{"paper":{"id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"podstawowa","variant":null,"exam_pdf":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa.pdf","key_pdf":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa-odpowiedzi/jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa-odpowiedzi.pdf","question_count":10,"source_label":"Język angielski · Matura · maj 2019 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad/1","paper_id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa","number":"1","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1. (0-5)\nUsłyszysz dwukrotnie rozmowę z osobą urodzoną 29 lutego (ang. leapling). Zaznacz\nznakiem X, które zdania są zgodne z treścią nagrania (T - True), a które nie (F - False).\nT\nF\n1.1. Ann has to explain to Jack what a leap year is.\n1.2. Ann enjoyed meeting people from the leaplings’ club.\n1.3. Jack thinks it is great to be a leapling.\n1.4. Ann wasn’t able to register for her exam online.\n1.5. Social media remind people about Ann’s birthday every year.","answer":"1.1 = F; 1.2 = F; 1.5 = F","answer_text":"1 p. - poprawna odpowiedź.","solution":"**1.1.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**F (False)**.\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"Girl: You know what a leap year is, right?\"\n> \"Boy: **Of course. A normal year has 365 days, and every four years we add an extra day**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- Jack SAM wyjaśnia rok przestępny - Ann NIE wyjaśnia\n- \"Of course\" = oczywiście, wiem\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\nAnn pyta retorycznie, Jack odpowiada wiedzą - to ON wyjaśnia, NIE Ann.\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\nAnaliza dialogu.\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.1, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **F**\n> - **0 pkt** - T lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.3.\n\n## 6. Reference - leap year\n\n> - \"leap year\" = rok przestępny (366 dni)\n> - \"leapling\" = osoba urodzona 29 lutego\n> - \"add an extra day\" = dodać dodatkowy dzień\n\n## 7. Dlaczego druga opcja jest błędna\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| T | Jack sam wyjaśnia |\n| **F** | **POPRAWNA** |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: Jack to chłopiec, Ann to dziewczyna. Czytaj uważnie role w dialogu.\n\n> Uwaga: \"You know what X is?\" + \"Of course\" = potwierdzenie znajomości.\n\n**1.2.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**F (False)**.\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"I know there's a club for people who were born on the 29th of February. **I checked out their website once, but I didn't sign up and I haven't gone to any of their meetings**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- \"haven't gone to any of their meetings\" = NIGDY nie była\n- Nie mogła jej się podobać, skoro nie była\n\n## 3. Sposób 2 - analiza negacji\n\nAnn:\n- DIDN'T sign up = NIE zapisała się\n- HAVEN'T gone = NIE poszła\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Negation:\n> - \"didn't sign up\" = nie zapisałam się\n> - \"haven't gone\" = nie poszłam (Present Perfect negative)\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.2, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **F**\n> - **0 pkt** - T lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.3.\n\n## 6. Reference - club vocabulary\n\n> - \"sign up\" = zapisać się\n> - \"meeting\" = spotkanie\n> - \"website\" = strona internetowa\n\n## 7. Dlaczego druga opcja jest błędna\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| T | Ann nie była na spotkaniach |\n| **F** | **POPRAWNA** |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: Pułapka - Ann WSPOMINA klub, ale to nie znaczy, że NA SPOTKANIA chodziła.\n\n> Uwaga: \"Haven't gone\" = nigdy nie poszła.\n\n**1.3.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**T (True)**.\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"**Fascinating!** I don't know any other leaplings.\" + \"I still think **it's awesome! The date is so special!**\"\n\n**Mapowanie:**\n- Fascinating + awesome + special = great\n\n## 3. Sposób 2 - analiza emocji\n\nJack używa pozytywnych słów: fascinating, awesome, special - wszystkie wskazują na entuzjazm.\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\nNiepotrzebny.\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.3, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **T**\n> - **0 pkt** - F lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.3.\n\n## 6. Reference - positive adjectives\n\n> - \"fascinating\" = fascynujący\n> - \"awesome\" = super\n> - \"special\" = wyjątkowy\n> - \"great\" = świetny\n\n## 7. Dlaczego druga opcja jest błędna\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| **T** | **POPRAWNA** |\n| F | Jack ma POZYTYWNE zdanie |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: Mimo że Ann widzi WADY (problemy z systemem, social media), Jack uważa to za super.\n\n> Uwaga: \"Awesome\" + \"so special\" = silne pozytywne emocje.\n\n**1.4.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**T (True)**.\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"when I tried to send an online application for my Spanish exam **the system didn't accept it**. Can you imagine? **I had to go in person to the language centre**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- \"system didn't accept\" = nie udało się zarejestrować online\n- \"go in person\" = musiała osobiście\n\n## 3. Sposób 2 - analiza\n\nProblem techniczny z datą 29 lutego - system odrzucał aplikację online.\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - \"have to\":\n> - \"had to go in person\" = musiała pójść osobiście (przymus)\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.4, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **T**\n> - **0 pkt** - F lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.3.\n\n## 6. Reference - registration\n\n> - \"sign up\" = zapisać się\n> - \"register\" = zarejestrować\n> - \"application\" = wniosek\n> - \"in person\" = osobiście\n\n## 7. Dlaczego druga opcja jest błędna\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| **T** | **POPRAWNA** |\n| F | system odrzucił online |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Tried to send\" + \"didn't accept\" = NIE udało się.\n\n> Uwaga: \"In person\" = osobiście (przeciwieństwo \"online\").\n\n**1.5.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**F (False)**.\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"**social media don't inform anybody about my birthday when February ends on the 28th**, so some people forget about my birthday\".\n\n**Mapowanie:**\n- \"don't inform\" = nie informują\n- \"when February ends on the 28th\" = w latach zwykłych (nie przestępnych)\n→ NIE każdego roku\n\n## 3. Sposób 2 - analiza\n\nMedia działają tylko w lata przestępne (29.02). W zwykłe lata - nie ma daty 29.02, więc media milczą.\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\nAnaliza tekstu.\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.5, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **F**\n> - **0 pkt** - T lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.3.\n\n## 6. Reference - social media\n\n> - \"social media\" = media społecznościowe\n> - \"inform about\" = informować o\n> - \"forget about\" = zapomnieć o\n\n## 7. Dlaczego druga opcja jest błędna\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| T | NIE każdego roku |\n| **F** | **POPRAWNA** |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Every year\" w arkuszu wymaga KAŻDEGO roku - ale media działają tylko w lata przestępne (co 4 lata).\n\n> Uwaga: Ann mówi to jako problem - sygnał, że NIE działa.","image":"img/jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"maturazai","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2019 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad/2","paper_id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa","number":"2","points":4,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 2. (0-4)\nUsłyszysz dwukrotnie cztery wypowiedzi związane z ubraniami. Do każdej wypowiedzi\n(2.1.-2.4.) dopasuj odpowiadające jej zdanie (A-E). Wpisz rozwiązania do tabeli.\nUwaga: jedno zdanie zostało podane dodatkowo i nie pasuje do żadnej wypowiedzi.\nThe speaker\nA. talks about an embarrassing mistake caused by identical clothing.\nB. gives an opinion about a dress someone is wearing.\nC. is a presenter at a fashion show.\nD. describes an incident connected with a pattern on a dress.\nE. suggests what to wear for a formal event.\n2.1.\n2.2.\n2.3.\n2.4.\nMJA-1P","answer":"2.1 = E; 2.2 = C; 2.3 = A; 2.4 = D","answer_text":"2. Należy uznać, że zdający nie odniósł się do podpunktu polecenia, jeśli\na. nie realizuje tego podpunktu\nb. realizuje go w sposób niekomunikatywny.","solution":"**2.1.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**E** (suggests what to wear for a formal event).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"This is a simple trick that will guarantee that you're one of the best-looking guys at the **graduation ball** **A black suit is perfect for such an occasion**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- graduation ball = formal event\n- black suit = suggested attire\n- \"choose the powerful elegance\" = sugestia\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → wypowiedź 3 (mistake)\n- B → wypowiedź 2 (przedstawia ubiór)\n- C → wypowiedź 2 (presenter)\n- D → wypowiedź 4 (pattern)\n- **E → POPRAWNA**\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\nNiepotrzebny.\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 2.1, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **E**\n> - **0 pkt** - inna lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.4.\n\n## 6. Reference - fashion advice\n\n> - \"formal event\" = formalne wydarzenie\n> - \"graduation ball\" = bal maturalny\n> - \"suit\" = garnitur\n> - \"tasteful\" = gustowny\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | nie pomyłka |\n| B | nie opinia o sukience |\n| C | nie pokaz |\n| D | nie wzór |\n| **E** | **POPRAWNA** |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Graduation ball\" = formal event. Suggestion język = imperatywne formy.\n\n> Uwaga: \"Keep it classic\" = porada modowa.\n\n**2.2.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**C** (is a presenter at a fashion show).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"**Adam is wearing** black trousers **It's Adam's first appearance here** and he's brought his fan club with him for support. **Let's give him a big cheer. Well done. Thank you, Adam**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- opis na żywo + fan club + cheer = pokaz mody\n- \"Adam is wearing\" + komentarz = presenter\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → wypowiedź 3\n- B → distraktor (nie opinia, opis)\n- **C → POPRAWNA**\n- D → wypowiedź 4\n- E → wypowiedź 1\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Present Continuous:\n> - \"Adam is wearing\" = teraźniejszy moment\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 2.2, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **C**\n> - **0 pkt** - inna lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.5.\n\n## 6. Reference - fashion show\n\n> - \"fashion show\" = pokaz mody\n> - \"presenter\" = prezenter\n> - \"appearance\" = wystąpienie\n> - \"fan club\" = klub kibica\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | nie pomyłka |\n| B | opis, nie opinia |\n| **C** | **POPRAWNA** |\n| D | nie wzór |\n| E | nie sugestia |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Let's give him a big cheer\" = klasyczne zwroty prezentera pokazu mody.