{"paper":{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","variant":null,"exam_pdf":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona.pdf","key_pdf":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona-odpowiedzi/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona-odpowiedzi.pdf","question_count":39,"source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/1","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1. (0-1)\nFragment dzieła greckiego geografa Strabona\nEufrat wylewa w początkach lata, a poczyna wzbierać na wiosnę, kiedy topnieją śniegi\nw Armenii tak, że z konieczności pola przemieniłyby się w jeziora, a następnie w bagnisko,\ngdyby się nie odprowadziło rowami i kanałami nadmiaru wody, tak jak w Egipcie wody Nilu.\nStąd powstały kanały. Wymagają zaś wielkiej pracy. Ziemia bowiem jest […] miękka\ni ustępliwa, tak, że prąd z łatwością ją unosi i ogałaca równiny, muł zaś wypełnia kanały\ni zapycha ich ujścia. […] [J]est obowiązkiem dobrego władcy przynieść wszelką możliwą\npomoc. Polega ona na tym, że przez obwałowanie nie dopuszcza się do nadmiernego wylewu,\nprzez oczyszczanie zaś kanałów i utrzymywanie otwartych ujść zapobiega się zamuleniu.\nTeksty źródłowe do nauki historii w szkole, nr 1, Warszawa 1959, s. 12-13.\nWyjaśnij, w jaki sposób warunki naturalne opisane w źródle wpływały na proces\ntworzenia się państw.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/2","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"2","points":null,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.\nFragment mowy jednego z filozofów starożytnych\n[P]óki mi tchu starczy, póki sił, bezwarunkowo nie przestanę filozofować i was pobudzać,\ni pokazywać drogę każdemu, kogo tylko spotkam, mówiąc, jak to zwykle, że ty, mężu zacny,\n[…] nie wstydzisz się dbać o pieniądze, […] a o […] prawdę […] ty nie dbasz ? […]\nBądźcie przekonani, że jeśli skażecie na śmierć mnie, takiego człowieka, jak mówię, nie\nzaszkodzicie więcej mnie niż sobie samym. […]\n[N]igdy żadnego nie spełniałem urzędu w państwie, tylkom raz należał do Wielkiej Rady\n[…], ale to było jeszcze za czasów demokracji w mieście. [J]eśli ktoś ma ochotę słuchać […],\nżadnemu tego nie broniłem; i ja nie rozmawiam za pieniądze, a bez pieniędzy […] pozwalam,\n[by każdy] mi pytania stawiał […].\n[…], Warszawa 1958, s. 111, 112, 115, 116, 117.","answer":null,"answer_text":"2.\n2.1.\n1. - P\n2. - P\n3. - F\n1 pkt\nza wszystkie\nelementy\n2\n2.2. C\n1 pkt\n3.\nPrzykładowa odpowiedź:\nPryncypat to forma ustrojowa (ustrój) w starożytnym\nRzymie [od 2 połowy I w. p.n.e.; od czasów Oktawiana\nAugusta (cesarza Augusta)], w którym władzę\nsprawowała jedna osoba zachowując pozory republiki\npoprzez sprawowanie wielu (kilku) urzędów\nrepublikańskich jednocześnie [co dawało jej realną\nwładzę w państwie].\n1 pkt za\npoprawne\nwyjaśnienie\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/2.1","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"2.1","points":1,"ptype":"true_false","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.1. (0-1)\nOceń prawdziwość zdań. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F - jeśli jest\nfałszywe.\n1.\nZacytowany fragment mowy wygłosił - według tradycji - Sokrates.\nP\nF\n2.\nFilozof, który - według tradycji wygłosił tę mowę, mieszkał\nw Atenach.\nP\nF\n3.\nMowa została - według tradycji - wygłoszona przed sądem, który\nfilozofa uniewinnił.\nP\nF\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"2.\n2.1.\n1. - P\n2. - P\n3. - F\n1 pkt\nza wszystkie\nelementy\n2\n2.2. C\n1 pkt\n3.\nPrzykładowa odpowiedź:\nPryncypat to forma ustrojowa (ustrój) w starożytnym\nRzymie [od 2 połowy I w. p.n.e.; od czasów Oktawiana\nAugusta (cesarza Augusta)], w którym władzę\nsprawowała jedna osoba zachowując pozory republiki\npoprzez sprawowanie wielu (kilku) urzędów\nrepublikańskich jednocześnie [co dawało jej realną\nwładzę w państwie].\n1 pkt za\npoprawne\nwyjaśnienie\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-2.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/2.2","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"2.2","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.2. (0-1)\nZaznacz poprawne dokończenie zdania.\nDo procesu sądowego, w czasie którego została wygłoszona cytowana mowa, doszło w okresie\nA. poprzedzającym reformy Drakona.\nB. między bitwą pod Maratonem a bitwą pod Termopilami.\nC. między bitwą u wybrzeży Salaminy a bitwą pod Cheroneją.\nD. po objęciu władzy królewskiej przez Aleksandra Macedońskiego.","answer":null,"answer_text":"2.\n2.1.\n1. - P\n2. - P\n3. - F\n1 pkt\nza wszystkie\nelementy\n2\n2.2. C\n1 pkt\n3.\nPrzykładowa odpowiedź:\nPryncypat to forma ustrojowa (ustrój) w starożytnym\nRzymie [od 2 połowy I w. p.n.e.; od czasów Oktawiana\nAugusta (cesarza Augusta)], w którym władzę\nsprawowała jedna osoba zachowując pozory republiki\npoprzez sprawowanie wielu (kilku) urzędów\nrepublikańskich jednocześnie [co dawało jej realną\nwładzę w państwie].\n1 pkt za\npoprawne\nwyjaśnienie\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-2.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/3","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"3","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3. (0-1)\nSłup milowy stawiany przy rzymskiej drodze\nE. Wipszycka, Cywilizacja starożytna, Warszawa 1999, s. 126.\nUdowodnij, że prezentowane źródło powstało w okresie pryncypatu. W odpowiedzi podaj\ndwa argumenty.\nTłumaczenie napisu: 79 [mil]. Imperator Cezar, syn\nboskiego Nerwy, Nerwa Trajan August Germański, Dacki,\ngdy miał uprawnienia trybuńskie po raz trzynasty,\nobwołany zwycięskim wodzem sześć razy, sprawujący\nkonsulat pięć razy, Ojciec Ojczyzny, zbudował drogę\nz Benewentu do Brundizjum za własne pieniądze.\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/4","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"4","points":null,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.\nDwuczęściowa miniatura z Ewangeliarza Ottona III, ok. 1000 r.\nNa podstawie: Encyklopedia szkolna. Historia, Warszawa 2004, s. 925.","answer":null,"answer_text":"4.\n4.1.\nPrzykładowa odpowiedź:\nUniwersalna koncepcja cesarza Ottona III zakładała\nutworzenie [odnowienie] Cesarstwa Rzymskiego\nzłożonego z [federacji] czterech chrześcijańskich\nkrajów: Romy (Italii), Galli (Francji), Germanii\n(Niemiec), Sclavinii (Słowiańszczyzny\nchrześcijańskiej, utożsamianej z Polską). Cesarz łączy\nwładzę religijną (symbolizowaną przez\nduchowieństwo) z władzą świecką (symbolizowaną\nprzez rycerstwo)\n1 pkt\nza\nidentyfikację\n4 postaci\nkobiecych\n1 pkt\nwyjaśnienie\nsymboliki\nwładzy\ncesarskiej\n3\n4.2.\nC. Ludolfingów\n1 pkt\n5.\nPrawidłowa odpowiedź: Tak\nPrzykładowe uzasadnienie:\nNa mapie istnieją państwa krzyżowców powstałe na\nskutek I krucjaty: Królestwo Jerozolimskie, Hrabstwo\nTrypolisu, Hrabstwo Edessy, Księstwo Antiochii.\n1 pkt\nza prawidłowe\nrozstrzygnięcie\ni uzasadnienie\n1\n6.\n1 - F\n2 - P\n3 - P\n1 pkt\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/4.1","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"4.1","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.1. (0-2)\nWyjaśnij, na czym polegała koncepcja uniwersalnego cesarstwa głoszona przez\nOttona III. W odpowiedzi odwołaj się do elementów graficznych z obu części miniatury.","answer":null,"answer_text":"4.\n4.1.