{"paper":{"id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2020,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","variant":null,"exam_pdf":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa.pdf","key_pdf":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa-odpowiedzi/jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa-odpowiedzi.pdf","question_count":10,"source_label":"Język angielski · Matura · czerwiec 2020 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad/1","paper_id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa","number":"1","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2020,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1. (0-5)\nUsłyszysz dwukrotnie fragment programu radiowego. Zaznacz znakiem X, które zdania\nsą zgodne z treścią nagrania (T - True), a które nie (F - False).\nT\nF\n1.1. In the morning the radio station will play songs by local artists.\n1.2. The weather is going to improve in the afternoon.\n1.3. The local basketball team lost their final match.\n1.4. To answer the question of the day, listeners should call the radio station.\n1.5. Kevin is less punctual than his girlfriend.","answer":"1.1 = F; 1.2 = F; 1.4 = F","answer_text":"1 p. - poprawna odpowiedź.","solution":"**1.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**F (False)** - rano radio NIE gra piosenek lokalnych artystów.\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nZdanie testowe: *\"In the morning the radio station will play songs by local artists.\"* Audycja zaczyna się o 8.30 a.m., więc \"in the morning\" obejmuje czas trwania nagrania.\n\n> \"You can continue voting for your favourite local artists on our website for the next three hours. **We'll play the winning songs this afternoon.** But **to wake you up we have some of the greatest hits from other countries around the world.** We will be playing them until lunch time.\" (Rebecca)\n\nDwa kluczowe fragmenty:\n1. **\"to wake you up greatest hits from other countries\"** → rano (\"to wake you up\") grają hity ZAGRANICZNE\n2. **\"We'll play the winning songs this afternoon\"** → lokalni zwycięzcy DOPIERO po południu\n\n**Wniosek:** Rano grają piosenki zagraniczne, lokalni artyści dopiero po południu → zdanie FAŁSZYWE → odpowiedź **F**.\n\n## Sposób 2 - analiza struktur czasowych\n\nKlucz tkwi w time markers (wskaźniki czasowe):\n\n- **\"to wake you up\"** = aby was obudzić = **rano** (po 8.30 a.m.)\n- **\"until lunch time\"** = do południa = przedział czasowy rana\n- **\"this afternoon\"** = po południu = INNY przedział\n\nLokalni artyści są przypisani do popołudnia (\"this afternoon\"), a hity zagraniczne do poranka (\"to wake you up until lunch time\"). Te dwa okresy NIE pokrywają się.\n\n## Reference gramatyczny - Future Simple + Future Continuous\n\n> 📖 **Future Simple (\"We'll play\")**: zapowiedź konkretnego wydarzenia (popołudniowego)\n> 📖 **Future Continuous (\"We will be playing them until lunch time\")**: czynność trwająca w określonym przedziale czasu w przyszłości - sygnał: \"until\"\n\nDwa różne czasy podkreślają: hity zagraniczne BĘDĄ TRWAĆ (continuous) do południa, lokalne PIOSENKI ZOSTANĄ ZAGRANE (simple) po południu.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.1, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **F (False)**\n> - **0 pkt** - odpowiedź T lub brak odpowiedzi\n> - **Uzasadnienie:** rano hity z innych krajów (\"to wake you up hits from other countries\"), lokalni artyści dopiero po południu (\"this afternoon\").\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| T | \"Local artists in morning\" | Pułapka: pojawia się \"local artists\" (głosowanie) - ale śpiewają DOPIERO PO POŁUDNIU. |\n| **F** | **\"NOT local artists in morning\"** | **POPRAWNA - rano \"hits from other countries\", lokalni po południu** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka leksykalna: \"local artists\" pojawia się w kontekście GŁOSOWANIA na stronie, NIE odtwarzania piosenek. Trzeba uważnie słuchać, KTÓRA z trzech czynności (głosowanie / hity zagraniczne / piosenki lokalne) dzieje się KIEDY.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowo **\"but\"** sygnalizuje kontrast - głosowanie trwa, ale TYMCZASEM (\"to wake you up\") grają hity zagraniczne.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Time markers: \"morning\" (po 8.30) = \"to wake you up\" + \"until lunch time\" ≠ \"this afternoon\". Trzy różne pory dnia.\n\n**1.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**F (False)** - pogoda po południu NIE poprawi się.\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nZdanie testowe: *\"The weather is going to improve in the afternoon.\"*\n\n> \"Well, **the rainy weather is going to stay with us for a couple of days**. **This afternoon will be cloudy with heavy showers.** If you feel dizzy, blame the low pressure. It has been dropping since yesterday.