{"paper":{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","variant":null,"exam_pdf":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona.pdf","key_pdf":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona-odpowiedzi/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona-odpowiedzi.pdf","question_count":41,"source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/1","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1. (0-1)\nŹródło. Fragment Kodeksu Hammurabiego\n§196: Jeśli obywatel wybił oko jednemu z obywateli, należy wybić jego oko.\n§198: Jeśli [obywatel] wybił oko poddanego pałacu lub złamał kość poddanemu pałacu,\nzapłaci jedną minę1 srebra.\n§199: Jeśli [obywatel] wybił oko niewolnika [należącego do innego] obywatela lub złamał\nkość niewolnika [należącego do innego] obywatela, zapłaci połowę jego ceny kupna.\n§ 200: Jeśli wybił obywatel ząb obywatela równego sobie, należy wybić jego ząb.\n§ 201: Jeśli wybił [obywatel] ząb poddanego pałacu, zapłaci jedną trzecią miny srebra.\nJ. Tazbirowa, E. Wipszycka, Historia. Starożytność, Warszawa 1988, s. 45.\n1Mina - stosowana w Babilonii jednostka miary srebra.\nWpisz numery paragrafów, które sformułowano zgodnie z prawem odwetu.","answer":null,"answer_text":"1.\n196, 200\n1 punkt\nza dwa\nelementy\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/2","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"2","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2. (0-2)\nŹródło 1. Mapa. Handel śródziemnomorski w Grecji klasycznej\nHistoria świata śródziemnomorskiego, red. F. Lebrun, Wrocław 2003, s. 431.\nMHI_1R\nŹródło 2. Autor anonimowy, Ustrój polityczny Aten [z V wieku p.n.e.]\nJeśli jakieś państwo obfituje w drewno zdatne do budowy okrętów, komu je sprzeda, jeśli nie\nporozumie się z ludem panującym na morzu? A miasto bogate w żelazo, miedź, len - gdzie to\nsprzeda, jeśli nie porozumie się z panem morza?\nNa podstawie: Człowiek Grecji, red. J.-P. Vernant, Warszawa 2000, s. 53.\nŹródło 3. Ksenofont, O dochodach [z IV wieku p.n.e.]\nMa najwygodniejsze i najbezpieczniejsze schronienie dla statków; gdy raz tam zakotwiczą,\nmogą bez obaw pozostać pomimo złej pogody. W większości miast kupcy są zmuszeni\nprzyjąć w wymianie towar, ponieważ pieniądz tych miast nie jest w obiegu poza nimi.\nW Atenach natomiast mogą zaopatrzyć się, w zamian za to, co przywieźli, w większość\ntowarów, których ludzie potrzebują; jeśli zaś nie chcą zabierać ładunku, mogą wywieźć ze\nsobą pieniądze i zrobić w ten sposób świetny interes; gdziekolwiek bowiem by je sprzedali,\ndostaną za nie więcej, niż wynosiła wyjściowa suma.\nNa podstawie: Człowiek Grecji, red. J.-P. Vernant, Warszawa 2000, s. 53.\nUzasadnij tezę, że starożytne Ateny odgrywały dominującą rolę w handlu\nśródziemnomorskim. Odwołaj się do wszystkich źródeł.","answer":null,"answer_text":"2.\nAteny:\nŹródło 1.\n- dominowały w handlu śródziemnomorskim\n- [statki z Aten docierały do największej liczby\nportów]\n- [w Atenach skupiały się szlaki handlowe]\nŹródło 2.\n- były głównym odbiorcą towarów\n- kontrolowały handel śródziemnomorski\nŹródło 3.\n- oferowały atrakcyjny towar\n- posiadały powszechnie wymienną walutę,\n- [Ateny posiadały bezpieczny i wygodny port]\n2 punkty\nza odwołanie\nsię do każdego\nźródła\n1 punkt\nza odwołanie\nsię dwóch\nźródeł\n2 punkty","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/3","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"3","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3. (0-1)\nŹródło. Tacyt, Wybór pism\nZakazał [Tyberiusz], żeby nikt z senatorów albo ekwitów rzymskich pierwszej rangi bez jego\npozwolenia do tego kraju nie wkraczał - i zarezerwował Egipt dla siebie, bojąc się, aby\nktokolwiek Italii głodem nie udręczył, gdyby tę prowincję i klucze od lądu i morza choćby\nmałą załogą, na przekór ogromnym wojskom, wziął w posiadanie.\nTacyt, Wybór pism, Wrocław 2004, s. 53.\nNa podstawie tekstu źródłowego wyjaśnij, jakie były przyczyny, dla których Tyberiusz\nzakazał pobytu w Egipcie senatorom i ekwitom bez jego zgody.\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"3.\nZdający powinien dostrzec, że Egipt był głównym\ndostawcą zboża do Rzymu. Panowanie nad\nEgiptem lub drogami prowadzącymi do niego\nmogło zagrozić dostawom zboża do Rzymu, a\ntym samym zagrozić stabilności i bezpieczeństwu\npaństwa.\nPrzykładowa odpowiedź:\n- Zdobycie władzy nad Egiptem, głównym\ndostarczycielem zboża oznaczało możliwość\nkontrolowania nastrojów w Rzymie.\n1 punkt\nza wyjaśnienie\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/4","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"4","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4. (0-2)\nŹródło: Tabela genealogiczna (fragment) Ludolfingów i dynastii salickiej (frankońskiej)\nNa podstawie: Wielki atlas historyczny, Warszawa 2002, s. 182.\nHenryk IV\n(†1106)\nkról Niemiec 1056-1105,\ncesarz od 1084\nLudolf\ngraf wschodniej Saksonii (†866)\nOtto\nksiążę Saksonii (†912)\nHenryk I\nksiążę Saksonii, król Niemiec 919-936\nOtto I Wielki\nkról Niemiec 936-973, cesarz od 962\nHenryk\nksiążę Bawarii († 955)\nLudgarda\nżona Konrada,\nksięcia Lotaryngii\nHenryk Kłótnik\nksiążę Bawarii (†995)\nOtto II\nkról Niemiec 973-983,\ncesarz od 973\nOtto\nksiążę Karyntii (†1004)\nOtto III\nkról Niemiec 983-1002,\ncesarz od 996\nHenryk II\nkról Niemiec 1002-1024,\ncesarz od 1014\nHenryk ze Spiry\nhrabia Wormacji\nKonrad II\nkról Niemiec 1024-1039,\ncesarz od 1027\nHenryk III\nkról Niemiec 1039-1056,\ncesarz od 1046\nHenryk V\nkról Niemiec 1105-1125,\ncesarz od 1111\nMHI_1R\nObjaśnienie:\n† - rok śmierci; obok imion podano tylko niektóre godności otrzymane przez wymienione\nosoby. W przypadku kobiety wymieniono godności jej męża. Przy osobie, która była królem\nNiemiec, podano lata panowania, a gdy otrzymała godność cesarza - rok koronacji.\nNa podstawie tablicy genealogicznej i wiedzy własnej uzupełnij tabelę - wpisz imiona\nwładców Niemiec panujących w roku, w którym rozgrywały się wydarzenia historyczne\nopisane w tabeli.\nFragmenty opisu wydarzenia\nImię władcy Niemiec\n1.\nMargrabia Hodo, zebrawszy wojsko, napadł […] na\nMieszka, który był wierny cesarzowi i płacił trybut aż po\nWartę. […] odnieśli zrazu zwycięstwo, lecz potem brat\nMieszka - Czcibor - zadał im klęskę, kładąc trupem\nwszystkich najlepszych rycerzy.\n2.\nKiedy poprzez kraj Milczan dotarł do siedzib Dziadoszan,\nwyjechał z radością na jego spotkanie Bolesław, […]\nz jaką wspaniałością przyjmował wówczas Bolesław\ncesarza i jak prowadził go przez swój kraj aż do Gniezna.\n[…] Tamtejszy biskup Unger przyjął go z wielkim\nszacunkiem i wprowadził do kościoła.\n3.\nWojsko nieprzyjacielskie […] nadaremnie usiłowało\nbronić swojej ojczyzny. […] Bolesław ścigał\nz wymarzonym wprost powodzeniem znajdujących się\nw rozsypce nieprzyjaciół. […] Opuszczony […] przez\nswego władcę [Jarosława], który uciekł, Kijów przyjął\nw dniu 14 sierpnia Bolesława.