\nPrzykładowa odpowiedź:\nUniwersalna koncepcja cesarza Ottona III zakładała\nutworzenie [odnowienie] Cesarstwa Rzymskiego\nzłożonego z [federacji] czterech chrześcijańskich\nkrajów: Romy (Italii), Galli (Francji), Germanii\n(Niemiec), Sclavinii (Słowiańszczyzny\nchrześcijańskiej, utożsamianej z Polską). Cesarz łączy\nwładzę religijną (symbolizowaną przez\nduchowieństwo) z władzą świecką (symbolizowaną\nprzez rycerstwo)\n1 pkt\nza\nidentyfikację\n4 postaci\nkobiecych\n1 pkt\nwyjaśnienie\nsymboliki\nwładzy\ncesarskiej\n3\n4.2.\nC. Ludolfingów\n1 pkt\n5.\nPrawidłowa odpowiedź: Tak\nPrzykładowe uzasadnienie:\nNa mapie istnieją państwa krzyżowców powstałe na\nskutek I krucjaty: Królestwo Jerozolimskie, Hrabstwo\nTrypolisu, Hrabstwo Edessy, Księstwo Antiochii.\n1 pkt\nza prawidłowe\nrozstrzygnięcie\ni uzasadnienie\n1\n6.\n1 - F\n2 - P\n3 - P\n1 pkt\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-4.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/4.2","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"4.2","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.2. (0-1)\nZaznacz poprawne dokończenie zdania.\nOtton III pochodził z dynastii\nA. Karolingów.\nB. Hohenstaufów.\nC. Ludolfingów.\nD. Hohenzollernów.\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"4.\n4.1.\nPrzykładowa odpowiedź:\nUniwersalna koncepcja cesarza Ottona III zakładała\nutworzenie [odnowienie] Cesarstwa Rzymskiego\nzłożonego z [federacji] czterech chrześcijańskich\nkrajów: Romy (Italii), Galli (Francji), Germanii\n(Niemiec), Sclavinii (Słowiańszczyzny\nchrześcijańskiej, utożsamianej z Polską). Cesarz łączy\nwładzę religijną (symbolizowaną przez\nduchowieństwo) z władzą świecką (symbolizowaną\nprzez rycerstwo)\n1 pkt\nza\nidentyfikację\n4 postaci\nkobiecych\n1 pkt\nwyjaśnienie\nsymboliki\nwładzy\ncesarskiej\n3\n4.2.\nC. Ludolfingów\n1 pkt\n5.\nPrawidłowa odpowiedź: Tak\nPrzykładowe uzasadnienie:\nNa mapie istnieją państwa krzyżowców powstałe na\nskutek I krucjaty: Królestwo Jerozolimskie, Hrabstwo\nTrypolisu, Hrabstwo Edessy, Księstwo Antiochii.\n1 pkt\nza prawidłowe\nrozstrzygnięcie\ni uzasadnienie\n1\n6.\n1 - F\n2 - P\n3 - P\n1 pkt\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-4.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/5","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"5","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5. (0-1)\nMapa Bliskiego Wschodu\nT. Manteuffel, Historia powszechna. Średniowiecze, Warszawa 2007, s. 192.\nRozstrzygnij, czy mapa przedstawia podział polityczny Bliskiego Wschodu powstały w\nwyniku pierwszej krucjaty. Odpowiedź uzasadnij, podając dwa argumenty.\nRozstrzygnięcie:\nUzasadnienie:\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/6","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"6","points":1,"ptype":"true_false","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6. (0-1)\nWykres. Lokacje na ziemiach polskich od 1220 do 1500 roku\nNa podstawie: D. Ostapowicz, S. Suchodolski, D. Szymikowski, Od Hammurabiego do Fukuyamy.\nOd starożytności do 1789 roku, Gdańsk 1999, s. 209.\nOceń prawdziwość poniższych zdań. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F - jeśli\njest fałszywe.\n1.\nW okresie rozbicia dzielnicowego liczba lokacji miast na ziemiach\npolskich nie ulegała zmianom.\nP\nF\n2.\nNajwyższy wskaźnik liczby lokacji przypada na rok koronacji\nWacława II na króla Polski.\nP\nF\n3.\nW pierwszej dekadzie po śmierci Kazimierza Wielkiego wskaźnik\nliczby lokacji miast spadał.\nP\nF\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/7","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"7","points":null,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7.\nŹródło 1. Paweł Włodkowic, Traktat o władzy papieża i cesarza w stosunku do niewiernych\n(1416) [fragment]\nNie należy niepokoić ani osób, ani majątków niewiernych, którzy chcą spokojnie żyć między\nchrześcijanami. […] Grzeszy więc władca, który ich pozbawia majątków bez przyczyny,\nalbowiem nawet papieżowi nie wolno im dóbr odbierać. […] Przywileje cesarskie, zezwalające\nKrzyżakom na zajmowanie ziem należących do niewiernych, nie dają im żadnej podstawy\nprawnej do tego. […] Krzyżacy, walcząc z niewiernymi, nigdy nie prowadzili wojny\nsprawiedliwej. […] Tego rodzaju napad na niewiernych, zwłaszcza przedsięwzięty bez słusznej\nprzyczyny, jest zaprzeczeniem miłości bliźniego. […] Nie wolno niewiernych przymuszać do\nprzyjmowania wiary chrześcijańskiej zbrojnie lub opresją, gdyż ten sposób jest krzywdą dla\nbliźnich, a także i dlatego, że nie należy robić rzeczy złych w celu osiągnięcia rzeczy dobrych.\n[…] Nikogo do wiary zmuszać nie należy, gdyż wiara nie może wynikać z przymusu,\na wymuszone modlitwy nie są miłe Bogu.\nPolska myśl demokratyczna w ciągu wieków. Antologia, Warszawa 1987, s. 30-31.\nŹródło 2. Fragment opracowania historycznego\nPaweł Włodkowic rozwinął […] tezy rektora Uniwersytetu Krakowskiego, Stanisława ze\nSkarbimierza, o prawie pogan do suwerennego bytu państwowego i niegodziwości nawracania\nich przemocą. Nie spotkało się to z uznaniem wszystkich uczestników soboru […].\nJ. Łojek, Kalendarz historyczny. Polemiczna historia Polski, Warszawa 1994, s. 39.","answer":"C","answer_text":"7.\n7.1. C. Konstancji\n1 pkt\n2\n7.2.\nZdający powinien wskazać, że uczestnicy soboru\nw Konstancji w większości nie akceptowali poglądów\nPawła Włodkowica, ponieważ Paweł Włodkowic zajął\nwobec misji prowadzonych przez Krzyżaków stanowisko\ninne niż to, które powszechnie obowiązywało.\n1 punkt za\npoprawne\nwyjaśnienie","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/7.1","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"7.1","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7.1. (0-1)\nZaznacz poprawne dokończenie zdania.\nSobór, o którym mowa w źródle 2., został zwołany w\nA. Nicei.\nB. Trydencie.\nC. Konstancji.\nD. Konstantynopolu.","answer":"C","answer_text":"7.\n7.1. C. Konstancji\n1 pkt\n2\n7.2.\nZdający powinien wskazać, że uczestnicy soboru\nw Konstancji w większości nie akceptowali poglądów\nPawła Włodkowica, ponieważ Paweł Włodkowic zajął\nwobec misji prowadzonych przez Krzyżaków stanowisko\ninne niż to, które powszechnie obowiązywało.\n1 punkt za\npoprawne\nwyjaśnienie","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-7.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/7.2","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"7.2","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7.2. (0-1)\nWyjaśnij opisaną w źródle 2. reakcję uczestników soboru na wystąpienie Pawła\nWłodkowica. W odpowiedzi odwołaj się do treści źródła 1.\nMHI_1R","answer":"C","answer_text":"7.\n7.1. C. Konstancji\n1 pkt\n2\n7.2.\nZdający powinien wskazać, że uczestnicy soboru\nw Konstancji w większości nie akceptowali poglądów\nPawła Włodkowica, ponieważ Paweł Włodkowic zajął\nwobec misji prowadzonych przez Krzyżaków stanowisko\ninne niż to, które powszechnie obowiązywało.\n1 punkt za\npoprawne\nwyjaśnienie","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-7.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/8","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"8","points":1,"ptype":"true_false","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8. (0-1)\nDzieła malarstwa i rzeźby europejskiej\nA.\nB.\nC.\nD.\nhttp://www.historiasztuki.com.pl\nOceń prawdziwość poniższych zdań. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F - jeśli\njest fałszywe.\n1. Motywem, do którego nawiązują wszystkie zaprezentowane dzieła,\njest pieta.\nP\nF\n2. Najwcześniej zostało stworzone dzieło oznaczone literą A.\nP\nF\n3. Dzieła oznaczone literami B i C są charakterystyczne dla estetyki\nrenesansu.\nP\nF\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"8.