\" (Kevin)\n>\n> Rebecca: \"Pity! I was hoping for some sunshine for a change…\"\n> Kevin: \"**No chance. We'll have to wait a few more days for that.**\"\n\nTrzy potwierdzenia, że pogoda się NIE POPRAWI:\n1. **\"rainy weather is going to stay with us for a couple of days\"** → deszcz na kolejne dni\n2. **\"This afternoon will be cloudy with heavy showers\"** → po południu chmury i ULEWY\n3. **\"No chance. We'll have to wait a few more days\"** → bezpośrednia odpowiedź na nadzieję Rebekki: BEZ SZANS\n\n**Wniosek:** Pogoda NIE poprawi się po południu → zdanie FAŁSZYWE → odpowiedź **F**.\n\n## Sposób 2 - analiza leksyki pogodowej\n\nSłowa-klucze wskazujące BRAK POPRAWY:\n\n| Wyrażenie z transkrypcji | Znaczenie |\n| \"rainy weather stay\" | Deszcz POZOSTANIE |\n| \"cloudy with heavy showers\" | Pochmurnie + ULEWY (gorzej niż lekki deszcz) |\n| \"low pressure dropping\" | Niskie ciśnienie SPADA (pogarsza się) |\n| \"No chance\" | Brak szans na zmianę |\n| \"a few more days for that\" | Trzeba CZEKAĆ kilka dni |\n\nKażdy element wskazuje na utrzymanie złej pogody.\n\n## Reference gramatyczny - going to + Future Simple dla prognozy\n\n> 📖 **\"going to\" dla przewidywań opartych na dowodach:**\n> `The rainy weather is going to stay` = mamy DOWODY (obserwacje atmosfery), że deszcz pozostanie\n> Vs. `will` = przewidywanie bez konkretnych dowodów\n\n> 📖 **Present Perfect Continuous dla zmian trwających:**\n> `It has been dropping since yesterday` = ciśnienie SPADA OD WCZORAJ (proces trwa)\n> Forma: `have/has been + V-ing`\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.2, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **F (False)**\n> - **0 pkt** - odpowiedź T lub brak odpowiedzi\n> - **Uzasadnienie:** \"cloudy with heavy showers\" + \"No chance [of sunshine]\" - pogoda się NIE poprawi.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| T | \"Weather will improve\" | Sprzeczne z transkrypcją: deszcz na kilka dni, ulewy po południu, brak szans na słońce. |\n| **F** | **\"Weather will NOT improve\"** | **POPRAWNA - \"rainy weather to stay\" + \"heavy showers\" + \"No chance\"** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka emocjonalna: Rebecca mówi \"I was hoping for some sunshine\" - uczeń może pomylić nadzieję mówczyni z faktyczną prognozą. Kevin natychmiast koryguje: **\"No chance\"**.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słownictwo pogodowe: **\"heavy showers\"** = ulewy (silne); **\"cloudy\"** = pochmurnie; **\"low pressure dropping\"** = ciśnienie spada (zła pogoda).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** \"Going to + V\" = pewne przewidywania na podstawie obserwacji (dowodów meteorologicznych) - silniejsze niż \"will\".\n\n**1.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**T (True)** - lokalna drużyna koszykówki PRZEGRAŁA ostatni mecz.\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nZdanie testowe: *\"The local basketball team lost their final match.\"*\n\n> \"Well, it wasn't a perfect finish to the season. **When the visiting team scored the winning points in the last minutes, most of our fans had tears in their eyes.** Fortunately, our boys still came first in the league table and they are the champions.\" (Kevin)\n\nKluczowe fragmenty:\n1. **\"it wasn't a perfect finish\"** → niedoskonały koniec sezonu (= negatywny wynik)\n2. **\"the visiting team scored the winning points\"** → przeciwnicy zdobyli zwycięskie punkty\n3. **\"in the last minutes\"** → w ostatnich minutach (decydujące)\n4. **\"our fans had tears in their eyes\"** → łzy fanów = porażka lokalnej drużyny\n5. **\"Fortunately, our boys still came first\"** → MIMO porażki - wygrali ligę ogólnie\n\n**Wniosek:** Lokalna drużyna PRZEGRAŁA ostatni mecz (visiting team scored winning points), ale wciąż jest mistrzem ligi → zdanie PRAWDZIWE → odpowiedź **T**.\n\n## Sposób 2 - analiza leksyki sportowej\n\nKluczowe zwroty kibicowskie:\n\n| Zwrot | Znaczenie |\n| \"visiting team\" | drużyna gości (przyjezdna, przeciwnicy) |\n| \"winning points\" | punkty decydujące o zwycięstwie |\n| \"tears in their eyes\" | łzy = smutek = porażka |\n| \"came first in the league table\" | pierwsze miejsce w tabeli sezonu (overall) |\n\n**Logika:** jeśli VISITING TEAM zdobyła winning points, to LOCAL TEAM przegrała ten konkretny mecz. Jednocześnie nadal wygrali całą ligę (bilans całego sezonu).\n\n## Reference gramatyczny - Past Simple + \"when\"\n\n> 📖 **Past Simple z \"when\":** dwie czynności w przeszłości\n> `When the visiting team scored, most fans had tears` = kiedy goście zdobyli (jeden moment), fani PŁAKALI (reakcja)\n\n> 📖 **\"still + V\":** mimo to (kontrast)\n> `our boys still came first` = NASZA drużyna MIMO wszystko wygrała tabelę\n\n> 📖 **Linking word \"Fortunately\":** kontrast z negatywem\n> Sygnał: poprzednie zdanie miało wydźwięk negatywny - porażka, a Fortunately wprowadza pozytyw - mistrzostwo ligi.