\n4.\nCesarz […] przesłał Bolesławowi wprzód poselstwo w te\nsłowa: Niegodnym jest cesarza i przeciwnym prawom\nrzymskim wkraczać zbrojnie do kraju wroga, a zwłaszcza\nswego wasala. […] Dlatego winieneś albo przyjąć\nz powrotem brata swego, oddając mu połowę królestwa,\n[…] albo ze mną, […] podzielić mieczem królestwo\npolskie.\nKronika Thietmara, Kraków 1953, s. 32-33 oraz 234-235;\nAnonim Gall, Kronika polska, Wrocław 1989, s. 132.\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"4.\n1. Otto I Wielki\n2. Otton III\n3. Henryk II\n4. Henryk V\n2 punkty\nza wszystkie\nelementy\n1 punkt\nza dwa\nelementy\n2 punkty","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/5","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"5","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5. (0-2)\nŹródło. Fragment Kroniki polskiej Wincentego tzw. Kadłubka\nZ Siemomysła zaś rodzi się ów sławny Mieszko Ślepy. W ślepocie wychowuje się siedem lat.\nZ końcem roku siódmego zrządzeniem Bożym został oświecony i po odzyskaniu wzroku\nwykazał przedsiębiorczość ponad wiek. […] Przez niego na tę naszą ojczyznę wylało się\npromienne światło nowej gwiazdy. […] Siedem bowiem z wielu powodów służy do\nwyrażenia ogólności. […] Ów pod koniec siódmego roku odzyskuje wzrok, na nas „którzy\ndotarliśmy do końca wieków”, spływa światło siedmiorakiej łaski. Jego więzi siedem\nnałożnic, my wikłamy się w siedem grzechów głównych. Ów łączy się wreszcie z jedyną i my\njednoczymy się społem w objęciach jednego Kościoła. Nazwany zaś został ‘Mieszka’, to jest\n‘zmieszanie’, ponieważ rodzice skłopotali się, gdy urodził się ślepy.\nMistrz Wincenty (tzw. Kadłubek), Kronika polska, Wrocław 1992, s. 49-51.\nWyjaśnij, do czego posłużyła kronikarzowi przypowieść o ślepocie Mieszka. Odpowiedź\nuzasadnij.\nWyjaśnienie:\nUzasadnienie:\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"5.\nZdający powinien dostrzec, że ślepota Mieszka\ndla Wincentego Kadłubka:\n- jest metaforą pogaństwa [grzech], w którym żył\nMieszko przed przyjęciem chrześcijaństwa\n- służy do podkreślenia znaczenia chrztu dla\nPolski\n1 punkt\nza poprawne\nwyjaśnienie\n2 punkty","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/6","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"6","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6. (0-2)\nŹródło. Mapa. Zasięg gotyku w Europie w XII i XIII w.\nNa podstawie: F. Braudel, Kultura materialna, gospodarka i kapitalizm XV-XVIII wiek.\nCzas świata, t. 3, Warszawa 1992, s. 35.\nWymień dwie przyczyny, dla których zasięg oddziaływania kultury gotyku został\nzahamowany w południowej części Półwyspu Iberyjskiego oraz w Europie Wschodniej\ni Południowo-Wschodniej.\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"6.\nZasięg oddziaływania kultury gotyku na został\nzahamowany:\n- na półwyspie Iberyjskim przez obecność\nArabów i oddziaływanie kultury arabskiej\n- na wschodzie i południowym wschodzie z braku\npostępów chrystianizacji\n- wpływu kultury i kościoła biznatyńskiego.\n2 punkty\nza wskazanie\ndwóch\nprzyczyn\n1 punkt\nza wskazanie\njednej\nprzyczyny\n2 punkty","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/7","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"7","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7. (0-2)\nŹródło. Papież Bonifacy VIII, Bulla Unam sanctam z 18 listopada 1302 roku [fragment]\nKościół posiada jedno ciało, jedną głowę […] mianowicie Chrystusa, następcę Chrystusa -\nPiotra i następcę Piotra, jako powiedział samemu Piotrowi: Paś owce moje […]. Moje, rzekł,\nw ogóle, nie poszczególne, te lub owe. Z tego wynika, że powierzył mu wszystkie. Jeżeli więc\nGrecy […] albo inni mówiliby, że nie zostali powierzeni Piotrowi i jego następcom, zmuszeni\nsą przyznać, że nie należą do owiec Chrystusa według słów Pańskich […], że jedna jest\nowczarnia i jeden pasterz. Słowa Ewangelii pouczają nas [również], że władza Kościoła\nobejmuje dwa miecze, mianowicie duchowny i doczesny. […] Potrzeba natomiast, aby miecz\npodlegał mieczowi i ziemska władza poddana była duchownej. […] A tym dobitniej\nwinniśmy zaznaczyć, że władza duchowna godnością i szlachetnością przewyższa\njakąkolwiek władzę doczesną […]. Według bowiem świadectwa prawdy władza duchowna\nwinna mianować władzę świecką i sądzić ją, jeżeli źle postępuje.\nTeksty źródłowe do nauki historii w szkole, nr 6, Warszawa 1959, s. 55-56.\nWymień dwa problemy dzielące ówczesnych chrześcijan, do których odniósł się papież\nw przytoczonej bulli.","answer":null,"answer_text":"7.\nBonifacy VIII odniósł się do:\n- schizmy wschodniej [podziału chrześcijaństwa\nna wschodnie i zachodnie]\n- „sporu o inwestyturę” [sporu o hegemonię w\nświecie chrześcijańskim między papiestwem a\nwładzą świecką]\n2 punkty\n1 punkt\nza wskazanie\njednego\nproblemu\n2 punkty","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/8","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"8","points":null,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.\nŹródło. Opis polityki Zygmunta Augusta\nBystry polityk i czuły na nastroje społeczeństwa szlacheckiego, Zygmunt August, [ ]\nprzeszedł na stronę szlachty [ ], bo dostrzegł szansę wzmocnienia swojej pozycji, a przede\nwszystkim uzdrowienia gospodarki skarbowej. [ ] Osiągnięciem sejmów [ ] było\nuporządkowanie spraw związanych z domeną1 królewską, powstanie skarbu pozwalającego\nna utrzymanie wojska [ ]. Król zobowiązał się do przekazywania 1/5 dochodów z dóbr\nkrólewskich na rzecz obrony potocznej, 1/5 miał otrzymywać aktualny posesor2,\na 3/5 wpływały do skarbu monarchy [ ].\nS. Cynarski, Zygmunt August, Wrocław 1988, s. 101.\n1Domena - posiadłość ziemska w systemie feudalnym.\n2Posesor - dzierżawca.","answer":null,"answer_text":"8.\n8.1.\n- ruch egzekucyjny (ew. ruch egzekucji dóbr)\n1 punkt\n2 punkty\n8.2\n- bogata szlachta\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/8.1","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"8.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.1. (0-1)\nPodaj nazwę ruchu politycznego, którego celem było przeprowadzenie reform opisanych\nw źródle.\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"8.\n8.1.\n- ruch egzekucyjny (ew. ruch egzekucji dóbr)\n1 punkt\n2 punkty\n8.2\n- bogata szlachta\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-8.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/8.2","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"8.2","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.2. (0-1)\nWskaż, przeciwko komu wymierzone były reformy podjęte na sejmach przez króla\ni szlachtę.","answer":null,"answer_text":"8.\n8.1.\n- ruch egzekucyjny (ew. ruch egzekucji dóbr)\n1 punkt\n2 punkty\n8.2\n- bogata szlachta\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-8.