\n1 - P\n2 - F\n3 - F\n1 pkt\nza wszystkie\nelementy\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/9","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"9","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9. (0-1)\nŹródło 1. Rycina przedstawiająca wydarzenie z 1618 r.\nE. Wipszycka, H. Manikowska, A. Manikowski, W. Mędrzecki, Historia dla każdego,\nt. 1, Warszawa 2003, s. 325.\nŹródło 2. List Maksymiliana I Bawarskiego do papieża Pawła V [fragment]\nOkazał Bóg w końcu swą łaskę Matce św., Kościołowi, i pogromił Jego nieprzyjaciół,\nzłamawszy ich świetnym zwycięstwem, które słusznie przypisuje się zasłudze Boga. […]\nA zdaje się, że nie stało się to bez szczególnego zrządzenia Boga, iż starliśmy się\nz nieprzyjacielem w samą oktawę Wszystkich Świętych, a ta wypadła w […] niedzielę po\nZielonych Świętach, w której odczytuje się ewangelię: „Oddaj cesarzowi, co jest cesarskiego”.\nOddał to istotnie elektor-palatyn [Fryderyk V], chociaż wbrew swej woli, a skoro otrzymał\nwiadomość o klęsce swego wojska, uszedł z Pragi wraz ze swą małżonką, już tym samym\nprzyznając zwycięstwo armii katolickiej. […]\nNieprzyjaciel był liczny, nie brakło mu żołnierzy weteranów, a samo położenie dodawało\nmu otuchy, gdyż stawił się przeciwko nam na górze, przyległej do miasta Pragi.\nWiek XVI-XVIII w źródłach. […], oprac. M. Sobańska-Bondaruk, S.B. Lenard, Warszawa 1997, s. 238-239.\nRozstrzygnij, czy wydarzenia ukazane w źródłach 1. i 2. pozostają w związku\nprzyczynowo-skutkowym. Odpowiedź uzasadnij.\nRozstrzygnięcie:\nUzasadnienie:\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"9.\nRozstrzygnięcie: Tak\nPrzykładowe uzasadnienie:\nŹródło 1. odnosi się do defenestracji praskiej, która\nstała się bezpośrednią przyczyną wybuchu konfliktu\n[wojny trzydziestoletniej]. Źródło 2. natomiast odnosi\nsię do bitwy pod Białą Górą, która kończyła czeski etap\ntej wojny.\n1 pkt za\nprawidłowe\nrozstrzygnięcie\nz\nuzasadnieniem\n1\nWładca: Zygmunt III (Waza)\n1 pkt","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/10","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"10","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10. (0-2)\nInstrukcja dla nuncjusza papieskiego w Polsce [fragment]\nCo się tyczy teraźniejszego króla, sądzę, że jemu więcej niż komu innemu winniśmy tę\nzbawienną odmianę […]. Gdyby tedy jakiemu królowi polskiemu, dobremu katolikowi,\nprzyszło na myśl nie dawać godności tylko samym katolikom, mając - jak mówią - do rozdania\nokoło 23 tysięcy tak urzędów jak beneficjów, czyby tym sposobem bez żadnej namowy nie\nnawrócił w krótkim czasie całej szlachty, a z nią mieszczan i chłopów? I przeciwnie, gdyby na\nnieszczęście dostała się władza w ręce króla heretyka, czyby szafując łaski samym tylko\nstronnikom swej sekty, nie pociągnął natychmiast całego królestwa do herezji? […] Mamy […]\nciągle królów dobrych katolików, mianowicie teraźniejszego Szweda, który lubo zrodzony\nz ojca heretyka i wśród heretyckiego narodu, tak jest pobożny i gorliwy, że nie byłby lepszym\nkatolikiem, choćby się urodził i wychował w Rzymie. W ciągu bowiem długiego swego\npanowania, odmieniwszy senat, dokazał, że gdy przy wstąpieniu jego na tron było tylko trzech\nsenatorów katolików, teraz zaś tylko dwóch lubo trzech heretyków.\nTeksty źródłowe do nauki historii w szkole średniej, z. 36, Kraków 1923, s. 17.\nRozpoznaj władcę, który został nazwany w tekście teraźniejszym królem, i wykaż, że\ndziałania przez niego podjęte doprowadziły do zwycięstwa nurtu kontrreformacyjnego\nw Polsce.","answer":null,"answer_text":"10.\nPrzykładowe wyjaśnienie:\nKról dysponował prawem mianowania urzędników\npaństwowych, którzy z racji pełnienia swej funkcji\nzasiadali również w senacie - jednej z izb Sejmu. Król\nmógł wyznaczać na te stanowiska wyłącznie katolików,\ndoprowadzając w ten sposób do wzmocnienia obozu\nkontrreformacyjnego w Polsce.\n1 pkt\n2","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/11","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"11","points":null,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.\nŹródło 1. Ugoda hadziacka [fragment]\nReligia grecka starożytna […] aby przy swoich prerogatywach i wolnym używaniu\nnabożeństwa zostawała, póki język narodu ruskiego [sięga].\n[D]la lepszego tych paktów utwierdzenia hetman wojsk ruskich do końca życia hetmanem\nruskim i pierwszym w województwach kijowskim, bracławskim i czernihowskim senatorem\n[ma być].\n[P]ozwala temuż narodowi ruskiemu Jego Królewska Mość i Rzeczpospolita wolnych\npieczętarzy, marszałków i podskarbich i inne urzędy narodu ruskiego [mieć].\nŹródła i materiały do nauczania historii, red. S. Sierpowski, Warszawa 1998, s. 108-109.\nŹródło 2. List hetmana wielkiego koronnego Stanisława Rewery Potockiego do Jana\nKazimierza o skutkach ugody hadziackiej [fragment]\nPosłali [dowódcy wojsk rosyjskich] kopie przywilejów Waszej Królewskiej Mości pytając go,\nczy car takie im takie pakta [da]. [S]traszą Waszą Królewską Mość carem a cara Waszą\nKrólewską Mością.\nŹródła i materiały do nauczania historii, red. S. Sierpowski, Warszawa 1998, s. 110.\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"11.\n11.1.\nPrzykładowa odpowiedź\nDecyzje przedstawione w źródle 1. dotyczą nadania\nprawa do używania własnego języka, uznania religii\nprawosławnej, odrębnych urzędów, w tym osobnego\nhetmana wojsk ruskich. Dawało to sporą wewnętrzną\nniezależność [autonomię] ziemiom ruskim i stawiało na\npodobnych prawach, co Wielkie Księstwo Litewskie\nw Rzeczypospolitej Obojga Narodów, [ziemie ruskie\nstawały się równoprawnym członem Rzeczypospolitej]\n1 pkt\n2\n11.2.\nPrzykładowe odpowiedzi:\n• Postanowienia zawarte w źródle 1. miały być,\nwedług Potockiego, kartą przetargową\nw rokowaniach z Rosją.\n• Potocki daje do zrozumienia, że ugoda hadziacka\nmoże dla Kozaków stanowić narzędzie szantażu\n[gry politycznej] wobec Rosji.\n1 pkt","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/11.1","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"11.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.1. (0-1)\nWyjaśnij, dlaczego realizacja postanowień zawartych w źródle 1. mogła doprowadzić do\npowstania Rzeczypospolitej Trojga Narodów.","answer":null,"answer_text":"11.\n11.1.\nPrzykładowa odpowiedź\nDecyzje przedstawione w źródle 1. dotyczą nadania\nprawa do używania własnego języka, uznania religii\nprawosławnej, odrębnych urzędów, w tym osobnego\nhetmana wojsk ruskich. Dawało to sporą wewnętrzną\nniezależność [autonomię] ziemiom ruskim i stawiało na\npodobnych prawach, co Wielkie Księstwo Litewskie\nw Rzeczypospolitej Obojga Narodów, [ziemie ruskie\nstawały się równoprawnym członem Rzeczypospolitej]\n1 pkt\n2\n11.2.\nPrzykładowe odpowiedzi:\n• Postanowienia zawarte w źródle 1. miały być,\nwedług Potockiego, kartą przetargową\nw rokowaniach z Rosją.\n• Potocki daje do zrozumienia, że ugoda hadziacka\nmoże dla Kozaków stanowić narzędzie szantażu\n[gry politycznej] wobec Rosji.\n1 pkt","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-11.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/11.2","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"11.2","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.2. (0-1)\nWyjaśnij, jaką rolę w planach politycznych Kozaków miały odegrać - według autora\nźródła 2. - postanowienia zawarte w źródle 1.","answer":null,"answer_text":"11.\n11.1.