{"paper":{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","variant":null,"exam_pdf":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona.pdf","key_pdf":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi.pdf","question_count":26,"source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/1","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"1","points":4,"ptype":"closed","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1. (0-4)\nPrzyjrzyj się poniższym zdjęciom i wykonaj polecenia.\nA.\nB.\nC.\nD.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nOdbiór wypowiedzi\ni wykorzystanie zawartych\nw nich informacji.\n1.3) Zdający rozpoznaje dzieła różnych epok, stylów oraz\nkierunków sztuk plastycznych, potrafi umiejscowić je\nw czasie i w przestrzeni geograficznej.","solution":null,"image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/1.1","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"1.1","points":2,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.1. (0-2)\nPodaj nazwy miast, w których znajdują się katedry przedstawione na fotografiach.\nA\nB\nC\nD","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.1. (0-2)\nSchemat punktowania\n2 p. - za 4 poprawne odpowiedzi.\n1 p. - za 3 - 2 poprawne odpowiedzi.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\nA. Mediolan\nB. Londyn\nC. Piza\nD. Gniezno","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**A. Mediolan\nB. Londyn\nC. Piza\nD. Gniezno**\n\n## Sposob 1 - rozpoznanie budowli po cechach wizualnych\nA. Katedra w Mediolanie (Duomo di Milano) - gotycka, biala marmurowa fasada ze sterczynami, pinaklami i posagami; jedna z najwiekszych katedr gotyckich swiata, w polnocnych Wloszech.\nB. Katedra sw. Pawla w Londynie (St Paul's Cathedral) - barokowa, proj. Christophera Wrena (1675-1710), charakterystyczna wielka kopula na beczce, dwie wiezy od frontu; dominuje nad panorama londynskiej City.\nC. Katedra w Pizie (Duomo di Pisa) - romanska, bialomarmurowa bazylika z galeriami kolumn na fasadzie; slynny zespol katedralny z Krzywa Wieza (dzwonnica).\nD. Katedra w Gnieznie - gotycka, pierwsza metropolia koscielna Polski (prymasowska); na glownym portalu Drzwi Gnieznienskie (ok. 1175) ze scenami z zycia sw. Wojciecha.\n\n## Sposob 2 - kontekst geograficzny i historyczny\nKazda z czterech katedr jest symbolem koscielnym swojego panstwa lub regionu:\n- Mediolan: stolic archidiecezji, gotyk lombardzki (XIV-XIX w.)\n- Londyn: glowna katedra anglikanska, rekonstruowana po Wielkim Pozarze 1666\n- Piza: romanski zespol katedralny, wzor \"stylu pizanskiego\" dla Toskanii\n- Gniezno: kolebka Kosciola w Polsce, miejsce koronacji pierwszych krolow polskich\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 1.1, max 2 pkt):\n> - **2 pkt** - 4 poprawne odpowiedzi\n> - **1 pkt** - 2-3 poprawne odpowiedzi\n> - **0 pkt** - 1 lub 0 poprawnych / brak odpowiedzi\n\nCo zapamietac? Cztery charakterystyczne katedry: Mediolan (gotyk wloski, sterczyny), Londyn (barok, kopula Wrena), Piza (romanizm, Krzywa Wieza), Gniezno (gotyk, Drzwi Gnieznienskie).","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-1.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/1.2","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"1.2","points":2,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.2. (0-2)\nZidentyfikuj katedry na podstawie zamieszczonych niżej informacji. Wpisz w tabeli litery\n(A.-D.), którymi oznaczono opisane katedry.\nLp.\nOpis\nOznaczenie literowe\nkatedry\n1.\nJej architektem był Christopher Wren.\n2.\nW obecnej formie została zbudowana najwcześniej ze\nwszystkich tu widocznych.\n3.\nJeden z jej portali zdobią drzwi ze scenami\nz życia św. Wojciecha.\nMHS_1R","answer":"B, C, D","answer_text":"Zadanie 1.2. (0-2)\nSchemat punktowania\n2 p. - za 3 poprawne odpowiedzi.\n1 p. - za 2 poprawne odpowiedzi.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\nL.p.\nOpis\nOznaczenie\nliterowe katedry\n1.\nJej architektem był Christopher Wren.\nB.\n2.\nW obecnej formie została zbudowana najwcześniej ze\nwszystkich tu widocznych.\nC.\n3.\nJeden z jej portali zdobią drzwi ze scenami\nz życia św. Wojciecha.\nD.","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**1. B (Katedra sw. Pawla w Londynie)\n2. C (Katedra w Pizie)\n3. D (Katedra w Gnieznie)**\n\n## Sposob 1 - analiza opisow i dopasowanie do budowli\n1. Architektem byl Christopher Wren - jednoznacznie wskazuje na katedre sw. Pawla w Londynie (B). Wren zaprojektowal ja po Wielkim Pozarze Londynu 1666; budowa trwala 1675-1710.\n2. Zbudowana najwczesniej - sposrod czterech katedr najstarsza w obecnej formie jest katedra w Pizie (C). Budowe rozpoczeto ok. 1063 r.; romanizm poprzedza gotyk i barok. Katedra w Gnieznie rowniez jest stara (XII w.), lecz Piza jest od niej wczesniejsza w obecnym ksztalcie.\n3. Drzwi ze scenami z zycia sw. Wojciecha - Drzwi Gnieznienskie (ok. 1175 r.) to brązowe drzwi zdobiace portal katedry w Gnieznie (D); 18 kwater przedstawia zycie i meczenstwo sw. Wojciecha.\n\n## Sposob 2 - chronologia czterech katedr\n- Piza (C): romanizm, pocz. budowy 1063 r. - NAJSTARSZA\n- Gniezno (D): gotyk, XII-XV w.\n- Mediolan (A): gotyk, budowa 1386-1965 (oficjalnie)\n- Londyn (B): barok, 1675-1710 - NAJNOWSZA\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 1.2, max 2 pkt):\n> - **2 pkt** - 3 poprawne odpowiedzi\n> - **1 pkt** - 2 poprawne odpowiedzi\n> - **0 pkt** - 1 lub 0 poprawnych / brak odpowiedzi\n> - **Akceptowane warianty:** kolejnosc wierszy nieistotna, liczy sie poprawne przyporzadkowanie\n\nCo zapamietac? Christopher Wren = Londyn (barok). Piza = najwczesniejszy romanizm (XI w.). Drzwi Gnieznienskie = Gniezno, sw. Wojciech.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-1.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/2","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"2","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2. (0-1)\nWybierz właściwe zakończenie zdań. Zaznacz właściwą odpowiedź.\nTechnika frotażu była typowa dla twórczości\nA. Stanisława Wyspiańskiego.\nB. Giorgia de Chirico.\nC. Umberta Boccioniego.\nD. Maxa Ernsta.\nAkwatinta to technika\nA. graficzna, w której wykorzystuje się kwas.\nB. graficzna, w której wykorzystuje się matrycę z drewna akacjowego.\nC. malarska, w której spoiwem jest białko jaja.\nD. malarska, niekryjąca, w której farba rozpuszcza się w wodzie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2. (0-1)\nOdbiór wypowiedzi\ni wykorzystanie zawartych\nw nich informacji.\n1.8) Zdający zna […] podstawowe techniki plastyczne\n[…], przypisując te techniki artystom, którzy się w nich\nspecjalizowali.\n1.10) Zdający zna, poprawnie stosuje oraz definiuje terminy\ni pojęcia z zakresu historii sztuki.\nSchemat punktowania\n1 p. - za 2 poprawne odpowiedzi.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\nTechnika frotażu była typowa dla twórczości\nD.\nAkwatinta to technika\nA.","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Zdanie 1: D. Maxa Ernsta\nZdanie 2: A. graficzna, w ktorej wykorzystuje sie kwas**\n\n## Sposob 1 - analiza technik artystycznych\nFrotaz (fr. frotter = pocierac): technika polegajaca na pocieraniu grafitem lub kredka po papierze polozonym na chropowatej powierzchni, co daje obraz przypadkowej faktury. Wynaleziona ok. 1925 r. przez Maxa Ernsta (niem. surrealisty). Ernst stosowat frotaz do kreowania onirycznych, podswiadomych obrazow - wpisuje sie to w surrealizm. Pozostali artyci: Wyspianki (Mloda Polska), de Chirico (metafizyk), Boccioni (futurysta) - nie stosowali frotazu.\n\nAkwatinta: technika grafiki wglebnej (intaglio). Na plyte miedziana nasyca sie ziarnami kalafonii lub asfaltu, co po prazeniu tworzy porowata powierzchnie; nastepnie plyte zanurza sie w kwasie (stad: graficzna z kwasem). Kwas wgryza sie miedzy ziarenka, tworzac tonek zdolny do druku plamami szaroci. Nie jest to technika malarska ani drzewna.\n\n## Sposob 2 - eliminacja blednych odpowiedzi\nZdanie 1:\n- A (Wyspianki) - witraze, pastele, Mloda Polska\n- B (de Chirico) - malarstwo metafizyczne, surrealistyczne wnetrza\n- C (Boccioni) - futuryzm, dynamika, \"Formy w przestrzeni\"\n- D (Ernst) - SURREALIZM, frotaz, grattage, decalcomanie\n\nZdanie 2:\n- B (drewno akacjowe) - to opis linorytu lub drzeworytu\n- C (bialko jaja) - to opis tempery jajecznej\n- D (farba w wodzie) - to opis akwareli\n- A (kwas) - AKWATINTA, technika graficzna wglebna\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 2, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - obie odpowiedzi poprawne: D i A\n> - **0 pkt** - jedna lub obie odpowiedzi bledne / brak odpowiedzi\n\nCo zapamietac? Frotaz = Max Ernst (surrealizm, pocieranie przez papier). Akwatinta = grafika wglebna z kwasem (efekt plam szarosci, jak u Goi).","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/3","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"3","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3. (0-1)\nZaznacz spośród wymienionych poniżej (A.-F.) trzy dzieła sztuki znajdujące się\nw zbiorach Muzeów Watykańskich.\nA. Szkoła ateńska Rafaela\nB. Dama z gronostajem Leonarda da Vinci\nC. posąg konny Marka Aureliusza\nD. Grupa Laokoona\nE. Złożenie do grobu Caravaggia\nF. Bitwa pod Grunwaldem Jana Matejki","answer":"A, D, E","answer_text":"Zadanie 3. (0-1)\nOdbiór wypowiedzi\ni wykorzystanie zawartych\nw nich informacji.\n1.7) Zdający wiąże dzieło z miejscem, w którym się znajduje\n(muzea, galerie, kościoły, miasta).\nSchemat punktowania\n1 p. - za 3 poprawne odpowiedzi.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\nA, D, E","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**A, D, E**\n(Szkola atenska, Grupa Laokoona, Zlozenie do grobu Caravaggia)\n\n## Sposob 1 - analiza lokalizacji dziel\nA. Szkola atenska Rafaela (1509-1511) - fresk w Stanza della Segnatura w Palacach Watykanskich. Rafaela zamowil papie Julius II. TAK - w Watykanie.\nB. Dama z gronostajem Leonarda da Vinci (ok. 1489-90) - Muzeum Czartoryskich w Krakowie. NIE - w Polsce.