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.3, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **T (True)**\n> - **0 pkt** - odpowiedź F lub brak odpowiedzi\n> - **Uzasadnienie:** \"the visiting team scored the winning points\" + \"tears in their eyes\" - local team PRZEGRAŁA ostatni mecz; ALE wciąż mistrzem ligi.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| **T** | **\"Lost final match\"** | **POPRAWNA - \"visiting team scored winning points\" + \"fans had tears\"** |\n| F | \"Did NOT lose final match\" | Pułapka: \"came first in the league\" → uczeń pochopnie myśli, że wygrali OSTATNI mecz. Ale tabela ligowa to BILANS CAŁEGO SEZONU. |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka logiczna: \"came first in the league\" ≠ \"won the final match\". Mistrzostwo ligi to suma sezonu - można wygrać tabelę mimo porażki w ostatnim meczu.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowo **\"Fortunately\"** sygnalizuje KONTRAST: NEGATYW (porażka) → POZYTYW (mistrz ligi). Klucz do zrozumienia.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"Visiting team\"** = drużyna PRZYJEZDNA (przeciwnicy gospodarza). Jeśli oni zdobyli zwycięskie punkty, to GOSPODARZE (local team) przegrali.\n\n**1.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**F (False)** - słuchacze NIE muszą dzwonić - mają wysłać SMS lub wpis na stronie.\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nZdanie testowe: *\"To answer the question of the day, listeners should call the radio station.\"*\n\n> \"Now, it's time for our question of the day. Today it's \"What's the longest someone has kept you waiting?\" **You can text us or post your answers on our website.** We would like to hear the most interesting stories on air so **don't be surprised if we call you later in the day.**\" (Kevin)\n\nKluczowe rozróżnienie:\n1. **\"You can text us or post your answers on our website\"** → kanały dla SŁUCHACZA: SMS lub wpis na stronie\n2. **\"don't be surprised if we call you\"** → to RADIO zadzwoni do słuchacza (NIE odwrotnie)\n\n**Wniosek:** Aby odpowiedzieć, słuchacze mają wysłać SMS lub wpis online - NIE muszą dzwonić. Radio może oddzwonić, ale to inna sprawa. Zdanie testowe twierdzi, że słuchacze powinni dzwonić → FAŁSZYWE → odpowiedź **F**.\n\n## Sposób 2 - analiza kierunku komunikacji\n\n**Schemat komunikacji:**\n\n| Krok | Kto | Co robi | Kanał |\n| 1 | Słuchacz | wysyła odpowiedź | text (SMS) lub website |\n| 2 | Radio | ewentualnie oddzwania | rozmowa na antenie |\n\nZdanie testowe **\"listeners should call\"** = słuchacze DZWONIĄ. Ale w nagraniu odwrotnie: słuchacz tekstem/online, radio do niego dzwoni.\n\n## Reference gramatyczny - kierunek czasownika \"call\"\n\n> 📖 **\"call sb\"** = zadzwonić DO kogoś\n> `we call you` = MY dzwonimy DO CIEBIE (radio → słuchacz)\n> `you should call us` = TY powinieneś dzwonić DO NAS (słuchacz → radio)\n\n> 📖 **Modal \"can\":** wyraża możliwości/opcje\n> `You can text us or post your answers` = MASZ DO WYBORU: SMS lub strona\n\n> 📖 **\"don't be surprised if \"** = bądź gotowy na\n> `don't be surprised if we call you` = przygotuj się, że MY do CIEBIE zadzwonimy\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.4, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **F (False)**\n> - **0 pkt** - odpowiedź T lub brak odpowiedzi\n> - **Uzasadnienie:** Słuchacze wysyłają text lub post na website (NIE call). Radio może oddzwonić - odwrotny kierunek.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| T | \"Listeners should call\" | Pułapka: w transkrypcji jest słowo \"call\", ale to RADIO dzwoni do słuchaczy, nie odwrotnie. |\n| **F** | **\"NOT call - text or post\"** | **POPRAWNA - \"text us or post on website\" = NIE dzwoń, wyślij SMS lub wpis online** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka kierunkowa: słowo \"call\" pojawia się w nagraniu, ale jako \"WE call YOU\" (radio → słuchacz). Trzeba uważnie słuchać podmiotu i dopełnienia.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Trzy różne kanały komunikacji: **text** (SMS), **post** (wpis na stronie), **call** (rozmowa telefoniczna). Tylko pierwsze dwa są dla słuchaczy.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Konstrukcja **\"don't be surprised if + Present Simple\"** = przygotuj się na coś. Tutaj: radio MOŻE zadzwonić - to znak, że NIE słuchacz dzwoni jako pierwszy.\n\n**1.5.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**T (True)** - Kevin jest MNIEJ punktualny niż jego dziewczyna.\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nZdanie testowe: *\"Kevin is less punctual than his girlfriend.\"*\n\n> Rebecca: \"What about you, Kevin? Do you often have to wait for your girlfriend?\"\n> Kevin: \"Well, actually, I'd say it's quite the opposite. **She's always on time but I'm often a couple of minutes late so it's me who keeps her waiting.