedstawił wszechstronnie zagadnienie w syntetycznej formie, dokonał trafnej i celowej\nselekcji faktów, świadczącej o rozumieniu ich znaczenia i hierarchii, posłużył się\nze zrozumieniem terminologią historyczną,\n przedstawił zagadnienie w ujęciu dynamicznym; dostrzegł złożoność zjawisk\nhistorycznych, ukazując różne ich aspekty, np. polityczne, gospodarcze, społeczne,\nideologiczne oraz związki między nimi; świadomie odniósł się do historiografii,\n zwrócił uwagę na różne stanowiska prezentowane przez historyków,\n sformułował ocenę i właściwie ją uargumentował.\nPoziom III (11-15 p.)\nZdający:\n przedstawił zagadnienie w syntetycznej formie, dokonał trafnej i celowej selekcji faktów,\nświadczącej o rozumieniu ich znaczenia i hierarchii, posługując się ze zrozumieniem\nterminologią historyczną,\n przedstawił zagadnienie w ujęciu dynamicznym; dostrzegł złożoność zjawisk\nhistorycznych, podejmując próbę ukazania różnych ich aspektów, np. politycznych,\ngospodarczych, społecznych, ideologicznych oraz związków między nimi,\n wykazał się znajomością poglądów, np. Karola Monteskiusza, Jana Jakuba Rousseau, oraz\ndokonaniami np. Stanisława Konarskiego, Stanisława Staszica, Hugona Kołłątaja,\nIgnacego Potockiego,\n sformułował ocenę i właściwie ją uargumentował.\nPoziom II (6-10 p.)\nZdający:\n przedstawił faktografię, która jest potrzebna do udzielenia odpowiedzi na pytanie\npostawione w temacie wypracowania,\n podał niektóre przyczyny i skutki omawianego zagadnienia, np. walki mieszczan o swoje\nprawa w wyniku decyzji Sejmu Wielkiego,\n prawidłowo użył i zastosował terminologię historyczną, np. oświecenie, trójpodział\nwładzy, Familia, sejm konwokacyjny, elekcja, liberum veto, plenipotent, „czarna\nprocesja”, konfederacja, jakobini,\n podjął próbę oceny i właściwego jej uargumentowania.\nPoziom I (1-5 p.)\nZdający:\n podjął rozważanie nad przedstawionym problemem, podając tylko kilka faktów, często\nnieuporządkowanych, zwykle bez wskazywania związków między nimi, np. pierwszy\nrozbiór Polski, uchwalenie Konstytucji 3 maja,\n poprawnie umieścił rozważania w czasie i przestrzeni (okres stanisławowski).\nKryteria oceniania odpowiedzi\n9\nTemat II\nCzy zgadzasz się z opinią, że II Rzeczpospolita była państwem demokratycznym? Swoje\nzdanie uzasadnij, uwzględniając przemiany ustrojowe w Polsce w latach 1918 - 1939.\nPoziom IV (16-20 p.)\nZdający:\n przedstawił wszechstronnie zagadnienie w syntetycznej formie, dokonał trafnej i celowej\nselekcji faktów, świadczącej o rozumieniu ich znaczenia i hierarchii, posłużył się\nze zrozumieniem terminologią historyczną,\n przedstawił zagadnienie w ujęciu dynamicznym; dostrzegł złożoność zjawisk\nhistorycznych, ukazując różne ich aspekty, np. polityczne, gospodarcze, społeczne oraz\nzwiązki między nimi,\n zwrócił uwagę na kontekst międzynarodowy prezentowanych wydarzeń, np. kryzys\nrządów parlamentarnych w Europie,\n świadomie odniósł się do historiografii, zwrócił uwagę na różne stanowiska prezentowane\nprzez historyków,\n sformułował ocenę i właściwie ją uargumentował.\nPoziom III (11-15 p.)\nZdający:\n przedstawił zagadnienie w syntetycznej formie, dokonał trafnej i celowej selekcji faktów,\nświadczącej o rozumieniu ich znaczenia i hierarchii, posłużył się ze zrozumieniem\nterminologią historyczną,\n przedstawił zagadnienie w ujęciu dynamicznym; dostrzegł złożoność zjawisk\nhistorycznych, podjął próbę ukazania różnych ich aspektów, np. politycznych,\ngospodarczych, społecznych oraz związków między nimi,\n zaproponował cezury wewnętrzne w omawianym zagadnieniu,\n wykazał się znajomością dokonań czołowych postaci życia politycznego,\n sformułował ocenę i właściwie ją uargumentował.\nPoziom II (6-10 p.)\nZdający:\n przedstawił faktografię, która jest potrzebna do udzielenia odpowiedzi na pytanie\npostawione w temacie wypracowania,\n prawidłowo użył i zastosował terminologię historyczną, np. Mała Konstytucja, sanacja,\nrządy parlamentarne, rządy autorytarne, koalicja, prezydent, cenzus wieku, kadencja,\ncenzura,\n podał niektóre przyczyny i skutki przedstawianego zagadnienia,\n podjął próbę dokonania oceny i właściwego jej uargumentowania.\nPoziom I (1-5 p.)\nZdający:\n podjął rozważanie nad przedstawionym problemem, podając tylko kilka faktów\nzwiązanych z tematem, często nieuporządkowanych, zwykle bez wskazywania związków\nmiędzy nimi, np. uchwalenie konstytucji marcowej, przewrót majowy, konstytucja\nkwietniowa,\n poprawnie umieścił rozważania w czasie i w przestrzeni (od końca I wojny światowej\ndo wybuchu II wojny światowej).","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-24.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"}]}