\nPrzykładowa odpowiedź\nDecyzje przedstawione w źródle 1. dotyczą nadania\nprawa do używania własnego języka, uznania religii\nprawosławnej, odrębnych urzędów, w tym osobnego\nhetmana wojsk ruskich. Dawało to sporą wewnętrzną\nniezależność [autonomię] ziemiom ruskim i stawiało na\npodobnych prawach, co Wielkie Księstwo Litewskie\nw Rzeczypospolitej Obojga Narodów, [ziemie ruskie\nstawały się równoprawnym członem Rzeczypospolitej]\n1 pkt\n2\n11.2.\nPrzykładowe odpowiedzi:\n• Postanowienia zawarte w źródle 1. miały być,\nwedług Potockiego, kartą przetargową\nw rokowaniach z Rosją.\n• Potocki daje do zrozumienia, że ugoda hadziacka\nmoże dla Kozaków stanowić narzędzie szantażu\n[gry politycznej] wobec Rosji.\n1 pkt","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-11.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/12","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"12","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12. (0-1)\nFragment tekstu popularnonaukowego\nW pierwszej kolejności zadbano o finansowe podstawy funkcjonowania szkół. Przeznaczono\nna ten cel dobra pozostałe po kasacie jezuitów. Przed tą instytucją postawiono zadanie budowy\ncałkowicie nowego systemu oświaty w Rzeczypospolitej. Pierwszy raz w dziejach\nRzeczypospolitej stworzono jednolity system kształcenia na trzech poziomach. Na poziomie\npodstawowym funkcjonowały szkoły parafialne, na średnim szkoły wojewódzkie, natomiast\npoziom wyższy reprezentowały uniwersytety w Krakowie i w Wilnie, którym podlegały\nrównocześnie wszystkie szkoły. Opracowano regulaminy szkolne, zajęto się przygotowaniem\nnowych programów nauczania i podręczników.\nNa podstawie: B. Suchodolski, Dzieje kultury polskiej, Warszawa 1986, s. 186-187.\nPodaj stosowaną w historiografii pełną nazwę i rok powstania instytucji, której dotyczy\ntekst.\nNazwa:\nRok:\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"12.\nNazwa: Komisja Edukacji Narodowej\nRok: 1773\n1 pkt za dwa\nelementy\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/13","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"13","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13. (0-1)\nFotografia. Łazienki Królewskie - Pałac na Wodzie\nwww.otowarszawa.pl\nZaznacz poprawne dokończenie zdania.\nBudynek widoczny na fotografii został wzniesiony w stylu\nA. barokowym.\nB. klasycystycznym.\nC. manierystycznym.\nC. secesyjnym.","answer":"B","answer_text":"13.\nB\n1 pkt\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/14","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"14","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14. (0-2)\nAkt prawny z epoki [fragment]\nW imię Przenajświętszej i Nierozdzielnej Trójcy! Pod wpływem wielkich wydarzeń lat\nostatnich, a zwłaszcza pod wpływem dobrodziejstw wyświadczonych przez Opatrzność Boską\ntym państwom, które z ufnością nadzieje swe jedynie w niej pokładały, doszli ich Cesarskie\ni Królewskie Mości: Cesarz Austrii, Król Pruski i Cesarz Rosji, do przekonania o konieczności\noparcia stosunków wzajemnych na wzniosłych prawdach, które głosi nauka Boskiego\nZbawiciela.\nWiek XIX w źródłach […], oprac. M. Sobańska-Bondaruk, S.B. Lenard, Warszawa 1998, s. 75-76.\nPodaj stosowaną w historiografii nazwę sojuszu powołanego mocą powyższego aktu\ni wyjaśnij jego polityczny cel.\nNazwa sojuszu:\nWyjaśnienie celu:\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"14.\nNazwa: Święte Przymierze\nPrzykładowe wyjaśnienie:\nTwórcy Świętego Przymierza chcieli utrwalenia ładu\nustanowionego na kongresie wiedeńskim [zobowiązali\nsię do współpracy przeciw wszelkim próbom\nnaruszenia tego ładu].\n1 pkt za\nnazwę\n1 pkt za\nwyjaśnienie\ncelu\n2","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/15","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"15","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15. (0-1)\nHerb Królestwa Polskiego, wzór z 1815 roku\nW. Sienkiewicz, Ilustrowana encyklopedia dziejów Polski, Warszawa 2011, s. 108.\nWyjaśnij, w jaki sposób symbolika herbu ukazuje brak suwerenności Królestwa\nPolskiego. W odpowiedzi odwołaj się do dwóch elementów graficznych herbu.\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"15.\nPrzykładowe wyjaśnienie:\nO braku suwerenności Królestwa Polskiego świadczy\nfakt, że godło Polski [biały orzeł] zostało umieszczone\nna tle dwugłowego orła carskiego [godła Rosji]\n1 pkt za\nwyjaśnienie z\nodwołaniem\ndo elementów\ngraficznych\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-15.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/16","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"16","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16. (0-1)\nAugust Barbier, Atak pod Węgrowem [fragment]\nPotem poborca ze zbirów pomocą,\nPrzyszedł dla cara wybierać żołnierzy,\nNa kwiat narodu napadając nocą,\nBy z najpiękniejszej złupić kraj młodzieży.\nI tnąc latorośl wśród szczepów zarodu,\nNa długo odjąć drzewu możność płodu.\nWięc trzeba było jąć się kos, oręży,\nBy stoczyć walkę choćby z piorunami,\nUmrzeć, by umrzeć, bo w Polsce nie ciężej,\nWolnym i dumnym upaść pod kulami,\nNiż dnie swe kończyć od rodziny z dala,\nJak podły żołdak w służbie u Moskala.\nhttps://pl.wikisource.org\nZaznacz poprawne dokończenie zdania i uzasadnij swój wybór, odwołując się do treści\nwiersza.\nWiersz wskazuje na przyczynę wybuchu\nA. insurekcji kościuszkowskiej.\nB. powstania listopadowego.\nC. Wiosny Ludów na ziemiach polskich.\nD. powstania styczniowego.\nUzasadnienie:","answer":"D","answer_text":"16.\nOdpowiedź: D\nPrzykładowe uzasadnienie:\nW wierszu znajduje się nawiązanie do nadzwyczajnego\npoboru do wojska carskiego [branki], co stało się\nbezpośrednią przyczyną wybuchu powstania\nstyczniowego.\n1 pkt za dwa\nelementy\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-16.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/17","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"17","points":null,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17.\nŹródło 1. Adres księcia Ludwika do wyborców z 27 XI 1848 r. [fragment]\nW przededniu wyboru pierwszego urzędnika Rzeczypospolitej1 imię moje przedstawia się\nWam jako symbol porządku i bezpieczeństwa. […] [I]m więcej mnie osłania pamięć cesarza\ni kieruje Waszym głosowaniem, tym bardziej czuję się zobowiązanym do wyjaśnienia Wam\nmoich zasad i poglądów. […] Nie jestem człowiekiem ambitnym, marzącym […] o koronie\ncesarskiej […]. Gdybym został wybrany prezydentem […], poświęciłbym się całkowicie […]\ndziełu utrwalania […] wielkiej i silnej Rzeczypospolitej. Uważałbym za punkt honoru […]\npozostawienie, po czterech latach, memu następcy władzy wzmocnionej […].\nTeksty źródłowe do nauki historii w szkole średniej, nr 53, Lwów 1939, s. 3.\n1Pierwszy urzędnik Rzeczypospolitej - prezydent republiki.\nMHI_1R\nŹródło 2. Francuski rysunek satyryczny z 1848 r. [fragment]\nKsiążę Ludwik pożycza nieużywane ubranie swego stryja\nNa podstawie: http://oll.libertyfund.org\nŹródło 3. Uchwała francuskiego Senatu, listopad 1852 r. [fragment]\nArt. 1. Godność cesarska jest przywrócona. […]\nArt. 2. Godność cesarska jest dziedziczna […].\nWiek XIX w źródłach. Wybór tekstów źródłowych dla nauczycieli historii, studentów i uczniów,\noprac. M. Sobańska-Bondaruk, S.B. Lenard, Warszawa 1998, s. 254.","answer":null,"answer_text":"17.\n17.1.\nPrzykładowa odpowiedź\nKsiążę odwoływał się do tradycji napoleońskiej.\nŚwiadczy o tym:\n• wręczenie przez przedstawionego na rysunku\ncesarza Napoleona stroju swojemu bratankowi\nodniesienie w źródle 2. do „pamięci cesarza”\nNapoleona I.\n1\nza\nprawidłowe\nwskazanie\ntradycji i\nodniesienie\ndo obu źródeł\n2\n17.2.\nRozstrzygnięcie: nie.