**\"\n\nKluczowe fragmenty:\n1. **\"She's always on time\"** → dziewczyna ZAWSZE punktualna\n2. **\"I'm often a couple of minutes late\"** → Kevin CZĘSTO spóźnia się\n3. **\"it's me who keeps her waiting\"** → to JA każę jej czekać (cleft sentence - emfaza)\n\n**Wniosek:** Dziewczyna = punktualna, Kevin = spóźnialski → Kevin jest MNIEJ PUNKTUALNY → zdanie PRAWDZIWE → odpowiedź **T**.\n\n## Sposób 2 - analiza przeciwieństwa \"the opposite\"\n\nKevin używa zwrotu **\"it's quite the opposite\"** w odpowiedzi na pytanie Rebekki \"Do you often have to wait for your girlfriend?\" Rebecca założyła, że to KEVIN czeka na dziewczynę. Kevin wyjaśnia, że jest ODWROTNIE - to DZIEWCZYNA czeka na niego.\n\nLogika:\n- Standardowo: dziewczyna spóźnia się → chłopak czeka\n- W rzeczywistości Kevina: Kevin spóźnia się → dziewczyna czeka\n- Wniosek: Kevin mniej punktualny\n\n## Reference gramatyczny - cleft sentence + comparatives\n\n> 📖 **Cleft sentence \"it's me who \":**\n> Konstrukcja: `it + be + emphasis + who/that + V`\n> Funkcja: emfaza, podkreślenie podmiotu\n> Przykład: `It's ME who keeps her waiting` (NIE ona, lecz JA)\n\n> 📖 **Comparative \"less + adj + than\":**\n> `Kevin is less punctual than his girlfriend` = Kevin jest mniej punktualny\n> Równoważnik: `His girlfriend is more punctual than Kevin`\n\n> 📖 **Phrasal verb \"keep sb waiting\":**\n> `to keep sb waiting` = kazać komuś czekać (przez swoje spóźnienie)\n> Synonim: `to make sb wait`\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.5, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **T (True)**\n> - **0 pkt** - odpowiedź F lub brak odpowiedzi\n> - **Uzasadnienie:** \"She's always on time but I'm often a couple of minutes late\" - punctuality ona > on, Kevin mniej punktualny.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| **T** | **\"Kevin less punctual\"** | **POPRAWNA - \"she's always on time, I'm often late\"** |\n| F | \"Kevin MORE punctual\" | Sprzeczne: dziewczyna ALWAYS on time, Kevin OFTEN late. |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka pytaniem: Rebecca zakłada, że Kevin czeka na dziewczynę. Kevin koryguje: \"quite the opposite\". Trzeba dobrze zrozumieć jego korektę.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"Always on time\"** vs **\"often a couple of minutes late\"** - bezpośrednie porównanie częstotliwości punktualności. Always > Often + late = bardziej punktualna.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Konstrukcja **\"less + adj + than\"** = mniej cech X niż. Ona MORE punctual = on LESS punctual. Synonim: \"not as punctual as\".","image":"img/jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"maturazai","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · czerwiec 2020 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad/2","paper_id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa","number":"2","points":4,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2020,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 2. (0-4)\nUsłyszysz dwukrotnie cztery wypowiedzi związane z lustrami. Do każdej wypowiedzi\n(2.1.-2.4.) dopasuj odpowiadające jej zdanie (A-E). Wpisz rozwiązania do tabeli.\nUwaga: jedno zdanie zostało podane dodatkowo i nie pasuje do żadnej wypowiedzi.\nThe speaker\nA. is describing a book he/she would like to find.\nB. is encouraging someone to buy something.\nC. is a guide showing tourists around a historic building.\nD. is a teacher telling students about a place they are going to visit.\nE. is talking about a project which has made living in a certain place better.\n2.1.\n2.2.\n2.3.\n2.4.\nMJA-1P","answer":"2.1 = E; 2.2 = A; 2.3 = D; 2.4 = B","answer_text":"2. Należy uznać, że zdający nie odniósł się do podpunktu polecenia, jeśli\na. nie realizuje tego podpunktu\nb. realizuje go w sposób niekomunikatywny.\n3. Należy uznać, że zdający odniósł się do danego podpunktu polecenia, jeśli\na. realizuje go w sposób komunikatywny, ale w minimalnym stopniu, np.\nopisz ciekawe miejsce, które zwiedziłeś(-aś) podczas wycieczki.\nThe lake was beautiful. (jedno odniesienie)\nb. rozbudowuje minimalną realizację podpunktu o dodatkową, komunikatywną informację,\nnp. The lake was big and beautiful. (dwa odniesienia)","solution":"**2.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**E** - *is talking about a project which has made living in a certain place better* (mówi o projekcie, który ulepszył życie w pewnym miejscu).\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji wypowiedzi 1\n\n> \"And now an interesting report from Norway. Situated among high mountains, the small town of Rjukan used to be hidden in the shade for six months a year. **This changed when three giant mirrors were placed on top of a nearby mountain to reflect the sunlight onto the town's main square.** The cost was huge but the residents of Rjukan are happy with the effect. They say **the quality of their life has improved**. They can enjoy sunlight more often so they spend more time outdoors and feel more cheerful. If you want to see what the mirrors look like, visit our website.