\n\n> Uwaga: \"First appearance\" = pierwsze wystąpienie modela na wybiegu.\n\n**2.3.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**A** (talks about an embarrassing mistake caused by identical clothing).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"I saw a woman wearing a long black coat **I thought it was my mum because she had bought a coat like that the day before**, so I ran up to her it was my English teacher. **I felt awful**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- ten sam płaszcz = identical clothing\n- \"awful\" = embarrassing\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- **A → POPRAWNA**\n- B → wypowiedź 2\n- C → wypowiedź 2\n- D → wypowiedź 4\n- E → wypowiedź 1\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Past Perfect (had bought):\n> - had + V3 = wcześniejsza czynność\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 2.3, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **A**\n> - **0 pkt** - inna lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.1.\n\n## 6. Reference - embarrassment\n\n> - \"awful\" = okropny\n> - \"embarrassing\" = krępujący\n> - \"identical\" = identyczny\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| **A** | **POPRAWNA** |\n| B | nie opinia |\n| C | nie pokaz |\n| D | nie wzór |\n| E | nie sugestia |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Coat like that\" = identyczny płaszcz.\n\n> Uwaga: \"I felt awful\" = sygnal zażenowania.\n\n**2.4.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**D** (describes an incident connected with a pattern on a dress).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"She discovered that **the motif on her dress was exactly the same as the carpet** she was standing on she burst out laughing, lay down on the carpet and asked a photographer to take a few shots.\"\n\n**Mapowanie:**\n- motif/pattern on dress = wzór\n- same as the carpet = incydent z wzorem\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → wypowiedź 3\n- B → DODATKOWE\n- C → wypowiedź 2\n- **D → POPRAWNA**\n- E → wypowiedź 1\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\nNiepotrzebny.\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 2.4, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **D**\n> - **0 pkt** - inna lub brak\n> - **Uwaga:** B to dodatkowe zdanie.\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.1.\n\n## 6. Reference - pattern vocabulary\n\n> - \"pattern\" / \"motif\" = wzór\n> - \"carpet\" = dywan\n> - \"dress\" = sukienka\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | NIE klothing (pattern, nie strój) |\n| B | DODATKOWE |\n| C | nie pokaz |\n| **D** | **POPRAWNA** |\n| E | nie sugestia |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Motif\" = wzór/motyw. \"Pattern\" = wzór.\n\n> Uwaga: \"Burst out laughing\" = zażartowała sobie - nie wstyd.","image":"img/jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"maturazai","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2019 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad/3","paper_id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa","number":"3","points":6,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 3. (0-6)\nUsłyszysz dwukrotnie sześć tekstów. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, zgodną\nz treścią nagrania. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\nTekst 1.\n3.1. Jenny’s teacher agrees to\nA. write an opinion about her language skills.\nB. help her choose the best language school.\nC. collect some documents for a language course.\nTekst 2.\n3.2. What did the woman do?\nA. She left the taxi without paying for the ride.\nB. She called the police to complain about the driver.\nC. She found someone’s smartphone in the taxi.\nTekst 3.\n3.3. Which is TRUE about making the first British TV advertisement?\nA. The toothpaste looked different in a plastic block.\nB. The ice block melted before filming began.\nC. The team had to replace one block with another.\nTekst 4.\n3.4. What is the best headline for the news item?\nA. RESTAURANT MANAGER REWARDED BY THE POLICE\nB. YOUNG WOMAN GETS A JOB AFTER STOPPING A THIEF\nC. NEW JOB WITH THE POLICE FOR A BRAVE WOMAN\nTekst 5.\n3.5. What are the speakers doing?\nA. choosing the menu for a birthday party\nB. watching a cooking show on TV\nC. discussing what to order\nTekst 6.\n3.6. The speaker informs listeners\nA. how much time is necessary to prepare the ice rink.\nB. how many people will watch the performance.\nC. how long each performance will take.\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA ZADAŃ OD 1. DO 3. NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1P","answer":null,"answer_text":"3. Należy uznać, że zdający odniósł się do danego podpunktu polecenia, jeśli\na. realizuje go w sposób komunikatywny, ale w minimalnym stopniu, np.\n• napisz, w jaki sposób znalazłeś(-aś) to mieszkanie.\nI saw an ad. (jedno odniesienie)\nb. rozbudowuje minimalną realizację podpunktu o dodatkową, komunikatywną\ninformację, np.\nI saw a funny ad. (dwa odniesienia)","solution":"**3.1.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**A** (write an opinion about her language skills).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"**I need a letter from my teacher about my level of Spanish**. Do you think I could get one from you?\" → \"**I'll be happy to prepare it for you**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- letter about level of Spanish = opinia o umiejętnościach językowych\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- **A → POPRAWNA**\n- B (choose school) → BŁĘDNA - Jenny sama wybiera\n- C (collect documents) → BŁĘDNA - Jenny zbiera, nauczyciel pisze\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\nNiepotrzebny.\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.1, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **A**\n> - **0 pkt** - B, C lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.3.\n\n## 6. Reference - recommendation letter\n\n> - \"letter\" = list\n> - \"level\" = poziom\n> - \"language skills\" = umiejętności językowe\n> - \"opinion\" = opinia\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| **A** | **POPRAWNA** |\n| B | Jenny sama wybiera |\n| C | Jenny zbiera dokumenty |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Letter about level of Spanish\" = opinia o umiejętnościach.\n\n> Uwaga: \"I'll be happy to prepare it\" = zgoda nauczyciela.\n\n**3.2.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**A** (She left the taxi without paying for the ride).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"I told her how much the fare was. **She laughed in my face and got out of the taxi**. **I called the police** and ran after her. I can't give free rides, you know.\"\n\n**Mapowanie:**\n- \"got out without paying\" = wyszła bez zapłaty\n- \"can't give free rides\" = potwierdza brak zapłaty\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- **A → POPRAWNA**\n- B → KIEROWCA dzwonił, nie kobieta\n- C → kobieta sprawdziła SWÓJ smartfon\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\nAnaliza tekstu.\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.2, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **A**\n> - **0 pkt** - B, C lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.3.\n\n## 6. Reference - taxi vocabulary\n\n> - \"fare\" = opłata za przejazd\n> - \"taxi ride\" = przejazd taksówką\n> - \"laughed in my face\" = roześmiała mi się prosto w twarz\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| **A** | **POPRAWNA** |\n| B | kierowca dzwonił, nie ona |\n| C | jej własny smartfon |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Laughed in my face\" = drwiące zachowanie.\n\n> Uwaga: \"I can't give free rides\" potwierdza, że NIE zapłaciła.\n\n**3.3.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**C** (The team had to replace one block with another).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"The studio lights were so hot that the ice started to melt **To solve the problem, we decided to use a transparent plastic block instead**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- ice → plastic = replace one block with another\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → BŁĘDNA - \"viewers weren't able to tell the difference\"\n- B → BŁĘDNA - DURING filming, nie BEFORE\n- **C → POPRAWNA**\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - \"replace X with Y\":\n> - replace one block with another = zastąpić jeden drugim\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.3, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **C**\n> - **0 pkt** - A, B lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.3.\n\n## 6. Reference - TV commercial vocabulary\n\n> - \"commercial\" = reklama\n> - \"block of ice\" = blok lodu\n> - \"melt\" = topić się\n> - \"replace\" = zastąpić\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | widzowie nie widzieli różnicy |\n| B | DURING, nie BEFORE |\n| **C** | **POPRAWNA** |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Decided to use plastic INSTEAD\" = zamiast = replace.\n\n> Uwaga: A pułapka - \"viewers couldn't tell\" = nie widzieli różnicy.\n\n**3.4.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**B** (YOUNG WOMAN GETS A JOB AFTER STOPPING A THIEF).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"A 20-year-old woman **She caught the robber outside and held him until the police arrived**. The manager was so impressed that he **hired the brave young woman at once**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- 20-year-old + caught robber + hired = young woman gets job after stopping thief\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → BŁĘDNA - kobieta, nie manager; manager nagrodził, nie policja\n- **B → POPRAWNA**\n- C → BŁĘDNA - praca w restauracji, nie z policją\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\nAnaliza tytułu.\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.4, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **B**\n> - **0 pkt** - A, C lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.1.\n\n## 6. Reference - heroic vocabulary\n\n> - \"brave\" = odważny\n> - \"caught\" = złapał\n> - \"hired\" = zatrudnił\n> - \"at once\" = natychmiast\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | kobieta, nie manager |\n| **B** | **POPRAWNA** |\n| C | restauracja, nie policja |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Hired at once\" = natychmiast zatrudniono - to klucz.\n\n> Uwaga: \"Get a job\" = dostać pracę (nie z policją).\n\n**3.5.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**C** (discussing what to order).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"I've also looked at the menu. **The lobster with fried rice sounds delicious**.\" + \"**How about grilled lamb with fried mushrooms?**\"\n\n**Mapowanie:**\n- looked at menu + sounds delicious + How about = wybór potraw\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → BŁĘDNA - menu siostry to oddzielna sprawa\n- B → BŁĘDNA - \"just like\" to porównanie, oni w restauracji\n- **C → POPRAWNA**\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Suggestion phrases:\n> - \"How about + V-ing/N?\" = co powiesz na?\n> - \"sounds delicious\" = brzmi pysznie\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.5, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **C**\n> - **0 pkt** - A, B lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.5.\n\n## 6. Reference - restaurant vocabulary\n\n> - \"menu\" = jadłospis\n> - \"order\" = zamawiać\n> - \"seafood\" = owoce morza\n> - \"options\" = opcje\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | menu siostry oddzielne |\n| B | porównanie, nie oglądanie |\n| **C** | **POPRAWNA** |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: Menu siostry = oddzielny kontekst. Oni są w RESTAURACJI.