\nPrzykładowe uzasadnienie:\nW źródle 1. Ludwik Napoleon stwierdził, że nie będzie\nsię starał o koronę cesarską, a źródło 3. informuje\no wprowadzeniu ponownie tej godności w państwie.\nfrancuskim.\nZdający może także zauważyć, że w źródle 1. Ludwik\nNapoleon deklarował przekazanie władzy\nprezydenckiej następcy po czteroletniej kadencji, co\nokazało się nieprawdą.\nUwaga: w uzasadnieniu wystarczy jeden argument.\n1 pkt\nza\nprawidłowe\nrozstrzygnięc\nie\ni uzasadnieni\ne","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-17.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/17.1","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"17.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17.1. (0-1)\nWyjaśnij, do jakiej tradycji nawiązano w źródłach 1. i 2. W odpowiedzi odwołaj się do\nobu źródeł.","answer":null,"answer_text":"17.\n17.1.\nPrzykładowa odpowiedź\nKsiążę odwoływał się do tradycji napoleońskiej.\nŚwiadczy o tym:\n• wręczenie przez przedstawionego na rysunku\ncesarza Napoleona stroju swojemu bratankowi\nodniesienie w źródle 2. do „pamięci cesarza”\nNapoleona I.\n1\nza\nprawidłowe\nwskazanie\ntradycji i\nodniesienie\ndo obu źródeł\n2\n17.2.\nRozstrzygnięcie: nie.\nPrzykładowe uzasadnienie:\nW źródle 1. Ludwik Napoleon stwierdził, że nie będzie\nsię starał o koronę cesarską, a źródło 3. informuje\no wprowadzeniu ponownie tej godności w państwie.\nfrancuskim.\nZdający może także zauważyć, że w źródle 1. Ludwik\nNapoleon deklarował przekazanie władzy\nprezydenckiej następcy po czteroletniej kadencji, co\nokazało się nieprawdą.\nUwaga: w uzasadnieniu wystarczy jeden argument.\n1 pkt\nza\nprawidłowe\nrozstrzygnięc\nie\ni uzasadnieni\ne","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-17.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/17.2","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"17.2","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17.2. (0-1)\nNa podstawie informacji zawartych w źródle 3. rozstrzygnij, czy książę Ludwik dotrzymał\nobietnic, o których mowa w źródle 1. Odpowiedź uzasadnij.\nRozstrzygnięcie:\nUzasadnienie:\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"17.\n17.1.\nPrzykładowa odpowiedź\nKsiążę odwoływał się do tradycji napoleońskiej.\nŚwiadczy o tym:\n• wręczenie przez przedstawionego na rysunku\ncesarza Napoleona stroju swojemu bratankowi\nodniesienie w źródle 2. do „pamięci cesarza”\nNapoleona I.\n1\nza\nprawidłowe\nwskazanie\ntradycji i\nodniesienie\ndo obu źródeł\n2\n17.2.\nRozstrzygnięcie: nie.\nPrzykładowe uzasadnienie:\nW źródle 1. Ludwik Napoleon stwierdził, że nie będzie\nsię starał o koronę cesarską, a źródło 3. informuje\no wprowadzeniu ponownie tej godności w państwie.\nfrancuskim.\nZdający może także zauważyć, że w źródle 1. Ludwik\nNapoleon deklarował przekazanie władzy\nprezydenckiej następcy po czteroletniej kadencji, co\nokazało się nieprawdą.\nUwaga: w uzasadnieniu wystarczy jeden argument.\n1 pkt\nza\nprawidłowe\nrozstrzygnięc\nie\ni uzasadnieni\ne","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-17.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/18","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"18","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18. (0-1)\nMaszyna germanizacyjna, karykatura z 1904 r.\nE. Wipszycka, H. Manikowska, A. Manikowski, W. Mędrzecki, Historia dla każdego,\nt. 2, Warszawa 2003, s. 156.\nWyjaśnij, jak autorzy rysunku oceniali skuteczność polityki germanizacyjnej.\nW odpowiedzi odwołaj się do dwóch elementów graficznych.","answer":null,"answer_text":"18.\nPrzykładowa odpowiedź:\nPolityka okazała się nieskuteczna. Władze pruskie\nstosowały wiele metod germanizacyjnych o czym\nświadczą napisy na maszynie:\n• szkoła - zakaz nauczania w języku polskim\n• prawo - ustawa kagańcowa\nJednak mimo tak rozbudowanych metod o czym może\nświadczyć wielkość maszyny, nie udaje się\nzgermanizować Polaków. Z maszyny wychodzi\nczłowiek w stroju polskim, co świadczy o\nnieskuteczności metod stosowanych przez rząd państwa\nniemieckiego.\n1 pkt za\nodpowiedź z\nodwołaniem\ndo elementów\ngraficznych\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-18.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/19","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"19","points":null,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 19.\nŹródło 1. Fragment wspomnień\nWiadomość o wyborze Piłsudskiego […] zastała mnie w Warszawie i cieszyłem się z tego\nwespół z innymi piłsudczykami. Jednak tego samego dnia, […] otrzymałem […] wiadomość\ntelefoniczną od premiera Bartla, że Piłsudski wyboru nie przyjął, a mnie zaproponował jako\nswego kandydata. […] Czułem, że zakreślona konstytucją […] rola […] nie zdoła mi dać\nżadnego zadowolenia. Uważałem się przy tym za najmniej powołanego do zajmowania\nstanowiska związanego głównie z reprezentacją. Ja, [który] od blisko 30 lat z wielką energią\n[…] oddawałem się pracy naukowo-twórczej, miałem nagle z tym wszystkim zerwać.\nhttp://www.pilsudski.org\nMHI_1R\nŹródło 2. Rysunek satyryczny z czasopisma „Mucha”, 1926 r.\nProsto z Wiejskiej. Sejm i Senat II Rzeczypospolitej w karykaturze i satyrze,\nWrocław - Warszawa - Kraków 1990, s. 91.","answer":null,"answer_text":"19.\n19.1.\nImię i nazwisko: Ignacy Mościcki\nFunkcja: Prezydent RP\n1 pkt za dwa\nelementy\n2\n19.2.\nRozstrzygnięcie: tak.\nPrzykładowe uzasadnienia:\n• W źródle 1. pada stwierdzenie, że konstytucja\ndaje prezydentowi małe uprawnienia, a na\nrysunku w satyryczny sposób - płyn w retorcie\n- ukazano, jak temu zaradzono przez\nzwiększenie uprawnień prezydenta -\n[„pełnomocnictwa” w noweli sierpniowej].\n• W źródle 1. jest mowa o tym, że autor\nwspomnień był naukowcem, do którego\nzadzwonił ówczesny [został nim po przewrocie\nmajowym] premier, a na rysunku ukazano\nnaukowca w pracowni chemicznej, a więc\nIgnacego Mościckiego, który był profesorem\nchemii.\n• Rysunek dotyczy postaci, która w 1926 r.\notrzymała specjalne pełnomocnictwa [napis na\nnaczyniu], wzmacniające jej pozycję w\npaństwie. W źródle 1. wspomniano, że\nkonstytucja marcowa, którą przedstawiono na\nrysunku leżącą na stoliku, dawała prezydentowi\nwładzę głownie „reprezentacyjną”.\nUwaga: Zadający ma podać tylko jeden argument.\n1 pkt\nza\nrozstrzygnięc\nie\ni uzasadnieni\ne","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-19.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/19.1","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"19.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 19.1. (0-1)\nPodaj imię i nazwisko autora wspomnień zacytowanych w źródle 1. oraz funkcję, na którą\nPiłsudski zaproponował go jako kandydata.\nImię i nazwisko:\nFunkcja:","answer":null,"answer_text":"19.\n19.1.\nImię i nazwisko: Ignacy Mościcki\nFunkcja: Prezydent RP\n1 pkt za dwa\nelementy\n2\n19.2.\nRozstrzygnięcie: tak.\nPrzykładowe uzasadnienia:\n• W źródle 1. pada stwierdzenie, że konstytucja\ndaje prezydentowi małe uprawnienia, a na\nrysunku w satyryczny sposób - płyn w retorcie\n- ukazano, jak temu zaradzono przez\nzwiększenie uprawnień prezydenta -\n[„pełnomocnictwa” w noweli sierpniowej].\n• W źródle 1. jest mowa o tym, że autor\nwspomnień był naukowcem, do którego\nzadzwonił ówczesny [został nim po przewrocie\nmajowym] premier, a na rysunku ukazano\nnaukowca w pracowni chemicznej, a więc\nIgnacego Mościckiego, który był profesorem\nchemii.\n• Rysunek dotyczy postaci, która w 1926 r.\notrzymała specjalne pełnomocnictwa [napis na\nnaczyniu], wzmacniające jej pozycję w\npaństwie. W źródle 1. wspomniano, że\nkonstytucja marcowa, którą przedstawiono na\nrysunku leżącą na stoliku, dawała prezydentowi\nwładzę głownie „reprezentacyjną”.