\nC. Posag konny Marka Aureliusza - oryginalna rzezba na Kapitolu w Rzymie (Muzea Kapitolinskie), kopia na placu. NIE - Watykanu nie dotyczy.\nD. Grupa Laokoona (I w. p.n.e.) - hellenistyczna rzezba z Rodos, odkryta w 1506 r. w Rzymie; od razu trafia do zbiorow papieskich. Eksponowana w Muzeum Pio-Clementino. TAK - w Watykanie.\nE. Zlozenie do grobu Caravaggia (1602-03) - obraz zamowiony do kaplicy w kosciele; przechowywany w Pinakotece Watykanskiej. TAK - w Watykanie.\nF. Bitwa pod Grunwaldem Jana Matejki (1878) - Muzeum Narodowe w Warszawie. NIE - w Polsce.\n\n## Sposob 2 - skojarzenia kolekcji watykanskiej\nMuzea Watykanskie (Musei Vaticani) mieszcza: Kaplice Sykstyns. (Michala Aniola), Stanze Rafaela, Pinakoteke Watykanska (m.in. Caravaggio), Muzeum Pio-Clementino (antyk: Laokoon, Apollo Belwederski, Torso Belwederskie). Nie ma dziel z kolekcji polskich ani poza-watykanskich rzezb rzymskich.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 3, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - zaznaczone dokladnie: A, D, E (wszystkie trzy i tylko te trzy)\n> - **0 pkt** - inna kombinacja lub brak odpowiedzi\n\nCo zapamietac? Watykanska trójca: Rafael (Szkola atenska - fresk), Laokoon (antyk grecki w zbiorach papieza), Caravaggio (Zlozenie do grobu - Pinakoteka).","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/4","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"4","points":1,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4. (0-1)\nRozpoznaj funkcję obrazów przedstawionych na ilustracjach.\nFunkcja:\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n1.1.\n1.2.\n2.\n3.\n4.\nMaks. liczba pkt\n2\n2\n1\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\nMHS_1R","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4. (0-1)\nOdbiór wypowiedzi\ni wykorzystanie zawartych\nw nich informacji.\n1.12) Zdający potrafi wskazać funkcję dzieła […].\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawną odpowiedź.\n0 p. - za brak odpowiedzi lub odpowiedź błędną.\nPoprawna odpowiedź\nFunkcja: sepulkralna (portrety trumienne) / upamiętniająca / komemoratywna","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Funkcja: sepulkralna (upamietniajaca / komemoratywna)**\n\n## Sposob 1 - analiza formy i kontekstu dziela\nPredstawione obrazy to typowe polskie portrety trumienne z okresu baroku (XVII-XVIII w.). Charakterystyczne cechy:\n- Podklad w ksztalcie szesciokata lub osmiokata, wycinany z blachy blaszanej\n- Realistyczne, indywidualizowane wizerunki szlachcicow\n- Czesto inskrypcje z danymi zmarlego i herbami rodzinnymi\n- Mocowane na przedniej scianie trumny podczas uroczystosci pogrzebowych (ceremonia sarmatska)\n\nFunkcja: SEPULKRALNA (lacinska sepulcrum = grob) - zwiazana ze smiercia, pogrzebem, upamietnaniem zmarlych. Portret byl integralnym elementem pompа funebris (okazalych pogrebow szlachty) i sluzyl upamietnieniu twarzy (fizjonomii) zmarlego.\n\n## Sposob 2 - kontekst kultury sarmatskiej\nSarmatyzm - ideologia szlachty polskiej XVII-XVIII w., gloryfikujaca szlacheckie korzenie i tradycje. Portret trumienny wyrazal: kult przodkow i pamieci o zmarlych, splendor rodu (herby), wiare w zycie po smierci. Wyjatkowy w skali europejskiej: tylko w Polsce portret byl integralnie zwiazany z obrz. pogrzebowym.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 4, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - odpowiedz zawiera: sepulkralna LUB upamietniajaca LUB komemoratywna LUB pogrzebowa\n> - **0 pkt** - inna funkcja lub brak odpowiedzi\n> - **Akceptowane warianty:** \"zwiazana z kultem zmarlych\", \"pogrzebowa\", \"funeralna\"\n\nCo zapamietac? Portret trumienny = polski barok + sarmatyzm + funkcja SEPULKRALNA (pogrzebowa). Szesciokatna blaszana forma przybijana do trumny podczas ceremonii.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/5","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"5","points":4,"ptype":"closed","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5. (0-4)\nPrzyjrzyj się poniższym reprodukcjom i podaj:\na) autora;\nb) styl lub kierunek reprezentowany przez dzieło;\nA.\na)\nb)\nB.\nC.\na)\nb)\na)\nb)\nc) imię postaci, która jest przedstawiona na wszystkich trzech obrazach.\nMHS_1R","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5. (0-4)\nOdbiór wypowiedzi\ni wykorzystanie zawartych\nw nich informacji.\n1.4) Zdający przyporządkowuje twórczość poszczególnych\nartystów do stylów i kierunków, w obrębie których tworzyli.\n1.11) Zdający zna podstawowe motywy ikonograficzne,\nrozpoznaje świętych […] po atrybutach i sposobach\nprzedstawień.\nSchemat punktowania\n3 p. - za poprawne wskazanie autora i stylu w 3 przykładach.\n2 p. - za poprawne wskazanie autora i stylu w 2 przykładach.\n1 p. - za poprawne wskazanie autora i stylu w 1 przykładzie.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\nA.\na) Giotto / Giotto di Bondone\nb) protorenesans / gotyk / trecento\nB.\na) El Greco / Dominicos Theotokopulos\nb) manieryzm\nC.\na) Rafael Santi / Rafael\nb) renesans / odrodzenie / cinquecento\nc)\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawną odpowiedź.\n0 p. - za brak odpowiedzi lub odpowiedź błędną.\nPoprawna odpowiedź\nśw. Jan Chrzciciel","solution":"**5.A.** ## Poprawna odpowiedz\n**a) Giotto / Giotto di Bondone\nb) protorenesans / gotyk / trecento**\n\n## Sposob 1 - analiza dziela\nFresk z Kaplicy Scrovegnich (Cappella degli Scrovegni) w Padwie, namalowany ok. 1304-1306. Giotto di Bondone (ok. 1267-1337) stworzyl tu jeden z przelomowych zespolow malarskich sredniowiecznej Europy.\nCechy charakterystyczne dla Giotta:\n- Plasycznosc postaci - figury maja ciaz. trzywymiarowy, solidne cialo pod szatami (przejscie od plaskiej ikonografii byzantynskiej)\n- Zlociste tlo - tradycja gotyku i malarstwa tablicowego sredniowiecza\n- Niebieskie niebo - nowatorskie dla epoki, obserwacja natury\n- Indywidualizacja twarzy, wyraz emocji\n- Narracyjnosc sceny religijnej\n\n## Sposob 2 - kontekst epoki\nGiotto tworzy na przelomic. XIII/XIV w. (trecento = XIV w.). Uwazany jest za ojca malarstwa europejskiego i prekursora renesansu. Styl okreslany jest jako PROTORENESANS (przejscie od sredniowiecza do renesansu) lub TRECENTO (wl. stulecie - XIV w.). Formalnie frescje Giotta naleza rowniez do gotyku wloskiego, stad CKE akceptuje wszystkie trzy terminy.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 5.A, max 1 pkt w ramach zad. 5):\n> - **1 pkt** (w systemie calosciowym) - poprawny autor I styl\n> - **Akceptowane:** Giotto di Bondone; protorenesans / gotyk / trecento\n\nCo zapamietac? Giotto = Kaplica Scrovegnich = Padwa = protorenesans / trecento. Przelomowy realizm i plastykosc postaci - \"odkrycie\" trzeciego wymiaru w malarstwie.\n\n**5.B.** ## Poprawna odpowiedz\n**a) El Greco / Dominicos Theotokopulos\nb) manieryzm**\n\n## Sposob 1 - analiza stylistyczna dziela\nObraz przedstawia sw. Jana Chrzciciela - patron ten jest rozpoznawalny po atrybutach: krzyz (z trzciny lub drewna), baranek u stop (Agnus Dei), szata z wielbladziej skory. Cechy stylu rozpoznawalne jako El Greco:\n- Wydluzone, smukle proporcje ciala - deformacja realistycznych proporcji\n- Dramatyczne, ciemnobladoniebieskie niebo (typowe dla Toledo)\n- Intensywne, zimne kolory (blekity, szarosci, zielen)\n- Ekspresyjny wyraz twarzy i gestow\n- Wertykalizm kompozycji (kompozycja pionowa)\nEl Greco (Dominicos Theotokopulos, 1541-1614) - urodzony na Krecie, ksztalcil sie w Wenecji u Tycjana, osiadl w Toledo.\n\n## Sposob 2 - kontekst manieryzmu\nMANIERYZM (wl. maniera = styl, sposob) - nurt artystyczny XVI w. bedacy reakcja na harmonijny i zrownowazony renesans. Cechy:\n- Swiadoma deformacja i wydluzenie proporcji\n- Skomplikowane, spiralne pozy (figura serpentinata)\n- Sztuczne, intensywne kolory niebedace naturalistyczne\n- Napietnosc i niepokow emocjonalny\nEl Greco jest najtardziej radykalnym przedstawicielem manieryzmu w malarstwie europejskim.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 5.B, max 1 pkt w systemie calosciowym):\n> - **1 pkt** - autor (El Greco lub Dominicos Theotokopulos) I styl (manieryzm)\n> - **Akceptowane:** \"El Greco\", \"Theotokopulos\"; \"manieryzm\" (jedyna akceptowana odpowiedz stylu)\n\nCo zapamietac? El Greco = manieryzm = Toledo. Rozpoznawalne cechy: wydluzone postacie, dramatyczne niebo, intensywna kolorystyka.\n\n**5.C.** ## Poprawna odpowiedz\n**a) Rafael Santi / Rafael\nb) renesans / odrodzenie / cinquecento**\n\n## Sposob 1 - analiza kompozycji i ikonografii\nObraz przedstawia Madonne z Dzieciatkiem i malym sw. Janem Chrzcicielem - typ ikonograficzny bardzo popularny w renesansie florenckim. Charakterystyczne cechy Rafaela Santi (1483-1520):\n- Kompozycja piramidalna (trzy postacie tworza piramide) - klasyczny porzadek i rownowaga\n- Idealizacja postaci - harmonijna, matematycznie doskonala uroda Madonny\n- Spokojny, idylliczny pejzaz w tle\n- Miekkie przejscia swiatlocieni (wplywy Leonarda da Vinci - sfumato)\n- Ciepla, harmonijna kolorystyka\nRafael namalowat serie Madonn: Madonna del Cardellino (ze szczyglem), Madonna Sykstyns., Madonna na lace.\n\n## Sposob 2 - kontekst cinquecenta\nCINQUECENTO (wl. XVI w.) - szczytowy okres renesansu wloskiego. Rafael nalezy do tzw. wlozkie jTrojcy: Leonardo da Vinci, Michal Aniol, Rafael. Idealy renesansu: harmonia, umiarkowanie, klasyczna doskonalosci, nawiazanie do antyku. W odroznieniu od El Greca (manieryzm) czy Giotta (trecento), Rafael uosabia pelen i dojrzaly renesans - CKE akceptuje rowniez \"odrodzenie\".\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 5.C, max 1 pkt w systemie calosciowym):\n> - **1 pkt** - autor (Rafael Santi / Rafael) I styl (renesans / odrodzenie / cinquecento)\n> - **Akceptowane:** \"Raffaello Sanzio\", \"Rafael\"; \"renesans\", \"odrodzenie\", \"cinquecento\"\n\nCo zapamietac? Rafael = dojrzaly renesans / cinquecento (XVI w.). Kompozycja piramidalna Madonn to jego znak rozpoznawczy. Trojca renesansu: Leonardo, Michal Aniol, Rafael.\n\n**5.c.