{"paper":{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","variant":"stara","exam_pdf":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa.pdf","key_pdf":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa-odpowiedzi/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa-odpowiedzi.pdf","question_count":35,"source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/1","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"1","points":3,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1. (3 pkt)\nNa podstawie źródeł wykonaj polecenia.\nŹródło 1. Stela1 z kodeksem Hammurabiego [fragment]\nSztuka świata, t. 1, Warszawa 1989, s. 206.\n1 Stela - stojąca pionowo płyta kamienna, zwykle czworoboczna, często z inskrypcją.\nŹródło 2. Kodeks Hammurabiego [fragment]\nJeśli pełnoprawny obywatel wybił oko członkowi klasy pełnoprawnych obywateli, wyrwą\nmu oko.\nJeśli złamał kość pełnoprawnego obywatela, złamią mu kość.\nJeśli wyrwał oko poddanego albo złamał kość poddanego, zapłaci jedną miarę srebra.\nS. Sprawski, G. Chomicki, Starożytność. Teksty źródłowe, komentarze i zagadnienia\ndo historii w szkole średniej, Kraków 1999, s. 45.\n1.1. Wyjaśnij cel umieszczenia przedstawionej płaskorzeźby na steli z kodeksem\nHammurabiego.\n1.2. Podaj, stosowaną w historiografii, nazwę pisma, którym wyryto na steli tekst\nkodeksu.\n1.3. Oceń, czy źródło 2. zawiera treści, które świadczą o zróżnicowaniu społecznym\nw starożytnym Babilonie. Odpowiedź uzasadnij.\nHammurabi\nTreść\nkodeksu\nSzamasz,\nbóg słońca\ni sprawiedliwości\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/2","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"2","points":4,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 2. (4 pkt)\nNa podstawie źródeł i własnej wiedzy wykonaj polecenie.\nŹródło 1. Mapa. Starożytna Grecja\nNa podstawie: Atlas historyczny świata, Warszawa-Wrocław 1986, s. 13.\nŹródło 2. Trzy pomniki bitwy z 490 r. p.n.e.\nCiała poległych w bitwie obywateli Ateńczycy spalili na miejscu, a nad ich prochami\nusypali kopiec - soros. Ustawili na nim tablice z imionami bohaterów; młodzież corocznie\nskładała tam ofiary. Kurhan wznosi się do dziś, ma 9 m wysokości. […]\nDary wotywne dla bogów złożono w Delfach i Olimpii. W Olimpii odkryto w 1952 r. hełm\nspiżowy dowódcy Ateńczyków z napisem „Miltiades ofiarował Zeusowi”, a […] napis\nna skarbcu Ateńczyków w Delfach głosi, że wzniesiono go z łupów po zwycięstwie w bitwie.\nNa podstawie: Wielka historia świata. Świat okresu cywilizacji klasycznych,\nred. A. Krawczuk, Kraków 2005, s. 103.\nUzupełnij zdania - wpisz właściwe informacje w wykropkowane miejsca.\n1. Miejsce usypania kopca z prochami poległych w bitwie oznaczono na mapie numerem\n2. Miejsce, w którym znaleziono spiżowy hełm wspomniany w tekście, oznaczono na mapie\nnumerem\n3. Miejsce wzniesienia skarbca, o którym mowa w tekście, oznaczono na mapie numerem\n4. Bitwę, której upamiętnienie opisano w tekście, stoczono pod\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n1.1.\n1.2.\n1.3.\n2.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n4\nUzyskana liczba pkt\n1\n2\n3\n4\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2. (0-4)\nKorzystanie z informacji.\nUsytuowanie wydarzeń w czasie i przestrzeni (II 1).\nPoprawne odpowiedzi\n1. numerem 2\n2. numerem 4\n3. numerem 1\n4. Maratonem\nSchemat punktowania\n4 p. - za podanie czterech poprawnych odpowiedzi.\n3 p. - za podanie trzech poprawnych odpowiedzi.\n2 p. - za podanie dwóch poprawnych odpowiedzi.\n1 p. - za podanie jednej poprawnej odpowiedzi.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/3","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"3","points":5,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 3. (5 pkt)\nNa podstawie źródeł wykonaj polecenia.\nŹródło 1. Diodor Sycylijski, Biblioteka historyczna, ks. XX, 36\nW Rzymie w tym roku [310 r. p.n.e.] wybrano cenzorów; jeden z nich, Appiusz Klaudiusz,\nnie znajdując sprzeciwu u kolegi Lucjusza Plaucjusza, wiele zmian wprowadził [ ]. Większą\nczęść drogi [ ] od Rzymu aż do Kapui wyłożył twardymi kamieniami, kazawszy skopać\nwyniosłości terenu i wyrównać parowy lub zagłębienia przez potężne podbudowy. Zużył\nna to wszystkie dochody państwowe, ale zabiegając o wdzięczność ogółu, pozostawił\npo sobie pomnik nieśmiertelny.\nNa podstawie: S. Sprawski, G. Chomicki, Starożytność. Teksty źródłowe, komentarze i zagadnienia do historii\nw szkole średniej, Kraków 1999, s. 225.\nŹródło 2. Mapa. Sieć dróg w starożytnym Rzymie, IV w.\nT. Cegielski, W. Lengauer, M. Tymowski, Ludzie, społeczeństwa, cywilizacje. Historia. Starożytność\ni średniowiecze, Warszawa 2002, s. 124-125.\n3.1. Oceń, czy sieć dróg ukazana na mapie miała znaczenie dla utrzymania jedności\npaństwa rzymskiego. Odpowiedź uzasadnij dwoma argumentami.\nOcena:\nArgumenty:\nPoziom podstawowy\nMHI_1P\n3.2. Podaj cel, którym - według autora źródła 1. - kierował się Appiusz Klaudiusz, gdy\nrealizował inwestycję opisaną w tekście.\n3.3. Wyjaśnij, dlaczego autor tekstu uważał, że inwestycja, którą zrealizowano,\nstanowiła pomnik nieśmiertelny cenzora.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/4","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"4","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 4. (2 pkt)\nNa podstawie tekstu wykonaj polecenie.\nNa miejsce wielu kultów lokalnych wchodziło chrześcijaństwo, wprowadzając jednolitą\nna całym obszarze państwa religię. Jednym z istotnych elementów tego kultu była sakralizacja\nwładzy, to jest wprowadzanie jej istnienia i działania z „woli Bożej”. Przez akt koronacji\nwładca stawał się pomazańcem, podobnie jak kapłan. [ ] Wiara chrześcijańska uznawała\ni popierała hierarchiczny porządek społeczny, w szczególności zaś wspierała władzę\nmonarchy, od którego początkowo Kościół, jako instytucja, był całkowicie zależny, zarówno\norganizacyjnie, jak i materialnie. Tak więc organizacja metropolitalna i diecezjalna Kościoła\nstała się jednym z najważniejszych składników organizacji i spoistości politycznej państwa\nśredniowiecznego.\nNa podstawie: G. Labuda, Pierwsze państwo polskie, Kraków 1989, s. 19.\nWymień dwie korzyści dla państwa pierwszych Piastów wynikające z przyjęcia\nchrześcijaństwa.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4. (0-2)\nKorzystanie z informacji.\nWskazanie skutków przyjęcia chrześcijaństwa (II 2).\nPrzykłady poprawnych odpowiedzi\n• Kościół poprzez tworzenie własnej struktury organizacyjnej pomagał w tworzeniu\nadministracji państwa.\n• Przyjęcie chrześcijaństwa wpływało na umocnienie pozycji księcia - dzięki sakralizacji\nwładzy.\n• Likwidacja kultów lokalnych i wprowadzenie wiary w jednego boga sprzyjało unifikacji\npaństwa będącego zlepkiem terytoriów plemiennych.\n• Wiara chrześcijańska umacniała hierarchię społeczną, na której szczycie stał monarcha.\nSchemat punktowania\n2 p. - za podanie dwóch poprawnych korzyści.\n1 p. - za podanie jednej poprawnej korzyści.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/5","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"5","points":3,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 5. (3 pkt)\nUzupełnij tabelę - podaj imiona i przydomki władców Polski, za których panowania\ndoszło do wymienionych wydarzeń.\nWydarzenie\nWładca\n1. Zawarcie pokoju w Budziszynie.\n2. Bitwa pod Płowcami.\n3. Zawarcie pokoju wieczystego z Turkami.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n3.1.\n3.2.\n3.3.\n4.\n5.\nMaks. liczba pkt\n3\n1\n1\n2\n3\nUzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5. (0-3)\nWiadomości i rozumienie.\nZnajomość dokonań władców Polski (I).\nPoprawne odpowiedzi\n1. Bolesław I Chrobry\n2. Władysław I Łokietek\n3. Zygmunt I Stary\nSchemat punktowania\n3 p. - za podanie trzech poprawnych odpowiedzi.\n2 p. - za podanie dwóch poprawnych odpowiedzi.\n1 p. - za podanie jednej poprawnej odpowiedzi.