\nUwaga: Zadający ma podać tylko jeden argument.\n1 pkt\nza\nrozstrzygnięc\nie\ni uzasadnieni\ne","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-19.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/19.2","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"19.2","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 19.2. (0-1)\nRozstrzygnij, czy autor źródła 1. to postać przedstawiona w źródle 2. Odpowiedź\nuzasadnij, podając jeden argument.\nRozstrzygnięcie:\nUzasadnienie:\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"19.\n19.1.\nImię i nazwisko: Ignacy Mościcki\nFunkcja: Prezydent RP\n1 pkt za dwa\nelementy\n2\n19.2.\nRozstrzygnięcie: tak.\nPrzykładowe uzasadnienia:\n• W źródle 1. pada stwierdzenie, że konstytucja\ndaje prezydentowi małe uprawnienia, a na\nrysunku w satyryczny sposób - płyn w retorcie\n- ukazano, jak temu zaradzono przez\nzwiększenie uprawnień prezydenta -\n[„pełnomocnictwa” w noweli sierpniowej].\n• W źródle 1. jest mowa o tym, że autor\nwspomnień był naukowcem, do którego\nzadzwonił ówczesny [został nim po przewrocie\nmajowym] premier, a na rysunku ukazano\nnaukowca w pracowni chemicznej, a więc\nIgnacego Mościckiego, który był profesorem\nchemii.\n• Rysunek dotyczy postaci, która w 1926 r.\notrzymała specjalne pełnomocnictwa [napis na\nnaczyniu], wzmacniające jej pozycję w\npaństwie. W źródle 1. wspomniano, że\nkonstytucja marcowa, którą przedstawiono na\nrysunku leżącą na stoliku, dawała prezydentowi\nwładzę głownie „reprezentacyjną”.\nUwaga: Zadający ma podać tylko jeden argument.\n1 pkt\nza\nrozstrzygnięc\nie\ni uzasadnieni\ne","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-19.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/20","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"20","points":1,"ptype":"true_false","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 20. (0-1)\nZnaczek pocztowy z okresu II RP\nhttp://katalogznaczkow.net\nOceń prawdziwość poniższych zdań. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F - jeśli\njest fałszywe.\n1.\nTreść rysunku nawiązuje do wymarszu Pierwszej Kompanii Kadrowej.\nP\nF\n2.\nZnaczek pocztowy powstał za życia Józefa Piłsudskiego.\nP\nF\n3.\nNa znaczku przedstawiono postać Naczelnego Wodza Polskich Sił\nZbrojnych w 1939 roku.\nP\nF","answer":null,"answer_text":"20.\n1-P\n2-F\n3-F\n1 pkt za\nwszystkie\nelementy\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-20.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/21","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"21","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 21. (0-2)\nŹródło 1. Obraz przedstawiający wydarzenie z okresu II wojny światowej\nhttp://wpolityce.pl\nMHI_1R\nŹródło 2. Współczesny mural w Ostrowcu Świętokrzyskim\nhttps://02varvara.wordpress.com\nRozpoznaj postaci polskich duchownych i wyjaśnij okoliczności ich śmierci.\nŹródło 1.\nPostać:\nOkoliczności śmierci:\nŹródło 2.\nPostać:\nOkoliczności śmierci:\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"21.\nŹródło 1.\nPostać: św. o. Maksymilian Maria Kolbe\nOkoliczności śmierci: zginął w obozie\nkoncentracyjnym w Oświęcimiu, [oddając życie za\ninnego więźnia].\nŹródło 2.\nPostać: bł. ks. Jerzy Popiełuszko\nOkoliczności śmierci: został zamordowany przez\nSłużbę Bezpieczeństwa [za działalność opozycyjną,\norganizował Msze św. za Ojczyznę].\nPo 1 pkt za\ndwa\nelementy:\nrozpoznanie\npostaci i\nwyjaśnienie\nokoliczności\nśmierci\n2","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-21.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/22","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"22","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 22. (0-1)\nKarykatura Artura Szyka, opublikowana w USA\nNapis na rysunku: Dwóch załatwionych, został jeszcze jeden.\nhttps://www.slideshare.net\nPrzeanalizuj rysunek i zaznacz poprawne dokończenie zdania. Uzasadnij swój wybór,\nodwołując się do własnej wiedzy.\nKarykatura mogła powstać najwcześniej w\nA. I połowie 1944 r.\nB. II połowie 1944 r.\nC. I połowie 1945 r.\nD. II połowie 1945 r.\nUzasadnienie:\nMHI_1R","answer":"C","answer_text":"22.\nOdpowiedź: C\nUzasadnienie:\nZdający powinien w odpowiedzi wskazać, że po\nwyeliminowaniu Włoch [Benito Mussolini] z wojny, w maju\n1945 r. zostały pokonane Niemcy [Adolf Hitler], natomiast\nw stanie wojny, aż do września 1945 r. pozostawała jeszcze\nJaponia [Hirohito].\n1 pkt za\nprawidłową\nodpowiedź i\nuzasadnienie\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-22.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":20,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/23","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"23","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 23. (0-1)\nMapa. Aktywność zbrojna oddziałów polskiego podziemia niepodległościowego w okresie\nstyczeń 1946 - kwiecień 1947.\nhttp://pamiec.pl\nWyjaśnij przyczynę braku aktywności zbrojnej oddziałów polskiego podziemia\nniepodległościowego w zachodniej części terytorium państwa polskiego.\ngranica państwowa\ngranice województw\nakcje zbrojne, rozbicie posterunków\nMO, ataki na więzienia, ataki na siedziby\nUB\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"23.\nPrzykładowa odpowiedź:\nAktywność zbrojna polskiego podziemia\nniepodległościowego nie mogła się rozwinąć na\nziemiach zachodnich [tzw. ziemiach odzyskanych],\nponieważ nie było tam zaplecza społecznego. Ziemie te\nzostały opuszczone przez Niemców i w ich miejsce\nstopniowo sprowadzali się Polacy, głównie repatrianci.\n1 pkt\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-23.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/24","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"24","points":2,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 24. (0-2)\nFotografia. Napisy na witrynach sklepowych\n„Mówią Wieki” 2004, nr 3, s. 12.\nWyjaśnij, w jakich okolicznościach i gdzie (podaj nazwę państwa) wykonano tę fotografię.\nOkoliczności:\nNazwa państwa:","answer":"A","answer_text":"24.\nOkoliczności:\nInterwencja państw Układu Warszawskiego (w tym\nwojsk PRL) w Czechosłowacji wymierzona przeciwko\ndemokratycznym przemianom w tym kraju\nzapoczątkowanym przez A. Dubceka.\nNazwa państwa: Czechosłowacja\n1 pkt za\nokoliczności\n1 pkt za\nnazwę\npaństwa\n2","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-24.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":22,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/25","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"25","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 25. (0-1)\nUlotka\nNa podstawie: www.karta.org.pl\nMHI_1R\nZaznacz poprawne dokończenie zdania. Uzasadnij swój wybór, podając dwa argumenty.\nUlotka powstała w związku z wyborami parlamentarnymi w latach\nA. sześćdziesiątych XX w.\nB. siedemdziesiątych XX w.\nC. osiemdziesiątych XX w.\nD. dziewięćdziesiątych XX w.\nUzasadnienie:","answer":"C","answer_text":"25.\nDokończenie zdania\nC. osiemdziesiątych.\nPrzykładowe argumenty uzasadnienia:\nZ treści ulotki wynika, że\n• ulotka zawiera nawiązanie do wprowadzenia stanu\nwojennego w grudniu 1981 roku;\n• treść ulotki informuje o powstaniu Solidarności w\n1980 roku;\n• wybory należy zbojkotować, ponieważ będą\nsfałszowane.\n1 punkt za\npoprawne\ndokończenie\nzdania wraz z\nuzasadnienie\nm\nzawierającym\ndwa\nargumenty\n1","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-25.