** ## Poprawna odpowiedz\n**sw. Jan Chrzciciel**\n\n## Sposob 1 - analiza ikonograficzna trzech dziel\nNa wszystkich trzech obrazach wystepuje sw. Jan Chrzciciel:\n- A (Giotto, Chrzest Chrystusa) - sw. Jan Chrzciciel wykonuje chrzest Jezusa w rzece Jordan (to jest jego najwazniejszy czyn)\n- B (El Greco, Sw. Jan Chrzciciel) - pelnopostaciowy portret Chrzciciela z krzyiem i barankiem\n- C (Rafael, Madonna z Dzieciatkiem) - maly sw. Jan Chrzciciel (dziecko) bawi sie z Dzieciatkiem Jezus\n\nAtrybuty sw. Jana Chrzciciela pozwalajace go rozpoznac:\n- Krzyz (czesto z trzciny lub bialy krzyz)\n- Baranek (Agnus Dei - \"Oto Baranek Bozy\")\n- Szata z skory wielbladziej\n- Miska do chrztu lub woda (w scenach chrztu)\n- Jako dziecko - czesto z kijkiem-krzyzem\n\n## Sposob 2 - kontekst religijny\nSw. Jan Chrzciciel jest postacia laczaca Stary i Nowy Testament - ostatni prorok i poprzednik Chrystusa. Jego popularnosc w sztuce renesansowej i manierystycznej wynikala z symbolicznego znaczenia: byl wzorem ascety, mezczennika i sprawcy sakramentu chrztu.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 5.c, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - sw. Jan Chrzciciel\n> - **0 pkt** - inna postac / brak odpowiedzi\n> - **Akceptowane warianty:** \"Jan Chrzciciel\", \"sw. Jan\", \"Johannes Baptist\"\n\nCo zapamietac? Wszystkie trzy dziela lacza Chrzciciel - w Chrzcie Chrystusa (A), samodzielnym portrecie (B) i jako towarzysz Dzieciatka (C). Atrybuty: krzyz, baranek, skora.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/6","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"6","points":3,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6. (0-3)\nPodaj autorów wymienionych poniżej dzieł. Ustal chronologię tych dzieł. Wpisz numery\n1-3 we właściwej kolejności, gdzie 1 oznacza dzieło najstarsze, a 3 - dzieło najnowsze.\nDzieło\nAutor\nChronologia\nPanny z Avignon\nCzarny kwadrat na białym tle\nGóra św. Wiktorii","answer":null,"answer_text":"Zadanie 6. (0-3)\nOdbiór wypowiedzi\ni wykorzystanie zawartych\nw nich informacji.\n1.5) Zdający zna twórczość najwybitniejszych artystów\ni potrafi wymienić dzieła, które stworzyli […] oraz określić\nw przybliżeniu czas ich powstania.\nSchemat punktowania\nAutor\n2 p. - za poprawne wskazanie autora w 3 przykładach.\n1 p. - za poprawne wskazanie autora w 2 przykładach.\n0 p. - za poprawne wskazanie autora w 1 przykładzie, brak odpowiedzi lub odpowiedzi błędne.\nChronologia\n1 p. - za poprawne wskazanie chronologii w 3 przykładach.\n0 p. - odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\nDzieło\nAutor\nChronologia\nPanny z Avignon\nPablo Picasso\n2\nCzarny kwadrat na białym tle\nKazimierz Malewicz\n3\nGóra św. Wiktorii\nPaul Cézanne\n1","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Gora sw. Wiktorii - Paul Cezanne - 1 (najstarsze)\nPanny z Avignon - Pablo Picasso - 2\nCzarny kwadrat na bialym tle - Kazimierz Malewicz - 3 (najnowsze)**\n\n## Sposob 1 - analiza dziel i autorstwo\n1. Gora sw. Wiktorii (Mont Sainte-Victoire) - seria obrazow Paula Cezanne'a (1839-1906). Cezanne malowal ten masyw gorski kolo Aix-en-Provence wielokrotnie (ok. 1882-1906). Postimpresjonizm, prekursor kubizmu. Daty: 1882-1906 - NAJSTARSZA.\n2. Panny z Avignon (Les Demoiselles d'Avignon) - Pablo Picasso (1881-1973), 1907. Przelomowe dzielo protokubiskie: piec postaci kobiecych zdekonstruowanych geometrycznie, inspiracja maskami afrykanskimi. Data: 1907 - SRODKOWE.\n3. Czarny kwadrat na bialym tle - Kazimierz Malewicz (1879-1935), 1915. Przelomowe dzielo suprematyzmu (abstrakcja geometryczna). Wystawiony po raz pierwszy na wystawie 0.10 w Piotrogrodzie w 1915 r. Data: 1915 - NAJNOWSZE.\n\n## Sposob 2 - kontekst historyczny awangardy\nTe trzy dziela reprezentuja trzy kolejne etapy rewolucji w sztuce przom. XIX/XX w.:\n- Cezanne (ok. 1900) - postimpresjonizm, dekonstrukcja przestrzeni i formy - PODSTAWA\n- Picasso 1907 - kubizm (Panny z Avignon jako manifest kubizmu) - REWOLUCJA FORMY\n- Malewicz 1915 - suprematyzm, calkowita abstrakcja geometryczna - PORZUCENIE PRZEDMIOTU\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 6, max 3 pkt):\n> - **2 pkt** - za 3 poprawnych autorow\n> - **1 pkt** - za 2 poprawnych autorow\n> - **1 pkt** - za poprawna chronologie (wszystkie 3)\n> - **0 pkt** - niepelna/bledna chronologia lub brak\n\nCo zapamietac? Cezanne (Gora sw. Wiktorii) = postimpresjonizm, ok. 1900. Picasso (Panny z Avignon) = 1907, kubizm. Malewicz (Czarny kwadrat) = 1915, suprematyzm. Kolejnosc: Cezanne-Picasso-Malewicz.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/7","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"7","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7. (0-1)\nZidentyfikuj artystów na podstawie podanych informacji. Wpisz ich nazwiska we\nwskazane miejsca. Odpowiedzi wybierz spośród wymienionych poniżej.\nRembrandt van Rijn Théodore Géricault Jan van Eyck Mark Rothko\nA. Artysta zmarł w Brugii w 1441 r. Jego najsłynniejszym dziełem, które wykonał wraz\nz bratem Hubertem, jest Ołtarz Baranka Mistycznego, zwany też Ołtarzem gandawskim.\nSpośród zachowanych dzieł do najwybitniejszych należy Portret Arnolfinich.\nB. Był jednym z najwybitniejszych przedstawicieli romantyzmu. Malował motywy militarne,\nsceny batalistyczne i ekspresyjne wizerunki umysłowo chorych oraz skazańców.\nNajwybitniejszym jego dziełem, wyrażającym w pełni ukształtowany program romantyzmu,\njest obraz Tratwa Meduzy. Zawarł w nim metaforę losów człowieka.\nC. Był jednym z najwybitniejszych malarzy amerykańskich XX w., przedstawicielem color\nfield painting. W jego dorobku znajdują się zarówno obrazy figuratywne, jak\ni kompozycje abstrakcyjne. Obrazy artysty oddawały emocje. Płótna najczęściej wypełniały\nnieliczne intensywne barwy z niewielką liczbą szczegółów. Jednym z jego dzieł jest tryptyk\nw kaplicy uniwersyteckiej w Houston.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n5.\n6.\n7.\nMaks. liczba pkt\n4\n3\n1\nUzyskana liczba pkt\nMHS_1R","answer":null,"answer_text":"Zadanie 7. (0-1)\nOdbiór wypowiedzi\ni wykorzystanie zawartych\nw nich informacji.\n1.5) Zdający zna twórczość najwybitniejszych artystów\ni potrafi wymienić dzieła, które stworzyli, rozpoznać\nnajsłynniejsze z nich oraz określić w przybliżeniu czas ich\npowstania.\nSchemat punktowania\n1 p. - za 3 poprawne odpowiedzi.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\nA. Jan van Eyck\nB. Théodore Gericault\nC. Mark Rothko","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**A. Jan van Eyck\nB. Theodore Gericault\nC. Mark Rothko**\n\n## Sposob 1 - analiza opisow artystow\nA. \"Zmarl w Brugii w 1441 r Oltarz Baranka Mistycznego Portret Arnolfinich\" - wszystkie te informacje jednoznacznie wskazuja na JAN VAN EYCKA (ok. 1390-1441). Wloze, tworca malarstwa niderlandzkiego XV w. (ars nova, primitives flamands). Oltarz Gandawski (ok. 1432) to jego arcydzielo z bratem Hubertem. Portret Arnolfinich (1434) to pierwsze portret malzenski z wnetzem w historii malarstwa.\n\nB. \"Romantyzm militarne, umyslowo chorzy Tratwa Meduzy\" - to THEODORE GERICAULT (1791-1824). Tratwa Meduzy (1819) to manifest romantyzmu franczuskiego: przetrwanie po katastrofie statku Medusa w 1816 r. Portretowat rowniez chorych psychicznie (seria \"monomaniakow\").\n\nC. \"Malarz amerykanski XX w color field painting Kaplica w Houston\" - to MARK ROTHKO (1903-1970). Przedstawiciel ekspresjonizmu abstrakcyjnego, tworca color field painting. Kaplica Rothko w Houston (1970) to jego ostatnie wielkie dzielo.\n\nRembrandt van Rijn - nie jest wymieniony wsrod prawidlowych odpowiedzi (brak opisu, ktory by do niego pasowal).\n\n## Sposob 2 - kluczowe dziela na osi czasu\n- Jan van Eyck (XV w.) - Niderlandy, gotyk/ars nova, technika olejna\n- Theodore Gericault (XIX w.) - Francja, romantyzm\n- Mark Rothko (XX w.) - USA, ekspresjonizm abstrakcyjny\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 7, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - wszystkie 3 odpowiedzi poprawne: A=Jan van Eyck, B=Gericault, C=Rothko\n> - **0 pkt** - jedna lub wiecej bledna / brak odpowiedzi\n\nCo zapamietac? Van Eyck = Brugja, Oltarz gandawski, Portret Arnolfinich. Gericault = romantyzm, Tratwa Meduzy. Rothko = kolor field, Kaplica Houston.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/8","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"8","points":2,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8. (0-2)\nPrzyjrzyj się poniższej reprodukcji i wykonaj polecenia.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8.\nOdbiór wypowiedzi\ni wykorzystanie zawartych\nw nich informacji.\n1.5) Zdający zna twórczość najwybitniejszych artystów\ni potrafi wymienić dzieła, które stworzyli, rozpoznać\nnajsłynniejsze z nich oraz określić w przybliżeniu czas ich\npowstania.\n1.8) Zdający zna i rozpoznaje podstawowe techniki plastyczne\ni określa ich cechy charakterystyczne […].","solution":null,"image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/8.1","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"8.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.1. (0-1)\nPodaj autora rzeźby oraz wiek, w którym powstała.\nAutor:\nWiek:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8.1. (0-1)\nSchemat punktowania\n1 p. - za 2 poprawne odpowiedzi.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\nAutor: Alina Szapocznikow\nWiek: XX","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Autor: Alina Szapocznikow\nWiek: XX**\n\n## Sposob 1 - analiza formy i materiaow\nRzezba laczy kilka materialow: kamien (granit) u podstawy, braz oraz barwny polister (tworzywo sztuczne) w formie organicznych, rozowych elementow przypominajacych usta lub platki. To polaczenie tradycyjnych materialow rzezb. (kamien, metal) z nowoczesnymi tworzywami syntetycznymi jest charakterystyczne dla sztuki lat 60.-70. XX w. (pop-art, nouveau realisme).\nAlina Szapocznikow (1926-1973) - polska rzezbiarki i graficzka, zwiazana z nurtem nouveau realisme. W jej tworcze dominuje motyw kobiecego ciala (usta, piersi, uda), czesto odlane z poliestru i sylikonu. Dziela oscyluja miedzy erotyczna fascynacja a grozba przemijania i choroby (artystka przeszla przez Auschwitz, cale zycie walczyla z choroba).