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/6","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"6","points":3,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 6. (3 pkt)\nNa podstawie średniowiecznego wiersza wykonaj polecenie.\nDarem od niego\nObdarzony gnieźnieński gród\nGodności arcybiskupstwa dostąpił.\nZiemia bowiem rodzinna\nŚwiętym biskupem wzgardziła,\nŁaskawość Bolesława\nWygnańca przygarnęła.\nOn, król najlepszy\nSługę Bożego\nCzcią otacza,\nÓw mąż najświętszy\nPobożność ludu\nHojnie nagradza.\nT. Michałowska, Średniowiecze, Warszawa 1995, s. 228.\nRozpoznaj świętego, o którym mowa w wierszu. Odpowiedź uzasadnij, podając dwa\nargumenty.\nRozpoznanie:\nArgumenty:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 6. (0-3)\nKorzystanie z informacji.\nUogólnianie informacji w celu rozpoznania postaci\nhistorycznej (II 5).\nPoprawna odpowiedź\nŚwięty Wojciech\nPrzykłady poprawnych argumentów\n• W tekście jest mowa o tym, że był biskupem.\n• Słowa o obdarowaniu Gniezna godnością arcybiskupią są nawiązaniem do podniesienia\nrangi stolicy państwa dzięki złożeniu tam ciała biskupa Wojciecha.\n• W tekście wspomniano o Bolesławie Chrobrym, który zaprosił biskupa Wojciecha do\nPolski.\n• Z wiersza można wyczytać, że biskup był wygnańcem - biskup Wojciech przybył do\nPolski z Czech.\nSchemat punktowania\n3 p. - za prawidłowe rozpoznanie postaci oraz za dwa poprawne argumenty.\n2 p. - za prawidłowe rozpoznanie postaci oraz za jeden poprawny argument.\n1 p. - za prawidłowe rozpoznanie postaci bez podania prawidłowych argumentów.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.\nUwaga: Punkty za argumenty są przyznawane pod warunkiem prawidłowego rozpoznania\npostaci.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/7","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"7","points":5,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 7. (5 pkt)\nNa podstawie treści obrazów i własnej wiedzy wykonaj polecenia.\n7.1. Reprodukcjom obrazów A.-C. przyporządkuj źródła inspiracji ich autorów.\nInformacje wybierz spośród następujących:\nmitologia starożytnych Greków i Rzymian\nobyczaje starożytnych Greków\nStary Testament\nNowy Testament\nPoziom podstawowy\nMHI_1P\nA\nB\nC\nM. Levey, Od Giotta do Cézanne’a. Zarys historii malarstwa zachodnioeuropejskiego,\nWarszawa 1972, s. 103, 106; „Wielcy Malarze”, Warszawa 1999, s. 22-23.\n7.2. Na podstawie obrazu oznaczonego literą B podaj dwie cechy charakterystyczne dla\nmalarstwa renesansowego. Wybierz je spośród następujących:\nstosowanie perspektywy, unikanie tematyki religijnej, krajobraz w tle obrazu,\nzaburzenie proporcji w przedstawieniach ciała ludzkiego,\nmonumentalizm przedstawianych obiektów.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n6.\n7.1.\n7.2.\nMaks. liczba pkt\n3\n3\n2\nUzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/8","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"8","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 8. (2 pkt)\nNa podstawie tekstu źródłowego i własnej wiedzy wykonaj polecenia.\nOn to Bolesław Szczodry również własnymi siłami wygnał z Węgier króla Salomona,\na na stolicy osadził Władysława […]. Jak zaś doszło do wypędzenia króla Bolesława z Polski,\ndługo byłoby o tym mówić […]. My zaś nie usprawiedliwiamy biskupa-zdrajcy, ani nie\nzalecamy króla, który tak szpetnie dochodził swych praw - lecz pozostawmy te sprawy,\na opowiedzmy, jak przyjęto go na Węgrzech. […] Choć bowiem jako zbieg przybywał do\ncudzego królestwa i choć zbiega nie słuchał nawet żaden chłop, Władysław, jako mąż\npokorny,\npospieszył\nwyjść\nnaprzeciw\nBolesława\ni\noczekiwał\nzbliżającego\nsię\nz daleka, zsiadłszy z konia. A tymczasem Bolesław nie miał względów dla pokory\nuprzejmego króla, lecz uniósł się pychą, mówiąc: „Nie godzi się, bym mu ja, jako równemu,\ncześć\nokazywał,\nlecz\nsiedząc\nna\nkoniu\noddam\nmu\npocałunek\njak\njednemu\nz książąt”. Węgrzy wszakże owo zajście głęboko sobie i na trwałe w sercu zapisali. [ ]\nBolesław - jak mówią - przyspieszył tym swoją śmierć.\nNa podstawie: Gall Anonim, Kronika polska, Wrocław 2003, s. 52-54.\n8.1. Czy władcy - węgierski Salomon i polski Bolesław Szczodry - opuścili swoje\npaństwa z podobnych powodów? Odpowiedź uzasadnij.\n8.2. Wyjaśnij sugestie dotyczące okoliczności śmierci króla Bolesława, które\nGall Anonim zawarł w kronice.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/9","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"9","points":3,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 9. (3 pkt)\nNa podstawie tekstu wykonaj polecenie.\nWładysław Herman miał dwie żony, które zbiegiem okoliczności nosiły to samo imię Judyty.\n[ ] Judyta pierwsza była córką Wratysława czeskiego i ślub z nią umacniał w Polsce\npolityczne wpływy Pragi. Władysław Herman, który oczywiście ani marzył o koronacji,\nznowu zaczął płacić Czechom daninę ze Śląska. Istnieją domysły, że Wratysław dążył do\ncałkowitego opanowania naszego kraju [ ]. W roku 1085 [cesarz] Henryk IV pozwolił mu\nukoronować się na króla Czech [ ]. 20 sierpnia 1086 r. przyszedł na świat syn Władysława\nHermana i Judyty czeskiej Bolesław, któremu nadano później przydomek Krzywoustego.\nMatka zmarła w kilka miesięcy po połogu. [ ] Judyta druga - właściwie Judyta Maria - była\nrodzoną siostrą [cesarza] Henryka IV.\nNa podstawie: P. Jasienica, Polska Piastów, Warszawa 1985, s. 78-79.\nPoziom podstawowy\nMHI_1P\nNa podstawie informacji zawartych w tekście rozstrzygnij, którą ze stron konfliktu\no inwestyturę - obóz cesarski czy papieski - popierał Władysław Herman. Odpowiedź\nuzasadnij, podając dwa argumenty.\nNazwa stronnictwa:\nArgumenty:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 9. (0-3)\nTworzenie informacji.\nFormułowanie oceny dotyczącej polityki zagranicznej\npaństwa polskiego i jej uzasadnia (III 2-3).\nPrzykłady poprawnych odpowiedzi\n• Władysław Herman ożenił się z przedstawicielką rodu stronników cesarza - Judytą, córką\nwładcy Czech, Wratysława, który otrzymał od cesarza pozwolenie na koronację. Z kolei\ndruga żona Władysław Hermana była siostrą panującego cesarza.\n• Oba małżeństwa zawarte przez Władysława Hermana - z Judytą, córką Wratysława\ni Judytą siostrą cesarza świadczą, że władca poparł obóz cesarski.\nSchemat punktowania\n3 p. - za prawidłowe podanie nazwy stronnictwa i uzasadnienie zawierające dwa argumenty.\n2 p. - za prawidłowe podanie nazwy stronnictwa i uzasadnienie zawierające jeden argument.\n1 p. - za prawidłowe podanie nazwy stronnictwa i niepoprawne uzasadnienie lub jego brak.\n0 p. - za odpowiedź błędną albo za brak odpowiedzi.\nUwaga: Punkty za argumenty są przyznawane pod warunkiem podania prawidłowej nazwy\nstronnictwa.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/10","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"10","points":3,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 10. (3 pkt)\nNa podstawie źródła i własnej wiedzy wykonaj polecenie.\nJan Matejko, Założenie Szkoły Głównej [ ] - fragment obrazu, będącego wizją\nartystyczną wydarzenia\nNa podstawie: E. Suchodolska, M. Wrede, Jan Matejko. Dzieje cywilizacji w Polsce, Warszawa 1998, s. 67.\n1Piotr Wysz z Rogalina (zm. 1414) - biskup krakowski i pierwszy kanclerz Uniwersytetu Krakowskiego.\nWyjaśnij, dlaczego na obrazie, którego tematyka dotyczy historii uczelni w Krakowie,\nJan Matejko przedstawił postacie: królową Jadwigę oraz dwóch towarzyszących jej\nwładców.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n8.1.\n8.2.\n9.\n10.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n3\n3\nUzyskana liczba pkt\nKazimierz III\nWielki\nJanko\nz Czarnkowa\nWładysław II\nJagiełło\nPiotr Wysz\nz Rogalina1\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":"Zadanie 10. (0-3)\nKorzystanie z informacji.\nWskazanie przyczyn umieszczenia wizerunku postaci na\nobrazie (II 2).