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/9","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"9","points":null,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9.\nŹródło: Fragment relacji marokańskiego ambasadora w Madrycie z lat 1690-1691.\nNaród hiszpański posiada dziś największe bogactwo i dochód ze wszystkich narodów\nchrześcijańskich, ale umiłowanie luksusu i wygód cywilizacji tak Hiszpanów owładnęło, że\nmało kto zajmuje się rzemiosłem albo podróżuje za granicę, by handlować, jak inne\nchrześcijańskie narody - Holendrzy, Anglicy, Francuzi, Genueńczycy i inni. Podobnie\nrzemiosła, którymi trudnią się klasy niższe i pospólstwo jest w pogardzie u tego narodu,\nuważającego się za lepszy od innych narodów chrześcijańskich. W większości zajmują się\ntym w Hiszpanii Francuzi, napływający tutaj tłumnie w poszukiwaniu pracy. W krótkim\nczasie dorobią się fortun.\nD.S. Landes, Bogactwo i nędza narodów, Warszawa 2000, s. 201.","answer":null,"answer_text":"9.\n9.1.\n- bogactwo Hiszpanii pochodziło z eksplantacji\nkolonii zamorskich.\n1 punkt\n2 punkty\n9.2.\n- autor tekstu uważa, że bogactwo narodów\npochodzi z pracy i przedsiębiorczości\nspołeczeństwa, a łatwo zdobyte bogactwo\nrozleniwia i powoduje gnuśnienie\nspołeczeństwa.\n1 punkt\nza wyjaśnienie","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/9.1","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"9.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9.1. (0-1)\nPodaj źródło pochodzenia bogactwa Hiszpanów.","answer":null,"answer_text":"9.\n9.1.\n- bogactwo Hiszpanii pochodziło z eksplantacji\nkolonii zamorskich.\n1 punkt\n2 punkty\n9.2.\n- autor tekstu uważa, że bogactwo narodów\npochodzi z pracy i przedsiębiorczości\nspołeczeństwa, a łatwo zdobyte bogactwo\nrozleniwia i powoduje gnuśnienie\nspołeczeństwa.\n1 punkt\nza wyjaśnienie","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-9.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/9.2","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"9.2","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9.2. (0-1)\nWyjaśnij, dlaczego autor tekstu dostrzegał w postawie Hiszpanów oznaki ich przyszłych\nniepowodzeń ekonomicznych.\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"9.\n9.1.\n- bogactwo Hiszpanii pochodziło z eksplantacji\nkolonii zamorskich.\n1 punkt\n2 punkty\n9.2.\n- autor tekstu uważa, że bogactwo narodów\npochodzi z pracy i przedsiębiorczości\nspołeczeństwa, a łatwo zdobyte bogactwo\nrozleniwia i powoduje gnuśnienie\nspołeczeństwa.\n1 punkt\nza wyjaśnienie","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-9.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/10","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"10","points":null,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10.\nŹródło 1. Fragment opracowania etnografa i socjologa Jana Bystronia\nBardzo wielką wagę przywiązywano do pochodzenia rodziny i troskliwie utrzymywano\ntradycję genealogiczną, […] zwłaszcza o ile wśród krewnych czy powinowatych\nwykazywano książęce i senatorskie rody […]. Pamięć ludzka jest krótka, a ambicja bardzo\nwielka; przy dorywczości i niesystematyczności ksiąg metrykalnych, które źle prowadzono\ni które często ginęły w pożarach, w rabunkach wojennych czy też po prostu przez brak\nnadzoru, rozmaite poprawki genealogiczne nie były rzeczą trudną. Wyszukiwano więc\nmożliwie dostojne parentele, przypisywano własnej rodzinie zasługi i dostojeństwa innych,\n[…] usłużni panegiryści pomagali i przytaczali nowy materiał dowodowy. […] Szukano\nchętnie genealogij rzymskich: dopatrywano się w Rzeczypospolitej kontynuacji dawnej\nrepubliki rzymskiej, uważano się za Rzymian Północy. […] Oznaczeniem rodu szlacheckiego\nbył herb […]. Wiedziano, że herb jest czymś dawniejszym od nazwiska.\nJ.S. Bystroń, Dzieje obyczajów w dawnej Polsce wiek XVI-XVIII, t. 1, Warszawa 1994,\ns. 182-186.\nŹródło 2. Fragment wiersza Wespazjana Kochowskiego1 odnoszący się do herbu Topór\nSzukając starożytny skąd jest Topór wzięty,\nPomnisz, że nim się Józef pieczętował święty,\nPo nim się Chrystus, jak po ojcu został,\nA zaś po Chrystusie Korocińskim dostał.\nM. Rożek, Etos dworu szlacheckiego, Kraków 2013, s. 18.\n1Wespazjan Kochowski - poeta polskiego baroku, przedstawiciel sarmatyzmu, historyk.","answer":null,"answer_text":"10.\n10.1.\n- herb był wyznacznikiem szlachectwa, a im\nstarsze pochodzenie rodu i liczniejsi i zasłużeni\nprzodkowie tym większe znaczenie obecnego\nposiadacza herbu.\n- herb do dowodem szlachectwa rodu [wielkości\nrodu]\n1 punkt\nza wyjaśnienie\n2 punkty\n10.2.\n- autor chciał wykpić dość częste przypadki\numieszczania wśród przodków rodu fałszywych\nprzedstawicieli pochodzących ze starożytności.\n1 punkt\nza wyjaśnienie","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/10.1","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"10.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10.1. (0-1)\nWyjaśnij, jaką rolę przypisywała szlachta herbom rodowym.","answer":null,"answer_text":"10.\n10.1.\n- herb był wyznacznikiem szlachectwa, a im\nstarsze pochodzenie rodu i liczniejsi i zasłużeni\nprzodkowie tym większe znaczenie obecnego\nposiadacza herbu.\n- herb do dowodem szlachectwa rodu [wielkości\nrodu]\n1 punkt\nza wyjaśnienie\n2 punkty\n10.2.\n- autor chciał wykpić dość częste przypadki\numieszczania wśród przodków rodu fałszywych\nprzedstawicieli pochodzących ze starożytności.\n1 punkt\nza wyjaśnienie","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-10.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/10.2","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"10.2","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10.2. (0-1)\nWyjaśnij, jaki stosunek Wespazjana Kochowskiego do pochodzenia herbu Topór\nwynika z treści wiersza.\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"10.\n10.1.\n- herb był wyznacznikiem szlachectwa, a im\nstarsze pochodzenie rodu i liczniejsi i zasłużeni\nprzodkowie tym większe znaczenie obecnego\nposiadacza herbu.\n- herb do dowodem szlachectwa rodu [wielkości\nrodu]\n1 punkt\nza wyjaśnienie\n2 punkty\n10.2.\n- autor chciał wykpić dość częste przypadki\numieszczania wśród przodków rodu fałszywych\nprzedstawicieli pochodzących ze starożytności.\n1 punkt\nza wyjaśnienie","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-10.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/11","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"11","points":null,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.\nŹródło: Obraz Jerzego Siemiginowskiego-Eleutera, Jan III Sobieski pod Wiedniem\nPolska. Malarstwo i grafika, Warszawa 2010, s. 72.","answer":null,"answer_text":"11.\n11.1.\n- barok\n- charakterystyczne cechy:\n- bogate w zdobnictwo [wiele elementów\nkompozycji]\n- obraz pełen przepychu\n- poczucie ruchu w obrazie\n- głębia przestrzeni\n1 punkt\nza podanie\nnazwy stylu\nw sztuce i\ndwóch jego\ncech\nwidocznych na\nobrazie\n2 punkty\n11.2.