\n\n## Sposob 2 - kontekst historyczno-artystyczny\nLata 60. XX w. to eksplozja nowych materialow w sztuce: poliester, silikon, pleksiglas, tworzywa sztuczne (np. u Claesa Oldenburga, Lucio Fontany). Szapocznikow tworzyla glownie w Polsce i we Francji, jej prace nawiazuja do pop-artu i nouveau realisme. Dzisiaj sa w zbiorach MoMA w Nowym Jorku i czolowych galeriach europejskich.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 8.1, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - Alina Szapocznikow I wiek XX (obie odpowiedzi wymagane)\n> - **0 pkt** - jedna bledna / brak odpowiedzi\n\nCo zapamietac? Alina Szapocznikow = XX wiek, polska artystka awangardowa, rzezba z poliestru i tworzyw sztucznych, motywy ciala kobiecego.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-8.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/8.2","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"8.2","points":1,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.2. (0-1)\nWymień dwa materiały, które posłużyły do wykonania tej rzeźby.\nMHS_1R","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8.2. (0-1)\nSchemat punktowania\n1 p. - za 2 poprawne odpowiedzi.\n0 p. - odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\ngranit (kamień), brąz, poliester barwny (tworzywo syntetyczne, tworzywo sztuczne, plastik),\nżywica, poliuretan","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Dwa z: granit (kamien) / braz / poliester barwny (tworzywo sztuczne, plastik) / zywica / poliuretan**\n\n## Sposob 1 - analiza materialow na podstawie opisu\nRzezba Szapocznikow skada sie z co najmniej trzech roznych materialow widocznych na reprodukcji:\n1. Granit (ciemny, polerowany kamien u podstawy) - tradycyjny material rzezbiarski\n2. Braz - metal, czesto stosowany w odlewnictwie rzezby\n3. Barwny poliester (jasnorozowe, organiczne formy) - tworzywo sztuczne (syntetyczne), XXw. nowatorstwo\n\nNalezy podac DWIE z tych propozycji. Najbardziej \"oczywiste\" do zaznaczenia na egzaminie to: granit i poliester (kontrastuja ze soba: tradycja vs. nowoczesnosc).\n\n## Sposob 2 - kontekst materialoznawstwa rzezby\nSzapocznikow czesto stosowala kombinacje klasycznych (kamien, marmur, braz) i syntetycznych materialow (poliester kolorowy, silikon, tworzywa sztuczne). Uzywanie nowych materialow bylo jej manifeste artystycznym - zestawienie trwalosci kamienia z ulotnoscia tworzywa sztucznego nawiazywalo do motywu przemijania i choroby.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 8.2, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - podane 2 poprawne materialy sposrod: granit / kamien / braz / poliester barwny / tworzywo syntetyczne / tworzywo sztuczne / plastik / zywica / poliuretan\n> - **0 pkt** - mniej niz 2 poprawne / brak odpowiedzi\n> - **Akceptowane warianty:** dowolne dwie z wymienionych nazw\n\nCo zapamietac? Szapocznikow mieszala tradycje (granit, braz) z nowoczesnymi tworzywami (poliester, plastik). Dwa materialy = wystarczy podac np. granit i poliester.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-8.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/9","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"9","points":3,"ptype":"closed","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9. (0-3)\nPrzyjrzyj się poniższym reprodukcjom i określ styl, jaki reprezentują przedstawione\nrzeźby.\nA.\nB.\nC.\nD.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n8.1.\n8.2.\n9.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n3\nUzyskana liczba pkt\nMHS_1R","answer":null,"answer_text":"Zadanie 9. (0-3)\nOdbiór wypowiedzi\ni wykorzystanie zawartych\nw nich informacji.\n1.3) Zdający rozpoznaje dzieła różnych epok, stylów oraz\nkierunków sztuk plastycznych […].\nSchemat punktowania\n3 p. - za 4 poprawne odpowiedzi\n2 p. - za 3 poprawne odpowiedzi\n1 p. - za 2 poprawne odpowiedzi.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\nA renesansowy / quattrocento / odrodzenie\nB. gotycki / styl piękny / styl miękki / styl międzynarodowy\nC. rokokowy/ barokowy\nD. romański","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**A. renesansowy (quattrocento / odrodzenie)\nB. gotycki (styl piekny / styl miekki / styl miedzynarodowy)\nC. rokokowy (barokowy)\nD. romanski**\n\n## Sposob 1 - analiza stylistyczna rzezb\nA. Reliefowa rzezba z bialej terakoty na niebieskim tle, Madonna w arkadzie z aniolami - to typ \"della Robbia\" (warstat rodziny della Robbia we Florencji, XV w.). Cechy: harmonia, spokojne pozy, naturalizm, porzadek arkadowy. RENESANS / QUATTROCENTO (wl. XV stulecie).\n\nB. Gotycka, zlocona Madonna z kaskadowymi faldami szat, miekka linia ciala (tzw. S-forma) - to tzw. Piekna Madonna (niem. Schone Madonna) lub styl miekki, typowy dla gotyku miedzynarodowego ok. 1380-1420 r. Cechy: elegancja, liryzm, miekkie fady szat. GOTYK / STYL PIEKNY.\n\nC. Dynamiczna, zlocona grupa rzezbiarska z gwaltownie poruszajacymi sie figurami i powiewajacymi szatami - to typowy BAROK lub ROKOKO. Rokoko to bardziej delikatna, lekka odmiana baroku (lata 1720-1780). Ekspresja, ruch, teatralnosc.\n\nD. Frontalna, hieratyczna, sztywna figura Madonny z Dzieciatkiem (Sedes Sapientiae = Tron Madrosci) - to typowa forma ROMANIZMU (X-XII/XIII w.). Cechy: symetria, hieratycznosc, sztywnosc, brak ruchu, symbolizm.\n\n## Sposob 2 - chronologiczna kolejnosc stylow\n- Romanizm (D): X-XIII w. - hieratyczny, frontalny\n- Gotyk (B): XIII-XV w. - styl piekny, miekkie fady, S-forma\n- Renesans (A): XV-XVI w. - harmonia, naturalnosc\n- Barok/Rokoko (C): XVII-XVIII w. - dynamika, ekspresja\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 9, max 3 pkt):\n> - **3 pkt** - 4 poprawne\n> - **2 pkt** - 3 poprawne\n> - **1 pkt** - 2 poprawne\n> - **0 pkt** - 0-1 poprawne\n> - **Akceptowane warianty:** A: renesansowy/quattrocento/odrodzenie; B: gotycki/styl piekny/miekki/miedzynarodowy; C: rokokowy/barokowy; D: romanski\n\nCo zapamietac? Sedes Sapientiae (Tron Madrosci) = romanizm. Kaskadowe, miekkie fady Madonny = gotyk miekki (styl piekny). Harmonia arkadowa, terakota = renesans. Gwaltowny ruch, zlocenia = barok/rokoko.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/10","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"10","points":7,"ptype":"closed","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10. (0-7)\nPrzyjrzyj się poniższym zdjęciom oraz rysunkom i wykonaj polecenia.\nA.\nB.\nMHS_1R\nA.\nB.\n10.1. Podaj pełną nazwę\nkażdej z budowli\nprzedstawionych na\nzdjęciach.\n(0-2)\n10.2. Podaj, jaki styl\narchitektoniczny\nreprezentuje każda\nz budowli.\n(0-2)\n10.3. Podaj dwa typy\nsklepień\nwystępujące\nw przedstawionych\nbudowlach. (0-1)\n10.4. Wskaż po dwie\ncechy każdej\nbudowli\ncharakterystyczne\ndla stylu, który\nreprezentują. (0-2)\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n10.1.\n10.2.\n10.3.\n10.4.\nMaks. liczba pkt\n2\n2\n1\n2\nUzyskana liczba pkt\nMHS_1R","answer":null,"answer_text":"Zadanie 10.\nAnaliza\ni interpretacja tekstów\ni wytworów kultury\n3.1) Zdający dokonuje opisu i analizy porównawczej dzieł,\nuwzględniając ich cechy formalne (np. w architekturze: układ\nprzestrzenny, plan, bryła, konstrukcja, dekoracja […]), a także\npotrafi wskazać te środki ekspresji, które identyfikują\nanalizowane dzieło i wskazują na jego klasyfikację stylową.","solution":"**10.1.** ## Poprawna odpowiedz\n**A. kosciol sw. Andrzeja w Krakowie / kosciol Siostr Klarysek\nB. kosciol Wniebowziecia Najswietszej Marii Panny / kosciol Mariacki w Krakowie**\n\n## Sposob 1 - rozpoznanie budowli po cechach\nA. Masywna bryla z dwiema wiezami z barokowymi helmami, grube mury, male okna, polkolista apsyda od strony wschodniej - to typowe cechy romanizmu. Kosciol sw. Andrzeja Apostola w Krakowie (przy ul. Grodzkiej) - jeden z najlepiej zachowanych przykladow romanizmu w Polsce; wybudowany ok. 1079-1098, po zajrza Klaryski, stad alternatywna nazwa: kosciol Siostr Klarysek. Jako jedyny kosciol krakowski oparl sie najajd mongolskim w 1241 r.\n\nB. Bazylika z dwiema wiezami (nierowna wysokosc), ostrolukowe okna, system szkarpowy, poligonalnie zamkniete prezbiterium - to charakterystyczne cechy gotyku. Kosciol Mariacki (Kosciol Wniebowziecia Najswietszej Marii Panny) na Rynku Glownym w Krakowie, XIV-XV w. Jedna z najwazniejszych swiatyn gotyckich w Polsce; slynny oltarz Wita Stwosza we wnetrzu.\n\n## Sposob 2 - kontekst historyczny budowli krakowskich\n- Kosciol sw. Andrzeja: romanizm XI w., pierwotnie przy grodzie ksiazecym na Wawelu, pozniej przekazany klarys. Zachowal oryginalna romanska bryle mimo licznych przebudow.\n- Kosciol Mariacki: gotyk XIV-XV w., wlasciwa archidiecezji krakowskiej, bazylika trzynawowa. Nierow. wiezy: Wieza Wysza (Haejnalowa, 81 m) i Nizsza (dzwonnicza).\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 10.1, max 2 pkt):\n> - **2 pkt** - 2 poprawne nazwy\n> - **1 pkt** - 1 poprawna nazwa\n> - **0 pkt** - brak / bledne\n> - **Akceptowane warianty:** A: kosciol sw. Andrzeja / kosciol Klarysek; B: kosciol Wniebowziecia NMP / kosciol Mariacki / Bazylika Mariacka\n\nCo zapamietac? Kosciol sw. Andrzeja = romanizm krakowski, XI w., grube mury. Kosciol Mariacki = gotyk krakowski, XIV-XV w., oltarz Wita Stwosza.\n\n**10.2.** ## Poprawna odpowiedz\n**A. romanski\nB. gotycki**\n\n## Sposob 1 - rozpoznanie stylu po cechach architektonicznych\nA. Kosciol sw. Andrzeja w Krakowie - cechy romanskie:\n- Grube, masywne mury (brak szkieletu filarowego)\n- Male okna (brak rozetow i witrazy)\n- Luki polkoliste (nie ostrolukowe)\n- Polkolista apsyda wschodnia (charakterystyczna dla planow romansk.)\n- Addycyjnosc bryly (poszczegolne czesci dodawane do siebie)\n- Dwie kwadratowe wiezie (westwerk)\n\nB. Kosciol Mariacki w Krakowie - cechy gotyckie:\n- System filarowo-szkarpowy (szkarpy i luki oporowe)\n- Ostrolukowe okna i portale\n- Strzelistosc / wertykalizm (podpieranie ku gorze)\n- Prezbiterium zamkniete poligonalnie (wielobocznie)\n- Sklepienia krzyzowo-zebrowe\n- Maswerki i witraze\n\n## Sposob 2 - historyczny kontekst stylowy\n- ROMANIZM: XI-XIII w. - styl okresu wczesnochrzescijanskiego, zachodni Kosciol. Kosciol sw. Andrzeja to jeden z nielicznych w Polsce tak dobrze zachowanych przykladow.