\nPoprawne odpowiedzi\n• Królowa Jadwiga przekazała klejnoty na rzecz odnowienia Akademii w Krakowie.\n• Kazimierz Wielki założył Akademię Krakowską.\n• Władysław Jagiełło odnowił uczelnię krakowską i był wykonawcą testamentu królowej\nJadwigi.\nSchemat punktowania\n3 p. - za poprawne wyjaśnienie dotyczące wszystkich trzech postaci.\n2 p. - za poprawne wyjaśnienie dotyczące dwóch postaci.\n1 p. - za poprawne wyjaśnienie dotyczące jednej postaci.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/11","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"11","points":3,"ptype":"true_false","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 11. (3 pkt)\nNa podstawie źródeł i własnej wiedzy wykonaj polecenia.\nŹródło 1. Tablica genealogiczna Piastów [fragment]\nNa podstawie: M.K. Barański, Dynastia Piastów w Polsce, Warszawa 2008.\nWyjaśnienie: & - małżeństwo; † - data śmierci; c. - córka.\nŹródło 2. Fragment dokumentu\nZamierzając tedy założyć miasto w Krakowie i zgromadzić tamże ludzi z różnych stron\nświata, kładziemy to w uszy wszystkim, tak współczesnym jak przyszłym, że my [ ] z łaski\nBożej książę Krakowa i Sandomierza, z najjaśniejszą matką naszą Grzymisławą i szlachetną\nnaszą żoną Kingą, zakładamy je na tym prawie, na jakim założone zostało miasto Wrocław,\nz tym jednak, by trzymano się nie tego, co się dzieje we Wrocławiu, lecz co się dziać\npowinno w myśl prawa i form miasta Magdeburga.\nE. Lenard, Z. Morawski, A. Żuberek, Historia w tekstach źródłowych dla licealistów,\nWarszawa 2003, s. 20-21.\nKazimierz II Sprawiedliwy († 1194)\nks. sandomierski, potem krakowski\nLeszek Biały († 1227)\nks. sandomierski,\npotem krakowski\n& Grzymisława,\nc. Ingwara ks. dorohuskiego,\npotem łuckiego\nKonrad I († 1247)\nks. mazowiecki, kujawski, sieradzki, łęczycki,\npotem krakowski\n& Agafia,\nc. Światosława ks. nowogrodzko-siewierskiego,\npotem przemyskiego\nBolesław V Wstydliwy († 1279)\nks. krakowski i sandomierski,\n& Kunegunda (Kinga),\nc. Beli IV króla Węgier\nKazimierz I († 1267)\nks. kujawski, łęczycki\ni sieradzki\nSiemowit I († 1262)\nks. mazowiecki,\n& Perejasława,\nc. Daniela ks. halickiego\nLeszek Czarny († 1288)\nks. łęczycki, sieradzki\npotem\nkrakowski, sandomierski\n& Gryfina, wnuczka\nBeli IV króla Węgier\nWładysław Łokietek\n(† 1333)\nks. sieradzki, łęczycki,\nkrakowski, wielkopolski,\npotem król Polski\n& Jadwiga, c. Bolesława\nPobożnego\nEufemia\n(† 1308)\n& Jerzy ks. halicki\nPoziom podstawowy\nMHI_1P\n11.1. Podaj imię i przydomek księcia, który wydał zacytowany dokument.\n11.2. Podkreśl poprawne zakończenie zdania.\nDokument, którego fragment zacytowano, to\nA. akt komendacji.\nB. akt lokacji.\nC. akt inwestytury.\nD. akt inkorporacji.\n11.3. Na podstawie danych z tablicy genealogicznej i własnej wiedzy oceń, czy poniższe\nzdania są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, lub F - jeśli jest ono\nfałszywe.\n1.\nTrzech przedstawicieli dynastii piastowskiej wymienionych\nw tablicy genealogicznej zawarło małżeństwa z księżniczkami\npochodzącymi z Rusi.\nP\nF\n2.\nTablica genealogiczna zawiera informacje o królu Polski,\nktóry jako ostatni spośród Piastów koronował się w Gnieźnie.\nP\nF\n3.\nW tablicy genealogicznej wymieniono księcia mazowieckiego, który\nsprowadził Krzyżaków do Polski.\nP\nF","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/12","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"12","points":2,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 12. (2 pkt)\nSpośród wymienionych wydarzeń wybierz chronologicznie pierwsze i oznacz je literą A,\na także chronologicznie ostatnie i oznacz je literą B.\n1. Rzeź hugenotów w noc św. Bartłomieja.\n2. Ogłoszenie przez Marcina Lutra 95 tez naprawy Kościoła.\n3. Uchwalenie aktu konfederacji warszawskiej.\n4. Wygnanie arian z Polski.\n5. Ogłoszenie edyktu nantejskiego.\n6. Podpisanie pokoju religijnego w Augsburgu.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n11.1.\n11.2.\n11.3.\n12.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n2\nUzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":"Zadanie 12. (0-2)\nKorzystanie z informacji.\nUsytuowanie wydarzenia w czasie - uporządkowanie\nchronologiczne wydarzeń (II 1).\nPoprawna odpowiedź\n2. Ogłoszenie przez Marcina Lutra 95 tez naprawy Kościoła.\n- A.\n4. Wygnanie arian z Polski.\n- B.\nSchemat punktowania\n2 p. - za poprawne wskazanie obu wydarzeń - chronologicznie pierwszego i chronologicznie\nostatniego.\n1 p. - za właściwe wskazanie jednego wydarzenia - chronologicznie pierwszego lub\nchronologicznie ostatniego.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/13","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"13","points":5,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 13. (5 pkt)\nNa podstawie rysunków przedstawiających budowle wzniesione w różnych stylach\narchitektonicznych wykonaj polecenia.\n13.1. Wpisz nazwy stylów architektonicznych w wykropkowanych miejscach pod\nrysunkami. Wybierz je spośród następujących:\nromanizm\ngotyk\nrenesans\nbarok\nklasycyzm\nA\nB\nC\nD\nE. Charytonow, Zarys historii architektury, Warszawa 1981, s. 90, 105, 151, 168.\n13.2. Podaj literę odpowiadającą rysunkowi przedstawiającemu budowlę wzniesioną\nw stylu, do którego rozwoju przyczyniły się wydarzenia przedstawione w tekście.\nOdkrycie w 1738 r. Herkulanum, a w 1748 r. Pompejów, dwóch starożytnych miast\nrzymskich zasypanych całkowicie popiołami podczas wybuchu Wezuwiusza w 79 r. n.e., [ ]\nstanowiło zachętę do podjęcia dalszych wykopalisk i poważnych studiów nad sztuką i historią\nstarożytną, co doprowadziło do naśladowania tych wzorów w malarstwie, rzeźbie\ni architekturze [ ].\nA. Mason, Historia sztuki zachodniej, Warszawa 2009, s. 80.\nLitera rysunku\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/14","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"14","points":5,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 14. (5 pkt)\nNa podstawie tekstów źródłowych dotyczących wypraw konkwistadorów wykonaj\npolecenia.\nŹródło 1.\nChcę też zacząć od opisania ofiar krwawych, jakie zastaliśmy na ziemiach i prowincjach\npodbijanych [ ]. Jedli mięso ludzkie, jak my pożywamy wołowinę [ ]. Brali tyle kobiet, ile\nchcieli, […] a wszystkie te rzeczy […] ustały dzięki naszym prawdziwym konkwistadorom\n[ ]. Nauczyliśmy ich ogłady i zasad naszej świętej religii. […] Prawie wszyscy Indianie […]\nnauczyli się wszelkich rzemiosł, jakie znamy w Kastylii.\nNa podstawie: B. Diaz del Castillo, Pamiętnik żołnierza Korteza czyli prawdziwa historia podboju\nNowej Hiszpanii, Warszawa 1962, s. 52.\nŹródło 2.\nWyspę Hispaniolę, pierwszą, na którą przybyli chrześcijanie, gdy zaczęli dzieło zagłady tych\nludów, zniszczyli i wyludnili w ten sposób, że zabierali Indianom kobiety i dzieci, [ ] zjadali\nżywność, którą tamci zdobywali w pocie i trudzie [ ], okładali kułakami, kijami [ ].\nChrześcijanie przy pomocy swych koni, mieczy i włóczni rozpoczęli rzeź i wymyślne\nokrucieństwa.\nNa podstawie: B. de Las Casas, Krótka relacja o wyniszczeniu Indian, [za:] M. Ferenc, Epoka nowożytna,\nTeksty źródłowe. Tematy lekcji i zagadnienia do historii w szkole średniej, Kraków 2001, s. 11-12.\nŹródło 3.\nA zanim Hiszpanie na nas się podnieśli, rozpostarła się wielka choroba - ospa. [ ] Bardzo\nbyła niszcząca, bardzo wielu na nią umierało. [ ] A wszędzie po drogach Hiszpanie rzucali\nsię na ludzi. Szukali złota. […] A także uprowadzono niektórych z nas, mężczyzn, takich\nmężczyzn mocnych z natury i młodzieniaszków, którzy byliby ich [ ] posługaczami, których\nnazywa się swymi sługami.\nNa podstawie: Aztek-Anonim, Zdobycie Meksyku, Wrocław 1959, s. 103-104, 149-150.\n14.1. Wymień dwa pozytywne i dwa negatywne dla ówczesnych mieszkańców Ameryki\nskutki opanowania ich terytorium przez Hiszpanów.\nSkutki pozytywne:\nSkutki negatywne:\n14.2. Wyjaśnij, dlaczego mieszkańców obszaru, którego dotyczą teksty, nazywano\nIndianami.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n13.1.