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":22,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/26","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"26","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 26. (0-2)\nRysunek satyryczny z epoki\nhttp://coldwareraweb.weebly.com\nPodaj stosowaną w historiografii nazwę i rok wydarzenia, do którego odnosi się powyższy\nrysunek. Uzasadnij swoją odpowiedź.\nNazwa i rok wydarzenia:\nUzasadnienie:\nMHI_1R","answer":null,"answer_text":"26.\nNazwa i rok: Rozpad ZSRR, 1991\nUzasadnienie:\nNa rysunku widzimy tonący statek z napisem USSR,\nktóry jest angielską wersją nazwy ZSRR [Związek\nRadziecki, Związek Sowiecki], a wokół niego - niczym\nszalupy - małe statki z napisami\nradzieckich/sowieckich republik [które uciekają z\ntonącego okrętu].\n1 pkt za\nnazwę i rok\nwydarzenia\n1 pkt za\nuzasadnienie\n2\nZadanie 27.\nTemat 1.\nPoziom IV\n(9-12 pkt)\nZdający:\n• wyjaśnił złożoność zjawisk historycznych, ukazując różne ich aspekty,\n(polityczny, społeczno-gospodarczy i kulturowy);\n• poprawnie przeprowadził selekcję i hierarchizację wykorzystanych\ninformacji;\n• poprawnie wyjaśnił związki przyczynowo-skutkowe;\n• trafnie i w pełni wykorzystał materiał źródłowy;\n• sformułował wnioski i ocenę oraz podsumował rozważania.\nPoziom III\n(6-8 pkt)\nZdający:\n• dokonał celowej i trafnej selekcji faktów, świadczącej o rozumieniu\nich znaczenia i hierarchii;\n• w większości poprawnie ukazał związki przyczynowo-skutkowe ;\n• przedstawił omawiane zagadnienia w ujęciu dynamicznym (np. charakter\nreform Drakona, Klejstenesa i Peryklesa);\n• scharakteryzował wady zalety demokracji ateńskiej i podjął próbę\nformułowania wniosków;\n• podjął próbę oceny.\nPoziom II\n(3-5 pkt)\nZdający:\n• przedstawił częściową faktografię, która jest potrzebna do opracowania\ntematu (np. opisał instytucje demokratycznych Aten);\n• podjął próbę uporządkowania podanej faktografii;\n• podjął próbę wyjaśnienia związków przyczynowo-skutkowych\n(np. wpływ warunków naturalnych na specyfikę ustrojową Aten);\n• podjął próbę zestawienia wad i zalet demokracji ateńskiej.\nPoziom I\n(1-2 pkt)\nZdający:\n• w kilku/kilkunastu zdaniach odniósł się do tematu;\n• podał kilka faktów związanych z tematem, zwykle bez wskazywania\nzwiązków między nimi (np. sąd skorupkowy);\n• poprawnie umieścił rozważania w czasie i w przestrzeni.\nTemat 2.\nPoziom IV\n(9-12 pkt)\nZdający:\n• wyjaśnił złożoność zjawisk historycznych, ukazując różne ich aspekty\n(polityczny, społeczno-gospodarczy i kulturowy);\n• poprawnie przeprowadził selekcję i hierarchizację wykorzystanych\ninformacji;\n• poprawnie wyjaśnił związki przyczynowo-skutkowe;\n• sformułował trafne wnioski i ocenę oraz podsumował rozważania.\nPoziom III\n(6-8 pkt)\nZdający:\n• dokonał celowej i trafnej selekcji faktów, świadczącej o rozumieniu\nich znaczenia i hierarchii;\n• w większości poprawnie ukazał związki przyczynowo-skutkowe\n(np. wpływ zagrożenia ze strony Zakonu na sojusz polsko-litewski w\nczasach Łokietka; wpływ unii polsko-litewskiej na wybuch wojny\nz Zakonem);\n• przedstawił omawiane zagadnienia w ujęciu dynamicznym;\n• ocenił wpływ stosunków Polski z Zakonem na relacje polsko-litewskie.\nPoziom II\n(3-5 pkt)\nZdający:\n• przedstawił częściową faktografię, która jest potrzebna do opracowania\ntematu (np. wojna trzynastoletnia, unia w Krewie);\n• podjął próbę uporządkowania podanej faktografii;\n• podjął próbę charakterystyki stosunków polsko-krzyżackich w XIV-XV\nw. i ich wpływu na relacje polsko-litewskie;\n• podjął próbę oceny.\nPoziom I\n(1-2 pkt)\nZdający:\n• w kilku/kilkunastu zdaniach odniósł się do tematu,\n• podał kilka faktów związanych z tematem, zwykle bez wskazywania\nzwiązków między nimi (np. wielka wojna z Zakonem);\n• poprawnie umieścił rozważania w czasie i w przestrzeni.\nTemat 3.\nPoziom IV\n(9-12 pkt)\nZdający:\n• wyjaśnił złożoność zjawisk historycznych, ukazując różne ich aspekty,\n(polityczne, militarne, społeczno-gospodarcze, kulturowe);\n• poprawnie przeprowadził selekcję i hierarchizację wykorzystanych\ninformacji;\n• poprawnie wyjaśnił związki przyczynowo-skutkowe (np. wpływ wojen na\nupowszechnienie się ideologii sarmackiej wśród szlachty);\n• zajął stanowisko wobec problemu zawartego w temacie i w pełni je\nuzasadnił;\n• trafnie i w pełni wykorzystał materiał źródłowy;\n• sformułował wnioski i ocenę oraz podsumował rozważania.\nPoziom III\n(6-8 pkt)\nZdający:\n• dokonał celowej i trafnej selekcji faktów, świadczącej o rozumieniu\nich znaczenia i hierarchii (np. aktywność Rzeczypospolitej w ramach Ligi\nŚwiętej);\n• w większości poprawnie ukazał związki przyczynowo-skutkowe;\n• przedstawił omawiane zagadnienia w ujęciu dynamicznym;\n• podjął próbę formułowania wniosków dotyczących pozycji\nmiędzynarodowej Rzeczypospolitej w XVII w.;\n• zajął stanowisko wobec określenia zawartego w temacie i częściowo je\nuzasadnił.\n• w większości wykorzystał materiał źródłowy.\nPoziom II\n(3-5 pkt)\nZdający:\n• przedstawił częściową faktografię, która jest potrzebna do opracowania\ntematu (np. potop szwedzki, bitwa pod Wiedniem);\n• podjął próbę uporządkowania podanej faktografii;\n• podjął próbę wyjaśnienia związków przyczynowo-skutkowych\n(np. wyznaniowy kontekst wojen prowadzonych przez Rzeczpospolitą);\n• podjął próbę zajęcia stanowisko wobec określenia zawartego w temacie\ni jego uzasadnienia.\n• podjął próbę wykorzystania załączonych materiałów źródłowych\ni przywołania ich w tekście pracy.\nPoziom I\n(1-2 pkt)\nZdający:\n• w kilku/kilkunastu zdaniach odniósł się do tematu,\n• podał kilka faktów związanych z tematem, zwykle bez wskazywania\nzwiązków między nimi;\n• poprawnie umieścił rozważania w czasie i w przestrzeni;\n• nieudolnie wykorzystał źródła.\nTemat 4.\nPoziom IV\n(9-12 pkt)\nZdający:\n• wyjaśnił złożoność zjawisk historycznych, ukazując różne ich aspekty\n(np. gospodarczy, społeczny, kulturowy, polityczny),\n• poprawnie przeprowadził selekcję i hierarchizację wykorzystanych\ninformacji,\n• trafnie i w pełni wykorzystał materiał źródłowy,\n• poprawnie wyjaśnił związki przyczynowo-skutkowe,\n• podsumował rozważania,\n• sformułował wnioski i ocenę, wskazując pozytywne i negatywne\nkonsekwencje kolonializmu zarówno dla metropolii, jak i jej zamorskich\nposiadłości.\nPoziom III\n(6-8 pkt)\nZdający:\n• dokonał celowej i trafnej selekcji faktów, świadczącej o rozumieniu\nich znaczenia i hierarchii,\n• w większości poprawnie ukazał związki przyczynowo-skutkowe (np.\nuzależnienie formy kolonializmu od stopnia rozwoju cywilizacyjnego\nludności zamieszkałej na danym obszarze, wpływ władz kolonialnych na\ntworzenie się nowych elit wśród ludności kolonii),\n• przedstawił omawiane zagadnienia w ujęciu dynamicznym,\n• w większości wykorzystał materiał źródłowy,\n• podjął próbę formułowania wniosków,\n• podjął próbę oceny polityki państw kolonialnych.\nPoziom II\n(3-5 pkt)\nZdający:\n• przedstawił częściową faktografię, która jest potrzebna do opracowania\ntematu,\n• podjął próbę uporządkowania podanej faktografii,\n• podjął próbę wyjaśnienia związków przyczynowo-skutkowych (np.\nwyjaśnił wpływ rozwoju gospodarczego metropolii na poszukiwanie\nrynków zbytu, źródeł surowców i taniej siły roboczej, wpływ\nEuropejczyków na szerzenie wiary chrześcijańskiej oraz wpływ władz\nkolonialnych na szerzenie oświaty i higieny wśród mieszkańców kolonii,\nwpływ kolonializmu na niszczenie miejscowych kultur oraz\nwykorzystywanie niewolniczej pracy mieszkańców kolonii),\n• podjął próbę wykorzystania załączonych materiałów źródłowych\ni przywołania ich w pracy.