\" (Speaker 1)\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"three giant mirrors were placed\"** → konkretny PROJEKT inżynieryjny\n2. **\"the town's main square\"** → pewne miejsce (Rjukan)\n3. **\"the quality of their life has improved\"** → życie SIĘ POPRAWIŁO\n4. **\"more time outdoors and feel more cheerful\"** → konkretne ulepszenia codzienne\n\n**Wniosek:** Projekt luster ulepszył życie mieszkańców Rjukan → **E (project which has made living better)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja innych opcji\n\n- **A (book to find)** - brak książki\n- **B (encouraging to buy)** - brak zachęty zakupowej (tylko zaproszenie na stronę)\n- **C (guide showing tourists historic building)** - brak grupy turystów, brak zabytkowego budynku\n- **D (teacher telling students)** - brak uczniów, brak wycieczki szkolnej\n\n## Reference gramatyczny - Present Perfect dla zmian z efektem teraz\n\n> 📖 **Present Perfect \"has improved\":**\n> Forma: `have/has + V3`\n> Użycie: zmiana z teraźniejszym efektem\n> Sygnał: efekt utrzymuje się DO TERAZ\n> Przykład: `the quality of their life HAS improved` = jakość życia POPRAWIŁA SIĘ (i wciąż jest lepsza)\n\n> 📖 **Passive Voice (Past Simple):**\n> `three giant mirrors WERE PLACED` = lustra ZOSTAŁY UMIESZCZONE (passive)\n> Forma: `was/were + V3`\n> Użycie: gdy ważne CO się stało, nie KTO zrobił\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 2.1, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **E**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** Projekt luster (giant mirrors) poprawił życie mieszkańców Rjukan (\"quality of life has improved\").\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Find book | Brak książki w wypowiedzi |\n| B | Encourage to buy | Brak zachęty do zakupu - to RAPORT informacyjny |\n| C | Tour historic building | Brak budynku zabytkowego - to miasto z lustrami |\n| D | Teacher students | Brak uczniów, brak nauczyciela |\n| **E** | **Project making life better** | **POPRAWNA - mirrors project + quality of life improved** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: lustra mogą się kojarzyć ze sprzedażą/dekoracją (B) - ale to projekt inżynieryjny, nie zachęta zakupu.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowo **\"project\"** nie pojawia się dosłownie, ale konstrukcja **\"three giant mirrors were placed\"** + cel (\"to reflect sunlight\") + koszt (\"the cost was huge\") = projekt inżynieryjny.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"quality of life has improved\"** to dokładne dopasowanie do \"made living better\" w opcji E.\n\n**2.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A** - *is describing a book he/she would like to find* (opisuje książkę, którą chciał(a)by znaleźć).\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji wypowiedzi 2\n\n> \"As a teenager I loved it. **It was about a girl who finds a mirror in the attic of her grandmother's house. And when she looks at it, she sees herself in clothes from the Victorian era. She goes through the mirror and travels back in time. On the cover there was an antique mirror and a girl standing next to it.** I'd love to do the story in class with my students but **I can't recall the title or the author. I hope it's in one of the boxes in the attic. I need to go up there and look for it.**\" (Speaker 2)\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"It was about a girl who finds a mirror\"** → opisuje fabułę książki\n2. **\"On the cover there was an antique mirror\"** → opisuje WYGLĄD okładki\n3. **\"I can't recall the title or the author\"** → nie pamięta tytułu (potrzebuje znaleźć)\n4. **\"I need to go up there and look for it\"** → CHCE ZNALEŹĆ książkę\n\n**Wniosek:** Mówca OPISUJE książkę i CHCE JĄ ZNALEŹĆ → **A (describing a book he/she would like to find)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja innych opcji\n\nMimo wzmianki o uczniach (\"students\") - to NIE jest D, bo:\n- D wymaga, by nauczyciel mówił **TO students** o miejscu, które ZWIEDZĄ\n- Tutaj nauczyciel/-ka mówi DO KOGOŚ INNEGO o książce, którą CHCE ZNALEŹĆ (\"to do the story in class\" = potem chce użyć w klasie, ale obecnie szuka)\n\nInne dystraktory:\n- **B (encouraging to buy)** - brak zachęty zakupowej\n- **C (guide tourists)** - brak turystów\n- **E (project making life better)** - brak projektu\n\n## Reference gramatyczny - \"would like to + V\" + look for\n\n> 📖 **\"would like to + V\":** uprzejma forma życzenia\n> `I'd love to do the story in class` = chciał(a)bym omówić tę historię w klasie\n> Forma: `would like / would love + to V`\n\n> 📖 **Phrasal verb \"look for\":**\n> `look for + obj` = szukać czegoś\n> `I need to look for it` = muszę go poszukać\n> NIE mylić z \"look at\" (patrzeć na) ani \"look after\" (opiekować się)\n\n> 📖 **Modal \"can't recall\":** brak pamięci\n> `I can't recall the title` = nie mogę przypomnieć sobie tytułu\n> Synonim: `I can't remember`\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 2.2, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** Opisuje fabułę (\"girl finds a mirror travels back in time\") + okładkę (\"antique mirror\") + chce znaleźć (\"need to look for it\").