\nObraz ukazuje Sobieskiego, [upozowanego na\nrzymskiego imperatora] jako zwycięzcę bitwy\npod Wiedniem,\n- nad królem unosi się anioł z fanfarą ogłaszający\nzwycięstwo.\n- Sobieski ubrany jest w zbroję, jego koń\nkopytami tratuje symbole [elementy uzbrojenia]\nwojsk tureckich.\n- w dali widać sylwetki wojsk.\n1 punkt\nza wyjaśnienie-\nukazanie króla\njako zwycięzcy","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/11.1","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"11.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.1. (0-1)\nPodaj nazwę stylu w malarstwie, w którym obraz został wykonany. Swoją odpowiedź\nuzasadnij.","answer":null,"answer_text":"11.\n11.1.\n- barok\n- charakterystyczne cechy:\n- bogate w zdobnictwo [wiele elementów\nkompozycji]\n- obraz pełen przepychu\n- poczucie ruchu w obrazie\n- głębia przestrzeni\n1 punkt\nza podanie\nnazwy stylu\nw sztuce i\ndwóch jego\ncech\nwidocznych na\nobrazie\n2 punkty\n11.2.\nObraz ukazuje Sobieskiego, [upozowanego na\nrzymskiego imperatora] jako zwycięzcę bitwy\npod Wiedniem,\n- nad królem unosi się anioł z fanfarą ogłaszający\nzwycięstwo.\n- Sobieski ubrany jest w zbroję, jego koń\nkopytami tratuje symbole [elementy uzbrojenia]\nwojsk tureckich.\n- w dali widać sylwetki wojsk.\n1 punkt\nza wyjaśnienie-\nukazanie króla\njako zwycięzcy","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-11.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/11.2","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"11.2","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.2. (0-1)\nWyjaśnij treść obrazu, interpretując poszczególne jego elementy.\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"11.\n11.1.\n- barok\n- charakterystyczne cechy:\n- bogate w zdobnictwo [wiele elementów\nkompozycji]\n- obraz pełen przepychu\n- poczucie ruchu w obrazie\n- głębia przestrzeni\n1 punkt\nza podanie\nnazwy stylu\nw sztuce i\ndwóch jego\ncech\nwidocznych na\nobrazie\n2 punkty\n11.2.\nObraz ukazuje Sobieskiego, [upozowanego na\nrzymskiego imperatora] jako zwycięzcę bitwy\npod Wiedniem,\n- nad królem unosi się anioł z fanfarą ogłaszający\nzwycięstwo.\n- Sobieski ubrany jest w zbroję, jego koń\nkopytami tratuje symbole [elementy uzbrojenia]\nwojsk tureckich.\n- w dali widać sylwetki wojsk.\n1 punkt\nza wyjaśnienie-\nukazanie króla\njako zwycięzcy","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-11.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/12","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"12","points":null,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.\nŹródło: Fragment Pamiętników Charlesa Talleyranda dotyczący kongresu wiedeńskiego\nPewne jest, […] że gdyby przez chwilę chciała tego [Polska] i mogła, to wymknęłaby się\nspod jarzma tylko po to, by znaleźć się pod nim znów. Bo Polska, przywrócona\nniepodległości, byłaby nieuchronnie przywrócona anarchii. […] nie może istnieć monarchia,\ngdzie lud by nie miał wolności obywatelskiej, a szlachta miała wolność polityczną lub była\nniezależna, i gdzie nie panowałaby anarchia. […] Nie da się jej nadać [wolności] deklaracją\nani ustawą. Jest […] pustym słowem, jeśli lud, któremu się ją daje, nie ma niezależnych\nśrodków bytu, własności, przemysłu, sztuk, tego, czego żadna deklaracja ani żadne prawo dać\nnie zdoła i co może być tylko dziełem czasu. Anarchia była stanem, z którego Polska mogła\nsię wydobyć tylko z pomocą władzy absolutnej; a że nie miała u siebie pierwiastków takiej\nwładzy, trzeba było, aby przyszły one do niej z zewnątrz już w pełni ukształtowane, czyli\nżeby została podbita. […] Pod obcymi panowaniami dojdą wieku męskiego.\nC. Talleyrand, Pamiętniki, Londyn 1994, s. 465, 467.","answer":null,"answer_text":"12.\n12.1.\nNp.\n- źródłem anarchii w Polsce jest fakt posiadania\ntylko przez szlachtę wolność politycznej i\nniezależność ekonomicznej.\n1 punkt\n2 punkty\n12.2.\nTalleyrand pozostawia ziemie polskie w rękach\nzaborców ponieważ:\n- Polskę uważa za kraj niedojrzały, niezdolny do\nsamodzielnego bytu, więc\n- pod rządami zaborców Polacy dojrzeją do\nsamodzielnego bytu [zaborcy doprowadzą do\nunowocześnienia społeczeństwa polskiego]\n1 punkt\nza wskazanie\nobu\nargumentów","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/12.1","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"12.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.1. (0-1)\nWyjaśnij, co według Talleyranda było źródłem anarchii w Polsce.","answer":null,"answer_text":"12.\n12.1.\nNp.\n- źródłem anarchii w Polsce jest fakt posiadania\ntylko przez szlachtę wolność politycznej i\nniezależność ekonomicznej.\n1 punkt\n2 punkty\n12.2.\nTalleyrand pozostawia ziemie polskie w rękach\nzaborców ponieważ:\n- Polskę uważa za kraj niedojrzały, niezdolny do\nsamodzielnego bytu, więc\n- pod rządami zaborców Polacy dojrzeją do\nsamodzielnego bytu [zaborcy doprowadzą do\nunowocześnienia społeczeństwa polskiego]\n1 punkt\nza wskazanie\nobu\nargumentów","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-12.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/12.2","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"12.2","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.2. (0-1)\nPodaj, jaki zarzut autor stawia Polakom, aby uzasadnić decyzje dotyczące polskich ziem\npodjęte podczas kongresu wiedeńskiego.","answer":null,"answer_text":"12.\n12.1.\nNp.\n- źródłem anarchii w Polsce jest fakt posiadania\ntylko przez szlachtę wolność politycznej i\nniezależność ekonomicznej.\n1 punkt\n2 punkty\n12.2.\nTalleyrand pozostawia ziemie polskie w rękach\nzaborców ponieważ:\n- Polskę uważa za kraj niedojrzały, niezdolny do\nsamodzielnego bytu, więc\n- pod rządami zaborców Polacy dojrzeją do\nsamodzielnego bytu [zaborcy doprowadzą do\nunowocześnienia społeczeństwa polskiego]\n1 punkt\nza wskazanie\nobu\nargumentów","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-12.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/13","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"13","points":2,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13. (0-2)\nŹródło 1. Plan wsi Szprudowo (powiat tczewski) o niwowym1 układzie pól z 1824 r.\nB. Zientara, A. Mączak, I. Ihnatowicz, Z. Labuda, Dzieje gospodarcze Polski do roku 1939,\nWarszawa 1988, s. 89.\nObjaśnienie:\nZakreskowane pola należą do jednego właściciela.\n1Niwowy - tu: rozdrobniony.\nMHI_1R\nŹródło 2. Orka, obraz Józefa Chełmońskiego z 1896 r.