\n13.2.\n14.1.\n14.2.\nMaks. liczba pkt\n4\n1\n4\n1\nUzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/15","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"15","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 15. (1 pkt)\nNa podstawie źródeł wykonaj polecenie.\nŹródło 1. Handel zagraniczny Anglii od 1700 do 1800 r.\nmln funtów\nszterlingów\nlata\nNa podstawie: E. Rostworowski, Historia powszechna. Wiek XVIII, Warszawa 2000, s. 548.\nŹródło 2. Profesor Emanuel Rostworowski o gospodarce angielskiej w XVIII w.\nW tej gospodarce zaczyna się dziać coś niezwykłego [ ]. Kraj, którego zaludnienie\ni chłonność rynku wewnętrznego szybko rośnie, wytwarza potężne nadwyżki na rynki\nzagraniczne. A nie są to nadwyżki produkcji rolnej, które odgrywały poważną rolę\nw brytyjskim eksporcie w połowie stulecia. Od lat sześćdziesiątych [XVIII w.] Anglia\nz eksportera stała się importerem zboża.\nE. Rostworowski, Historia powszechna. Wiek XVIII, Warszawa 2000, s. 548-549.\nWyjaśnij przyczynę przemian gospodarczych w Anglii, które spowodowały, że od lat\nosiemdziesiątych XVIII w. występowało zjawisko przedstawione na wykresie.\neksport\nimport\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":"Zadanie 15. (0-1)\nKorzystanie z informacji.\nWyjaśnienie przyczyn zjawiska w historii gospodarczej (II 2).\nPoprawna odpowiedź\nPrzyczyną przemian była rewolucja przemysłowa w Anglii związana z zastosowaniem\nmaszyny parowej, która spowodowała wzrost produkcji, a w konsekwencji wyraźny\nwidoczny na wykresie wzrost eksportu.\nRewolucja przemysłowa - był związany z powstaniem i rozwojem ośrodków przemysłowych,\nstwarzających zapotrzebowanie na żywność - stąd wzrost importu zboża.\nSchemat punktowania\n1 p. - za podanie poprawnej odpowiedzi.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-15.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/16","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"16","points":2,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 16. (2 pkt)\nNa podstawie źródeł wykonaj polecenia.\nŹródło 1. Fragment listu ambasadora rosyjskiego w Rzeczypospolitej Jakoba Sieversa\ndo Katarzyny II\nWidzę zbliżającą się chwilę, w której wola Waszej Imperatorskiej Mości stanie się wiadoma.\n[…] Przywódcy tutejsi, oba Kossakowscy, książę biskup Massalski i Rzewuski widzą\nwyraźnie, o co chodzi… […] oni z góry oddają cześć, komu należy… Przy odjeździe\nz Warszawy dałem hrabiemu Ożarowskiemu 500 dukatów [ ], niech sobie tak poczyna, żeby\nna dalszy ciąg zasłużył. Tutaj dałem tysiąc dukatów wicemarszałkowi Zabielle, z tym samym\nzastrzeżeniem. Zrobię to samo z Kossakowskim […]. Rozumie się, że kasa ministra pruskiego\nponosi tego połowę.\nWiek XVI-XVIII w źródłach. Wybór tekstów źródłowych z propozycjami metodycznymi dla nauczycieli\nhistorii, studentów i uczniów, oprac. M. Sobańska-Bondaruk, S.B. Lenard,\nWarszawa 1999, s. 444-445.\nŹródło 2. Fragment książki historyka Andrzeja Zahorskiego\nAgitacja jakobinów oddziaływała na Jana Kilińskiego tak silnie, że stał się rzecznikiem\nszybkiego sądu ludowego [ ]. Późno w noc pracowali cieśle i stolarze warszawscy, [ ] tak\nże „ [ ] z świtem widzieć się dały [ ] szubienice w Rynku Miasta Starej Warszawy [oraz]\nna Przedmieściu Krakowskim [ ]”.\nSąd kryminalny wydał pospiesznie wyroki śmierci na Ożarowskiego, Zabiełłę, [ ], biskupa\nKossakowskiego. „Trzy godziny sąd rozbiorem ich przestępstw zatrudniał się [ ]”, po czym\nnastąpiła publiczna egzekucja. Wszystkim tym wydarzeniom towarzyszyło ogromne napięcie\nnerwowe, jakieś ogólne odczucie, że dokonuje się akt sprawiedliwości.\nA. Zahorski, Warszawa [ ], Warszawa 1985, s. 143, 145.\n16.1. Wyjaśnij, o co oskarżono osoby, na które wydano wyroki śmierci.\n16.2. Zaznacz poprawne dokończenie zdania.\nDo wydarzeń opisanych w źródle 2. doszło w czasie\nA. konfederacji barskiej.\nB. obrad Sejmu Wielkiego.\nC. wojny w obronie Konstytucji 3 maja.\nD. powstania kościuszkowskiego.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n15.\n16.1.\n16.2.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-16.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/17","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"17","points":3,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 17. (3 pkt)\nNa podstawie źródeł wykonaj polecenie.\nŹródło 1. Fragment dekretu Fryderyka Augusta I z 1809 r.\nChcąc, ażeby w naszym Księstwie Warszawskim rolnictwo, fabryki, rzemiosła i każdy\ngatunek przemysłu użytecznego, mogły być do najlepszego przyprowadzone stanu, [ ]\npostanowiliśmy i stanowimy, co następuje:\nArt. III. Cudzoziemcy przybywający wszyscy i dzieci ich do kraju wprowadzone wolni być\nmają od popisu wojskowego1.\nWybór tekstów źródłowych z historii Polski w latach 1795-1864, oprac. S. Kieniewicz,\nT. Mencel, W. Rostocki, Warszawa 1956, s. 151-152.\n1 Popis wojskowy - pobór do wojska.\nŹródło 2. Fragment pisma Rady Ministrów do Fryderyka Augusta I z 1812 r.\nW mieście Tomaszowie [ ] znajduje się fabryka fajansu i naczyń kamiennych […].\nRada Ministrów [ ] przekonawszy się o istotnej potrzebie podźwignięcia tej fabryki\nudzieleniem jej takiego przynajmniej wsparcia, jakie jest w mocy rządu, uprasza [ ]: ażeby\nczeladź rzemieślnicza [ ] fabryki od popisu wojskowego i służby w gwardii narodowej,\nzabudowania fabryczne od kwaterunku, [ ] od wszelkich posług wojskowych, na lat 6\nuwolnionymi zostały.\nWybór tekstów źródłowych z historii Polski w latach 1795-1864, oprac. S. Kieniewicz,\nT. Mencel, W. Rostocki, Warszawa 1956, s. 163.\nWymień trzy działania władz Księstwa Warszawskiego, które miały służyć poprawie\nsytuacji gospodarczej państwa.\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":"Zadanie 17. (0-3)\nKorzystanie z informacji.\nKorzystanie z różnych źródeł informacji (II 7).\nPoprawne odpowiedzi\n• Zachęcano do osiedlania się na terenie Księstwa Warszawskiego w celu zapewnienia\nspecjalistów i siły roboczej w fabrykach, stosując ulgi, np. zwolnienie ze służby\nwojskowej.\n• Zwalniano z obowiązku służby wojskowej osoby zatrudnione w fabrykach.\n• Zwalniano z obowiązku udzielenia kwaterunku dla wojska.\nSchemat punktowania\n3 p. - za trzy poprawnie podane działania władz.\n2 p. - za dwa poprawnie podane działania władz.\n1 p. - za jedno poprawnie podane działanie władz.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-17.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/18","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"18","points":3,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 18. (3 pkt)\nNa podstawie treści mapy wykonaj polecenie.\nMapa. Ziemie dawnej Rzeczypospolitej pod panowaniem rosyjskim w latach 1772-1915\nA\nC\nB\nD\nNa podstawie: N. Davies, Boże igrzysko. Historia Polski, Kraków 1991, t. II, s. 116.\nUzupełnij zdania - wpisz odpowiednie litery, które w legendzie mapy umieszczono obok\noznaczeń graficznych odpowiadających poszczególnym obszarom.\n1. W granicach państwa rosyjskiego znalazły się od 1793 r. zarówno ziemie dawnej\nRzeczypospolitej, które oznaczono w legendzie literą , jak i ziemie przyłączone\nwcześniej - w 1772 r., oznaczone w legendzie literą\n2. Terytorium, które znalazło się w granicach Królestwa Polskiego, oznaczono na mapie\nsymbolem podpisanym w legendzie literą\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n17.\n18.\nMaks. liczba pkt\n3\n3\nUzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":"C, D, A","answer_text":"Zadanie 18. (0-3)\nKorzystanie z informacji.\nKorzystanie ze źródła kartograficznego (II 7).\nPoprawna odpowiedź\n1. literą C. i literą D.\n2. literą A.\nSchemat punktowania\n3 p. - za trzy poprawne odpowiedzi.\n2 p. - za dwie poprawne odpowiedzi.\n1 p. - za jedną poprawną odpowiedź.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-18.