\n\n> Uwaga: \"Like in TV cooking shows\" = porównanie, nie ogląd.\n\n**3.6.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**A** (how much time is necessary to prepare the ice rink).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\n> \"It will take 14 tonnes of ice and **140 hours of hard work to make the ice rink ready for the show**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- 140 hours = time necessary\n- to make ice rink ready = to prepare\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- **A → POPRAWNA**\n- B → BŁĘDNA - \"audiences of all ages\" to typ, nie liczba\n- C → BŁĘDNA - 5 nocy to częstotliwość, nie długość performance\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - \"It takes X hours to V\":\n> - it takes + time + to + V = potrzeba X czasu, żeby\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.6, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **A**\n> - **0 pkt** - B, C lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.3.\n\n## 6. Reference - ice show vocabulary\n\n> - \"ice rink\" = lodowisko\n> - \"prepare\" = przygotować\n> - \"tonnes\" = tony\n> - \"hard work\" = ciężka praca\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| **A** | **POPRAWNA** |\n| B | typ, nie liczba |\n| C | 5 nocy, nie długość performance |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"All ages\" = wszystkie grupy wiekowe (typ), NIE konkretna liczba.\n\n> Uwaga: \"140 hours\" + \"make rink ready\" = przygotowanie.","image":"img/jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2019 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad/4","paper_id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa","number":"4","points":4,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 4. (0-4)\nPrzeczytaj tekst. Dobierz właściwy nagłówek (A-F) do każdej części tekstu (4.1.-4.4.).\nWpisz odpowiednią literę w każdą kratkę.\nUwaga: dwa nagłówki zostały podane dodatkowo i nie pasują do żadnej części tekstu.\nA. THE IDEA IS BORN\nB. PREPARATIONS FOR THE WALK\nC. THE WRONG MAN ARRESTED\nD. PUNISHED BUT RESPECTED\nE. INSPIRATION FROM FRIENDS\nF. MORNING WALK ABOVE THE CITY\nA DREAM COMES TRUE\n4.1.\nOn August 7, 1974, when Wall Street was waking up after a quiet night, a Frenchman called\nPhilippe Petit put into practice the idea he had had for years. At sunrise, he stepped onto a steel\ncable and walked a few times between the twin towers of the World Trade Center. On the street\nbelow, thousands of people couldn’t believe their eyes watching the tiny figure up in the air.\n4.2.\nThe Frenchman was an acrobat from Paris. In 1968, while waiting at the dentist’s, Petit read\nan article about the construction of the twin towers in New York. He looked at the design of\nthe towers and imagined himself on a cable, walking the 61-metre distance between them. He\nknew he would do it one day.\n4.3.\nFor the next few years, Petit worked hard on his skills to make his dream come true. In 1974,\nhe flew to New York to put his plan into action. First, he observed the towers. Then,\non the evening of August 6, Petit took a lift to the 110th floor of the South Tower. At the same\ntime, his friends went up to the top of the North Tower. To make the morning walk on the cable\npossible, they worked together all night to set everything up.\n4.4.\nThe New York police arrested Petit after he had finished his walk. For breaking the law,\nPhilippe had to give a charity performance for children in Central Park. However, for New\nYorkers he became a hero who had done something incredible. The city authorities rewarded\nPetit by giving him a free lifetime pass to the observation deck on the South Tower. He was\nalso asked to sign his name there.\nadapted from www.pbs.org\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1P","answer":"4.1 = F; 4.2 = A; 4.3 = B; 4.4 = D","answer_text":"4. Należy uznać, że zdający rozwinął dany podpunkt polecenia, jeśli odniósł się do niego\nw sposób bardziej szczegółowy, tzn. w realizacji podpunktu można wyodrębnić\na. przynajmniej trzy komunikatywne, minimalne odniesienia, np.\n• napisz, w jaki sposób znalazłeś(-aś) to mieszkanie.\nI saw a funny ad in a magazine.\nb. jedno lub dwa bardziej rozbudowane, komunikatywne odniesienia, np.\nA friend had a room and he wanted to share it with me.\nA friend recommended it to me. I also saw a funny ad.","solution":"**4.1.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**F** (MORNING WALK ABOVE THE CITY).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza tekstu\n\n> \"On August 7, 1974 **At sunrise, he stepped onto a steel cable and walked a few times between the twin towers** thousands of people watching the tiny figure **up in the air**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- sunrise + cable walk + up in air = morning walk above the city\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → 4.2 (idea)\n- B → 4.3 (preparations)\n- C → DODATKOWE\n- D → 4.4 (punished but respected)\n- E → DODATKOWE\n- **F → POPRAWNA**\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\nAnaliza tekstu.\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 4.1, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **F**\n> - **0 pkt** - inna lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.2.\n\n## 6. Reference - vocabulary\n\n> - \"sunrise\" = wschód słońca\n> - \"cable\" = lina\n> - \"twin towers\" = bliźniacze wieże\n> - \"figure\" = postać\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | 4.2 (idea) |\n| B | 4.3 |\n| C | DODATKOWE |\n| D | 4.4 |\n| E | DODATKOWE |\n| **F** | **POPRAWNA** |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"At sunrise\" = morning.\n\n> Uwaga: WTC = bliźniacze wieże w NYC.\n\n**4.2.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**A** (THE IDEA IS BORN).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza tekstu\n\n> \"In 1968, while waiting at the dentist's, Petit read an article about the construction of the twin towers He looked at the design of the towers and **imagined himself on a cable, walking the 61-metre distance between them. He knew he would do it one day**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- 1968 + imagined + knew he would do it = idea powstaje\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- **A → POPRAWNA**\n- B → 4.3\n- C → DODATKOWE\n- D → 4.4\n- E → DODATKOWE\n- F → 4.1\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - \"imagine + V-ing\":\n> - imagined himself walking = wyobrażał sobie idąc\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 4.2, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **A**\n> - **0 pkt** - inna lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.2.\n\n## 6. Reference - origin vocabulary\n\n> - \"idea is born\" = pomysł powstaje\n> - \"imagine\" = wyobrazić sobie\n> - \"dream\" = marzenie\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| **A** | **POPRAWNA** |\n| B | 4.3 |\n| C | DODATKOWE |\n| D | 4.4 |\n| E | DODATKOWE |\n| F | 4.1 |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Knew he would do it one day\" = przyszłe marzenie.\n\n> Uwaga: 1968 = data poczęcia pomysłu, NIE realizacji (1974).\n\n**4.3.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**B** (PREPARATIONS FOR THE WALK).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza tekstu\n\n> \"For the next few years, **Petit worked hard on his skills** to make his dream come true. In 1974, he flew to New York to put his plan into action. First, **he observed the towers**. Then, on the evening of August 6, Petit took a lift his friends went up to the top of the North Tower. To make the morning walk on the cable possible, **they worked together all night to set everything up**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- worked on skills + observed + set everything up = preparations\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → 4.2\n- **B → POPRAWNA**\n- C → DODATKOWE\n- D → 4.4\n- E → DODATKOWE\n- F → 4.1\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Past Simple sequence:\n> - \"observed\", \"took a lift\", \"worked together\" - sekwencja\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 4.3, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **B**\n> - **0 pkt** - inna lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.2.\n\n## 6. Reference - preparation vocabulary\n\n> - \"prepare\" = przygotowywać\n> - \"observe\" = obserwować\n> - \"set up\" = ustawić\n> - \"skills\" = umiejętności\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | 4.2 |\n| **B** | **POPRAWNA** |\n| C | DODATKOWE |\n| D | 4.4 |\n| E | DODATKOWE |\n| F | 4.1 |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Worked all night to set everything up\" = przygotowywanie.\n\n> Uwaga: \"E - inspiration from friends\" jest distractorem - przyjaciele POMAGALI, nie inspirowali.\n\n**4.4.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**D** (PUNISHED BUT RESPECTED).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza tekstu\n\n> \"The New York police arrested Petit For breaking the law, **Philippe had to give a charity performance** However, for New Yorkers **he became a hero** The city authorities **rewarded Petit by giving him a free lifetime pass**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- arrested + charity performance = punished\n- hero + reward + lifetime pass = respected\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → 4.2\n- B → 4.3\n- C → DODATKOWE (NIKT INNY nie aresztowany)\n- **D → POPRAWNA**\n- E → DODATKOWE\n- F → 4.1\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - \"However\" jako kontrast:\n> - \"However\" = jednakże (oddzielający kary od szacunku)\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 4.4, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **D**\n> - **0 pkt** - inna lub brak\n> - **Uwaga:** C i E to dodatkowe nagłówki.\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.2.\n\n## 6. Reference - punishment vocabulary\n\n> - \"punished\" = ukarany\n> - \"respected\" = szanowany\n> - \"hero\" = bohater\n> - \"reward\" = nagroda\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | 4.2 |\n| B | 4.3 |\n| C | DODATKOWE |\n| **D** | **POPRAWNA** |\n| E | DODATKOWE |\n| F | 4.1 |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"For breaking the law\" + \"became a hero\" = klasyczna paradoksalna sytuacja.\n\n> Uwaga: \"Free lifetime pass\" = dożywotni darmowy bilet - nagroda.","image":"img/jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"maturazai","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2019 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad/5","paper_id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa","number":"5","points":3,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 5. (0-3)\nPrzeczytaj trzy teksty związane ze sportem. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą,\nzgodną z treścią tekstu. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\nTekst 1.\nA GAME AT HOGWARTS\nThe competitors walked out onto the pitch to a wave of noise.\n“And here come the Gryffindors!” yelled Lee Jordan, acting as commentator. “Potter, Bell,\nWood and the rest of the team!”\nLee’s words were met with loud boos from the Slytherin end.\n“And here come the Slytherins, led by Captain Flint. He’s made some changes in the team.”\n“Captains, shake hands!” said Madam Hooch.\nFlint and Wood approached each other and grasped each other’s hands tightly. It seemed that\neach was trying to break the other’s fingers.\nadapted from Harry Potter and the Prisoner of Azkaban by J.K.Rowling\n5.1. In the text, Lee Jordan\nA. presents the rules of a game.\nB. tells the spectators who is going to play.