\n- GOTYK: XIII-XVI w. - styl wywodzacy sie z polnocnej Francji (Saint-Denis 1144), przywedzrowal do Polski w XIII w. Kosciol Mariacki budowano etapami: XIV-XV w.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 10.2, max 2 pkt):\n> - **2 pkt** - obie odpowiedzi: A=romanski, B=gotycki\n> - **1 pkt** - 1 poprawna\n> - **0 pkt** - obie bledne / brak\n\nCo zapamietac? Kosciol sw. Andrzeja = ROMANIZM (grube mury, male okna, polkoliste luki). Kosciol Mariacki = GOTYK (szkarp, ostroluki, strzelistosc).\n\n**10.3.** ## Poprawna odpowiedz\n**Dwa z: sklepienie krzyzowo-zebrowe / gwiazdziste / sieciowe / gwiazdzisto-sieciowe / kolebkowe / krzyzowe**\n\n## Sposob 1 - analiza typow sklepien w obu kosciolach\nKosciol sw. Andrzeja w Krakowie (romanizm) posiada:\n- Sklepienie kolebkowe (prosta kolebka nad nawa glowna) - typowe dla romanizmu: polokragle w przekroju poprzecznym\n- Sklepienie krzyzowe (nad bocznymi kaplicami) - przeciecie dwoch kolebek\n\nKosciol Mariacki w Krakowie (gotyk) posiada:\n- Sklepienie krzyzowo-zebrowe - zebrowane, z charakterystycznymi zebrowaniami kamiennymi\n- Sklepienie gwiazdziste (w nawie glownej lub kaplicy) - zebrowania ukladajace sie w gwiazde\n- Sklepienie sieciowe lub gwiazdzisto-sieciowe (w prezbiterium) - skomplikowana siec zebier\n\nNajbezpieczniej podac: sklepienie krzyzowo-zebrowe (gotyk) + sklepienie kolebkowe (romanizm).\n\n## Sposob 2 - typologia sklepien historycznych\n- Kolebkowe: romanizm i wczesny gotyk; prosta polkolista lub ostroluczna forma\n- Krzyzowe: romanizm; przeciecie dwoch kolebek\n- Krzyzowo-zebrowe: gotyk; z wyraznymi kamiennymi zebrowaniami\n- Gwiazdziste: gotyk rozwiniety (XIV-XV w.)\n- Sieciowe: gotyk pozny (XV-XVI w., np. w Pradze)\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 10.3, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - dwa poprawne typy sposrod: krzyzowo-zebrowe / gwiazdziste / sieciowe / gwiazdzisto-sieciowe / kolebkowe / krzyzowe\n> - **0 pkt** - 1 lub 0 poprawnych / brak odpowiedzi\n\nCo zapamietac? Sklepienie kolebkowe i krzyzowe = romanizm. Sklepienie krzyzowo-zebrowe, gwiazdziste, sieciowe = gotyk. Do odpowiedzi wystarczy dowolna para z listy.\n\n**10.4.** ## Poprawna odpowiedz\n**A. (romanizm) - dwie z: grube mury / male okna / luki polkoliste / fryz arkadkowy / lizeny / polkolista apsyda / addycyjnosc bryly\nB. (gotyk) - dwie z: szkarpy / luki ostre (ostroluki) / strzelistosc / prezbiterium zamkniete poligonalnie / maswerki / witraze / pinakle**\n\n## Sposob 1 - cechy romanske (kosciol sw. Andrzeja)\nNajwazniejsze cechy romanizmu widoczne na kosciele sw. Andrzeja:\n1. Grube mury - sciany bez szkieletu nosnego, budowane na duze obciazenie\n2. Male okna - mur nosi ciezar sklepienia, okna nie moga byc duze\n3. Luki polkoliste (polokragle) - w portalach, oknach, arkadach\n4. Fryz arkadkowy - pas dekoracyjnych, slepo zakonczonych lukow na fasadzie\n5. Lizeny - plytkie pilastry na zewnetrznych scianach (elem. dekoracyjno-tektoniczny)\n6. Polkolista apsyda wschodnia - zamkniecie prezbiterium w formie polkola\n7. Addycyjnosc bryly - poszczegolne czesci (nawa, transept, wieza) dodane obok siebie\n\n## Sposob 2 - cechy gotyckie (kosciol Mariacki)\nNajwazniejsze cechy gotyku widoczne na kosciele Mariackim:\n1. System filarowo-szkarpowy / szkarpy / przypory - zewnetrzne podpory przenoszace parcie sklepien\n2. Luki ostre (ostrolukowe) - portale, okna, arkady\n3. Strzelistosc / wertykalizm - budowla ciagnie ku gorze (kompozycja pionowa)\n4. Prezbiterium zamkniete poligonalnie (wielobocznie) - zamiast polkola, wielobok\n5. Maswerki - dekoracyjne siatki kamienne w oknach gotyku\n6. Witraze - duze okna z barwionymi szybkami (mozliwe dzieki systemowi szkarpowemu)\n7. Pinakle - ostroslupy dekora. na szczytach szkarp, wienczace wiezy\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 10.4, max 2 pkt):\n> - **2 pkt** - po 2 cechy dla A i B (lacznie 4)\n> - **1 pkt** - po 1 cesze dla A i B lub 2 cechy dla jednej budowli\n> - **0 pkt** - niepelne / bledne / brak\n> - **Akceptowane warianty:** dowolna para cech ze wskazanej listy dla kazdego stylu\n\nCo zapamietac? Romanizm = grube mury + male okna (brak szkieletu). Gotyk = szkarpy + ostroluki + strzelistosc (szkielet nosny umozliwia duze okna).","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/11","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"11","points":3,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11. (0-3)\nPrzeczytaj tekst i wykonaj polecenia.\nNiezwykły blask i harmonia płócien tych nowatorów zostały, jeśli nie dobrze przyjęte, to\nprzynajmniej natychmiast zauważone. Zalety te były wynikiem zastosowania podstawowych\nzasad rozdzielenia. […] Nie tylko usuwają oni ze swej palety wszelkie mieszanie barw\nzłamanych, ale unikają także brudzenia swych czystych kolorów poprzez umieszczanie obok\nsiebie barw przeciwstawnych. Każda plama wzięta czysta z palety pozostaje czysta na płótnie.\n[…] Ale technika rozdzielenia zapewnia nie tylko maksimum świetlistości i barwności dzięki\nmieszaniu optycznemu czystych elementów barwy; poprzez dozowanie i równowagę tych\nelementów, zgodnie z prawami kontrastu, stopniowania i rozświetlenia, zapewnia ona ogólną\nharmonię dzieła.\nNa podstawie: Elżbieta Grabska, Hanna Morawska, Artyści o sztuce. Od van Gogha do Picassa,\nWarszawa 1969.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 11.\nAnaliza\ni interpretacja tekstów\ni wytworów kultury.\n3.2) Zdający analizuje wybrane teksty pisarzy, filozofów\ni artystów, interpretując je i wskazując wpływ tych\nwypowiedzi na charakter stylów, epok i tendencji w sztuce\noraz na kształt dzieła […].","solution":null,"image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/11.1","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"11.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.1. (0-1)\nPodaj nazwę metody malarskiej, o której mowa w tekście.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 11.1. (0-1)\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawną odpowiedź.\n0 p. - za brak odpowiedzi lub odpowiedzi błędne.\nPoprawna odpowiedź\nDywizjonizm / metoda neoimpresjonistów","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Dywizjonizm / metoda neoimpresjonistow**\n\n## Sposob 1 - analiza tekstu zrodlowego\nKlucze slowa tekstu wskazujace na dywizjonizm:\n- \"zasady rozdzielenia\" - dywizjonizm (fr. diviser = rozdzielic) polega na rozdzieleniu barw na plotnie\n- \"mieszanie barw zlamanych\" - to czego unikaja\n- \"umieszczanie obok siebie barw przeciwstawnych\" - technika dywizjonizmu: barwy kontrastowe obok siebie\n- \"Kazda plama wzieta czysta z palety pozostaje czysta na plotnie\" - barwy nie sa mieszane na palecie\n- \"mieszanie optyczne czystych elementow barwy\" - kolory laczy sie w oku widza, nie na plotnie\n- \"kontrast, stopniowanie i rozswietlenie\" - efekty optyczne barwy\n\nDYWIZJONIZM (neoimpresjonizm, pointylizm) - metoda malarska opracowana przez Georges'a Seurata (1859-1891) i Paula Signaca (1863-1935). Polega na nakadaniu czystych barw drobnymi plamkami, ktore mieszaja sie optycznie w oku widza.\n\n## Sposob 2 - kontekst historyczny metody\nDywizjonizm rozwinial sie ok. 1880-1910. Glowni przedstawiciele: Seurat (Niedziela po poludniu na wyspie Grande Jatte, 1886), Signac. Metoda opiera sie na teorii barw Chevreula i Ogdena Rooda. Innna nazwa: pointylizm (od fr. point = punkt) - chocia Seurat preferwal termin \"chromoluminaryzm\". CKE akceptuje: dywizjonizm lub metoda neoimpresjonistow.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 11.1, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - dywizjonizm LUB metoda neoimpresjonistow\n> - **0 pkt** - inna odpowiedz / brak odpowiedzi\n> - **Akceptowane warianty:** pointylizm (choc CKE podaje glownie \"dywizjonizm\")\n\nCo zapamietac? Dywizjonizm = rozdzielenie barw na plotnie + mieszanie optyczne w oku widza. Seurat i Signac. Tekst mowi o \"technice rozdzielenia\" i \"mieszaniu optycznym\" = dywizjonizm.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-11.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/11.2","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"11.2","points":2,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.2. (0-2)\nPodaj dwie cechy charakterystyczne dla tej metody.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 11.2. (0-2)\nSchemat punktowania\n2 p. - za 2 poprawne cechy metody.\n1 p. - za 1 poprawną cechę metody.\n0 p. - za brak odpowiedzi lub odpowiedzi błędne.\nPoprawne odpowiedzi\n- stosowanie czystych barw\n- niemieszanie barw na płótnie\n- pokrywanie powierzchni obrazu plamkami barwnymi\n- barwy mają „mieszać” się w oku widza, a nie na płótnie","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Dwie z: stosowanie czystych barw / niemieszanie barw na plotnie / pokrywanie obrazu plamkami barwnymi / barwy mieszaja sie w oku widza (nie na plotnie)**\n\n## Sposob 1 - analiza tekstu i cech dywizjonizmu\nCechy dywizjonizmu cytowane bezposrednio z tekstu:\n1. \"Nie tylko usuwaja oni ze swej palety wszelkie mieszanie barw zlamanych\" = STOSOWANIE CZYSTYCH BARW i NIEMIESZANIE NA PLOTNIE\n2. \"Kazda plama wzieta czysta z palety pozostaje czysta na plotnie\" = barwy nie sa mieszane na plotnie\n3. Technika nakladania barw: \"pokrywanie plamkami\" (pointylizm) = drobne, czeste uderzenia pedzlem\n4. \"mieszaniu optycznemu czystych elementow barwy\" = MIESZANIE W OKU WIDZA, nie na plotnie\n\nDo odpowiedzi wystarczy wymienic dwie z powyzszych cech. Najbardziej jednoznaczne: \"niemiesz. barw na plotnie\" + \"barwy mieszaja sie w oku widza\".\n\n## Sposob 2 - techniczne wyjasnienie metody\nW tradycyjnym malarstwie barwy mieszane sa na palecie, co daje barwy zlamane (np. zielony + czerwony = brazowy). W dywizjonizmie artysci nakladaja czyste barwy (z tuby, bez mieszania) jako drobne plamki obok siebie. Oko widza laczy je optycznie - to \"mieszanie optyczne\" daje bardziej intensywne, swietliste efekty niz mieszanie na palecie.