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/19","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"19","points":1,"ptype":"true_false","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 19. (1 pkt)\nTabela. Wzrost ludnościowy na ziemiach polskich w XIX i w początkach XX w.\nLata\nKrólestwo Polskie\nGalicja\nLudność\nw tys.\nWskaźnik wzrostu\nLudność\nw tys.\nWskaźnik wzrostu\n1820\n3 520\n100\n3 893\n100\n1830\n3 998\n114\n4 177\n107\n1840\n4 488\n127\n4 427\n114\n1850\n4 811\n137\n4 556\n117\n1860\n4 840\n137\n4 836\n124\n1870\n6 079\n173\n5 492\n141\n1880\n7 105\n202\n5 959\n153\n1890\n8 258\n235\n6 608\n170\n1900\n10 000\n284\n7 316\n188\n1910\n12 129\n345\n8 026\n206\nNa podstawie: Encyklopedia historii gospodarczej Polski do 1945, t. 1, Warszawa 1981, s. 434.\nNa podstawie danych statystycznych i własnej wiedzy oceń, czy poniższe zdania są\nprawdziwe. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, lub F - jeśli jest ono fałszywe.\n1. Pod względem liczby ludności Królestwo Polskie w latach 1820-1830\nustępowało Galicji.\nP\nF\n2. Tempo przyrostu ludności w XIX w. było w Kongresówce szybsze niż\nw Galicji.\nP\nF\n3.\nDane statystyczne dostarczają informacji o demografii całego\nterytorium dawnej Rzeczypospolitej, które znalazło się pod\npanowaniem Romanowów.\nP\nF","answer":null,"answer_text":"Zadanie 19. (0-1)\nTworzenie informacji.\nDokonywanie oceny prawdziwości zdań dotyczących danych\nstatystycznych (III 2).\nPoprawna odpowiedź\n1. P\n2. P\n3. F\nSchemat punktowania\n1 p. - za wszystkie poprawne odpowiedzi.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo za brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-19.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/20","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"20","points":3,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 20. (3 pkt)\nNa podstawie źródeł wykonaj polecenia.\nŹródło 1. Fragment opisu wykonania wyroku na majorze Walerianie Łukasińskim oraz\ninnych członkach Towarzystwa Patriotycznego w 1824 r.\nWarknęły werble pod rękami doboszów. [ ] Po komendzie „Prezentuj broń” [ ] odczytano\nwyrok zatwierdzony przez cesarza. [ ] Kat […] przystępował kolejno do skazanych. Zrywał\nim szlify, ordery i odznaczenia pułkowe, po czym łamał nad głową każdego szpadę. Jego\npomocnicy zdzierali pospiesznie mundury [ ]. Kazano skazanym usiąść na ziemi i kowale\nwojskowi przykuli do ich obuwia kajdany [ ]. Wzrok Łukasińskiego błądził po szeregach\nwłasnego, macierzystego pułku. Może w oczach […] żołnierzy chciał znaleźć odpowiedź\nna pytanie: czy jego ofiara i działania są daremne, czy też stanowią one - odwrotnie - zachętę\ndo usiłowań lepiej zorganizowanych, bardziej długofalowych, bezkompromisowych?\nWspominał także po latach Dobrzycki, że gdy spoglądał wtedy na milczące szeregi wojska,\nu wielu - nie tylko Polaków, lecz i Rosjan - zauważył łzy w oczach. Łukasiński trzymał się\nprosto mimo wyraźnych trudności w poruszaniu spowodowanych ciężarem kajdan [ ].\nNa podstawie: J. Adamski, L. Chmiel, A. Syta, Czasy, ludzie, wydarzenia, Warszawa 1986, s. 87.\nPoziom podstawowy\nMHI_1P\nŹródło 2. Fragment pamiętnika majora Waleriana Łukasińskiego napisanego\nw więzieniu - w twierdzy szliselburskiej w 1863 r.\nPowstanie [ ] jest to manifest nie pojedynczych osób, ale całego narodu: on przemawia\ngłośno do całego świata i może w przyszłości przynieść swobodę. Pierwsi dowódcy powstań,\n[…], to są prawdziwe i dobrowolne ofiary, poświęcające się na ołtarzu ojczyzny, nie dla\nzwycięstwa i tryumfów, których spodziewać się nie mogą w nierównej walce, ale tylko, żeby\nuczynić głośnymi cierpienia swoich współziomków [ ].\nNa podstawie: W. Łukasiński, Pamiętnik, Warszawa 1960, s. 94.\nŹródło 3. Wykresy. Liczba ludności i siły zbrojne Rosji oraz Królestwa Polskiego\nw listopadzie 1830 r.\nmln\ntys.\nludność Rosji\nludność\nKrólestwa Polskiego\nwojsko rosyjskie\nwojsko polskie\nNa podstawie: M. Zgórniak, Polska w czasach walk o niepodległość (1815-1864), [w:] Wielka historia Polski,\nt. 7, Kraków 2001, s. 96; A. Jezierski, C. Leszczyńska, Historia gospodarcza Polski,\nWarszawa 2002, s. 117; T. Łepkowski, Powstanie listopadowe, Warszawa 1987, s. 22.\n20.1. Na podstawie źródła 3. podaj dwa argumenty potwierdzające słuszność tezy\nWaleriana Łukasińskiego dotyczącej szans Polaków na zwycięstwo w walce\no niepodległość w pierwszej połowie XIX w.\n20.2. Jak wydarzenie opisane w źródle 1. mogło oddziaływać na przyszłych uczestników\nwalk o niepodległość, o których mowa w źródle 2.? Odpowiedź uzasadnij.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n19.\n20.1.\n20.2.\nMaks. liczba pkt\n1\n2\n1\nUzyskana liczba pkt\n0\n10\n20\n30\n40\n50\n60\n0\n20\n40\n60\n80\n100\n120\n140\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-20.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/21","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"21","points":3,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 21. (3 pkt)\nNa podstawie źródeł, których treść związana jest z dziejami Wielkopolski, wykonaj\npolecenie.\nŹródło 1.\nW niemożności złożenia osobistej podzięki za tyle dowodów gościnności, serdeczności\ni opieki, jakiej doznaliśmy podczas pobytu naszego w królewskim grodzie Poznaniu, z głębi\nserc naszych przesyłamy wyrazy najgłębszej wdzięczności.\nHelena i Ignacy Jan Paderewscy\nNa podstawie: J. Karwat, Ignacy Paderewski w Poznaniu, „Mówią Wieki” 2008, nr 2, s. 48.\nŹródło 2.\n„Obaczę (powiedział nam), obaczę, jeżeli Polacy godni są być Narodem. Idę do Poznania,\ntam się moje pierwsze zawiążą wyobrażenia o jego wartości”.\nPolacy! Od Was więc zawisło istnieć i mieć ojczyznę; wasz zemściciel, wasz stwórca się\nzjawił. […]\nJan Henryk Dąbrowski, Józef Wybicki\nNa podstawie: Wiek […] w źródłach. Wybór tekstów źródłowych z propozycjami metodycznymi dla nauczycieli\nhistorii, studentów i uczniów, oprac. M. Sobańska-Bondaruk, S.B. Lenard, Warszawa 2001, s. 37.\nŹródło 3.\nOchotnicy wycofają się do Miłosławia. Żaden wojskowy ani landwerzysta1 jako taki\npociągnięty nie będzie do odpowiedzialności. Cudzoziemcom gwarantuje się, że nie zostaną\nwydani […]. Skoro tylko warunki te przez Polaków dopełnione zostaną, operacje wojskowe\nzostaną wstrzymane.\nKarol Libelt, Walenty Stefański, Karl Wilhelm von Willisen, Anastazy Radoński\nNa podstawie: Wiek […] w źródłach. Wybór tekstów źródłowych z propozycjami metodycznymi dla nauczycieli\nhistorii, studentów i uczniów, oprac. M. Sobańska-Bondaruk, S.B. Lenard, Warszawa 2001, s. 225.\n1 Landwehra - kategoria obowiązku wojskowego drugiej kolejności, np. pospolite ruszenie, rezerwiści.\nObok numeru źródła wpisz właściwą datę wydarzenia, którego dotyczy tekst.\nŹródło nr 1\nŹródło nr 2\nŹródło nr 3\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":"Zadanie 21. (0-3)\nKorzystanie z informacji.\nUsytuowanie wydarzeń w czasie (II 1).\nPoprawna odpowiedź\nŹródło nr 1. - 1918 r.\nŹródło nr 2. - 1806 r.\nŹródło nr 3. - 1848 r.\nSchemat punktowania\n3 p. - za trzy poprawne odpowiedzi.\n2 p. - za dwie poprawne odpowiedzi.\n1 p. - za jedną poprawną odpowiedź.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-21.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":20,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/22","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"22","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 22. (1 pkt)\nNa podstawie tekstu źródłowego i własnej wiedzy wykonaj polecenie.\nFragment listu niemieckiego ekonomisty Friedricha Lista - pełnomocnika petentów - do\nSejmu Związku Niemieckiego z 1819 r.\nMy, niżej podpisani, zgromadzeni na Targach we Frankfurcie, niemieccy kupcy\ni fabrykanci, zbliżamy się, przygnębieni smutnym stanem ojczystego handlu i przemysłu,\ndo najwyższego Przedstawicielstwa Niemieckiego narodu, aby ujawnić przyczyny naszej\nniedoli [ ].\n38 pasów celnych i mytnych paraliżuje w Niemczech ruch wewnętrzny i wywołuje mniej\nwięcej takie działanie, jak gdyby przewiązano każdy organ ciała ludzkiego, aby krew nie\nmogła przezeń płynąć do innego [ ].