\nC. explains why the captains made some changes in the teams.\nTekst 2.\ntekst własny\n5.2. Which is TRUE about the Australian Open volunteers?\nA. They’ll have to assist the players on the court.\nB. They’ll be able to attend the tournament for free.\nC. They’ll get some souvenirs from the organizers.\nBECOME AN AUSTRALIAN OPEN VOLUNTEER!!!\nYour role will include:\n• greeting players at the hotels\n• providing information to visitors.\nBENEFITS\nYou’ll receive an official tournament shirt and hat.\nYou’ll be invited to our volunteers’ party.\nNOTICE\nYou won’t be required on the court on game days.\nFree passes to the Australian Open will not be offered to volunteers.\nMJA-1P\nTekst 3.\nTO BITE OR NOT TO BITE?\nHave you seen pictures of Olympic medal winners receiving their medals and facing an army\nof photographers? When the lights flash, many of them grab their medals and take a bite. It is\na mystery why they do this. But it’s not always a good idea. A German sports star, David\nMoeller, bit his silver medal too hard and broke his tooth.\nBiting a medal is common practice which has become a tradition in sport. So, the next time you\nare at a sporting event, watch closely what the athletes do when they receive their medals.\nadapted from www.nbcnews.com\n5.3. The author of the text\nA. explains why athletes started biting their medals.\nB. advises winners what to do during the medal ceremony.\nC. draws readers’ attention to the behaviour of medal winners.\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!","answer":null,"answer_text":"5. W przypadku podpunktów polecenia, które składają się z dwóch członów:\na. jeśli zdający w minimalnym stopniu nawiązał do jednego członu, a drugiego nie\nzrealizował, należy uznać, że odniósł się do danego podpunktu.\nb. jeśli zdający nawiązał do obydwu członów w minimalnym stopniu, należy uznać, że\nodniósł się do danego podpunktu.\nc. jeśli zdający rozbudował swoją wypowiedź tylko w zakresie jednego członu, a drugiego\nnie zrealizował, należy uznać, że odniósł się do danego podpunktu.\nd. jeśli zdający odniósł się do obydwu członów i przynajmniej jeden z nich przedstawił\nw sposób bardziej szczegółowy, należy uznać, że rozwinął wypowiedź.\n• przedstaw swoje obawy związane z tym, jak może zareagować właściciel\nmieszkania, i poproś kolegę o radę, co zrobić w tej sytuacji.\nI’m afraid that the owner will be angry. What should I do? („rozwinął”; rozbudowane\nwyrażenie obaw oraz prośba o radę)\nWhat should I do now? Do you have any good idea how to solve the problem? („odniósł\nsię”; rozwinięta prośba o radę, ale brak wyrażenia obaw związanych z reakcją\nwłaściciela)","solution":"**5.1.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**B** (tells the spectators who is going to play).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza tekstu\n\n> \"**'Potter, Bell, Wood and the rest of the team!'**\" + \"**'And here come the Slytherins, led by Captain Flint'**\"\n\nLee przedstawia kompozycje obu drużyn - nazwiska graczy.\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → BŁĘDNA - nie zasady gry\n- **B → POPRAWNA**\n- C → BŁĘDNA - wspomina o zmianach, NIE wyjaśnia dlaczego\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\nNiepotrzebny.\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 5.1, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **B**\n> - **0 pkt** - A, C lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.1.\n\n## 6. Reference - commentary vocabulary\n\n> - \"commentator\" = komentator\n> - \"team\" = drużyna\n> - \"captain\" = kapitan\n> - \"spectators\" = widzowie\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | brak zasad |\n| **B** | **POPRAWNA** |\n| C | brak wyjaśnienia zmian |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Acting as commentator\" = wystąpił jako komentator.\n\n> Uwaga: Quidditch z Harry'ego Pottera.\n\n**5.2.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**C** (They'll get some souvenirs from the organizers).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza tekstu\n\n> \"BENEFITS: **You'll receive an official tournament shirt and hat**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- shirt + hat = souvenirs (pamiątki)\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → BŁĘDNA - \"You won't be required on the court\"\n- B → BŁĘDNA - \"Free passes will not be offered\"\n- **C → POPRAWNA**\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Will future:\n> - \"will receive\" = otrzymasz\n> - \"won't be required\" = nie będziesz wymagany\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 5.2, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **C**\n> - **0 pkt** - A, B lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.3.\n\n## 6. Reference - volunteer vocabulary\n\n> - \"volunteer\" = wolontariusz\n> - \"benefits\" = korzyści\n> - \"souvenir\" = pamiątka\n> - \"tournament\" = turniej\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | NIE na korcie |\n| B | brak darmowych biletów |\n| **C** | **POPRAWNA** |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Free passes will NOT be offered\" wyklucza B.\n\n> Uwaga: \"Shirt and hat\" = pamiątki sportowe.\n\n**5.3.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**C** (draws readers' attention to the behaviour of medal winners).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza tekstu\n\n> \"It is a mystery why they do this So, the next time you are at a sporting event, **watch closely what the athletes do** when they receive their medals.\"\n\n**Mapowanie:**\n- watch closely = draw attention\n- athletes' behaviour = winners' behaviour\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → BŁĘDNA - \"It is a mystery\" - NIE wyjaśnia\n- B → BŁĘDNA - rada dla widzów, nie zwycięzców\n- **C → POPRAWNA**\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\nNiepotrzebny.\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 5.3, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **C**\n> - **0 pkt** - A, B lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.4.\n\n## 6. Reference - vocabulary\n\n> - \"draw attention to\" = zwrócić uwagę na\n> - \"behaviour\" = zachowanie\n> - \"medal ceremony\" = ceremonia medalowa\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | \"It is a mystery\" |\n| B | rada dla widzów |\n| **C** | **POPRAWNA** |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Watch closely\" = zachęta do obserwacji.\n\n> Uwaga: \"Mystery\" wskazuje, że POWÓD nieznany - eliminuje A.","image":"img/jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2019 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad/6","paper_id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa","number":"6","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 6. (0-5)\nPrzeczytaj tekst. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, zgodną z treścią tekstu.\nZakreśl jedną z liter: A, B, C albo D.\nAbout two years ago Eva Liparova, a theatre producer from London, got a contract in the USA\nand started to fly the London-San Francisco-London route regularly. After several 13-hour\nflights, she found it strange that on such a long journey people did not talk much to one another.\nEverybody watched movies, listened to music on headphones or played games on their\nsmartphones. Liparova decided to do something about it. She boarded her next San Francisco\nflight with an empty notebook in her handbag, determined to ask people to write stories about\nthemselves and share them with fellow passengers. She believed the stories could act as\na natural icebreaker and would get them to talk.\nYet, this wasn’t as easy as she had imagined, because at 30,000 feet she suddenly found herself\nsuffering from stage fright. “When I think of it now, it was rather stressful, because it took me\nabout four hours to gather the courage to walk up to the first person!” she says with a laugh.\nBut eventually she did. She handed the notebook to a woman sitting in the first row. Inside\nthe notebook, there was Eva’s short introduction, a story, and her question. She also gave a set\nof instructions:\n1. Read the last entry in this notebook and answer the question below it.\n2. Write your own story and ask a new question.\n3. Pass the notebook to the passenger next to you.\n4. Before landing, return the notebook to Eva (seat 42E).\nRecommended: sign with your seat number and leave your email.\nIt took hours until the last person returned the notebook to Eva. In total, 33 people answered\nthe questions and wrote their stories. Some were more personal than others, including entries\nabout honeymoons, babies and marriage proposals. Eva noticed that where the notebook had\nbeen passed, the passengers started talking to each other more. She was very happy about that.\nHer only regret is that few people left their emails in the notebook and only one of them, Flossie,\nMJA-1P\nanswered Eva’s message. Eva hopes to find the rest of the people through social media and\nshow them what they all created in the clouds. Eva would like to do her project again, but this\ntime she wants to make sure that the people who decide to take part in it get the chance to read\nall the stories before landing.\nadapted from edition.cnn.com\n6.1. Eva came up with her plan because\nA. she needed new topics for her work at the theatre.\nB. she wanted passengers to interact more during the flight.\nC. passengers were bored with the movies offered on the plane.\nD. passengers complained about the 13-hour flight.\n6.2. Why didn’t the passengers begin to write stories just after boarding?\nA. The first person Eva asked refused to do it.\nB. Eva couldn’t decide who to start with.\nC. A few people couldn’t understand what to do.\nD. Eva didn’t feel confident enough to ask anyone to begin.\n6.3. In her instructions, Eva asked the passengers to\nA. continue writing the story she had started.\nB. write a question for the person they would give the notebook to.\nC. pass the notebook back to her after each question was added.\nD. read all the stories other passengers had written in the notebook.\n6.4. Which of the following is TRUE?\nA. Thanks to Eva, many passengers have kept in touch after the flight.\nB. Flossie has found some fellow passengers on social media.\nC. Eva would like to contact all the passengers who wrote their stories.\nD. The passengers managed to read all the stories before landing.\n6.5. What is the best title for this text?\nA. SOCIALIZING MADE EASIER ON A PLANE\nB. A WARM WELCOME ABOARD\nC. ENTERTAINMENT OFFERED BY AIRLINES\nD. A STORY BOOK PUBLISHED ON SOCIAL MEDIA\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1P","answer":null,"answer_text":"6. Wyrażenia takie jak np. railway station, fantastic view, great location, view from the\nwindow, be mad at somebody są traktowane jako jedno odniesienie się do podpunktu\npolecenia.","solution":"**6.1.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**B** (she wanted passengers to interact more during the flight).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza tekstu\n\n> \"**people did not talk much to one another** She believed the stories could **act as a natural icebreaker and would get them to talk**.\"\n\n**Mapowanie:**\n- talk to each other = interact\n- icebreaker = przełamać lody\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → BŁĘDNA - to praca, plan osobisty\n- **B → POPRAWNA**\n- C → BŁĘDNA - pasażerowie OGLĄDALI filmy (nie znudzeni)\n- D → BŁĘDNA - brak skarg\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\nNiepotrzebny.\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.1, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **B**\n> - **0 pkt** - A, C, D lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.3.