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 11.2, max 2 pkt):\n> - **2 pkt** - 2 poprawne cechy\n> - **1 pkt** - 1 poprawna cecha\n> - **0 pkt** - 0 poprawnych / brak\n> - **Akceptowane cechy:** stosowanie czystych barw / niemiesz. barw na plotnie / plamki barwne / mieszanie w oku widza\n\nCo zapamietac? Dywizjonizm: czyste barwy (nie mieszane na palecie) jako drobne plamki; mieszaja sie dopiero w oku widza. To daje wyjatkowy blask i swietlistosc obrazu.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-11.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/12","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"12","points":7,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12. (0-7)\nPrzyjrzyj się reprodukcji i wykonaj polecenia.\nMHS_1R","answer":null,"answer_text":"Zadanie 12.\nAnaliza\ni interpretacja tekstów\ni wytworów kultury.\n3.1) Zdający dokonuje opisu i analizy […] dzieł,\nuwzględniając ich cechy formalne ([…] w malarstwie:\nkompozycja, kolor, światłocień), a także potrafi wskazać te\nśrodki ekspresji, które identyfikują analizowane dzieło\ni wskazują na jego klasyfikację stylową.","solution":null,"image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/12.1","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"12.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.1. (0-1)\nPodaj autora oraz tytuł dzieła.\nAutor:\nTytuł:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 12.1. (0-1)\nSchemat punktowania\n1 p. - za 2 poprawne podanie autora (nazwiska) i tytułu dzieła.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\nAutor: Vincent van Gogh / van Gogh\nTytuł: Pole pszenicy z krukami / Kruki nad łanem zboża / Łan zboża z krukami","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Autor: Vincent van Gogh\nTytul: Pole pszenicy z krukami (Kruki nad lanem zboza / Lan zboza z krukami)**\n\n## Sposob 1 - rozpoznanie po stylu i tematyce\nObraz reprezentuje charakterystyczny styl Vincenta van Gogha (1853-1890):\n- Ekspresyjny, chaotyczny dukt pedzla - faliste pociagniecia pedzlem\n- Impasty (gruba faktura farby naniesionej bezposrednio)\n- Intensywna, skontrastowana kolorystyka: zlocista zolc lanow + glebokie blekity nieba\n- Dramatyczna atmosfera - burzowe niebo, czarne kruki\n\nPole pszenicy z krukami (Tarwetenveld met kraaien / Wheatfield with Crows) - olej na plotnie, lipiec 1890, Amsterdam, Van Gogh Museum. Jedno z ostatnich dziel artysty, namalowane w Auvers-sur-Oise na krotko przed smiercia. Czeste kojarzenie krukkow ze smiercia jest trafne kontekstowo.\n\n## Sposob 2 - kontekst tworczosci van Gogha\nVan Gogh (1853-1890) - holenderski postimpresjonista. Tworzyl w Paryzu (1886-88), Arles (1888), Saint-Remy (1889), Auvers (1890). Pole pszenicy z krukami to jeden z obrazow serii lanow pszenicy, ktora van Gogh malowal w ostatnich tygodniach zycia.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 12.1, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - autor (van Gogh / Vincent van Gogh) I tytul (Pole pszenicy z krukami / Kruki nad lanem zboza / Lan zboza z krukami)\n> - **0 pkt** - niepelne lub bledne / brak odpowiedzi\n\nCo zapamietac? Van Gogh, Pole pszenicy z krukami (1890) - ostatnie dzielo, Auvers-sur-Oise. Ekspresyjny dukt pedzla, impasty, skontrastowane zolcie i blekity.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-12.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/12.2","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"12.2","points":2,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.2. (0-2)\nPodaj i omów trzy cechy kompozycji obrazu.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 12.2. (0-2)\nSchemat punktowania\n2 p. - za poprawne podanie 3 cech kompozycji obrazu.\n1 p. - za poprawne podanie 2 cech kompozycji obrazu.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\n- format wydłużonego poziomego prostokąta\n- kompozycja horyzontalna\n- nieznacznie podniesiona linia horyzontu\n- panoramiczne ujęcie\n- kompozycja otwarta\n- kompozycja dynamiczna / zdynamizowana skosami i łukami\n- kompozycja dążąca do symetrii\n- perspektywa zbieżna\n- perspektywa barwna\n- wieloplanowość","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Trzy z ponizszych cech:\n1. Format wydluzonego poziomego prostokata (kompozycja horyzontalna)\n2. Nieznacznie podniesiona linia horyzontu (panoramiczne ujecie)\n3. Kompozycja otwarta (dynamiczna, zdynamizowana skosami i lukami)\n4. Perspektywa zbiezna lub barwna\n5. Wieloplanowosc**\n\n## Sposob 1 - analiza kompozycji krok po kroku\n1. FORMAT: poziomy, wydluzony prostokat (ok. 50 x 100 cm) - wyraznie szerszy niz wyzszy. Taki format podkreslil panoramiczny, rozlegly widok polny.\n2. KOMPOZYCJA HORYZONTALNA: dominujace linie poziome - linia gruntu, linia horyzontu, ruch labow pszenicy. Niebo i ziemia podzielone mniej wiecej po polowie.\n3. LINIA HORYZONTU: nieznacznie podniesiona - widzimy wiecej ziemi (labow pszenicy) niz nieba; typowy dla malarzy przedstawiajacych rozlegle pola.\n4. KOMPOZYCJA OTWARTA: kompozycja nie zamknietej w ramie; kruzy leca poza obraz, scie zki wychodza poza krawedz\n5. DYNAMIZM: skosy sciezek rozbiega jacych sie od centrum, faliste linie zboa, nieregularny ruch krukow\n6. WIELOPLANOWOSC: plan pierwszy (lany zboza), sredni (sciezki, ciemny pas), dalszy (blekitne niebo)\n7. PERSPEKTYWA ZBIEZNA: zbiegajace sciezki w glab obrazu\n\n## Sposob 2 - terminologia kompozycji\n- Kompozycja otwarta / zamknieta\n- Horyzontalna / wertykalna / ukosna\n- Wieloplanowosc (plan pierwszy / drugi / trzeci)\n- Perspektywa: powietrzna, barwna, zbiezna\n- Linia horyzontu: wysokosc i polozenie\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 12.2, max 2 pkt):\n> - **2 pkt** - 3 poprawne cechy\n> - **1 pkt** - 2 poprawne cechy\n> - **0 pkt** - 1 lub 0 poprawnych / brak\n> - **Akceptowane:** kazda z 10 wymienionych cech w kluczu\n\nCo zapamietac? Trzy najlatwiejsze do wpisania: format poziomy (1), kompozycja horyzontalna (2), kompozycja otwarta/dynamiczna (3). Do kazdej cechy podaj krotkie wyjasnienie.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-12.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/12.3","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"12.3","points":2,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.3. (0-2)\nPodaj i omów trzy cechy kolorystyki obrazu.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 12.3. (0-2)\nSchemat punktowania\n2 p. - za poprawne podanie 3 cech kolorystyki.\n1 p. - za poprawne podanie 2 cech kolorystyki.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\n- szeroka gama barwna\n- barwy nasycone\n- przeważają barwy czyste\n- kontrastowo zestawione barwy\n- żywa / intensywna kolorystyka\n- kontrast barw zimnych i ciepłych / kontrasty temperaturowe (zimne i ciepłe), np. żółć i błękit\n- dominanta żółci i błękitu / dominanta barw podstawowych\n- przewaga barw chromatycznych\n- kontrasty walorowe, np. błękit i granat\n- koloryt sugestywny","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Trzy z ponizszych cech:\n1. Barwy nasycone / zywa, intensywna kolorystyka\n2. Kontrast barw zimnych i cieplych (zolc i blekit)\n3. Dominanta zolci i blekitu (barwy podstawowe)\n4. Kontrastowo zestawione barwy\n5. Szeroka gama barwna / przewaga barw chromatycznych**\n\n## Sposob 1 - analiza kolorystyki krok po kroku\n1. BARWY NASYCONE / INTENSYWNE: van Gogh stosowal farbe bez rozcienczania, prosto z tuby; barwy sa bardzo intensywne i nienaturalnie jaskrawe.\n2. KONTRAST ZIMNYCH I CIEPLYCH: Zolc lanow pszenicy (barwa ciepla) vs. blekit/granat nieba (barwa zimna) - fundamentalny kontrast temperaturowy stanowiacy serce kolorystyki obrazu.\n3. DOMINANTA BARW PODSTAWOWYCH: dominuja zolc i niebieski (oba to barwy podstawowe w modelu barwnym). Czerna krukow jest kontrastem achromatic.\n4. KONTRASTY WALOROWE: ciemnoniebieski granat nieba vs. jasny blekit, ciemna czern krukow vs. jasna zolc zboza - wiele poziomow jasnosci.\n5. PRZEWAGA BARW CHROMATYCZNYCH: obraz nie zawiera duzo szarosci i bieli; dominuja nasycone barwy spektralne.\n6. KOLORYT SUGESTYWNY: barwy nie oddaja rzeczywistosci (zboze nie jest AZ tak zolte), lecz emocje artysty - strach, niepokol, napiecie.\n\n## Sposob 2 - teoria barwy van Gogha\nVan Gogh bywal pod wplywem teorii barw Chevreula i Delacroix. W listach do brata Theo wielokrotnie psal o kontrastach barwnych jako sposobie wyrazania emocji. Czarno-zolto-niebieska kolorystyka ostatnich obrazow (Gwiezdzista noc, Pole pszenicy) oddaje jego stan psychiczny.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 12.3, max 2 pkt):\n> - **2 pkt** - 3 poprawne cechy\n> - **1 pkt** - 2 poprawne cechy\n> - **0 pkt** - 1 lub 0 / brak\n> - **Akceptowane:** kazda z 10 wymienionych w kluczu cech kolorystyki\n\nCo zapamietac? Trzy najwazniejsze: barwy nasycone (intensywne), kontrast cieplych i zimnych (zolc-blekit), dominanta barw podstawowych. Van Gogh = emocje przez barwe.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-12.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/12.4","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"12.4","points":2,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.4. (0-2)\nWymień dwa środki wyrazu artystycznego, jakie zastosował twórca przedstawionego\ndzieła.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n11.1.\n11.2.\n12.1.\n12.2.\n12.3.\n12.4.\nMaks. liczba pkt\n1\n2\n1\n2\n2\n2\nUzyskana liczba pkt\nMHS_1R","answer":null,"answer_text":"Zadanie 12.4. (0-2)\nSchemat punktowania\n2 p. - za poprawne podanie 2 środków wyrazu.\n1 p. - za poprawne podanie 1 środka wyrazu.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\n- ekspresyjny / wyrazisty dukt pędzla\n- impasty / efekty fakturowe\n- intensywny kolor\n- skontrastowane barwy\n- deformacja\n- sposób malowania alla prima","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Dwa z: ekspresyjny dukt pedzla / impasty (efekty fakturowe) / intensywny kolor / skontrastowane barwy / deformacja / alla prima**\n\n## Sposob 1 - analiza srodkow wyrazu artystycznego\nSrodek wyrazu artystycznego = technika lub zabieg, ktory artysta swiadomie stosuje dla osiagniecia okreslowego efektu estetycznego lub emocjonalnego.