\nBeznadziejna jest sytuacja ludzi, którzy chcieliby działać i prowadzić handel; zazdrosnym\nwzrokiem spoglądają oni za Ren, gdzie wielki naród od Kanału [La Manche] aż do Morza\nŚródziemnego prowadzi handel na wolnych rzekach i otwartych drogach, nie spotykając\nżadnego poborcy myta.\nTeksty źródłowe do nauki historii w szkole, nr 36, oprac. A. Czubiński, J. Marczewski,\nWarszawa 1960, s. 3-4.\nWyjaśnij, jakim dążeniom politycznym Niemców w XIX w. sprzyjały inicjatywy\nna rzecz przezwyciężenia problemów opisanych w tekście.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 22. (0-1)\nKorzystanie z informacji.\nWyjaśnianie gospodarczych przyczyn procesu politycznego\n(II 5).\nPrzykładowa odpowiedź\nInicjatywy na rzecz przezwyciężenia problemów gospodarczych Niemiec sprzyjały dążeniom\nzjednoczeniowym. Powstanie zjednoczonego państwa niemieckiego mogło doprowadzić do\ncałkowitej likwidacji granic celnych.\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawną odpowiedź.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-22.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/23","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"23","points":3,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 23. (3 pkt)\nNa podstawie tekstu i własnej wiedzy wykonaj polecenia.\nTymczasem za murami Cytadeli w Warszawie dojrzewał proces […]. Najbliżsi\nwspółpracownicy dyktatora zachowali się z godnością. On sam ograniczył się do krótkiego\n„wyznania wiary”. […] Komisja śledcza wiedziała, że był on „naczelnikiem rządu”,\nże wszyscy inni byli tylko podwładnymi. Jednakże na rozkaz cara postanowiono wykonać\nwyrok śmierci na pięciu osobach.\nNa podstawie: S. Kieniewicz, Warszawa w powstaniu styczniowym, Warszawa 1983, s. 200, 201.\n23.1. Podkreśl prawidłowe zakończenie zdania.\nDyktatorem, o którym mowa w tekście, był\nA. Jarosław Dąbrowski.\nB. Ludwik Mierosławski.\nC. Marian Langiewicz.\nD. Romuald Traugutt.\n23.2. Wyjaśnij, jakie dwie funkcje pełniła budowla, o której mowa w tekście.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n21.\n22.\n23.1.\n23.2.\nMaks. liczba pkt\n3\n1\n1\n2\nUzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-23.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/24","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"24","points":4,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 24. (4 pkt)\nNa podstawie źródeł i własnej wiedzy wykonaj polecenia.\nŹródło 1. Francuski rysunek propagandowy (prawdopodobnie z 1852 roku)\nNa podstawie: Wiek XIX w źródłach. Wybór tekstów źródłowych z propozycjami metodycznymi dla nauczycieli\nhistorii, studentów i uczniów, opr. M. Sobańska-Bondaruk, S. Lenard, Warszawa 2001, s. 255.\nŹródło 2. Tablica genealogiczna rodziny Bonapartów [fragment]\nWyjaśnienie: & - małżeństwo; w nawiasach podano lata życia.\nNa podstawie: T. Serwatka, Poczet władców Francji, Londyn 1996, s. 119, 188.\nCarlo Maria Bonaparte (1746-1785)\n& Letycja Bonaparte (1750-1836)\nNapoleon I Bonaparte\n(1769-1821)\ncesarz Francuzów 1804-1815\n& Józefina\n(1763-1814)\ncesarzowa 1804-1809\n& Maria Ludwika Austriaczka\n(1791-1847)\ncesarzowa 1810-1815\nLudwik Bonaparte\n(1778-1846)\nkról Holandii 1806-1810\n& Hortensja de Beauharnais\n(1783-1837)\nNapoleon II Bonaparte\n(1811-1832)\nNapoleon III Bonaparte\n(1808-1873)\ncesarz Francuzów 1852-1870\n& Eugenia de Montijo\n(1826-1920)\ncesarzowa 1853-1871\nGwiazda stryja i gwiazda bratanka\n1\n2\nPoziom podstawowy\nMHI_1P\n24.1. Rozpoznaj postaci zaznaczone na rysunku numerami 1 i 2.\nNumerem 1. oznaczono\nNumerem 2. oznaczono\n24.2. Wyjaśnij cel propagandowy rysunku.\n24.3. Podaj nazwę dynastii, z której pochodziła cesarzowa koronowana w 1810 r.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-24.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":22,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/25","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"25","points":2,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 25. (2 pkt)\nSpośród wymienionych wydarzeń wybierz chronologicznie pierwsze i oznacz je literą A,\na także chronologicznie ostatnie i oznacz je literą B.\n1.\nZakończenie wojny krymskiej.\n2.\nWybuch Wiosny Ludów.\n3.\nUtworzenie trójporozumienia.\n4.\nWybuch wojny secesyjnej w USA.\n5.\nRabacja w Galicji.\n6.\nRozpoczęcie obrad kongresu wiedeńskiego.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 25. (0-2)\nKorzystanie z informacji.\nUsytuowanie wydarzeń w czasie - uporządkowanie\nchronologiczne (II 1).\nPoprawna odpowiedź\n6. Rozpoczęcie obrad kongresu wiedeńskiego.\n- A.\n3. Utworzenie trójporozumienia.\n- B.\nSchemat punktowania\n2 p. - za właściwe wskazanie obu wydarzeń - chronologicznie pierwszego i chronologicznie\nostatniego.\n1 p. - za właściwe wskazanie jednego wydarzenia - chronologicznie pierwszego lub\nchronologicznie ostatniego.\n0 p. - za błędną odpowiedź lub brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-25.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":23,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/26","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"26","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 26. (1 pkt)\nNa podstawie danych statystycznych wykonaj polecenie.\nTabela. Bilans handlowy Królestwa Polskiego w 1910 r. (w mln rubli)\nWschód\nZachód\nOgółem\nartykuły rolne\n-39\n+36\n-3\nsurowce przemysłowe\n-70\n-92\n-162\nwyroby przemysłowe\n+322\n-144\n+178\nrazem\n+213\n-200\n+13\nNa podstawie: Encyklopedia historii gospodarczej Polski do roku 1945, t. 1, Warszawa 1981, s. 40.\nRozstrzygnij, czy Królestwo Polskie było samowystarczalne ekonomicznie. Odpowiedź\nuzasadnij, podając jeden argument.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n24.1.\n24.2.\n24.3.\n25.\n26.\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n1\n2\n1\nUzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":"Zadanie 26. (0-1)\nTworzenie informacji.\nFormułowanie oceny i jej uzasadnianie (III 2-3).\nPoprawna odpowiedź\nNie, Królestwo Polskie nie było samowystarczalne ekonomicznie, gdyż musiało sprowadzać\nsurowce przemysłowe, o czym świadczy ujemny bilans handlu w tej dziedzinie.\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawne rozstrzygnięcie i właściwe uzasadnienie.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo za brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-26.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":23,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/27","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"27","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 27. (1 pkt)\nNa podstawie tekstów źródłowych wykonaj polecenie.\nŹródło 1. Odezwa Ogólnorosyjskiego Centralnego Komitetu Wykonawczego i Rady\nKomisarzy Ludowych, kwiecień 1920 r.\nDo wszystkich robotników, chłopów i uczciwych obywateli Rosji! […]\nWojska polskich obszarników i kapitalistów zagarnęły […] Żytomierz i zagrażają\nKijowowi. [ ] Mało tego, […] rząd polski otwarcie mówi o zamiarze zagarnięcia całej\nUkrainy, aby ją przekazać dyrektoriatowi Petlury. [ ] Polski pokój - oznacza całkowite\nujarzmienie nie tylko litewskich, białoruskich, ale i ukraińskich robotników i chłopów\ni milionów czysto rosyjskiej ludności. Nad nimi wszystkimi ma zamiar panować [ ] polski\nżandarm. [ ]\nNa podstawie: A.J. Leinwand, Czerwonym młotem w orła białego. Propaganda sowiecka w wojnie z Polską\n1919-1920, Warszawa 2008, s. 100-101.\nŹródło 2. Fragment przemówienia Józefa Piłsudskiego, maj 1920 r.\nPolska i Ukraina przeżyły ciężką niewolę. […] Niewola i prześladowanie były stałym\nudziałem obydwu krajów. […]\nI w błysku naszych bagnetów i naszych szabel nie powinniście widzieć nowego narzucania\ncudzej woli. Chcę, abyście w nim widzieli odbłysk swej wolności. Ataman wasz [Petlura]\nw pięknej swej odezwie obiecał zwołać jak najprędzej wolny sejm w wolnej Ukrainie.