\n\n## 6. Reference - interaction\n\n> - \"interact\" = oddziaływać\n> - \"icebreaker\" = przełamywacz lodów\n> - \"talk\" = rozmawiać\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | plan osobisty |\n| **B** | **POPRAWNA** |\n| C | nie znudzeni |\n| D | brak skarg |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Icebreaker\" = idiom angielski (przełamywacz lodów).\n\n> Uwaga: \"Get them to talk\" = zachęcić do rozmowy.\n\n**6.2.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**D** (Eva didn't feel confident enough to ask anyone to begin).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza tekstu\n\n> \"at 30,000 feet she suddenly found herself **suffering from stage fright** it took me about **four hours to gather the courage to walk up to the first person**!\"\n\n**Mapowanie:**\n- stage fright + 4 hours gather courage = not confident enough\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → BŁĘDNA - kobieta odpowiedziała pozytywnie\n- B → BŁĘDNA - wybór był efekt strachu, nie braku decyzji\n- C → BŁĘDNA - brak problemu zrozumienia\n- **D → POPRAWNA**\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - \"suffer from\":\n> - suffer from + N = cierpieć na\n> - stage fright = trema sceniczna\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.2, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **D**\n> - **0 pkt** - A, B, C lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.3.\n\n## 6. Reference - confidence vocabulary\n\n> - \"confident\" = pewny siebie\n> - \"stage fright\" = trema\n> - \"gather courage\" = zebrać odwagę\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | kobieta zgodziła się |\n| B | strach, nie wybór |\n| C | brak problemu zrozumienia |\n| **D** | **POPRAWNA** |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Stage fright\" = lęk przed wystąpieniem.\n\n> Uwaga: \"Four hours to gather courage\" = długo, świadczy o braku pewności.\n\n**6.3.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**B** (write a question for the person they would give the notebook to).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza tekstu\n\n> \"2. **Write your own story and ask a new question**.\n> 3. Pass the notebook to the passenger next to you.\"\n\n**Mapowanie:**\n- ask a new question + pass to next passenger = question for next person\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → BŁĘDNA - mieli pisać WŁASNE\n- **B → POPRAWNA**\n- C → BŁĘDNA - przed lądowaniem, NIE po każdym pytaniu\n- D → BŁĘDNA - mieli czytać tylko ostatni wpis\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\nAnaliza tekstu instrukcji.\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.3, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **B**\n> - **0 pkt** - A, C, D lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.3.\n\n## 6. Reference - instructions vocabulary\n\n> - \"pass the notebook\" = przekaż zeszyt\n> - \"ask a question\" = zadać pytanie\n> - \"answer\" = odpowiedzieć\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | własne historie |\n| **B** | **POPRAWNA** |\n| C | tylko przed lądowaniem |\n| D | tylko ostatni wpis |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: Czytaj instrukcje numerowane DOKŁADNIE.\n\n> Uwaga: Cel = zachęcić INNEGO pasażera (next one) do udziału.\n\n**6.4.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**C** (Eva would like to contact all the passengers who wrote their stories).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza tekstu\n\n> \"**Eva hopes to find the rest of the people through social media** and show them what they all created in the clouds.\"\n\n**Mapowanie:**\n- find the rest of people = znaleźć wszystkich pozostałych\n- hopes = chce/marzy\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → BŁĘDNA - TYLKO Flossie odpowiedziała, nie many\n- B → BŁĘDNA - EVA szuka, nie Flossie\n- **C → POPRAWNA**\n- D → BŁĘDNA - NIE zdążyli; Eva chce poprawić\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - \"hope to V\":\n> - hopes to find = ma nadzieję znaleźć\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.4, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **C**\n> - **0 pkt** - A, B, D lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.3.\n\n## 6. Reference - contact vocabulary\n\n> - \"contact\" = kontaktować się\n> - \"social media\" = media społecznościowe\n> - \"find\" = znaleźć\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | tylko Flossie |\n| B | Eva szuka, nie Flossie |\n| **C** | **POPRAWNA** |\n| D | nie zdążyli |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"The rest of people\" = pozostali pasażerowie (poza Flossie).\n\n> Uwaga: \"All passengers who wrote\" w opcji C = wszyscy uczestnicy projektu.\n\n**6.5.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**A** (SOCIALIZING MADE EASIER ON A PLANE).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza tekstu\n\nGłówna myśl - Eva poprzez notes ułatwiła komunikację:\n> \"act as a natural icebreaker\" + \"passengers started talking to each other more\"\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- **A → POPRAWNA**\n- B → BŁĘDNA - nie powitanie\n- C → BŁĘDNA - inicjatywa Evy, nie linii\n- D → BŁĘDNA - notes NIE publikowany w social media\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\nNiepotrzebny.\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.5, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **A**\n> - **0 pkt** - B, C, D lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.1.\n\n## 6. Reference - socializing\n\n> - \"socialize\" = nawiązywać kontakty\n> - \"icebreaker\" = przełamywacz lodów\n> - \"plane\" = samolot\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| **A** | **POPRAWNA** |\n| B | nie powitanie |\n| C | inicjatywa osobista |\n| D | notes nie w social media |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: Tytuł obejmuje GŁÓWNĄ myśl tekstu.\n\n> Uwaga: \"Make X easier\" = ułatwić X.","image":"img/jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2019 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad/7","paper_id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa","number":"7","points":3,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 7. (0-3)\nPrzeczytaj tekst, z którego usunięto trzy zdania. Wpisz w każdą lukę (7.1.-7.3.) literę,\nktórą oznaczono brakujące zdanie (A-E), tak aby otrzymać spójny i logiczny tekst.\nUwaga: dwa zdania zostały podane dodatkowo i nie pasują do żadnej luki.\nA REALLY EXPENSIVE PIECE OF ART\nWhen amateur sculptor Andrew Vickers found a pile of old comics in a rubbish container,\nhe threw them into the back of his van, thinking he might read them later. 7.1. One day,\nwhen he was driving to Sheffield, he saw an advertisement for an amateur sculpture competition\nand decided to take part in it. 7.2. But when he looked in his van, he realized he could\nuse the comics to make his sculpture. The result was a papier-mâché artwork, which he called\nPaperboy. It presented a young man running.\nOne of the visitors at the exhibition of the winning sculptures was Steve Eyre, the owner of\na second-hand comic shop. The sculpture which drew his attention was Paperboy. 7.3.\nOn the sculpture’s left leg he saw the cover of the first issue of the Avengers, published in 1963.\nHe knew this comic book was worth at least £10,000. Then he noticed six more comics that\ntogether would have been worth about £20,000!\nadapted from www.yorkshirepost.co.uk\nA. Unfortunately, Andrew had no money to buy material for his artwork.\nB. They were useless for him so he got rid of them after a few weeks.\nC. At that moment he found a way to solve the problem.\nD. Completely forgotten, they travelled with him for months.\nE. When he got closer to examine the figure in more detail, he couldn’t believe his eyes.\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1P","answer":null,"answer_text":"7. Realizacja podpunktu polecenia przy pomocy wyrażeń synonimicznych lub wzajemnie\nwykluczających się słów/wyrażeń, lub przy pomocy równorzędnych słów odnoszących się\ndo jednego aspektu jest traktowana jako jedno odniesienie, np.\n• wyjaśnij, dlaczego właśnie na to mieszkanie się zdecydowałeś(-aś).\nI liked the flat because it was nice and great.\nI liked the flat because it was nice and awful.","solution":"**7.1.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**D** (Completely forgotten, they travelled with him for months).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza spójności\n\n**PRZED:** \"threw them into the back of his van, thinking he might read them later\"\n**Luka 7.1**\n**PO:** \"One day, when he was driving to Sheffield, he saw an advertisement\"\n\n**Klucze:**\n- D: \"travelled with him for months\" pasuje między wrzuceniem a wydarzeniem w Sheffield\n- \"they\" = komiksy\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → 7.2 (no money)\n- B → DODATKOWE\n- C → DODATKOWE\n- **D → POPRAWNA**\n- E → 7.3\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Participle clauses:\n> - \"Completely forgotten\" = całkowicie zapomniane (past participle)\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.1, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **D**\n> - **0 pkt** - inna lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.6.\n\n## 6. Reference - time vocabulary\n\n> - \"for months\" = przez miesiące\n> - \"travel\" = podróżować\n> - \"forgotten\" = zapomniany\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | 7.2 |\n| B | DODATKOWE |\n| C | DODATKOWE |\n| **D** | **POPRAWNA** |\n| E | 7.3 |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"They\" w luce odsyła do komiksów z poprzedniego zdania.\n\n> Uwaga: \"Travelled with him\" = były z nim (w aucie).\n\n**7.2.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**A** (Unfortunately, Andrew had no money to buy material for his artwork).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza spójności\n\n**PRZED:** \"decided to take part in it\"\n**Luka 7.2**\n**PO:** \"**But** when he looked in his van, he realized he could use the comics\"\n\n**Klucze:**\n- \"But\" sygnalizuje rozwiązanie problemu\n- A: brak pieniędzy = problem\n- realized he could use comics = rozwiązanie\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- **A → POPRAWNA**\n- B → DODATKOWE\n- C → DODATKOWE\n- D → 7.1\n- E → 7.3\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - \"have no money to V\":\n> - had no money = nie miał pieniędzy\n> - to buy = żeby kupić\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.2, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **A**\n> - **0 pkt** - inna lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.6.\n\n## 6. Reference - money\n\n> - \"no money\" = brak pieniędzy\n> - \"material\" = materiał\n> - \"artwork\" = dzieło sztuki\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| **A** | **POPRAWNA** |\n| B | DODATKOWE |\n| C | DODATKOWE |\n| D | 7.1 |\n| E | 7.3 |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"But\" sygnalizuje rozwiązanie problemu z luki.\n\n> Uwaga: Komiksy DARMOWE (znalezione w śmieciach) → rozwiązanie braku pieniędzy.\n\n**7.3.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**E** (When he got closer to examine the figure in more detail, he couldn't believe his eyes).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza spójności\n\n**PRZED:** \"The sculpture which drew his attention was Paperboy.\"\n**Luka 7.3**\n**PO:** \"On the sculpture's left leg he saw the cover of the first issue of the Avengers, published in 1963.