\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| **A** | **Describes book to find** | **POPRAWNA - fabuła + okładka + \"look for it\"** |\n| B | Encourage to buy | Brak zakupu - mówca chce ZNALEŹĆ w skrzyniach na strychu |\n| C | Tour building | Brak budynku do zwiedzania |\n| D | Teacher about place | Mowa o KSIĄŻCE, nie o miejscu wycieczki |\n| E | Project | Brak projektu inżynieryjnego |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: pojawia się \"students\" - uczeń może pomylić z D (teacher about place). Ale D wymaga miejsca ZWIEDZANEGO; tu mowa o KSIĄŻCE.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Phrasal verb **\"look for\"** = szukać. Bezpośrednie dopasowanie do opcji A \"book would like to find\".\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"I need to go up there\"** odnosi się do strychu (\"attic\") - gdzie chce poszukać książki. Nie zwiedzanie, lecz poszukiwanie.\n\n**2.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**D** - *is a teacher telling students about a place they are going to visit* (jest nauczycielem mówiącym uczniom o miejscu, które mają odwiedzić).\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji wypowiedzi 3\n\n> \"The construction of the Hall of Mirrors in the palace began in 1678. **When you enter that huge room on our trip tomorrow**, you will find seventeen arches with 357 mirrors which reflect seventeen windows overlooking the gardens. **Take a look at the photos of the Hall on page 75 in your coursebooks.** That's what it looks like. Now, **we'll watch a short film about the palace. Don't forget to take detailed notes.**\" (Speaker 3)\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"on our trip tomorrow\"** → wycieczka JUTRO (jeszcze NIE odbyła się - going to visit)\n2. **\"in your coursebooks\"** → podręczniki = uczniowie\n3. **\"page 75\"** → konkretna strona w podręczniku = szkoła\n4. **\"we'll watch a short film\"** → wspólne oglądanie filmu = klasa\n5. **\"Don't forget to take detailed notes\"** → polecenie typowo nauczycielskie\n\n**Wniosek:** Nauczyciel przygotowuje uczniów do jutrzejszej wycieczki do pałacu z Hall of Mirrors → **D (teacher telling students about a place to visit)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja innych opcji + opis Hall of Mirrors\n\nPułapka: opis Hall of Mirrors jest BARDZO DOKŁADNY (357 mirrors, 17 arches) - co mogłoby pasować do C (guide tourists). Ale różnica kluczowa:\n\n- **Guide (C):** mówi DO TURYSTÓW którzy SĄ na miejscu (\"this is what you see\")\n- **Teacher (D):** mówi DO UCZNIÓW którzy DOPIERO POJADĄ (\"on our trip tomorrow\")\n\nKluczowy zwrot **\"on our trip tomorrow\"** wyklucza C (turyści są DZISIAJ) i potwierdza D.\n\nInne dystraktory:\n- **A (book to find)** - brak książki\n- **B (encouraging to buy)** - brak zakupu\n- **E (project making life better)** - brak projektu\n\n## Reference gramatyczny - \"going to visit\" + future indicators\n\n> 📖 **Konstrukcja \"going to + V\" dla planów:**\n> Wyraża zaplanowaną przyszłość (intention)\n> `they are going to visit` = mają zamiar odwiedzić (jutro)\n\n> 📖 **Time marker \"tomorrow\":**\n> Sygnał przyszłości - wskazuje, że akcja jeszcze NIE ODBYŁA się\n> `on our trip tomorrow` = na naszej JUTRZEJSZEJ wycieczce\n\n> 📖 **Imperatives w komunikacji nauczyciel-uczeń:**\n> `Take a look at `, `Don't forget to ` = bezpośrednie polecenia\n> Typowy język szkolny\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 2.3, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **D**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"on our trip tomorrow\" + \"in your coursebooks\" + \"take detailed notes\" = nauczyciel + uczniowie + przyszła wycieczka.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Find book | Brak książki |\n| B | Encourage to buy | Brak zakupu |\n| C | Guide tourists | Pułapka, ale **\"tomorrow\"** = jeszcze nie ma turystów. Guides mówią NA MIEJSCU. |\n| **D** | **Teacher about place to visit** | **POPRAWNA - \"trip tomorrow\" + \"coursebooks\" + \"take notes\"** |\n| E | Project | Brak projektu |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: dokładny opis Hall of Mirrors (\"357 mirrors\") brzmi jak guide. Ale **\"on our trip tomorrow\"** = przygotowanie DO wycieczki, NIE w czasie zwiedzania.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowa-klucze szkolne: **\"coursebooks\"** (podręczniki), **\"page 75\"** (strona), **\"take detailed notes\"** (rób szczegółowe notatki). Wyłącznie kontekst szkolny.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"we'll watch a film\"** - wspólne oglądanie filmu w sali lekcyjnej. Tourists by tego nie robili.\n\n**2.