\nSzczęśliwym będę, kiedy nie ja - mały sługa swego narodu - ale przedstawiciele sejmu\npolskiego i ukraińskiego ustanowią wspólną płaszczyznę porozumienia.\nJ. Piłsudski, Wybór pism, Wrocław 1999, s. 192-193.\nOceń, czy oba źródła zawierają podobną interpretację celów polskiej ofensywy\nna Ukrainie w 1920 r. Odpowiedź uzasadnij.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 27. (0-1)\nTworzenie informacji.\nPorównywanie interpretacji wydarzenia (III 1).\nPoprawna odpowiedź\nNie. Źródła wskazują różne cele polskiej ofensywy na Ukrainie.\nPrzykładowe uzasadnienie\n• Władze radzieckie twierdziły, że Polska chce zagarnąć Ukrainę, a Józef Piłsudski\ndowodził, że chce uwolnić Ukrainę od wroga - przynieść jej wolność, uwolnić od terroru\nbolszewickiego.\n• Władze radzieckie uważały, że Polacy chcą wspierać Petlurę, który jest wrogiem\nUkraińców, dyktatorem, a Polacy uznawali, że Petlura to wódz wolnej Ukrainy i dlatego\ngo popierają.\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawną ocenę wraz z uzasadnieniem.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo za brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-27.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":24,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/28","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"28","points":3,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 28. (3 pkt)\nNa podstawie tekstu i własnej wiedzy wykonaj polecenia.\nDyktator\n[ ]\ndążący\nza\nwszelką\ncenę\ndo\nzachowania\nmiana\npierwszego\ni największego faszysty [ ]. Kiedy kazał wprowadzić pruski krok defiladowy, [ ]\nnadaremnie perswadowano mu, iż średnia wzrostu żołnierzy [ ] wynosi 165 cm i nie\npozwala na tego rodzaju popisy. Gdy - odrzucając swe dawne poglądy na szkodliwość\nantysemityzmu - nakazał wprowadzić ustawodawstwo rasistowskie, sprzeciw był\npowszechny: od papieża Piusa XI i króla Włoch Wiktora Emanuela III poczynając. [ ] Kiedy\n[ ] wrócił z konferencji [ ] w 1938 r., gdzie odegrał rolę superarbitra, był wściekły,\niż rodacy sławią go jako apostoła pokoju. Pragnął za wszelką cenę przekształcić Włochów\nw naród militarystów.\nNa podstawie: J.W. Borejsza, Stulecie zagłady, Gdańsk-Warszawa 2011, s. 84.\nPoziom podstawowy\nMHI_1P\n28.1. Rozpoznaj postać, której dotyczy tekst.\n28.2. Podaj nazwę miasta, w którym odbyła się konferencja wspomniana w tekście.\n28.3. Podaj\nnazwę\nterytorium,\nktórego\ndotyczyły\npostanowienia\nkonferencji\nwspomnianej w tekście.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-28.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":24,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/29","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"29","points":5,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 29. (5 pkt)\nNa podstawie fragment listu skierowanego do przebywającego we Francji polskiego\npolityka i generała oraz wiedzy własnej wykonaj polecenia.\n8 października 1939 r.\nCała odpowiedzialność przed narodem za powodzenie naszych wysiłków spoczywa\nwyłącznie na Panu, Generale. Nie może ani na chwilę Pan Generał zapomnieć, że ani Pan\nPrezydent Rzeczypospolitej, ani reszta członków rządu [ ] nie uosabiają, ani wobec naszych\nsprzymierzeńców, ani wobec kraju, tych wielkich nadziei, jakie pokładamy w Panu, Drogi\nGenerale.\nIgnacy Jan Paderewski\nM.M. Drozdowski, Ignacy Jan Paderewski. Zarys biografii politycznej,\nWarszawa 1981, s. 238.\n29.1. Rozpoznaj osobę, do której napisano zacytowany list.\n29.2. Spośród podanych funkcji wybierz i podkreśl dwie, które pełnił w czasie II wojny\nświatowej adresat zacytowanego listu.\nA. Premier Rządu RP na Uchodźstwie.\nB. Przewodniczący Rady Narodowej RP na Uchodźstwie.\nC. Delegat Rządu RP na Kraj.\nD. Naczelny Wódz Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie.\nE. Dowódca Służby Zwycięstwu Polski.\n29.3. Wymień dwa państwa, które autor listu napisanego w październiku 1939 r. określa\nmianem sprzymierzeńców Polski.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n27.\n28.1.\n28.2.\n28.3.\n29.1.\n29.2.\n29.3.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n1\n1\n2\n2\nUzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-29.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":25,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/30","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"30","points":3,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 30. (3 pkt)\nNa podstawie źródeł wykonaj polecenia.\nŹródło 1. Wiersz Feliksa Konarskiego z 1965 r.\nTej nocy zgładzono Wolność\nW [ ] lesie\nZdradzieckim strzałem w czaszkę\nPokwitowano Wrzesień.\n[ ]\nW podartym jenieckim płaszczu\nMartwą do rowu zepchnięto\nI zasypano ziemią\nKrwią na wskroś przesiąkniętą.\n[ ]\nZgładzono sprawiedliwość,\nPrawdę i wolność zgładzono\nZdradziecko w smoleńskim lesie\nPod obcej nocy osłoną.\nDziś jeno ptaki smutku\nW lesie zawodzą żałośnie, [ ]\nJakby wypatrywały\nWśród leśnego poszycia\nŚladów jenieckiej śmierci,\nOznak byłego życia.\nCzy spod dębowych liści\nAlbo sosnowych igiełek\nNie błyśnie szlif oficerski\nLub zardzewiały orzełek,\nStrzęp zielonego munduru,\nKartka z notesu wydarta\nAlbo baretka1 spłowiała,\nPleśnią [ ] przeżarta.\nI tylko pamięć została\nPo tej [ ] nocy\nPamięć nie dała się zgładzić,\nNie chciała ulec przemocy\nI woła o sprawiedliwość\nI prawdę po świecie niesie -\nPrawdę o jeńców tysiącach\nZgładzonych w [ ] lesie.\nTeki edukacyjne IPN. Materiały dla ucznia, Warszawa-Kraków 2010, s. 90.\n1 Baretka - wąski pasek, barwy przewidzianej dla danego orderu, noszony na mundurze zamiast odznaki.\nŹródło 2. Tablica pamiątkowa umieszczona przez władze ZSRR w miejscu pochówku\nofiar zbrodni, fotografia z 1976 r.\nNapis na tablicy umieszczono w dwóch językach - rosyjskim i polskim:\nŚ. P.\nTU SĄ POGRZEBANI NIEWOLNICY OFICEROWIE WOJSKA POLSKIEGO\nW STRASZYCH MĘCZENIACH ZAMORDOWANYCH PREZ NIEMIECKO-\n-FASZYSTKICH OKUPANTÓW JESIENIĄ 1941 ROKU1\n1 Zachowano oryginalną pisownię.\nPoziom podstawowy\nMHI_1P\n„Biuletyn IPN” 2005, nr 5-6, s. 91.\n30.1. Podaj nazwę miejscowości związanej ze zbrodnią, której dotyczy źródło 1.\n30.2. Podkreśl prawidłowe zakończenie zdania.\nZbrodnia, o której mowa w wierszu, została dokonana w roku\nA. agresji niemiecko-sowieckiej na Polskę.\nB. bitwy o Anglię.\nC. agresji niemieckiej na ZSRR.\nD. wybuchu Powstania Warszawskiego.\n30.3. Na\npodstawie\nźródła\n2.\nwyjaśnij,\ndlaczego\npoeta\ndopomina\nsię\nw wierszu o sprawiedliwość i prawdę w przekazie o dokonanej zbrodni.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n30.1.\n30.2.\n30.3.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-30.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":26,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/31","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"31","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 31. (1 pkt)\nNa podstawie tekstów wykonaj polecenie.\nŹródło 1.\nPowstanie we wszystkim tym, co wzniosłe i piękne, i z tym wszystkim, co było też ludzką\nsłabością i miłością, odgrywa ważną rolę na drodze do odzyskania i utrwalenia niepodległości\nPolski [ ]. Wydaje mi się, jako historykowi tego okresu, a nie jako uczestnikowi, który był\nwtedy tego świadom, [ ] że dziś jeszcze nie umiemy w pełni ocenić, jak wielkie jest\nznaczenie wydarzeń Powstania Warszawskiego [ ].\nSpór o Powstanie. Powstanie Warszawskie w powojennej publicystyce polskiej 1945-1981,\noprac. D. Gawin, Warszawa 2004, s. 58.\nŹródło 2.\nPolskie klasy posiadające, obszarnicy i kapitaliści [ ] przez cały czas wojny przygotowywali\nsię\ndo\nobjęcia\nwładzy\nw\nPolsce\ndla\nrestauracji\nreżimu\nprzedwrześniowego\n[…]. Nie zamierzali oni zrezygnować z władzy. Postanowili za podszeptem swych anglo-\n-amerykańskich imperialistycznych protektorów za wszelką cenę nie dopuścić PKWN\ndo stolicy […]. Wykorzystując ofiarny patriotyzm ludu warszawskiego […] uknuli plan\nzbrodniczej dywersji, plan powstania w Warszawie.