\"\n\n**Klucze:**\n- got closer + couldn't believe = doszedł do odkrycia\n- examine in detail → saw cover\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A → 7.2\n- B → DODATKOWE\n- C → DODATKOWE\n- D → 7.1\n- **E → POPRAWNA**\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Time clause:\n> - \"When he got closer\" = kiedy podszedł bliżej\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.3, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **E**\n> - **0 pkt** - inna lub brak\n> - **Uwaga:** B i C to dodatkowe zdania.\n> - Wymaganie szczegółowe: 3.6.\n\n## 6. Reference - examination\n\n> - \"examine\" = badać\n> - \"in detail\" = szczegółowo\n> - \"couldn't believe his eyes\" = nie mógł uwierzyć oczom\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | 7.2 |\n| B | DODATKOWE |\n| C | DODATKOWE |\n| D | 7.1 |\n| **E** | **POPRAWNA** |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Couldn't believe his eyes\" = idiom zaskoczenia.\n\n> Uwaga: 5 opcji, 3 luki → 2 dodatkowe (B, C).","image":"img/jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2019 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad/8","paper_id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa","number":"8","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 8. (0-5)\nPrzeczytaj tekst. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, tak aby otrzymać logiczny\ni gramatycznie poprawny tekst. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\nNEW DISPLAY SCREENS ON BUSES\nLondon double-decker buses are starting to get intelligent. They know how many people are\nupstairs, and where they are sitting. And soon they will start talking to you.\nNew display screens have been installed on buses between the driver and the staircase.\nThe screens display a map of the seats upstairs - both free and 8.1. It also signals if there\nare two seats next to 8.2. so that everybody knows whether it will be possible for two\npeople to sit together upstairs or not. So, how does the bus know when a seat isn’t free?\nThe new technology doesn’t include sensors in the seats, but 8.3. the existing CCTV\ncameras on the upper deck.\nRed buses are also beginning to get built-in live travel maps that show the progress of the bus\non the route and 8.4. passengers the time to the next bus stop. They also show various\nlandmarks, saving bus drivers from having to answer passengers’ questions about which bus\nstop is best for Buckingham Palace, for example. The map is also integrated with the Transport\nfor London system, so when the bus is approaching a tube station, passengers 8.5. about\nserious delays or other problems. Then they can decide not to get off or take another route.\nadapted from www.ianvisits.co.uk\n8.1.\nA. engaged\nB. busy\nC. taken\n8.2.\nA. the other\nB. each other\nC. other\n8.3.\nA. makes use of\nB. gives opportunity to\nC. provides service for\n8.4.\nA. say\nB. tell\nC. speak\n8.5.\nA. are informed\nB. are informing\nC. have informed\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1P","answer":null,"answer_text":"8. Realizacja podpunktu polecenia przy pomocy co najmniej trzech słów/wyrażeń\nodnoszących się do różnych aspektów, jest uznawana za podpunkt rozwinięty, np.\n• wyjaśnij, dlaczego właśnie na to mieszkanie się zdecydowałeś(-aś).\nI chose this flat because it is clean, light and cheap.","solution":"**8.1.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**C** (taken).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza kolokacji\n\n**Kontekst:** \"a map of the seats upstairs - both free and \"\n\n- **taken** = zajęty (o miejscu)\n- antonim free = taken\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A (engaged) - zajęty (telefon/toaleta)\n- B (busy) - zajęty (osoba)\n- **C (taken) - POPRAWNA**\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - \"taken\" vs alternatives:\n> - \"this seat is taken\" = to miejsce zajęte\n> - \"line is engaged\" = linia zajęta\n> - \"I'm busy\" = jestem zajęty\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.1, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **C**\n> - **0 pkt** - A, B lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 1.\n\n## 6. Reference - seat vocabulary\n\n> - \"free seat\" = wolne miejsce\n> - \"taken seat\" = zajęte miejsce\n> - \"reserved\" = zarezerwowane\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | engaged = telefon/toaleta |\n| B | busy = osoba |\n| **C** | **POPRAWNA** |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: 3 różne słowa \"zajęty\" w angielskim mają RÓŻNE konteksty.\n\n> Uwaga: Antonimem \"free\" w kontekście miejsc jest \"taken\".\n\n**8.2.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**B** (each other).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza kolokacji\n\n**Kontekst:** \"two seats next to \"\n\n- **next to each other** = obok siebie (reciprocal)\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A (the other) - ten drugi z DWÓCH (wymaga określonego N)\n- **B (each other) - POPRAWNA**\n- C (other) - inny (wymaga N)\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Reciprocal pronouns:\n> - \"each other\" = sobie wzajemnie (dwie strony)\n> - \"one another\" = jeden drugiego (synonim)\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.2, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **B**\n> - **0 pkt** - A, C lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 1.\n\n## 6. Reference - reciprocal phrases\n\n> - \"next to each other\" = obok siebie\n> - \"opposite each other\" = naprzeciwko\n> - \"across from each other\" = po przeciwnej stronie\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | wymaga N |\n| **B** | **POPRAWNA** |\n| C | wymaga N |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Next to each other\" = utarta fraza.\n\n> Uwaga: \"The other\" + N (the other seat) = określone.\n\n**8.3.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**A** (makes use of).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza kolokacji\n\n**Kontekst:** \"technology doesn't include sensors but the existing CCTV cameras\"\n\n- **make use of X** = wykorzystywać X\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- **A (makes use of) - POPRAWNA**\n- B (gives opportunity to) - daje szansę KOMUŚ (osobie)\n- C (provides service for) - świadczy usługę dla\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - \"make use of\":\n> - synonyms: utilize, use, employ\n> - common collocation\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.3, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **A**\n> - **0 pkt** - B, C lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 1.\n\n## 6. Reference - utility phrases\n\n> - \"make use of\" = wykorzystywać\n> - \"take advantage of\" = wykorzystywać (czasem negatywne)\n> - \"utilize\" = używać\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| **A** | **POPRAWNA** |\n| B | dla osób, nie technologii |\n| C | usługa dla |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Make use of\" + obiekt = wykorzystywać.\n\n> Uwaga: Kamery są wykorzystywane przez technologię.\n\n**8.4.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**B** (tell).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza gramatyczna\n\n**Kontekst:** \" passengers the time to the next bus stop\"\n\n- **tell sb sth** = powiedzieć komuś coś (transitive z dopełnieniem osobowym)\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A (say) - wymaga \"to\" przed osobą: \"say to passengers\"\n- **B (tell) - POPRAWNA**\n- C (speak) - rozmawiać (z kimś, nie komuś)\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - say vs tell:\n> - \"tell sb sth\" - z dopełnieniem osobowym BEZ \"to\"\n> - \"say sth to sb\" - z \"to\" przed osobą\n> - \"speak to sb\" - rozmawiać z\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.4, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **B**\n> - **0 pkt** - A, C lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 1.\n\n## 6. Reference - verbs of communication\n\n> - \"tell + sb + sth\" = powiedzieć\n> - \"say + sth + to sb\" = powiedzieć\n> - \"speak to sb\" = rozmawiać z\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | wymaga \"to\" |\n| **B** | **POPRAWNA** |\n| C | rozmawiać Z |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Tell passengers the time\" = klasyczna konstrukcja transitive.\n\n> Uwaga: \"Say\" + DPN bez \"to\" = ZAWSZE błąd.\n\n**8.5.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**A** (are informed).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza pasywu\n\n**Kontekst:** \"passengers about serious delays\"\n\n- Pasażerowie SĄ INFORMOWANI przez system → passive\n- **are informed** (Present Simple Passive)\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- **A (are informed) - POPRAWNA**\n- B (are informing) - aktywne; pasażerowie nie informują\n- C (have informed) - Present Perfect aktywne; pasażerowie nie informowali\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Present Simple Passive:\n> Form: is/are + V3\n> Use: subject ZOSTAJE w jakimś stanie\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.5, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **A**\n> - **0 pkt** - B, C lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 1.\n\n## 6. Reference - passive in transport\n\n> - \"passengers are informed\" = informowani\n> - \"trains are delayed\" = pociągi opóźnione\n> - \"announcement is made\" = ogłoszenie zrobione\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| **A** | **POPRAWNA** |\n| B | aktywne, nielogiczne |\n| C | Past Perfect aktywne |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: SYSTEM informuje, pasażerowie SĄ INFORMOWANI → passive.\n\n> Uwaga: Klucz pasywu: kto WYKONUJE (system) vs kto DOŚWIADCZA (pasażerowie).","image":"img/jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2019 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad/9","paper_id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa","number":"9","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 9. (0-5)\nW zadaniach 9.1.-9.5. spośród podanych opcji wybierz tę, która jest tłumaczeniem\nfragmentu podanego w nawiasie, poprawnie uzupełniającym lukę w zdaniu. Zakreśl\njedną z liter: A, B albo C.\n9.1. We needn’t blame (siebie) for this mistake.\nA. our\nB. ours\nC. ourselves\n9.2. (Ona wyszła z) the restaurant to make a phone call.\nA. She went out\nB. She moved\nC. She left\n9.3. Why don’t you want (żeby ona opowiadała) about this event?\nA. her to talk\nB. she talked\nC. that she talks\n9.4. My parents didn’t let me (obejrzeć) a thriller late last night.\nA. watching\nB. to watch\nC. watch\n9.5. How much time (spędziłeś) with your cousin in London last summer?\nA. have you spent\nB. did you spend\nC. had you spent\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1P","answer":null,"answer_text":"9. Zaimki oraz pospolite modyfikatory występujące przed przymiotnikiem lub przysłówkiem\n(np. bardzo, dość, trochę) nie są traktowane jako kolejne odniesienie do danego podpunktu\npolecenia.","solution":"**9.1.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**C** (ourselves).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza gramatyczna\n\n**Kontekst:** \"We needn't blame (siebie) for this mistake.\"\n\n- \"blame oneself\" = obwiniać siebie (zwrotny)\n- WE → ourselves\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A (our) - przymiotnik dzierżawczy (our + N)\n- B (ours) - zaimek dzierżawczy\n- **C (ourselves) - POPRAWNA**\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Reflexive pronouns:\n> - myself, yourself, himself, herself, itself, ourselves, yourselves, themselves\n> - blame oneself, hurt oneself, enjoy oneself\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.1, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **C**\n> - **0 pkt** - A, B lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 1.