\n\n1. EKSPRESYJNY / WYRAZISTY DUKT PEDZLA - charakterystyczne, widoczne pociagniecia pedzlem van Gogha; chaotyczne, spiralne, faliste. Nie stara sie ukryc sladu narzedzia, lecz czyni go cecha stylu.\n2. IMPASTY / EFEKTY FAKTUROWE - gruba, reliefowa warstwa farby nakladana wprost z tuby lub szpachla; faktura powierzchni staje sie elementem wyrazowym.\n3. INTENSYWNY KOLOR - barwy maksymalnie nasycone, nie tonowane bialym ani szarym; sluzace wyrazeniu emocji a nie realistycznemu przedstawieniu.\n4. SKONTRASTOWANE BARWY - zestawienie barw przeciwnych (zolc-blekit, cieple-zimne) poteguje dramat i napiecie.\n5. DEFORMACJA - znieksztalcenie realnych form (fale zboza zbyt dramatyczne, niebo zbyt burzowe) w celu wyrazenia stanu psychicznego.\n6. ALLA PRIMA - malowanie bez podkladu, mokre w mokre, bez czekania na wyschniecie warstw; daje natychmiastowosc i ekspresje.\n\n## Sposob 2 - rola srodkow wyrazu\nW malarstwie rozrozniamy srodki formalne (kompozycja, linia, kolor, faktura, swiatlo) i techniczne (alla prima, impasto, sfumato). Van Gogh w Polu pszenicy laczy srodki techniczne (impasto, alla prima) z formalnymi (intensywny kolor, deformacja).\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 12.4, max 2 pkt):\n> - **2 pkt** - 2 poprawne srodki\n> - **1 pkt** - 1 poprawny srodek\n> - **0 pkt** - 0 poprawnych / brak\n> - **Akceptowane:** ekspresyjny dukt pedzla / impasty / fakturowe efekty / intensywny kolor / skontrastowane barwy / deformacja / alla prima\n\nCo zapamietac? Srodki wyrazu van Gogha: impasto + ekspresyjny dukt pedzla to kanoniczna para odpowiedzi dla Pola pszenicy. Alla prima = mokre w mokre, jednorazowo.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-12.4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/13","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"13","points":3,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13. (0-3)\nPrzyjrzyj się poniższej reprodukcji i wykonaj polecenia.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 13.\nAnaliza\ni interpretacja tekstów\ni wytworów kultury.\n3.1) Zdający dokonuje opisu i analizy […] dzieł,\nuwzględniając ich cechy formalne ([…] w rzeźbie: bryła,\nkompozycja, faktura […]), a także potrafi wskazać te środki\nekspresji, które identyfikują analizowane dzieło i wskazują na\njego klasyfikację stylową.","solution":null,"image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/13.1","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"13.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13.1. (0-1)\nPodaj imię i nazwisko autorki rzeźby oraz nazwę polskiego miasta, w którym tworzyła\ni zmarła.\nAutorka:\nMiasto:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 13.1. (0-1)\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawne podanie imienia i nazwiska autora oraz nazwy miasta.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\nAutor: Katarzyna Kobro\nMiasto: Łódź","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Autorka: Katarzyna Kobro\nMiasto: Lodz**\n\n## Sposob 1 - analiza stylu i wiedza o artystce\nRzezba przedstawia geometryczna, abstrakcyjna konstrukcje z plaskich metalowych form malowanych barwami podstawowymi i bielasza-czernia - to charakterystyczna kolorystyka neoplastyczna (de Stijl: tylko czerwony, zolty, niebieski, bialy, czarny). Otwarta forma geometryczna, brak masy i pelnosci - to awangarda konstruktywistyczna.\nKATARZYNA KOBRO (1898-1951) - polska rzezbiarki, corka Niemca i Rosjanki, zwiazana z polskim konstruktywizmem. Wspolpracowala z mezem Wladyslawem Strzemins. Prace z lat 1925-1933 (Kompozycje przestrzenne) sa jej arcydzielami. Po wojnie zamieszkala w Lodzi, gdzie do 1951 pracowala w Muzeum Sztuki w Lodzi (dziala pierwotnie ms2). W Lodzi rowniez zmarla.\n\n## Sposob 2 - kontekst awangardy lodzkie\nLodz byla centrum polskiej awangardy miedzywojennej (Unizm Strzemins.kiego, konstruktywizm Kobro). Muzeum Sztuki w Lodzi posiada najwieksza na swiecie kolekcje prac Kobro. Jej rzezby sa zbiorami tej instytucji.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 13.1, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - Katarzyna Kobro I Lodz (obie odpowiedzi wymagane)\n> - **0 pkt** - niepelne lub bledne / brak\n\nCo zapamietac? Katarzyna Kobro = Lodz = polskikonstruktywizm + neoplastycyzm. Kompozycje przestrzenne, otwarta forma geometryczna, barwy podstawowe + biala-czarna.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-13.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/13.2","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"13.2","points":2,"ptype":"open","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13.2. (0-2)\nWyjaśnij, na czym polega awangardowy charakter rzeźby. W wyjaśnieniach odwołaj się\ndo formy, kompozycji i kolorystyki.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n13.1.\n13.2.\nMaks. liczba pkt\n1\n2\nUzyskana liczba pkt\nMHS_1R","answer":null,"answer_text":"Zadanie 13.2. (0-2)\nSchemat punktowania\n2 p. - za poprawne podanie 2 cech rzeźby.\n1 p. - za poprawne podanie 1 cechy rzeźby.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\nO awangardowym charakterze rzeźby Katarzyny Kobro świadczy abstrakcyjna forma,\nzastosowanie kompozycji opartej na figurach geometrycznych oraz zastąpienie bryły\nkonstrukcją (kompozycja architektoniczna). W rzeźbie tej duże znaczenie odgrywa kolor.\nArtystka wykorzystała kolorystykę neoplastycyzmu i kontrastowo zestawiła barwy\npodstawowe z bielą i czernią. Rzeźba ma formę otwartą i jest wielowidokowa. Poprzez\nzastosowanie takiej formy artystka porusza w rzeźbie aspekt czwartego wymiaru.","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Awangardowy charakter rzezby Kobro przejawia sie w:\n1. FORMA: abstrakcyjna, niefiguratywna - zastapienie tradycyjnej bryly rzezbiarskiej otwarta, geometryczna konstrukcja\n2. KOMPOZYCJA: oparta na figurach geometrycznych (plaszczyzny, prostopadloscian, element wstegowy); wielowidokowosc i aspekt czwartego wymiaru (przestrzen-czas)\n3. KOLORYSTYKA: neoplastyczna (tylko barwy podstawowe: czerwien, zolc, blekit + biel i czern) - kolor jako element konstruktywny, nie dekoracyjny**\n\n## Sposob 1 - trojaspektowa analiza awangardowosci\nFORMA: Tradycyjna rzezba to pelna, zamknieta brylay. Kobro odchodzi od bryly na rzecz KONSTRUKCJI - otwarty, przestrzenny szkielet z plaskich metalowych elementow. Forma jest niefiguratywna (abstrak.) - brak odwolania do realistycznego wzoru.\n\nKOMPOZYCJA: Rzezba jest WIELOWIDOKOWA - kazda strona daje inne wrazenie, nie ma jednego glownego widoku. Geometryczne plaszczyzny i wstega wycinaja i definiuja przestrzen wokol siebie, wciagajac otoczenie do kompozycji (aspekt czwartego wymiaru). Rzezba wchodzi w dialog z przestrzenia architektoniczna.\n\nKOLORYSTYKA: Artystka stosuje KOLORYSTYKE NEOPLASTYCZNA - ograniczona do barw podstawowych (czerwon, zolc, blekit) oraz bieli i czerni. Kolor nie jest dekoracj., lecz elementem konstruktywnym kompozycji - wyznacza i rozniava plany i plaszczyzny rzezby.\n\n## Sposob 2 - kontekst awangardy\nKobro dzialala w tradycji konstruktywizmu (Tatlin, El Lissitzky) i neoplastycyzmu (Mondrian, de Stijl). Jej Kompozycje przestrzenne z lat 1925-1933 sa formulowaniem teorii rzezby jako sztuki czwartego wymiaru - rytmu form w przestrzeni i czasie.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 13.2, max 2 pkt):\n> - **2 pkt** - 2 aspekty awangardowosci (forma/kompozycja/kolorystyka)\n> - **1 pkt** - 1 aspekt awangardowosci\n> - **0 pkt** - 0 poprawnych / brak\n> - **Akceptowane:** abstrakcyjna forma, geometryczna kompozycja/konstruk., neoplastycyzm kolorystyczny, otwarta forma, wielowidokowosc\n\nCo zapamietac? Kobro = konstruktywizm. Trzy slowa-klucze: ABSTRAKCJA (forma), GEOMETRIA + OTWARTA KONSTRUKCJA (kompozycja), NEOPLASTYCYZM (kolorystyka: barwy podstawowe + biel-czern).","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-13.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"},{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/14","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"14","points":20,"ptype":"closed","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14. (0-20)\nWybierz jeden temat i napisz wypracowanie.\nTemat 1. W wieku XX sztuka od odtwarzania przeszła do tworzenia. Dzieło sztuki stało się\ntworem autonomicznym, nie zastępowało i nie sugerowało rzeczywistości,\nstanowiło\nnową\nrzeczywistość.\nZorganizowanemu\nładowi\nestetycznemu\nprzeciwstawiała się niesubordynowana energia.\nJan Białostocki, Sztuka cenniejsza niż złoto, Warszawa 2001.\nOdwołując się do wypowiedzi Jana Białostockiego, przedstaw, na przykładzie\ndzieł trzech różnych twórców, nowe sposoby wypowiedzi artystycznej w sztuce\nXX wieku.\nTemat 2. Jednym z haseł sztuki jest sentencja Ad maiorem Dei gloriam (ku większej\nchwale Boga). Rozważ zasadność tego stwierdzenia, analizując trzy dzieła\npochodzące z różnych epok.\nna temat nr\nMHS_1R\nMHS_1R\nMHS_1R\nMHS_1R\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n14.1. 14.2. 14.3. 14.4.\nMaks. liczba pkt\n3\n13\n2\n2\nUzyskana liczba pkt\nMHS_1R\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":"Zadanie 14. (0-20)\nTworzenie wypowiedzi.\n2.1) Zdający porównuje style i kierunki, uwzględniając źródła\ninspiracji, wzajemne oddziaływania, wpływ mecenatu\nartystycznego, wydarzeń historycznych i kulturalnych oraz\nestetyki na cechy tych stylów.\n2.2) Zadający rozpoznaje w dziele sztuki temat i potrafi\nwskazać jego źródło ikonograficzne.\n2.3) Zdający formułuje samodzielne, przejrzyste i logiczne\npisemne wypowiedzi na temat sztuki, uwzględniając właściwą\nkompozycję pracy, język i styl, opis ikonograficzny\ni formalny przytaczanych przykładów dzieł.