\nPoziom I\n(1-2 pkt)\nZdający:\n• w kilku/kilkunastu zdaniach odniósł się do tematu, nawiązując do treści\nzawartych w materiale źródłowym,\n• podał kilka faktów związanych z tematem, zwykle bez wskazywania\nzwiązków między nimi (np. kolonizacja Afryki w XIX w., powstanie\nbrytyjskiego imperium kolonialnego, rywalizacja między państwami\neuropejskimi o posiadłości kolonialne),\n• poprawnie umieścił rozważania w czasie i w przestrzeni;\n• nieudolnie wykorzystał źródła.\nTemat 5.\nPoziom IV\n(9-12 pkt)\nZdający:\n• wyjaśnił złożoność zjawisk historycznych, ukazując różne ich aspekty\n(np. polityczne, społeczne i kulturowe przejawy odwilży);\n• poprawnie przeprowadził selekcję i hierarchizację wykorzystanych\ninformacji;\n• poprawnie wyjaśnił związki przyczynowo-skutkowe;\n• wyjaśnił genezę i ocenił następstwa „Października 1956”\nz uwzględnieniem kontekstu międzynarodowego (np. wpływ przemian w\nPolsce na rewolucję węgierską 1956 r.);\n• sformułował trafne wnioski i ocenę oraz podsumował rozważania.\nPoziom III\n(6-8 pkt)\nZdający:\n• dokonał celowej i trafnej selekcji faktów, świadczącej o rozumieniu\nich znaczenia i hierarchii (np. śmierć Bieruta, poznański czerwiec,\n„puławianie” i „natolińczycy”; zwolnienie Prymasa Wyszyńskiego);\n• w większości poprawnie ukazał związki przyczynowo-skutkowe;\n• przedstawił omawiane zagadnienia w ujęciu dynamicznym;\n• wyjaśnił genezę i ocenił następstwa „Października 1956”;\n• podjął próbę formułowania wniosków.\nPoziom II\n(3-5 pkt)\nZdający:\n• przedstawił częściową faktografię, która jest potrzebna do opracowania\ntematu (np. tajny referat Chruszczowa na XX zjeździe KPZR, tzw. mała\nstabilizacja);\n• podjął próbę uporządkowania podanej faktografii;\n• podjął próbę wyjaśnienia związków przyczynowo-skutkowych;\n• podjął próbę wyjaśnienia genezy i oceny następstw „Października 1956”.\nPoziom I\n(1-2 pkt)\nZdający:\n• w kilku/kilkunastu zdaniach odniósł się do tematu,\n• podał kilka faktów związanych z tematem, zwykle bez wskazywania\nzwiązków między nimi (np. objecie władzy przez Władysława Gomułkę);\n• poprawnie umieścił rozważania w czasie i w przestrzeni.\nPrzy przyznawaniu punktów na określonym poziomie w zadaniu rozszerzonej odpowiedzi, egzaminator\nbędzie uwzględniał również poprawność językową i stylistyczną oraz estetykę pracy.","solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-26.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":23,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"},{"id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/27","paper_id":"historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"27","points":12,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2018,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 27. (0-12)\n1. Ateńska droga do demokracji. Scharakteryzuj ewolucję ustroju starożytnych Aten (VII-V w.\np.n.e.) oraz wady i zalety ustroju tego miasta-państwa w V w. p.n.e.\n2. Scharakteryzuj stosunki polsko-krzyżackie w XIV-XV w. i oceń ich wpływ na relacje\nmiędzy Królestwem Polskim a Wielkim Księstwem Litewskim w tym okresie.\n3. Rzeczpospolita jako przedmurze chrześcijaństwa. Oceń trafność tego określenia w stosunku\ndo międzynarodowej roli państwa polsko-litewskiego w XVII wieku. W pracy wykorzystaj\nmateriały źródłowe (s. 24-26).\n4. Scharakteryzuj politykę kolonialną państw europejskich w XIX i na początku XX w. oraz\nustosunkuj się do słów J.R. Kiplinga, który określił kolonializm „brzemieniem białego\nczłowieka”1. W pracy wykorzystaj materiały źródłowe (s. 27-28).\n5. Wyjaśnij genezę „polskiego października” i oceń jego następstwa.\nMateriały źródłowe do tematu 3.\nŹródło A. Instrukcja dla nuncjusza G.B. Lancellotiego, 14 XII 1622 r. [fragment]\nPolska jest zewsząd prawie przez nieprzyjaciół religii katolickiej, mahometanów,\nschizmatyków, heretyków otoczona. Z jednej bowiem strony Turek, Siedmiogrodzianie,\nWołosza, […] grożą jej pomimo sojuszów nową wojną, podczas gdy Tatarzy, dzicz przywykła\ndo łupieży i niemogąca utrzymać się bez niej, wpada od czasu do czasu na Ruś i Podole.\nZ drugiej Moskwa, żałująca straty obszernego kraju, łączy się z nieprzyjaciółmi Polski,\nwyglądając pory odzyskania onego. Z innej Szwed, nie przestając na przywłaszczeniu\ndziedzicznego państwa króla polskiego, urywa co może z elekcyjnego […]. W innej stronie\nmargrabia brandenburski i książę pomorski, którzy jako hołdownicy im większe mają dla niego\nobowiązki, tym więcej starają mu się szkodzić, łączą się ze Szwedem, z protestantami\nniemieckimi, z Holendrami przeciw katolikom; tak iż Polska zewsząd […]. Powinni tedy król,\nbiskupi, senatorowie, ministrowie mieć ciągle zwróconą uwagę na części skrajne, nie pozwalać\nherezji szerzyć się od granic ku środkowi, nie dopuszczać zarażonych cudzoziemców,\nmianowicie kaznodziejów, wspierać misje i cokolwiek stan duchowny dla pokrzepienia wiary\nobmyśli: pewną albowiem jest rzeczą, że z poróżnienia umysłów zasianego przez sekty wylęgła\nsię niezgoda pomiędzy obywatelami, za nią poszło nieposłuszeństwo, bunty, a na koniec ujma\nniemniej potęgi, jak godności króla i Rzplitej.\nTeksty źródłowe do nauki historii w szkole średniej, z. 36, Kraków 1923, s. 9.\nMHI_1R\nŹródło B. Medal wybity na pamiątkę zawarcia Ligi świętej w 1684 r.\nPostacie na medalu: INNOCENTY XI PAPIEŻ, LEOPOLD I CESARZ, JAN III KRÓL,\nMARCANTONIO GIUSTINIAN DOŻA WENECKI\nhttp://wilanow-palac.pl\nŹródło C. J. Suchodolski, Obrona Jasnej Góry [obraz z 1875 r.]\nhttps://pl.wikipedia.org\nMHI_1R\nŹródło D. Portret szlachcica w stroju sarmackim\nhttp://www.wilanow-palac.pl\nMHI_1R\nMateriały źródłowe do tematu 4.\nŹródło A. Cywilizacja - karykatura holenderska , ok. 1890 r.\nG. Szelągowska, K. Szelągowska, Dzieje nowożytne i najnowsze 1815-1939.\nĆwiczenia źródłowe z historii dla szkół średnich, t. IV, Warszawa 1999, s. 23.\nŹródło B. Budowa kolei w Kongu Belgijskim, 1891-1898\nW samym Kongu boom kauczukowy przyspieszył budowę […] linii kolejowej […].\n[Pracownicy] ulegali wypadkom, dyzenterii, ospie, […] malarii, a sytuacje jeszcze pogarszało\nzłe jedzenie i nieustanne chłosty, wymierzane przez dwunastu strażników […]. Nierzadko\nbrakowało miejsc do spania dla robotników, a ci, którzy stawiali opór, musieli pracować\nw łańcuchach. […] Legenda powtarzana w całej Afryce mówi, że każdy podkład kolejowy\nkosztował życie jednego Afrykanina […]. W 1898 roku […] pierwsza krótka […] kolej […]\nwyruszyła z Matadi do Stanley Pool. Na miejscu czekał na nią wielki udekorowany […] namiot,\nw którym państwowi urzędnicy, wojskowi, przedstawiciele kolei oraz biskup ucztowali\ni wznosili toast za króla [Belgów] Leopolda. […] Na dawnej trasie karawan, którą zastąpił\npociąg, wzniesiono pomnik: trzy naturalnej wielkości postaci tragarzy […]. Podpis głosił:\nKOLEJ WYZWOLIŁA ICH OD NOSZENIA CIĘŻARÓW.\nA. Hochschild, Duch Leopolda. […], Warszawa 2012, s. 217-219.\nMHI_1R\nŹródło C. Fotografia. Francuska Afryka Zachodnia, 1913 r.\nhttp://exhibitions.nypl.org\nŹródło D. Tabela. Posiadłości kolonialne państw europejskich w 1914 r.\nMetropolie\nObszar\n(w mln km2)\nLudność\n(w mln)\nWielka Brytania\n33,50\n400,0\nFrancja\n10,60\n56,0\nNiemcy\n2,70\n12,0\nBelgia\n2,35\n15,5\nPortugalia\n2,35\n7,0\nHolandia\n2,15\n38,0\nWłochy\n1,80\n1,6\nJ. Szpak, Historia gospodarcza powszechna, Warszawa 2003, s. 196.\nMHI_1R\nna temat nr\nMHI_1R\nMHI_1R\nMHI_1R\nMHI_1R\nMHI_1R\nMHI_1R\nMHI_1R\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/historia-2018-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-27.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":24,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · czerwiec 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura"}]}