\n\n## 6. Reference - reflexive verbs\n\n> - \"blame oneself\" = obwiniać siebie\n> - \"enjoy oneself\" = bawić się\n> - \"hurt oneself\" = zranić się\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | przymiotnik dzierżawczy |\n| B | zaimek dzierżawczy |\n| **C** | **POPRAWNA** |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Blame\" wymaga DOPEŁNIENIA. \"We blame ourselves\" = my obwiniamy siebie.\n\n> Uwaga: Polski \"siebie\" tłumaczy się różnie - zwrotnie po angielsku ourselves.\n\n**9.2.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**C** (She left).\n\nPełne zdanie: *She left the restaurant to make a phone call.*\n\n## 2. Sposób 1 - analiza składni czasownika \"leave\"\n\n**Kontekst:** \"(Ona wyszła z) the restaurant to make a phone call.\"\n\nCzasownik **leave** w znaczeniu \"opuścić jakieś miejsce\" jest TRANZYTYWNY (przechodni) - przyjmuje dopełnienie BEZ przyimka:\n\n> *She left the restaurant.* (POPRAWNIE - bez \"from\", bez \"out of\")\n\n- `leave + miejsce` = opuścić miejsce\n- `leave + osoba` = zostawić kogoś\n- `leave + rzecz + miejsce` = zostawić coś gdzieś\n\n**Wniosek:** \"She left the restaurant\" pasuje idealnie do polskiego \"Ona wyszła z restauracji\" → **C**.\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A (She went out):**\n- *go out* = wyjść, ale w znaczeniu \"wyjść na zewnątrz\" lub \"iść na imprezę\"\n- Jeśli ma być \"wyjść Z restauracji\", potrzebne **\"out OF\"**: *She went out OF the restaurant*\n- Bez \"of\" jest gramatycznie niepoprawne w tym kontekście\n- *go out* też oznacza \"wyjść na randkę\" - wieloznaczność\n\n**Opcja B (She moved):**\n- *move* = poruszać się / przeprowadzać się\n- *She moved the restaurant* znaczyłoby \"przeniosła restaurację\" (jakby przeprowadzała budynek)\n- Nie pasuje semantycznie do \"wyjść z restauracji\"\n\n**Opcja C (She left):** poprawna - *leave* z bezpośrednim dopełnieniem to standardowy sposób wyrażenia opuszczenia miejsca\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Czasowniki ruchu opuszczania miejsca:\n> - **leave + place** = opuścić (tranzytywne, bez przyimka): *leave the room, leave home, leave the country*\n> - **go out of + place** = wyjść z (intranzytywne, wymaga \"of\"): *go out of the building*\n> - **exit + place** (formalne) = opuścić: *exit the theatre*\n> - **depart from + place** (formalne) = odjechać z: *depart from the station*\n\n> Reference - \"to\" + infinitive of purpose:\n> - *to make a phone call* = aby zatelefonować\n> - Konstrukcja: V + to + V (cel czynności)\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.2, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C (She left)**\n> - **0 pkt** - A (went out - wymaga \"of\"), B (moved - niewłaściwe znaczenie), lub brak odpowiedzi\n> - Wymaganie szczegółowe: 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych.\n\n## 6. Reference - porównanie leave vs go out vs move\n\n> - **leave** - opuścić (focus: oddalenie od miejsca), tranzytywne\n> - **go out** - wyjść na zewnątrz / wyjść towarzysko, intranzytywne lub z \"of\"\n> - **move** - poruszać się / przeprowadzać się, różne konteksty\n> - **walk out (of)** - wyjść z (z poczucia obrazy lub protestu)\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | She went out | Brakuje \"of\" - *go out* wymaga przyimka dla miejsca | Uczeń tłumaczy dosłownie \"wyszła\" jako \"went out\" |\n| B | She moved | Niewłaściwe znaczenie - \"przeniosła restaurację\" | Mylenie *move* z opuszczaniem miejsca |\n| **C** | **She left** | **POPRAWNA - leave + miejsce (tranzytywne)** | - |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: KLUCZOWA różnica - *leave* jest TRANZYTYWNE: *leave the room* (bez \"from\"). NIE *leave from the room*.\n\n> Uwaga: *Go out* w znaczeniu \"wyjść z miejsca\" wymaga \"of\": *go out OF the building*. Inaczej znaczy \"wyjść towarzysko\" (*go out with friends*).\n\n> Uwaga: Polskie \"wyszła z restauracji\" tłumaczy się NAJPROŚCIEJ jako *she left the restaurant* - pamiętaj o tym wzorze.\n\n**9.3.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**A** (her to talk).\n\nPełne zdanie: *Why don't you want her to talk about this event?*\n\n## 2. Sposób 1 - analiza konstrukcji \"want sb to V\"\n\n**Kontekst:** \"Why don't you want (żeby ona opowiadała) about this event?\"\n\nCzasownik **want** w angielskim NIE łączy się z that-clause! Wymaga konstrukcji **object + to-infinitive**:\n\n> *I want her to talk.* (POPRAWNIE - object: her + to + V: talk)\n> *I want that she talks.* (NIEPOPRAWNIE - kalka z polskiego)\n\nPo polsku \"chcę, żeby ona opowiadała\" tłumaczy się jako \"want her to talk\" - to konstrukcja BARDZO różna od polskiej składni.\n\n**Wniosek:** Polskie \"żeby ona opowiadała\" → angielskie \"her to talk\" → **A**.\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A (her to talk):** poprawna\n- *want + object (her) + to + V (talk)* = chcieć, żeby ona mówiła\n- Standardowa konstrukcja po want, would like, expect, prefer\n\n**Opcja B (she talked):**\n- *want she talked* jest gramatycznie NIEPOPRAWNE\n- Nie ma takiej konstrukcji jak *want + subject + past tense*\n- Kalka z polskiego, ale brak \"that\" + nieodpowiedni czas\n\n**Opcja C (that she talks):**\n- *want that + clause* jest TYPOWYM polskim BŁĘDEM\n- Angielski czasownik *want* NIE bierze that-clause\n- Po polsku \"chcę, żeby \" prowadzi uczniów do kalki *want that * - to klasyczny błąd\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Konstrukcja \"want sb to V\" (object + infinitive):\n> - Form: `want + object pronoun + to + V`\n> - *I want him to leave.* = chcę, żeby on wyszedł\n> - *She wants me to help.* = ona chce, żebym pomógł\n> - *They want us to come.* = oni chcą, żebyśmy przyszli\n>\n> Inne czasowniki z TĄ SAMĄ konstrukcją:\n> - **expect** sb to V: *I expect you to be on time*\n> - **would like** sb to V: *I'd like her to call me*\n> - **ask** sb to V: *He asked me to wait*\n> - **tell** sb to V: *She told him to leave*\n> - **advise** sb to V: *They advised us to stay*\n> - **allow** sb to V: *He allowed her to enter*\n\n> Reference - Object pronouns:\n> - I → me, you → you, he → him, she → her, it → it, we → us, they → them\n> - W konstrukcji \"want sb\" → ZAWSZE forma object: *want HER* (nie *want SHE*)\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.3, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A (her to talk)**\n> - **0 pkt** - B (niepoprawna składnia), C (niepoprawne \"want that \" - kalka z polskiego), brak odpowiedzi\n> - Wymaganie szczegółowe: 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych.\n\n## 6. Reference - wzorzec \"V + object + to + V\"\n\n> Wzorzec ten występuje w wielu czasownikach. Polskie \"żeby + S + V\" → angielskie \"object + to + V\":\n> - *I want him to come* (chcę, żeby przyszedł)\n> - *She expects me to call* (ona oczekuje, żebym zadzwonił)\n> - *He told her to stop* (powiedział jej, żeby przestała)\n>\n> Wyjątek: niektóre czasowniki BIERZE that-clause:\n> - *I think (that) he is right* - think + that\n> - *I believe (that) she's tired* - believe + that\n> - *I hope (that) they come* - hope + that\n>\n> Ale NIGDY: want, ask, tell, expect, would like.\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| **A** | **her to talk** | **POPRAWNA - want + obj + to + V** | - |\n| B | she talked | Brak \"that\", zły czas, niepoprawna składnia | Uczeń próbuje zachować formę polską |\n| C | that she talks | *want* NIE bierze that-clause - typowa kalka | Polski \"żeby\" sugeruje \"that\" w głowie ucznia |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: TO JEST KLASYCZNY BŁĄD POLAKÓW: *I want that he comes* - NIE!! Poprawnie: *I want him to come*.\n\n> Uwaga: Po *want, ask, tell, expect, would like* używamy **object + to + V**, NIGDY that-clause.\n\n> Uwaga: Forma zaimka: \"want HER\" (object pronoun), nigdy \"want SHE\" (subject pronoun).\n\n**9.4.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**C** (watch).\n\nPełne zdanie: *My parents didn't let me watch a thriller late last night.*\n\n## 2. Sposób 1 - analiza konstrukcji \"let sb V\" (bare infinitive)\n\n**Kontekst:** \"My parents didn't let me (obejrzeć) a thriller late last night.\"\n\nCzasownik **let** w znaczeniu \"pozwolić\" wymaga **bezokolicznika BEZ \"to\"** (bare infinitive):\n\n> *Let me watch.* (POPRAWNIE - let + me + watch)\n> *Let me to watch.* (NIEPOPRAWNIE - \"to\" zakazane po let)\n> *Let me watching.* (NIEPOPRAWNIE - gerund nie po let)\n\nStruktura: **let + object + bare infinitive (V)**.\n\n**Wniosek:** Po \"didn't let me\" musi być sama forma czasownika: **watch** → **C**.\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A (watching):**\n- Gerund (V-ing) NIE występuje po *let*\n- *let me watching* gramatycznie niepoprawne\n- Gerundy występują po enjoy, finish, avoid, ale NIE po let\n\n**Opcja B (to watch):**\n- Bezokolicznik z \"to\" NIE występuje po *let*\n- TYPOWY błąd - uczeń analogizuje do \"want sb TO V\" lub \"tell sb TO V\"\n- Po *let* zawsze BARE infinitive\n\n**Opcja C (watch):** poprawna - bare infinitive\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Czasowniki z bare infinitive (bez \"to\"):\n> 1. **let** sb V - pozwalać: *Let me go!*\n> 2. **make** sb V - zmuszać: *He made me cry.*\n> 3. **have** sb V (causative) - kazać: *I had him fix it.*\n> 4. **modale**: can, could, may, might, must, should, would, will + V (bez to): *I can swim*\n> 5. **see/hear/feel/watch + sb V** (cała czynność): *I saw him leave.* (vs *I saw him leaving* - w trakcie)\n\n> Reference - \"let\" warianty:\n> - *let sb V* = pozwalać komuś coś zrobić\n> - *let sb in/out* = wpuścić/wypuścić kogoś\n> - *let sb know* = poinformować kogoś\n> - **STRONA BIERNA jest INNA**: *I was allowed to V* (NIE *I was let to V*)\n\n> Reference - \"didn't let\" = nie pozwolił:\n> - Past Simple negative: *didn't + let* (let pozostaje, bo Past Simple użyte przez \"did\")\n> - Konstrukcja: *didn't let + sb + V*: *My mum didn't let me go.*\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.4, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C (watch)**\n> - **0 pkt** - A (gerund po let niepoprawny), B (to-infinitive po let niepoprawny), brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych.\n\n## 6. Reference - porównanie make/let/have vs allow/permit\n\n> Bare infinitive:\n> - **make sb V** = zmuszać: *He MAKES me LAUGH*\n> - **let sb V** = pozwalać: *They LET us LEAVE*\n> - **have sb V** = kazać (causative): *I HAD them FIX the car*\n>\n> To-infinitive:\n> - **allow sb to V** = pozwalać (formalniej): *They ALLOWED us TO LEAVE*\n> - **permit sb to V** = pozwalać (formalnie): *He PERMITTED me TO ENTER*\n> - **force sb to V** = zmuszać: *They FORCED him TO SIGN*\n>\n> Kluczowa różnica: *let* = bare, *allow* = to+V.\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | watching | Gerund nie po *let* | Uczeń myli z *enjoy watching* |\n| B | to watch | *let* wymaga BARE infinitive, nie *to* | Analogia do *want TO V*, *like TO V* |\n| **C** | **watch** | **POPRAWNA - let + sb + bare infinitive** | - |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: ZAPAMIĘTAJ listę czasowników z BARE infinitive: **let, make, have (causative), help (opcjonalnie), modale**. Po nich NIE używamy \"to\".\n\n> Uwaga: Strona bierna od *let* używa *allow*: *I was allowed to go* (NIE *I was let to go*).\n\n> Uwaga: *Help* może być z \"to\" lub bez: *He helped me (to) carry the bag* - obie formy poprawne.\n\n**9.5.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**B** (did you spend).\n\nPełne zdanie: *How much time did you spend with your cousin in London last summer?*\n\n## 2. Sposób 1 - analiza sygnałów czasowych\n\n**Kontekst:** \"How much time (spędziłeś) with your cousin in London **last summer**?\"\n\n**Sygnał krytyczny:** wyrażenie **\"last summer\"** - to konkretny, ZAKOŃCZONY moment w przeszłości.\n\nReguła: konkretny moment w przeszłości (yesterday, last week, last summer, in 2020, ago) → **PAST SIMPLE**.