\nchelmonski.info.pl\nŹródło 3. Fragment opracowania współczesnego historyka o sytuacji w rolnictwie\nw XIX wieku na ziemiach polskich\nMimo stosunkowo dużych różnic regionalnych było to rolnictwo tradycyjne, nastawione\ngłównie na zaspakajanie własnych potrzeb producentów. W gospodarstwach chłopskich\nkonsumpcja domowa, wyżywienie zwierząt domowych i zasiew pochłaniały 70-80%\nprodukcji roślinnej. Blisko połowa ludności wiejskiej nie sprzedawała żadnych produktów\ni prawie nic nie kupowała. Olbrzymia część produktów rolnictwa nie przechodziła przez\nrynek, a zjawiska rynkowe w niewielkim tylko stopniu oddziaływały na życie większości\nspołeczeństwa. Rolnictwo było nadal oparte na metodach tradycyjnych. Stosunkowo dużo\nbyło nieużytków, ziemie uprawiano w większości w systemie trójpolówki ugorowanej [ ],\nprzy czym na wschód od Wisły i Sanu był to system wyłączny. Używano prymitywnych\nnarzędzi (na wschodzie pług był rzadkością). Wydajność ziemi, pracy ludzkiej, a w rezultacie\nplony były bardzo niskie.\nJ. Łukasiewicz, Początki cywilizacji przemysłowej na ziemiach polskich, Warszawa 1988, s. 6.\nNa podstawie źródeł oceń stan rolnictwa w XIX wieku na ziemiach polskich. Swoją\nodpowiedź uzasadnij.\nOcena:\nUzasadnienie:\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"13.\nOcena\n- rolnictwo i wieś tkwi na poziomie tradycyjnych,\nprzestarzałych [średniowiecznych rozwiązań],\na produkcja jest przeznaczona na własną\nkonsumpcję\nUzasadnienie:\n- [źródło 1] nadal dominuje trójpolówka,\n- [źródło 2] przestarzały rodzaj narzędzi,\n- [źródło 3] produkcja przeznaczona gównie na\nwłasne potrzeby;\n- słabe powiązanie z gospodarka rynkową\n- tradycyjne metody uprawy\n- niewielka wydajność\n2 punkty\n1 punkt\nza ocenę\n1 punkt\nwskazanie\njednego\nproblemu\n2 punkty","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/14","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"14","points":null,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14.\nPamiętał ze szkoły, że pieśń ta została napisana na cześć cara i w oryginalnej wersji mówiła\no „sprzyjaźnionych dwu narodach”, które „niech kwitną i błogosławią Jego panowanie”.\nDopiero później Polacy ją zmienili i zaczęli śpiewać: „ojczyznę wolną racz nam wrócić\nPanie”, Ślązacy: „Spod jarzma Niemców wybawże nas Panie”, zaś Żydzi:” Boże, coś wielki\nIzraela naród…”. W ten sposób wyraz czołobitności stał się niepodległościowym szlagierem,\nktórego w 1918 omal nie ogłoszono hymnem odrodzonej ojczyzny.\nM. Wroński, Morderstwo pod cenzurą, Warszawa 2010, s. 92.","answer":"A, B","answer_text":"14.\n14.1.\nA. Aleksandra I\n1 punkt\n2 punkty\n14.2.\nB. Utworzenie Królestwa Polskiego\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/14.1","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"14.1","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14.1. (0-1)\nZaznacz poprawne dokończenie zdania.\nPieśń, o której mowa w tekście źródłowym, powstała na cześć cara\nA. Aleksandra I.\nB. Mikołaja I.\nC. Aleksandra II.\nD. Mikołaja II.","answer":"A, B","answer_text":"14.\n14.1.\nA. Aleksandra I\n1 punkt\n2 punkty\n14.2.\nB. Utworzenie Królestwa Polskiego\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-14.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/14.2","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"14.2","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14.2. (0-1)\nZaznacz poprawne dokończenie zdania.\nPieśń miała być wyrazem hołdu w podzięce za\nA. utworzenie Księstwa Warszawskiego.\nB. utworzenie Królestwa Polskiego.\nC. założenie Uniwersytetu Warszawskiego.\nD. nadanie Statutu organicznego Królestwu Polskiemu.","answer":"A, B","answer_text":"14.\n14.1.\nA. Aleksandra I\n1 punkt\n2 punkty\n14.2.\nB. Utworzenie Królestwa Polskiego\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-14.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/15","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"15","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15. (0-2)\nŹródło 1. Fragment tekstu operetki\nNiegdyś każdy rasę ceniąc\npanu czołem bił,\na dziś wszyscy tylko pieniądz\nczczą ze wszystkich sił.\nGórą zdolność jest kupiecka\nco ma za nic nas\no mój herbie, krwi szlachecka,\nwasz przeminął czas.\nI. Ihnatowicz, Społeczeństwo polskie 1864-1914, Warszawa 1988, s. 11.\nMHI_1R\nŹródło 2. Friedrich August Ludwig von der Marwitz1, Wspomnienia [fragment]\nW mojej młodości mężczyzna mego stanu budził respekt, gdziekolwiek się pojawił; ludzie\nzdejmowali przed nim kapelusze i ustępowali mu drogi. Dziś, na starość, nie mogę\npowiedzieć, jestem szanowany jako człowiek, ale już nie jako przedstawiciel stanu. Człowiek\nginie w tłumie, nikt nie ustąpi miejsca, nikt nie zdejmie kapelusza, za to zadepczą cię, jeśli nie\nzejdziesz z drogi.\nZarys historii Europy, red. T.C.W. Blanning, Warszawa 2000, s. 99.\n1Friedrich August Ludwig von der Marwitz (1777-1837) - pruski generał, polityk.\nNa podstawie obu źródeł sformułuj wniosek dotyczący zmian, jakie zaszły w hierarchii\nspołecznej w XIX wieku. Wyjaśnij, jakie były przyczyny tych zmian.\nWniosek:\nPrzyczyny:\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"15.\nNp.\n- dotychczasowa hierarchia oparta na podziale\nstanowym zostaje zastąpiona nową hierarchią\nopartą na majątku [pieniądzu]\nNp.\n- rewolucja przemysłowa i urbanizacja\n- przemiany cywilizacyjne i prawne\n- wiek XIX był wiekiem zwycięstwa burżuazji\n1 punkt za\npodanie\nwniosku i\n1 punkt\nza wskazanie\ndwu\nprzyczyn\n2 punkty","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-15.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/16","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"16","points":null,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16.\nŹródło 1. Fragment wspomnień Bernarda Singera1 o obradach Sejmu Ustawodawczego\nByło to w czasie ciężkiej walki o reformę rolną. […] Partia Witosa składała się nie tylko\nz zamożnych chłopów, ale obejmowała również włościanina średniego i pewne grupy\nchłopów ubogich, którzy wierzyli, że pierwszy sejm konstytucyjny z obawy przed\nbolszewikami da ziemię chłopom. […] Z zewnątrz dochodziły podmuchy rewolucyjne, które\ngroziły ziemianom straceniem wszystkiego, lecz postanowili nie ustąpić ani jednej morgi\nziemi. Gniew i oburzenie ogarnęły ławy poselskie. […] Z ław chłopskich powstają posłowie\ni wygrażając pięściami zmierzają ku prawej stronie. […] Zaraz dojdzie do krwawej bójki.\nDuch Szeli unosi się na Sali, ale oto Witos spogląda na swoich piastuszków. Bójka?\nPrzerwanie wszelkich stosunków z prawicą? […] Posłowie […] intonują basem pieśń\npowstańczą: Gdy naród do boju. 150 mocnych chłopskich głosów podchwytuje pieśń. Gdy\ndochodzi do słów, „o cześć wam panowie magnaci”, rosną głosy, […] w dźwiękach daje się\nodczuć oburzenie, chłopska złość.\nNa podstawie: G. Szelągowska, Historia. Dzieje nowożytne i najnowsze. 1870-1939, Warszawa 1998, s. 282.\n1Bernard Singer (1893 -1966) - dziennikarz i publicysta polski pochodzenia żydowskiego\nŹródło 2. Sowiecki plakat opublikowany podczas wojny polsko-bolszewickiej\nNapis na plakacie:\n„Chłopie! Polski ziemianin chce zrobić z ciebie niewolnika. Nie pozwól na to!”\nhttp://www.zeta-ars.pl","answer":"C","answer_text":"16.\n16.1.\nC\n1 punkt\n3 punkty\n16.2.\nNp.