\nTemat 1. W wieku XX sztuka od odtwarzania przeszła do tworzenia. Dzieło sztuki stało się\ntworem autonomicznym, nie zastępowało i nie sugerowało rzeczywistości, stanowiło\nnową rzeczywistość. Zorganizowanemu ładowi estetycznemu przeciwstawiała się\nniesubordynowana energia.\nJan Białostocki, Sztuka cenniejsza niż złoto, Warszawa 2001.\nOdwołując się do wypowiedzi Jana Białostockiego, przedstaw, na przykładzie dzieł\ntrzech różnych twórców, nowe sposoby wypowiedzi artystycznej w sztuce XX\nwieku.\nTemat 2. Jednym z haseł sztuki jest sentencja Ad maiorem Dei gloriam (ku większej chwale\nBoga). Rozważ zasadność tego stwierdzenia, analizując trzy dzieła pochodzące\nz różnych epok.\nSkala oceniania wypowiedzi zdających w zadaniach rozszerzonej odpowiedzi.\nW tabeli przedstawiono kryteria, które stosuje się przy ocenie wypracowania. Kryteria są brane\npod uwagę jedynie w przypadku, gdy praca ucznia jest zgodna z tematem.\nKryterium Poziom\nWyszczególnienie\nPunktacja\n1. Kompozycja i układ\ntreści\n3\nWłaściwa, trójdzielna i proporcjonalna kompozycja\noraz poprawne wnioskowanie wraz z odniesieniem\ndo problemu zawartego w temacie.\n3\n2\nKompozycja nieznacznie zaburzona lub uproszczone\nwnioskowanie.\n2\n1\nKompozycja nieznacznie zaburzona i uproszczone\nwnioskowanie.\n1\n0\nBrak właściwej kompozycji; wnioskowanie nietrafne\nlub jego brak.\n0\n2. Treść\n4\nPełne opracowanie tematu, argumentacja wyczerpuje\nwymagania tematu, wszystkie argumenty trafne,\npraca nie zawiera żadnych błędów merytorycznych.\nZdający wykazał się wiedzą o epokach i kontekstach,\nnp. estetycznym, biograficznym, historycznym,\nliterackim, filozoficznym, społecznym, religijnym.\nPodał liczne, właściwe względem tematu przykłady\nartystów i/lub dzieł. Praca zawiera poprawny opis\ni analizę dzieł i/lub twórczości artystów, postaw\ni zjawisk artystycznych we wskazanej liczbie. Zjawiska\nartystyczne zostały prawidłowo usytuowane w czasie.\n13\n0-13\n3\nPełne opracowanie tematu, ale argumentacja nie\nwyczerpuje wymagań tematu lub argumentacja\nwyczerpuje wymagania tematu, ale niektóre\nargumenty są nietrafne, praca może zawierać drobne\nbłędy merytoryczne. Zdający wykazał się wiedzą\no epokach i niektórych kontekstach. Podał właściwe\nwzględem tematu przykłady artystów i/lub dzieł.\nPraca zawiera poprawny opis i analizę dzieł i/lub\ntwórczości artystów, postaw i zjawisk artystycznych\nwe wskazanej liczbie.\n12\nlub\n10\n2\nNiepełne opracowanie tematu, większość argumentów\ntrafnych, mogą pojawić się mało istotne błędy\nmerytoryczne. Zdający wykazał się niepełną wiedzą\no epokach artystycznych. Podał w większości właściwe\nwzględem tematu przykłady artystów i/lub dzieł. Praca\nzawiera w większości poprawny opis i analizę dzieł\ni/lub twórczości artystów, postaw i zjawisk.\n8\nlub\n6\n1\nPróba opracowania tematu, pojawiają się istotne\nbłędy merytoryczne. Zdający wykazał się\nfragmentaryczną wiedzą o epokach artystycznych.\nPrzytoczone przykłady artystów i/lub dzieł są\nw części trafne, ale stanowią niewystarczająca\negzemplifikację tematu. Praca zawiera elementy\nopisu i analizy niektórych z przytaczanych dzieł,\ndotyczy to również postaw, zjawisk artystycznych\ni twórczości artystów.\n4\nlub\n2\n0\nBrak argumentacji lub praca nie na temat, pojawiają\nsię rażące błędy merytoryczne, np. w zakresie\nnazywania stylów i epok oraz przykładów artystów\ni dzieł.\n0\n3. Terminologia\n2\nBogata i różnorodna terminologia z dziedziny sztuki\n(w tym nazwy technik, stylów i kierunków\nartystycznych - innych niż określone w temacie).\n2\n0-2\n1\nSporadycznie stosowane we właściwym kontekście\nterminy i pojęcia (w tym nazwy technik, stylów\ni kierunków artystycznych innych niż określone\nw temacie). Nieliczne usterki terminologiczne.\n1\n0\nBrak terminologii lub stosowanie jej w sposób rzadki\ni/lub nieadekwatny. Rażące błędy terminologiczne.\n0\n4. Język i styl\n2\nWłaściwy i sprawny styl (dostosowany do sytuacji\nkomunikacyjnej), poprawna składnia, dopuszczalne\nnieliczne błędy zapisu, ale brak rażących błędów\nw pisowni nazwisk słynnych artystów.\n2\n0-2\n1\nStyl komunikatywny (brak kolokwializmów),\nw większości poprawna składnia, dopuszczalne błędy\nzapisu, również nazwisk artystów.\n1\n0\nJęzyk niekomunikatywny, kolokwializmy, często\nniezgodna z normą składnia, licznie błędy różnego\nrodzaju.\n0","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Wypracowanie swobodne (20 pkt). Ponizej przedstawiono plan wzorcowy dla obu tematow z przykladowymi dzielami i argumentami.**\n\n## Sposob 1 - plan wzorcowy TEMATU 1 (nowe sposoby wypowiedzi artystycznej w XX w.)\n\nWSTEP: Cytat Bialostockiego (\"od odtwarzania do tworzenia\") to trafna charakterystyka rewolucji artystycznej XX w. Sztuka przestala odwzorowywac rzeczywistosc - dzielo stalo sie autonomiczna rzeczywistoscia samym w sobie. W pracy omowie trzy tworcow i trzy kierunki ilustrujace ta przemiane.\n\nROZWINIECIE - trzy przyklady:\n\n1. PABLO PICASSO (1881-1973) - KUBIZM\nDzielo: Panny z Avignon (1907, olej na plotnie, 244x234 cm, MoMA Nowy Jork).\nAnaliza: Picasso porzucil perspektywe renesansowa i jednolity punkt widzenia. Postacie sa rownoczesnie ukazane z wielu stron (wielowidokowosc), zdekomponowane na geometryczne plany i zrekonstruowane inaczej. Bialostocki moglby powiedziec: obraz \"nie sugeruje\" kobiet - jest nowa struktura wizualna. Termin: kubizm analityczny, dekonstrukcja formy, multiperspektywizm.\n\n2. WASSILY KANDINSKY (1866-1944) - ABSTRAKCJONIZM\nDzielo: Kompozycja VIII (1923, Muzeum Guggenheima, Nowy Jork) lub Improwizacja 31.\nAnaliza: Kandinsky jako pierwszy w historii malarstwa europejskiego w pelni porzucil przedstawianie przedmiotow. Jego obrazy nie zawieraja zadnego odwzorowania rzeczywistosci - sa samoistnymi organizmami barwno-formalnymi. Staly sie \"nowa rzeczywistoscia\" w sensie Bialostockiego. Termin: liryczny abstrakcjonizm, der Blaue Reiter.\n\n3. MARCEL DUCHAMP (1887-1968) - DADAIZM / READY-MADE\nDzielo: Fontanna (1917, replica) lub Koolo rowerowe (1913).\nAnaliza: Duchamp poszedl jeszcze dalej - dzielo sztuki to nie wytwor reki artysty, lecz wynik decyzji. Pisuar wystawiony jako \"Fontanna\" stal sie dzielem przez sam akt wyboru i zmiany kontekstu. \"Niesubordynowana energia\" Bialostockiego to wlasnie dadaizm - bunt wobec wszelkich zasad estetycznych. Termin: ready-made, konceptualizm, antysztuka.\n\nZAKONCZENIE: Kubizm, abstrakcjonizm i dadaizm reprezentuja trzy rozne drogi przejscia od \"odtwarzania\" do \"tworzenia\": poprzez dekonstrukcje formy (Picasso), calkowita abstrakcje (Kandinsky) i rewolucje pojecia dzielaszt. (Duchamp). Wspolczesna sztuka pozostaje pod wplywem tych przewrotow.\n\n## Sposob 2 - plan wzorcowy TEMATU 2 (Ad maiorem Dei gloriam - ku wiekszej chwale Boga)\n\nWSTEP: Sentencja jezuicka \"Ad maiorem Dei gloriam\" wyraznie zdominowala sztuke przez wieki - mozna jednak pytac, czy wszystkie wielkie dziela religijne realizowaly jej przeslanie. Analiza trzech dziel z roznych epok pozwoli rozwazyc zasadnosc tego stwierdzenia.\n\nROZWINIECIE - trzy przyklady z roznych epok:\n\n1. GIOTTO DI BONDONE (ok. 1267-1337) - PROTORENESANS\nDzielo: Freski w Kaplicy Scrovegnich w Padwie (ok. 1304-1306), m.in. Lamentation (Oplakiwanie Chrystusa).\nAnaliza: Giotto namalowat freski na zamowienie Enrica Scrovegniego jako akt ekspiacji za grzechy ojca (lichwiarza). Caly program ikonograficzny (zycie Marii i Chrystusa, Sad Ostateczny) sluzyl gloryfikacji Boga i prosbie o zbawienie. Nowatorski realizm Giotta byl nowa sila wyrazu - dramatyczna scena Oplakiwania wzruszala wiernych silniej niz sztywne ikony. Sztuka religijna jako narzedzie zbliozenia do Boga.\n\n2. MICHAL ANIOL (1475-1564) - RENESANS / MANIERYZM\nDzielo: Freski Kaplicy Sykstyns.iej (1508-1512: sklepienie; 1535-41: Sad Ostateczny), Watykan.\nAnaliza: Michal Aniol malowal freski Kaplicy Sykstyns.iej na rozkaz papiezy (Juliusz II, Pawel III). Program ikonograficzny (Ksiega Rodzaju, Sad Ostateczny) sluzyl gloryfikacji Kosciola i Boga. Sam Michal Aniol postrzegl te prace jako misje od Boga. Deesis i Chrystus Sedzia z Sadu Ostatecznego sa monumentalnymi manifestami potegi Bozej. Ad maiorem Dei gloriam wyrazone przez scale i doskonalosc formy.\n\n3. JAN SEBASTIAN BACH (analog muzyczny) lub: JAN MATEJKO w kontekscie sacrum / alternatywnie CARAVAGGIO (1571-1610) - BAROK\nDzielo: Zlozenie do grobu Caravaggia (1602-03, Pinakoteka Watykanska).\nAnaliza: Caravaggio namalowat Zlozenie do grobu na zlecenie religijne (kaplica koscielna). Jego technika chiaroscuro (swiatlocien) - dramatyczny kontrast swiatla i ciemnosci - sprawia, ze ciezar martwego Chrystusa, bol Marii i wysilek uczniow przynoszacych cialo sa wyraziste emocjonalnie, trafiajace prosto do widza. Realizm Caravaggia (znane twarze z rzymskiej ulicy) sluzyl temu, by prosta ludzie mogli sie utosamoic ze scenami biblijnymi. Sztuka jako droga do Boga przez emocje i realizm.\n\nZAKONCZENIE: Wszystkie trzy dziela realizowaly hasel \"ku wiekszej chwale Boga\" - lecz za pomoca roznych srodkow: realistycznej dramaturgii narracji (Giotto), monumentalizmu i potezy formy (Michal Aniol) oraz emocjonalnego realizmu i swiatlocienia (Caravaggio). Sztuka sakralna byla przez wieki glownym mecenasem wielkich artystow.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 14, max 20 pkt):\n> - **Kryterium 1 Kompozycja (0-3 pkt):** trojdzielnosc (wstep-rozw.-zakonczenie), proporcjonalnosc, wnioskowanie\n> - **Kryterium 2 Tresc (0-13 pkt):** trzy trafne dziela, poprawny opis i analiza, wiedza o epokach i kontekstach, brak bledow merytorycznych\n> - **Kryterium 3 Terminologia (0-2 pkt):** bogata terminologia (kubizm, chiaroscuro, impasto, manieryzm, ready-made etc.)\n> - **Kryterium 4 Jezyk (0-2 pkt):** komunikatywny styl, poprawna skladnia\n\nCo zapamietac? Dla Tematu 1: Picasso (kubizm, Panny z Avignon), Kandinsky (abstrakcja, Kompozycja VIII), Duchamp (dadaizm, Fontanna). Dla Tematu 2: Giotto (Kaplica Scrovegnich), Michal Aniol (Kaplica Sykstyns.a), Caravaggio (Zlozenie do grobu). Kazde dzielo opisz: autor, tytul, technika, cechy formalne, zwiazek z tematem.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura"}]}