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *is encouraging someone to buy something* (zachęca kogoś do kupna czegoś).\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji wypowiedzi 4\n\n> \"**An antique mirror will definitely improve the look of your home.** For example this one. **It has the original gold frame, but we can repaint it if you wish.** If you put it above the fireplace, it'll make your living room look bigger and lighter. **You won't find one like this anywhere else. And today everything is going for half-price so it's a real bargain.**\" (Speaker 4)\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"will definitely improve the look of your home\"** → reklamowa obietnica korzyści\n2. **\"It has the original gold frame, but we can repaint it\"** → \"we\" = sprzedawca; opis cech produktu\n3. **\"if you put it above the fireplace\"** → wyobrażenie produktu w domu klienta\n4. **\"You won't find one like this anywhere else\"** → typowe sales pitch (exclusivity)\n5. **\"half-price\"** + **\"real bargain\"** → promocja cenowa\n\n**Wniosek:** Sprzedawca zachęca do kupna antycznego lustra → **B (encouraging someone to buy something)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja innych opcji + język marketingowy\n\nJęzyk sprzedażowy w wypowiedzi:\n\n| Element | Cytat |\n| Korzyść | \"will definitely improve the look of your home\" |\n| Cechy produktu | \"original gold frame\" |\n| Wizualizacja w domu klienta | \"above the fireplace\" → \"bigger and lighter\" |\n| Ekskluzywność | \"You won't find one like this anywhere else\" |\n| Promocja cenowa | \"half-price\" |\n| Wezwanie do działania | \"a real bargain\" (warto kupić) |\n\nWszystko = klasyczny zestaw narzędzi sprzedażowych.\n\nInne dystraktory:\n- **A (book to find)** - to LUSTRO, nie książka\n- **C (guide tourists)** - to ZDANIE DODATKOWE, nie pasuje do żadnej z 4 wypowiedzi\n- **D (teacher students)** - brak uczniów\n- **E (project life better)** - to indywidualne lustro, nie projekt społeczny\n\n## Reference gramatyczny - Future Simple + warunkowe oferty\n\n> 📖 **Future Simple \"will\" w reklamie:**\n> `will definitely improve` = na pewno polepszy (obietnica korzyści)\n> `it'll make your room look bigger` = sprawi że pokój będzie wyglądał większy\n\n> 📖 **First Conditional w sprzedaży:**\n> `If you put it above the fireplace, it'll make your room look bigger` = jeśli postawisz będzie lepszy\n> Forma: `If + Present Simple, will + V`\n> Funkcja: wyobrażenie korzyści po zakupie\n\n> 📖 **Comparative \"bigger and lighter\":**\n> `look bigger and lighter` = wyglądać większy i jaśniejszy\n> Forma: `look + adj` (zmysłowy linking verb)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 2.4, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** Sprzedawca: \"will improve your home\" + \"half-price\" + \"real bargain\" = zachęta zakupowa.\n> - **Uwaga:** Opcja **C (guide showing tourists)** to ZDANIE DODATKOWE - nie pasuje do żadnej z 4 wypowiedzi.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Find book | To LUSTRO, nie książka |\n| **B** | **Encourage to buy** | **POPRAWNA - sales pitch + half-price + bargain** |\n| C | Guide tourists | Zdanie dodatkowe - nie pasuje do żadnej wypowiedzi |\n| D | Teacher students | Brak uczniów |\n| E | Project life better | Indywidualne lustro, nie projekt społeczny |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: \"original gold frame\" + \"antique\" mogą sugerować antyk z muzeum (C - guide). Ale dalej jest **\"half-price\"** i **\"bargain\"** - to sprzedaż.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowa-klucze sprzedażowe: **\"bargain\"** (okazja), **\"half-price\"** (połowa ceny), **\"you won't find anywhere else\"** (wyjątkowość) - klasyczne zwroty reklamowe.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zadanie matching ma jedno ZDANIE DODATKOWE - tym razem to **C (guide tourists)**. Po wpisaniu A, B, D, E do 4 wypowiedzi, C zostaje niewykorzystane.","image":"img/jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"maturazai","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · czerwiec 2020 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad/3","paper_id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa","number":"3","points":6,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2020,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 3. (0-6)\nUsłyszysz dwukrotnie sześć tekstów. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, zgodną\nz treścią nagrania. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\nTekst 1.\n3.1. The woman has just found out that Ann and Chris\nA. decided to stay at an underwater hotel.\nB. enjoy skiing holidays.\nC. met during a boat trip.\nTekst 2.\n3.2. What is the woman going to do?\nA. contact Mike again\nB. give the presentation instead of Mike\nC. ask the boss to move the meeting to another day\nTekst 3.\n3.3. What has the best effect on plants?\nA. tap water\nB. sparkling water\nC. sweet fizzy drinks\nTekst 4.