\nPodkreślali swoją determinację powołując się na:\n- zagrożenie zewnętrzne (plakat)\n- rabację galicyjską\n- w pieśni są odwołania do okresu powstania\nlistopadowego\n1 punkt\nza wskazanie\nobydwu\nelementów\n16.3.\n- wskutek zagrożenia atakiem bolszewików,\nkonflikt został zawieszony, powstał Rząd\nObrony Narodowej z Witosem\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-16.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/16.1","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"16.1","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16.1. (0-1)\nZaznacz poprawne dokończenie zdania.\nPosłowie wyrażający oburzenie, opisani w źródle 1., należeli do\nA. SP.\nB. PPS.\nC. PSL-Piast.\nD. ZLN.\nMHI_1R","answer":"C","answer_text":"16.\n16.1.\nC\n1 punkt\n3 punkty\n16.2.\nNp.\nPodkreślali swoją determinację powołując się na:\n- zagrożenie zewnętrzne (plakat)\n- rabację galicyjską\n- w pieśni są odwołania do okresu powstania\nlistopadowego\n1 punkt\nza wskazanie\nobydwu\nelementów\n16.3.\n- wskutek zagrożenia atakiem bolszewików,\nkonflikt został zawieszony, powstał Rząd\nObrony Narodowej z Witosem\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-16.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/16.2","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"16.2","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16.2. (0-1)\nOdnosząc się do obu źródeł, wyjaśnij, w jaki sposób posłowie wywierali nacisk na sejm,\naby doprowadzić do uchwalenia reformy rolnej.","answer":"C","answer_text":"16.\n16.1.\nC\n1 punkt\n3 punkty\n16.2.\nNp.\nPodkreślali swoją determinację powołując się na:\n- zagrożenie zewnętrzne (plakat)\n- rabację galicyjską\n- w pieśni są odwołania do okresu powstania\nlistopadowego\n1 punkt\nza wskazanie\nobydwu\nelementów\n16.3.\n- wskutek zagrożenia atakiem bolszewików,\nkonflikt został zawieszony, powstał Rząd\nObrony Narodowej z Witosem\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-16.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/16.3","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"16.3","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16.3. (0-1)\nWyjaśnij, jak zagrożenie zewnętrzne wpłynęło na konflikt opisany w źródle 1.","answer":"C","answer_text":"16.\n16.1.\nC\n1 punkt\n3 punkty\n16.2.\nNp.\nPodkreślali swoją determinację powołując się na:\n- zagrożenie zewnętrzne (plakat)\n- rabację galicyjską\n- w pieśni są odwołania do okresu powstania\nlistopadowego\n1 punkt\nza wskazanie\nobydwu\nelementów\n16.3.\n- wskutek zagrożenia atakiem bolszewików,\nkonflikt został zawieszony, powstał Rząd\nObrony Narodowej z Witosem\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-16.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/17","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"17","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17. (0-1)\nŹródło: Karykatura z francuskiej gazety z 1939 r. przedstawiająca ukrzyżowanie Polski\nNapis na karykaturze:\nPologne - Polska.\n[…] Polskie państwo podziemne 1939-1945, Nr 2/10, Warszawa 2010, s. 2.\nWyjaśnij treść rysunku, interpretując jego elementy graficzne.\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"17.\nZdający powinien dostrzec, że autor rysunku\nporównuje atak Niemiec i ZSRR na Polskę 17\nwrześnia 1939 roku do ukrzyżowania na krzyżu\n[tutaj swastyce] oraz zidentyfikować Adolfa\nHitlera, który przybija postać, symbolizującą\nPolskę do krzyża [swastyki], Józef Stalin jest\nprzedstawiony, jako osoba pomagająca w\nukrzyżowaniu Polski [trzyma sierp i młot].\n1 punkt\nza wskazanie\nna związku\nwojny w 1939\nr. z ukrzyżowa-\nniem Polski\noraz za\nwskazanie\npostaci Hitlera\ni Stalina\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-17.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/18","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"18","points":null,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18.\nŹródło. Fragment listu gen. Leopolda Okulickiego1 do prezydenta Władysława\nRaczkiewicza2 z 9 XII 1944 r.\nZajęcie biernego stanowiska było niemożliwością [ ]. Potrzebny był czyn, który by\nwstrząsnął sumieniem świata, zaprzeczał sam przez się fałszywym oskarżeniom, czyn, który\nw stosunku do Rosji byłby aktem najdalej posuniętej dobrej woli [ ]. Zadania tego nie mogły\nspełnić walki toczone przez nasze oddziały na tyłach cofających się wojsk niemieckich na\nWołyniu, na Wileńszczyźnie i we Lwowie [ ]. Zadanie to spełniła dopiero bitwa\nwarszawska. Jestem przekonany, że Warszawa spełniła je dobrze. Jeśli nie wszystkie jej\nskutki mogły wystąpić już dzisiaj - wystąpią one z całą pewnością w przyszłości i opłacą\nponiesione ofiary. Im mniejsze jest bowiem zrozumienie, jakie stanowisko nasze znajduje\ndziś w oczach mocarstw zachodnich, tym wyżej zostanie ono ocenione w przyszłości,\nw momencie, gdy mocarstwa powrócą znów do obrony prawa przed gwałtem i gdy bezprawie\nzagrozi ich własnym interesom.\nT. Strzembosz, Refleksje o Polsce i podziemiu 1939-1945, Warszawa 1990, s. 116.\n1Leopold Okulicki - współtwórca SZP-AK, jeden z głównych zwolenników walki zbrojnej w Warszawie, ostatni\nkomendant główny Armii Krajowej, komendant główny NIE, cichociemny.\n2Władysław Raczkiewicz - Prezydent RP na Uchodźstwie (1939-1947).","answer":null,"answer_text":"18.\n18.1.\n- Armia Krajowa oskarżana była o bezczynność\n[„stanie z bronią u nogi”]\n1 punkt\n3 punkty\n18.2.\n- Akcja „Burza”\n1 punkt\n18.3.\nNp.\n- wielkie mocarstwa przedkładały potrzebę\nprowadzenia wojny z Niemcami przez Związek\nRadziecki nad wszelkie polityczne fakty\ndokonane i bezprawia dokonywane przez ZSRR\nna terenach przez Armię Czerwoną zajętych,\na także ignorowały protesty i apele Rządu\npolskiego wobec działalności ZSRR\n1 punkt\nza wskazanie\nna znacznie\nsojuszu z\nZSRR dla\nzakończenia\nwojny","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-18.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/18.1","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"18.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18.1. (0-1)\nNapisz, jakie fałszywe oskarżenia wobec Armii Krajowej przedstawił generał Okulicki.","answer":null,"answer_text":"18.\n18.1.\n- Armia Krajowa oskarżana była o bezczynność\n[„stanie z bronią u nogi”]\n1 punkt\n3 punkty\n18.2.\n- Akcja „Burza”\n1 punkt\n18.3.\nNp.\n- wielkie mocarstwa przedkładały potrzebę\nprowadzenia wojny z Niemcami przez Związek\nRadziecki nad wszelkie polityczne fakty\ndokonane i bezprawia dokonywane przez ZSRR\nna terenach przez Armię Czerwoną zajętych,\na także ignorowały protesty i apele Rządu\npolskiego wobec działalności ZSRR\n1 punkt\nza wskazanie\nna znacznie\nsojuszu z\nZSRR dla\nzakończenia\nwojny","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-18.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/18.2","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"18.2","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18.2. (0-1)\nPodaj kryptonim akcji zbrojnej, którym nazywano walki opisane w tekście.","answer":null,"answer_text":"18.