\n\n> *I went there last summer.* (Past Simple)\n> *I have been there.* (Present Perfect - bez konkretnego czasu)\n> *I had gone there before * (Past Perfect - z drugim punktem w przeszłości)\n\n**Wniosek:** \"last summer\" wymusza Past Simple → pytanie tworzymy z *did + you + V (base)*: **did you spend** → **B**.\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A (have you spent - Present Perfect):**\n- Present Perfect łączy przeszłość z teraźniejszością i NIE używa się z konkretnym czasem przeszłym\n- *Have you spent* + *last summer* = NIEPOPRAWNE (sprzeczne sygnały czasowe)\n- Akceptowalne: *Have you ever spent time in London?* (bez \"last summer\")\n\n**Opcja B (did you spend - Past Simple):** poprawna\n- Past Simple + \"last summer\" = klasyczny układ\n- Pytanie: *did + S + V*\n\n**Opcja C (had you spent - Past Perfect):**\n- Past Perfect używa się, gdy mamy DWIE czynności przeszłe, jedna wcześniejsza niż druga\n- Brak drugiego punktu w przeszłości w tym zdaniu\n- *Had you spent before ?* by działało, ale nie tu\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Past Simple vs Present Perfect vs Past Perfect:\n>\n> **Past Simple** (`V2 / did + V`):\n> - Konkretny moment przeszły: *yesterday, last week, in 2020, two hours ago*\n> - *I worked yesterday.* / *Did you work yesterday?*\n>\n> **Present Perfect** (`have/has + V3`):\n> - Doświadczenie życiowe, czynność trwająca do teraz, niedawna z efektem teraz\n> - Sygnały: *ever, never, just, already, yet, since, for, recently*\n> - NIGDY z konkretnym czasem przeszłym: NIE *I have done it yesterday*\n>\n> **Past Perfect** (`had + V3`):\n> - Czynność wcześniejsza WOBEC innej przeszłej\n> - Sygnały: *before, after, by the time, already, when (S2 had V3)*\n> - *When I arrived, she had already left.*\n\n> Reference - Tworzenie pytań w Past Simple:\n> - Twierdząco: *S + V2*\n> - Pytająco: *Did + S + V (base form)?*\n> - *I spent time → Did you spend time?*\n> - *She went → Did she go?*\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.5, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B (did you spend)**\n> - **0 pkt** - A (Present Perfect sprzeczne z \"last summer\"), C (Past Perfect bez drugiego punktu), brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych.\n\n## 6. Reference - \"How much\" + niepoliczalne\n\n> Reference - \"how much\" vs \"how many\":\n> - **how much** + niepoliczalne (mass nouns): *how much TIME, how much MONEY, how much WATER*\n> - **how many** + policzalne mnogie (count nouns): *how many DAYS, how many BOOKS, how many PEOPLE*\n>\n> *Time* w sensie czasu jest niepoliczalne → **how much time** (NIE *how many times* - to znaczy \"ile razy\").\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | have you spent | Present Perfect nie łączy z \"last summer\" | Uczeń ignoruje sygnał czasowy |\n| **B** | **did you spend** | **POPRAWNA - Past Simple + last summer** | - |\n| C | had you spent | Past Perfect wymaga drugiego punktu przeszłego | Mylenie z konstrukcjami narracyjnymi |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: ZAWSZE szukaj SYGNAŁU CZASOWEGO. \"Last + something\" (last week, last year, last summer) → Past Simple, nigdy Present Perfect.\n\n> Uwaga: Częsta pomyłka - kalka z polskiego: \"Czy spędziłeś?\" → uczeń pisze *have you spent*. Ale po angielsku rozstrzyga SYGNAŁ CZASOWY, nie polski czas.\n\n> Uwaga: Pytanie w Past Simple: *did + S + V (bezokolicznik bez to)*. NIE *did you spent* (podwójna przeszłość).","image":"img/jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2019 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad/10","paper_id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa","number":"10","points":10,"ptype":"open","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 10. (0-10)\nPrzebywasz na rocznym stypendium w Szkocji. Od niedawna wynajmujesz mieszkanie.\nW e-mailu do kolegi z Londynu:\n• napisz, w jaki sposób znalazłeś(-aś) to mieszkanie\n• wyjaśnij, dlaczego właśnie na to mieszkanie się zdecydowałeś(-aś)\n• poinformuj o szkodzie wyrządzonej przez Ciebie w mieszkaniu\n• przedstaw swoje obawy związane z tym, jak może zareagować właściciel mieszkania,\ni poproś kolegę o radę, co zrobić w tej sytuacji.\nRozwiń swoją wypowiedź w każdym z czterech podpunktów, pamiętając, że jej długość powinna\nwynosić od 80 do 130 słów (nie licząc słów w zdaniach, które są podane). Oceniane są:\numiejętność pełnego przekazania informacji (4 punkty), spójność i logika wypowiedzi\n(2 punkty), bogactwo językowe (2 punkty) oraz poprawność językowa (2 punkty).\nPodpisz się jako XYZ.\nCZYSTOPIS\nHi Jack,\nI’m on a one-year scholarship in Scotland. I have recently rented a flat.\nMJA-1P\nTreść\nSpójność\ni logika\nZakres środków\njęzykowych\nPoprawność środków\njęzykowych\nRAZEM\n0-1-2-3-4\n0-1-2\n0-1-2\n0-1-2\nMJA-1P\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":"10. Nazwy własne nie są traktowane jako kolejne odniesienie do danego podpunktu polecenia,\nchyba że w wyraźny sposób wnoszą dodatkowe informacje.","solution":"## 1. Poprawna odpowiedź - wzorcowy e-mail (~120 słów)\n\nHi Jack,\n\nI'm on a one-year scholarship in Scotland. I have recently rented a flat.\n\nI found this place thanks to an advert I saw on a local university notice board last week. My landlady's daughter studies in Glasgow, so she mentioned the vacancy on the website too.\n\nI decided to take it because the rent is reasonable and the flat is only ten minutes from my campus by bus. Moreover, the kitchen has a beautiful view of the park.\n\nUnfortunately, yesterday I accidentally knocked over a vintage lamp in the living room and the shade got cracked.\n\nI'm really worried that the owner will want me to move out or charge me a fortune for the damage. What should I do? Could you give me some advice on how to handle this?\n\nTake care,\nXYZ\n\n## 2. Sposób 1 - analiza wymagań CKE (4 podpunkty)\n\n**Polecenie wymaga 4 podpunktów. Każdy musi być JASNO wyrażony.**\n\n### Podpunkt 1 - jak znalazłeś mieszkanie\n> \"I found this place thanks to an advert I saw on a local university notice board last week.\"\n\n- KONKRETNY sposób: ogłoszenie na tablicy uczelnianej\n- Czas: Past Simple (saw, found) - działo się w przeszłości\n- Spełnia wymóg: \"jak znalazłeś\" (way of finding)\n\n### Podpunkt 2 - dlaczego zdecydowałeś się\n> \"I decided to take it because the rent is reasonable and the flat is only ten minutes from my campus by bus.\"\n\n- DWA powody: rozsądny czynsz + bliskość kampusu\n- Linker \"because\" wprowadza uzasadnienie\n- \"Moreover\" dodaje trzeci atut (widok na park)\n\n### Podpunkt 3 - szkoda wyrządzona przez ciebie\n> \"Unfortunately, yesterday I accidentally knocked over a vintage lamp in the living room and the shade got cracked.\"\n\n- KTO wyrządził: \"I\" (ja, zdający) - kluczowe!\n- CO uszkodzone: vintage lamp + shade (klosz)\n- Czas: Past Simple (knocked, got cracked) - wymagany\n- \"Accidentally\" pokazuje, że to wypadek\n\n### Podpunkt 4 - obawy + prośba o radę (DWUCZŁONOWY!)\n> \"I'm really worried that the owner will want me to move out or charge me a fortune for the damage. What should I do? Could you give me some advice on how to handle this?\"\n\n- CZŁON 1 (obawa): \"I'm worried that the owner will want me to move out \"\n- CZŁON 2 (prośba o radę): \"What should I do? Could you give me some advice \"\n- OBA człony są JASNE i ROZWINIĘTE\n\n## 3. Sposób 2 - analiza struktury e-maila informalnego\n\n**Struktura e-maila do kolegi (informal):**\n\n1. **Salutation:** Hi Jack, (już dane)\n2. **Opening fact:** I'm on a one-year scholarship (już dane)\n3. **Treść - 4 podpunkty:** osobne akapity\n4. **Closing:** Take care, XYZ\n\n**Linking words użyte:**\n- *thanks to* - przyczyna / źródło\n- *because* - przyczyna\n- *moreover* - dodanie informacji\n- *unfortunately* - kontrast / negatywna informacja\n- *really worried that* - emfaza\n\n**Długość:** ~120 słów (w limicie 80-130, nie licząc zdań danych)\n\n## 4. Reference gramatyczny - kluczowe konstrukcje\n\n> Reference - Past Simple (czas przeszły konkretny):\n> - *I saw, I found, I knocked over, the shade got cracked, I decided*\n> - Sygnały: yesterday, last week\n\n> Reference - Modale + V (prośba/przyszłość):\n> - *the owner will want me to move out* (Future Simple - predykcja)\n> - *What should I do?* (modal \"should\" - prośba o radę)\n> - *Could you give me advice?* (formalna, grzeczna prośba)\n\n> Reference - \"I'm worried that + S + V\":\n> - *I'm worried that the owner will be angry.*\n> - Konstrukcja: be worried + that-clause\n\n> Reference - Phrasal verbs przydatne:\n> - *knock over* = przewrócić (knock + over)\n> - *move out* = wyprowadzić się\n> - *take it* (housing) = wziąć (mieszkanie)\n\n> Reference - Vocabulary:\n> - *advert / ad* = ogłoszenie\n> - *notice board* = tablica ogłoszeniowa\n> - *rent* (n/v) = czynsz / wynajmować\n> - *landlady / landlord* = właścicielka / właściciel mieszkania\n> - *campus* = teren uczelni\n> - *charge sb a fortune* = obciążyć kogoś kosztami\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 10, max 10 pkt):\n>\n> **TREŚĆ (0-4 pkt)** - 4 podpunkty:\n> - 4 pkt - wszystkie 4 podpunkty pełne i rozwinięte\n> - 3 pkt - 3 podpunkty pełne, 1 niepełny\n> - 2 pkt - 2 podpunkty pełne\n> - W naszym tekście: WSZYSTKIE 4 pełne → **4/4**\n>\n> **SPÓJNOŚĆ I LOGIKA (0-2 pkt):**\n> - 2 pkt - logiczny układ + linking words (thanks to, because, moreover, unfortunately)\n> - W naszym tekście: → **2/2**\n>\n> **ZAKRES ŚRODKÓW (0-2 pkt):**\n> - 2 pkt - bogata leksyka, varied structures (knocked over, charge me a fortune, vintage lamp, shade got cracked)\n> - W naszym tekście: → **2/2**\n>\n> **POPRAWNOŚĆ (0-2 pkt):**\n> - 2 pkt - bezbłędnie lub z minimalnymi błędami\n> - W naszym tekście: → **2/2**\n>\n> **ŁĄCZNIE: 10/10**\n\n## 6. Reference - sygnały dla każdego podpunktu\n\n> **Podpunkt 1 (znalezienie):** *I found it through /I saw an ad /A friend recommended /I came across *\n>\n> **Podpunkt 2 (decyzja):** *I decided to take it because /The reason I chose it /What attracted me was *\n>\n> **Podpunkt 3 (szkoda):** *Unfortunately, I /I accidentally /While I was , I /It was my fault that *\n>\n> **Podpunkt 4 (obawy + rada):** *I'm worried that /I'm afraid the landlord will /What should I do?/Could you advise me?/Any suggestions?*\n\n## 7. Dlaczego inne podejścia byłyby gorsze\n\n| Błąd ucznia | Konsekwencja punktowa | Jak unikać |\n| Pominięcie szkody (podp. 3) | -1 pkt z treści | ZAWSZE napisz konkretną szkodę w Past Simple |\n| Tylko obawa BEZ prośby (podp. 4) | -1 pkt z treści | Zadaj PYTANIE o radę explicite |\n| Czas teraźniejszy zamiast Past | -0.5-1 pkt z poprawności | \"I broke\", NIE \"I break\" |\n| Brak linkers | -1 pkt ze spójności | because, moreover, unfortunately |\n| Przekroczenie 130 słów | -1 pkt z treści | Licz słowa nie wliczając zdań danych |\n| Mniej niż 80 słów | -1 pkt z treści | Rozwiń każdy podpunkt 2-3 zdaniami |\n| Brak podpisu XYZ | uwaga w treści | Zakończ \"XYZ\" zgodnie z poleceniem |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: PODPUNKT 4 jest DWUCZŁONOWY - musisz wyrazić OBAWY *i* PROŚBĘ O RADĘ. Pominięcie jednego = -1 pkt.\n\n> Uwaga: SZKODA musi być wyrządzona PRZEZ CIEBIE (zdającego). Nie pisz \"the pipe burst\" (rura pękła sama) - to nie jest TWOJA szkoda.\n\n> Uwaga: Pisz w Past Simple dla wydarzeń: *I broke, I found, I saw, I decided*. Present nie jest akceptowany dla wydarzeń przeszłych.\n\n> Uwaga: Limit słów: 80-130. Licz tylko słowa, które ty napisałeś (zdania dane są wyłączone z liczenia). Sprawdź długość przed oddaniem.\n\n> Uwaga: Pamiętaj o podpisie \"XYZ\" zamiast prawdziwego imienia - to wymóg polecenia.","image":"img/jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2019 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"}]}