\nA.L. Sowa, Od Drugiej do Trzeciej Rzeczypospolitej (1945-2001),\n[w:] Wielka historia Polski, t. 10, Kraków 2001, s. 153.\nŹródło 3.\nŻadne hołdy, składane bohaterstwu tego zdziesiątkowanego pokolenia, nie potrafią zatrzeć\nprawdy, że krew przelana nie osiągnęła zamierzonych celów, że te cele dobrano wbrew\nrealnym możliwościom, że na ten raz jeszcze kładli młodzi swe życie, kierowani według\nstarej polskiej zasady, ujętej przez Norwida w formułę „energia sto a inteligencja trzy”.\nSpór o Powstanie. Powstanie Warszawskie w powojennej publicystyce polskiej 1945-1981,\noprac. D. Gawin, Warszawa 2004, s. 216.\nSpośród zacytowanych tekstów źródłowych wybierz ten, który jest charakterystyczny\ndla stalinowskiej publicystyki, i wpisz jego numer w wykropkowane miejsce. Odpowiedź\nuzasadnij.\nTekst źródłowy charakterystyczny dla stalinowskiej publicystyki oznaczono numerem\nUzasadnienie:\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":"Zadanie 31. (0-1)\nKorzystanie z informacji.\nWskazanie cech charakterystycznych okresu historycznego\n(II 6).\nPoprawna odpowiedź\nTekst - 2\nPrzykładowe uzasadnienia\n• typowa stylistyka wypowiedzi\n• jednoznaczne potępienie przywódców powstania\n• określenie: imperializm anglo-amerykański, typowe dla stylistyki zimnowojennej,\nczynienie Amerykanów współwinnych złej decyzji o wybuchu powstania\n• pogardliwe określenie władz polskich „reżimem przedwrześniowym”.\nSchemat punktowania\n1 p. - za dokonanie prawidłowego wyboru i właściwe uzasadnienie z jednym argumentem.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo za brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-31.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":28,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/32","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"32","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 32. (2 pkt)\nNa podstawie fragmentu artykułu Od niedzieli do niedzieli, który ukazał się w piśmie\n„Polska Zbrojna” w 1950 r., wykonaj polecenie.\nInwazja Coca-Cola na Francję i Europę Zachodnią jest przemyślana według stref\ngeograficznych, jest po prostu dublowaniem sieci amerykańskiej centrali szpiegowskiej.\nRozumiem teraz, dlaczego prezes centrali Coca-Cola [ ] był niedawno tak serdecznie\npodejmowany przez papieża. Chodziło nie tylko o sute napiwki za reklamę Coca-Cola, ale\nrównież o zbożną wspólną pracę na rzecz amerykańskiej centrali szpiegowskiej.\nFranciszkanie - szpiedzy Coca-Cola - nic się w świecie imperialistycznym nie odbywa dziś\nbez papieskiego błogosławieństwa.\nTeki edukacyjne IPN, Propaganda Polski Ludowej. Materiały dla ucznia, Łódź 2007, s. 27.\nW jaki sposób komunistyczna propaganda dążyła do zdyskredytowania Kościoła\nkatolickiego w oczach Polaków? Podaj dwa przykłady.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 32. (0-2)\nKorzystanie z informacji.\nKorzystanie z różnych źródeł informacji (II 7).\nPoprawna odpowiedź\nChciano zdyskredytować Kościół katolicki, oskarżając go\n• o prowadzenie działalności szpiegowskiej,\n• o pobieranie dużych sum od koncernu amerykańskiego.\nSchemat punktowania\n2 p. - za przytoczenie dwóch poprawnych przykładów.\n1 p. - za przytoczenie jednego poprawnego przykładu.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub za brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-32.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":29,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/33","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"33","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 33. (2 pkt)\nNa podstawie rysunku satyrycznego Mai Berezowskiej z 1951 r. wykonaj polecenie.\nDawniej - dziś\nSmaczki i zapachy PRL-u. Karykatura z lat 1944-1989, Warszawa 2008, s. 100.\nWyjaśnij, jakie przemiany społeczne i gospodarcze w Polsce po II wojnie światowej stały\nsię tematem przedstawionych rysunków.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n31.\n32.\n33.\nMaks. liczba pkt\n1\n2\n2\nUzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":"Zadanie 33. (0-2)\nKorzystanie z informacji.\nUwzględnianie zmian zachodzących w czasie (II 4).\nPoprawne odpowiedzi\nPrzemiana społeczna - zmiana roli kobiety w PRL: z gospodyń domowych, pracujących\nw domu przy piecu kuchennym, stały się osobami czynnymi zawodowo.\nPrzemiana gospodarcza - dzięki rozwojowi przemysłu ciężkiego stało się możliwe\nzatrudnienie kobiet w hutnictwie, przy wielkim piecu hutniczym.\nSchemat punktowania\n2 p. - za poprawne wyjaśnienie obu przemian.\n1 p. - za poprawne wyjaśnienie jednej z przemian.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-33.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":29,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/34","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"34","points":4,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 34. (4 pkt)\nNa podstawie treści mapy i własnej wiedzy wykonaj polecenie.\nMapa. Zmiany terytorialne w Europie w latach 40. i 50. XX wieku1 [fragment]\nNa podstawie: T. Judd, Powojnie. Historia Europy od roku 1945, Poznań 2010, s. 183.\n1Na mapie nie uwzględniono zmian terytorialnych w trakcie II wojny światowej na korzyść Niemiec.\nUzupełnij tabelę - podaj nazwy państw, w granicach których przed wybuchem II wojny\nświatowej, w 1939 r., znajdowały się miasta oznaczone na mapie numerami 1.-4.\nNumer\nNazwa państwa\n1.\n2.\n3.\n4.\nPoziom podstawowy\nMHI_1P","answer":null,"answer_text":"Zadanie 34. (0-4)\nKorzystanie z informacji.\nUwzględnianie zmian na mapie Europy po II wojnie\nświatowej (II 4).\nPoprawne odpowiedzi\n1. Niemcy [III Rzesza]\n2. Litwa [Republika Litwy]\n3. Polska - [II Rzeczpospolita, Rzeczpospolita Polska]\n4. Rumunia - [Królestwo Rumunii]\nSchemat punktowania\n4 p. - za podanie nazw czterech państw.\n3 p. - za podanie nazw trzech państw.\n2 p. - za podanie nazw dwóch państw.\n1 p. - za podanie nazwy jednego państwa.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub za brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-34.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":30,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad/35","paper_id":"historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa","number":"35","points":4,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 35. (4 pkt)\n35.1. W tabeli podano informacje o wybranych laureatach Pokojowej Nagrody Nobla.\nRozpoznaj te postaci i uzupełnij tabelę.\nRok\nprzyznania\nPokojowej\nNagrody\nNobla\nInformacje o laureacie\nLaureat\nA.\n1953\nAmerykański dowódca wojskowy, uczestnik\nI i II wojny światowej, polityk, twórca planu pomocy\ngospodarczej dla Europy po II wojnie światowej.\nB.\n1964\nPastor, działacz na rzecz zniesienia dyskryminacji\nrasowej, zamordowany w 1968 r. przez\nprzeciwników równouprawnienia Afroamerykanów\nw USA.\nC.\n1983\nDziałacz związkowy, polityk, współzałożyciel,\na następnie pierwszy przewodniczący Niezależnego\nSamorządnego Związku Zawodowego „Solidarność”,\nw latach 1990-1995 Prezydent RP.\nNa podstawie: Nowa encyklopedia powszechna PWN, t. 3, 4, 6, Warszawa 1996, s. 355, 102, 644.\n35.2. Wyjaśnij, jakie zasługi stanowiły podstawę do przyznania w 1994 r. Pokojowej\nNagrody Nobla politykom przedstawionym na fotografii w towarzystwie\nprezydenta USA.\nThe Illustrated History of the World, Florencja 2001, s. 250.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n34.\n35.1.\n35.2.\nMaks. liczba pkt\n4\n3\n1\nUzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\nMHI_1P\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2015-maj-matura-stara-podstawowa/zad-35.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":31,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2015 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"}]}