\n18.1.\n- Armia Krajowa oskarżana była o bezczynność\n[„stanie z bronią u nogi”]\n1 punkt\n3 punkty\n18.2.\n- Akcja „Burza”\n1 punkt\n18.3.\nNp.\n- wielkie mocarstwa przedkładały potrzebę\nprowadzenia wojny z Niemcami przez Związek\nRadziecki nad wszelkie polityczne fakty\ndokonane i bezprawia dokonywane przez ZSRR\nna terenach przez Armię Czerwoną zajętych,\na także ignorowały protesty i apele Rządu\npolskiego wobec działalności ZSRR\n1 punkt\nza wskazanie\nna znacznie\nsojuszu z\nZSRR dla\nzakończenia\nwojny","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-18.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/18.3","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"18.3","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18.3. (0-1)\nWyjaśnij, dlaczego stanowisko rządu polskiego na emigracji i Armii Krajowej nie\nznajdowało zrozumienia w oczach przywódców mocarstw zachodnich w ostatnim\nokresie II wojny światowej.","answer":null,"answer_text":"18.\n18.1.\n- Armia Krajowa oskarżana była o bezczynność\n[„stanie z bronią u nogi”]\n1 punkt\n3 punkty\n18.2.\n- Akcja „Burza”\n1 punkt\n18.3.\nNp.\n- wielkie mocarstwa przedkładały potrzebę\nprowadzenia wojny z Niemcami przez Związek\nRadziecki nad wszelkie polityczne fakty\ndokonane i bezprawia dokonywane przez ZSRR\nna terenach przez Armię Czerwoną zajętych,\na także ignorowały protesty i apele Rządu\npolskiego wobec działalności ZSRR\n1 punkt\nza wskazanie\nna znacznie\nsojuszu z\nZSRR dla\nzakończenia\nwojny","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-18.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/19","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"19","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 19. (0-1)\nŹródło 1. Rysunki wykonywane od końca 1941 roku na murach okupowanej Warszawy\nniezłomni.com\npl/polaku-pracuj-powoli\nMHI_1R\nŹródło 2. Fragment pamiętnika Kazimierza Wyki1\nRobotnik nie był winien tej deprawacji. Została ona wywołana jako konieczna samoobrona\nprzed niszczycielskim systemem pracy dla okupanta. Tym niemniej formy zostały zepsute\ni zdegenerowane. Zerwany został stosunek moralny pomiędzy robotnikiem a jego pracą.\nK. Wyka, Życie na niby. Pamiętnik po klęsce, Kraków 1984, s. 149-150.\n1Kazimierz Wyka - historyk i krytyk literatury, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego.\nWyjaśnij, dlaczego Kazimierz Wyka twierdzi, że w okresie okupacji został zerwany\nstosunek moralny pomiędzy robotnikiem a jego pracą. W odpowiedzi odwołaj się do obu\nźródeł.","answer":null,"answer_text":"19.\nZdający powinien zauważyć, że:\n- w rzeczywistości okupacyjnej powolna i mało\nwydajna praca na rzecz okupanta niemieckiego\nbyła pożądaną i właściwą postawą patriotyczną,\nale ta postawa utrwaliła się tak, że po wojnie\nstała się swoim zaprzeczeniem i zamiast\nprzynosić pozytywne efekty jest ukierunkowana\nw dostarczanie złych produktów.\n1 punkt\nza dostrzeżenie\nsprzeczności w\npodejściu do\nsensu pracy\n[za wskazanie\nodmiennych\npostaw]\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-19.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/20","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"20","points":null,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 20.\nŹródło: Kodeks Okupacyjny [fragment]\n9. Łam bzdurne przepisy WRONy. Użyczaj swego mieszkania ukrywającym się. Noś duże\ntorby dla ułatwienia pracy kolporterom. Rób zamieszanie, kiedy zatrzymują kogoś na ulicy.\n10. Jeżeli jesteś członkiem partii, oddaj legitymację. Kolegów, którzy jeszcze tego nie zrobili,\npytaj, czy rzeczywiście są po stronie tych, którzy kazali strzelać do górników w kopalni […].\nZOSTAWMY WRONIE KOSZARY. ZAKŁAD PRACY, ULICA, KOLEJKA, OSIEDLE -\nNIECH BĘDĄ NASZE\nPAMIĘTAJMY: Oni mają tylko czołgi, karabiny i pałki. My mamy SOLIDARNOŚĆ, która\njest potężniejsza niż wszystkie dyktatury. Jeszcze pan nie wygrał tej wojny, generale!\n[…] Teki Edukacyjne IPN, Warszawa 2003, karta nr 44.","answer":null,"answer_text":"20.\n20.1.\nWprowadzenia stanu wojennego\n1 punkt\n2 punkty","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-20.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":19,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/20.1","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"20.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 20.1. (0-1)\nDo jakiego wydarzenia z okresu PRL nawiązuje tekst?","answer":null,"answer_text":"20.\n20.1.\nWprowadzenia stanu wojennego\n1 punkt\n2 punkty","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-20.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":19,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/20.2","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"20.2","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 20.2. (0-1)\nWyjaśnij sens wezwania: Noś duże torby dla ułatwienia pracy kolporterom.\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"20.2.\nNp.\n- chodziło o to, aby utrudnić władzom\nwychwytywanie osób, które przenosiły np.\nniezależną prasę lub inne publikacje.\n1 punkt\nZadanie 21.\nTemat 1.\nPoziom IV\n(9-12 pkt)\nZdający:\n• wyjaśnił złożoność zjawisk historycznych, ukazując różne ich aspekty, (np.\nscharakteryzował etapy rozwoju demokracji ateńskiej, opisał jej\nnajważniejsze instytucje i sposób funkcjonowania, przedstawił\nnajwybitniejsze osoby i ocenił jej znacznie w świecie helleńskim),\n• poprawnie przeprowadził selekcję i hierarchizację informacji,\n• właściwie i w pełni wykorzystał materiał źródłowy (np. podał informacje\npochodzące ze źródeł),\n• poprawnie wyjaśnił związki przyczynowo-skutkowe,\n• sformułował wnioski i ocenę oraz podsumował rozważania.\nPoziom III\n(6-8 pkt)\nZdający:\n• dokonał celowej i właściwej selekcji faktów, świadczącej o rozumieniu ich\nznaczenia i hierarchii,\n• w większości poprawnie ukazał związki przyczynowo-skutkowe (np. w\netapach rozwojowych demokracji, skutkach wywołanych przez\nwprowadzone zmiany),\n• przedstaw\n• w większości wykorzystał materiał źródłowy, podjął próbę formułowania\nwniosków (np. dotyczących społecznego odbioru stalinizmu jako systemu\nsprawowania władzy),\nPoziom II\n(3-5 pkt)\nZdający:\n• przedstawił częściową faktografię, która jest potrzebna do opracowania\ntematu (np. wspomniał o etapach rozwoju demokracji, scharakteryzował\ngłówne instytucje, wymienił najważniejsze postacie ówczesnego życia\npolitycznego),\n• podjął próbę uporządkowania podanej faktografii,\n• podjął próbę wyjaśnienia związków przyczynowo-skutkowych,\n• podjął próbę wykorzystania załączonych materiałów źródłowych\ni przywołania ich w tekście pracy.\nPoziom I\n(1-2 pkt)\nZdający:\n• w kilku/kilkunastu zdaniach odniósł się do tematu,\n• podał kilka faktów związanych z tematem, zwykle bez wskazywania\nzwiązków między nimi (np. etapy rozwoju demokracji),\n• poprawnie umieścił rozważania w czasie i w przestrzeni.\n• podjął nieudolną próbę wykorzystania materiałów źródłowych.","solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-20.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":19,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/21","paper_id":"historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"21","points":12,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 21. (0-12)\nZadanie zawiera pięć tematów. Wybierz jeden z nich do opracowania.\n1. Blaski i cienie demokracji. Omów i oceń zasady funkcjonowania demokracji ateńskiej.\nW swojej wypowiedzi odnieś się do materiałów źródłowych (str. 20-21).\n2. Omów genezę, postanowienia i skutki unii polsko-litewskich do końca XV wieku.\nW swojej wypowiedzi wykorzystaj materiały źródłowe (str. 22-24).\n3. Królewski majestat a szlachecka wolność. Przedstaw stosunki między władzą królewską\na szlachtą w Rzeczypospolitej Obojga Narodów w XVII w.\n4. Napoleon hegemonem Europy. Omów wpływy polityczne, ekonomiczne i kulturalne\nFrancji w latach 1800-1815.\n5. Scharakteryzuj i oceń politykę państw zachodnich wobec Niemiec w latach 1933-1949.\nMateriały źródłowe do tematu 1.\nŹródło 1. Reformatorzy ustroju państwa ateńskiego\nSolon\nKlejstenes\nPerykles\nwww.greeceathensaegeaninfo.com\nŹródło 2. Perykles - o demokracji ateńskiej\nNasz ustrój polityczny nie jest naśladownictwem obcych praw, a my sami raczej jesteśmy\nwzorem dla innych niż inni dla nas. Nazywa się ten ustrój demokracją, ponieważ opiera się\nna większości obywateli, a nie na mniejszości. W sporach prywatnych każdy obywatel jest\nrówny w obliczu prawa; jeśli zaś chodzi o znaczenie, to jednostkę ceni się nie ze względu na jej\nprzynależność do pewnej grupy, lecz ze względu na talent osobisty, jakim się wyróżnia;\nnikomu też, kto jest zdolny służyć ojczyźnie, ubóstwo albo nieznane pochodzenie nie\nprzeszkadza w osiągnięciu zaszczytów. W naszym życiu państwowym kierujemy się zasadą\nwolności. W życiu prywatnym nie wglądamy z podejrzliwą ciekawością w zachowanie się\nnaszych współobywateli, […] jesteśmy posłuszni każdoczesnej władzy i prawom, zwłaszcza\ntym niepisanym, które bronią pokrzywdzonych i których przekroczenie przynosi powszechną\nhańbę.\nT. Maresz, K. Juszczyk, Historia w tekstach źródłowych, cz.1, Toruń 1994, s. 17.\nMHI_1R\nŹródło 3. Anonimowy Ateńczyk o ustroju ateńskim\nCo zaś do ustroju ateńskiego - nie pochwalam wyboru tego właśnie ustroju. Ateńczycy bowiem,\nwybierając go, sprawili, że ludzie podlejszego stanu są w lepszej sytuacji niż warstwy wyższe. [ ]\nZamierzam jednak wykazać, że skoro już taką podjęli decyzję, skutecznie zabezpieczają swój\nustrój oraz sprawnie przeprowadzają inne przedsięwzięcia, które pozostali Hellenowie uważają\nza błędne. Po pierwsze więc wykażę, że biedacy oraz lud słusznie cieszą się tam lepszą pozycją\nod ludzi szlachetnego pochodzenia i zamożnych, ponieważ to właśnie lud stanowi załogę\nokrętów i tworzy potęgę państwa [ ] w stopniu znacznie większym niż hoplici, ludzie\nszlachetnego pochodzenia oraz warstwy wyższe. Skoro taka jest sytuacja, wydaje się słuszne,\naby każdy miał dostęp do urzędów [ ] i aby każdy obywatel, który zechce zabrać głos, mógł\nto uczynić bez przeszkód. [ ] Mógłby ktoś powiedzieć, że nie powinni wszystkim pozwalać\nprzemawiać na równych prawach ani zasiadać w radzie, lecz dopuszczać tylko najbieglejszych\ni najlepszych. Tymczasem i w tej sprawie podejmują najwłaściwszą decyzję, zezwalając na\nzabieranie głosu także ludziom niskiego stanu. Bo gdyby zabierali głos tylko ludzie wyższego\nstanu, gdyby oni wyłącznie zasiadali w radzie, obywatelom tego pokroju działoby się dobrze,\na pospólstwu - nie. […]\nA. Ziółkowski, Człowiek i historia. Czasy starożytne, Warszawa 2002, s. 104.\nŹródło 4. Ostrakon z imieniem Temistoklesa\npl.wikibooks.org\nMHI_1R\nMateriały źródłowe do tematu 2.\nŹródło 1. Królestwo Polskie i Wielkie Księstwo Litewskie\nG. Kucharczyk, P. Milcarek, M. Robak, Przez tysiąclecia i wieki. Cywilizacje starożytności i średniowiecza,\nWarszawa 2002 s. 301.\nŹródło 2. Unia w Krewie\nMy, Jagiełło, z łaski Bożej Wielki Książę Litwy i Rusi, pan i dziedzic przyrodzony, podajemy\ndo wiadomości wszystkim, [ ] jako dostojny książę Jagiełło, Wielki Książę Litewski [ ]\nwyprawił uroczyste poselstwo do panów ziemian Polski, a potem też do jego królewskiej\nwysokości. [ ] Jako liczni cesarze królowie i książęta rozmaici pragnęli z tym Wielkim\nKsięciem Litewskim, życzyli sobie i radzi byli wejść w związki wieczyste powinowactwa,\na co Bóg wszechmocny zachował dla osoby tejże najjaśniejszej królowej. Toteż, najjaśniejsza\npani, niechaj Wysokość Wasza przyjmie do tak wielce zbawiennego związku tegoż pana\nJagiełłę, Wielkiego Księcia, na syna, a najjaśniejszą księżnę Jadwigę, córę waszą najdroższą,\nkrólowę Polski, niechaj poślubi na prawą swą małżonkę. […] Skoro zaś to, co przyrzeczone,\ndojdzie do przewidzianego końca, natenczas pan Jagiełło, Wielki Książę z wszystkimi braćmi\nswymi jeszcze nie ochrzczonymi, krewniakami, szlachcicami, ziemianami z wyższymi\ni najniższymi w swoich krajach zamieszkałymi, wiarę świętego, rzymskiego Kościoła przyjąć\nzamierza, pragnie i życzy sobie. [ ]\nT. Maresz, K. Juszczyk, Historia w tekstach źródłowych, cz. 1, Toruń 1994, s. 129.\nMHI_1R\nŹródło 3. O unii w Horodle\nW trzy lata po Grunwaldzie [ ] król odniósł następny, tym razem pokojowy sukces. Na\nwielkim zjeździe [ ] spisano nowe akty unii między Królestwem Polskim a Litwą. [ ] Jak\nmożna się domyślać, król, mając już wstępną akceptację panów polskich, uzgodnił wówczas\nz Witoldem przyszły kształt wzajemnych stosunków. Toczące się postępowanie procesowe\nw sprawie z Krzyżakami miało [ ] wpływ na retorykę aktów unii [ ]. Wystawiono kilka\ndokumentów. [ ] Najważniejszy artykuł dotyczył sprawy wyboru wielkiego księcia po\nśmierci Witolda i stanowił, że wielkim księciem może być tylko ten, którego król polski\ni jego potomkowie będą chcieli powołać. Podobnie szlachta polska została zobowiązana, że\ngdyby król zmarł bez prawego dziedzica, nie obierze sobie za króla bez zgody wielkiego\nksięcia i panów litewskich. [ ] Na koniec Witold za zezwoleniem króla przedstawił rody\nlitewskie, które zostały przyjęte do polskich herbów [ ].\nJ. Krzyżaniakowa, J. Ochmański, Władysław II Jagiełło, Wrocław 1991, s. 219, 221.\nŹródło 4. Herb państwa w okresie rządów Jagiellonów\nwww.poczet.com\nMHI_1R\nŹródło 5. Obraz M. Jaroczyńskiego II Traktat toruński, 1873 r., Muzeum Okręgowe\nw Toruniu\npl.wikipedia.org/wiki/Marian_Jaroczyński\nMHI_1R\nna temat nr\nMHI_1R\nMHI_1R\nMHI_1R\nMHI_1R\nMHI_1R\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-21.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":20,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"}]}