\n3.4. What should be written in the subject line of the email to parents?\nA. Sailing instructor absent\nB. Practice moved to another day\nC. Warning about bad weather on Saturday\nTekst 5.\n3.5. The speaker\nA. invites listeners to an event at the theatre.\nB. recommends seeing the theatre’s latest play.\nC. encourages listeners to take part in a competition about theatre.\nTekst 6.\n3.6. After watching a BBC broadcast, some people believed that spaghetti\nA. tastes different when eaten in the garden.\nB. can only be bought in Italy.\nC. is something you can grow.\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA ZADAŃ OD 1. DO 3. NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1P","answer":"A, B","answer_text":"3 sierpnia 2020 r.\nWarszawa 2020\nRozumienie ze słuchu\nZadanie 1.\nWymagania\nogólne\nZadanie\nWymagania szczegółowe\nPoprawna\nodpowiedź\nWersja arkusza\nA\nB\nII. Rozumienie\nwypowiedzi.\nZdający rozumie\nproste, typowe\nwypowiedzi ustne,\nartykułowane\nwyraźnie,\nw standardowej\nodmianie języka […].","solution":"**3.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A** - *decided to stay at an underwater hotel* (zdecydowali się zatrzymać w hotelu podwodnym).\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nPytanie: *\"The woman has just found out that Ann and Chris \"*\n\n> Man: \"Have you heard that for their honeymoon they've booked a hotel which is about 7 meters below the ocean surface? You have to scuba dive to reach your room.\"\n> Woman: \"**Really? Sounds great. I had no idea!** I thought they'd go skiing. They're both crazy about it. I guess they wanted a change…\"\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"Have you heard that \"** → mężczyzna informuje kobietę\n2. **\"hotel which is about 7 meters below the ocean surface\"** → hotel podwodny\n3. **\"Really? Sounds great. I had no idea!\"** → KOBIETA NIE WIEDZIAŁA (właśnie się dowiedziała)\n4. **\"I thought they'd go skiing\"** → MYŚLAŁA inaczej (więc ta informacja jest dla niej nowa)\n\n**Wniosek:** Kobieta WŁAŚNIE dowiedziała się o hotelu podwodnym → **A (underwater hotel)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja opcji B i C\n\n**Opcja B (enjoy skiing holidays):** Kobieta WIEDZIAŁA już o tym przed rozmową - \"They're both crazy about it\" (oboje to uwielbiają = znana informacja).\n\n**Opcja C (met during a boat trip):** Kobieta PAMIĘTA jak się poznali - \"Yes, I remember how they met. Ann was on holiday with me. One day we went to look at a coral reef and Chris was on the same boat.\" - była tam! Znała już tę informację.\n\nTylko opcja A jest NOWA dla kobiety.\n\n## Reference gramatyczny - Present Perfect \"has just found out\" + \"had no idea\"\n\n> 📖 **Present Perfect \"has just found out\":**\n> `has just + V3` = właśnie się dowiedziała\n> Sygnał: NOWA informacja TERAZ\n\n> 📖 **Past Simple \"I had no idea\":**\n> `had no idea` = nie miałem(/am) pojęcia (do tej pory)\n> Sygnał: brak wiedzy = informacja właśnie poznana\n\n> 📖 **Reported thought \"I thought they'd go skiing\":**\n> `thought + would + V` = future-in-the-past\n> Kobieta MYŚLAŁA, że pojadą na narty (jej oczekiwanie ≠ rzeczywistość)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.1, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"I had no idea!\" + reakcja \"Really? Sounds great\" = właśnie się dowiedziała o hotelu podwodnym.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| **A** | **Underwater hotel** | **POPRAWNA - \"had no idea\" + \"Really? Sounds great\"** |\n| B | Skiing | Wiedziała wcześniej - \"They're both crazy about it\" (znajomość ich pasji) |\n| C | Met on boat | PAMIĘTA - \"I remember how they met\" + była tam (\"Ann was on holiday with me\") |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: wszystkie 3 opcje są PRAWDZIWE w kontekście Ann i Chris. Ale pytanie pyta KONKRETNIE o to, co KOBIETA WŁAŚNIE się DOWIEDZIAŁA.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowa-klucze do nowej informacji: **\"Really?\"** (zaskoczenie), **\"I had no idea!\"** (nie miałam pojęcia), **\"I thought \"** (myślałam inaczej).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Konstrukcja **\"Have you heard that ?\"** to typowy gambit informacyjny - adresat USŁYSZY coś nowego.\n\n**3.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A** - *contact Mike again* (skontaktować się z Mike'em ponownie).\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nPytanie: *\"What is the woman going to do?\"*\n\n> Woman: \"OK. **I'll talk to the boss and explain the situation. We can't cancel the meeting at the last minute but maybe we can start a bit later. I'll get back to you as soon as I know something.**\"\n\nKluczowe fragmenty:\n1. **\"I'll talk to the boss\"** → porozmawia z szefem\n2. **\"explain the situation\"** → wyjaśni sytuację\n3. **\"maybe we can start a bit later\"** → MOŻE zacząć później (tego SAMEGO dnia)\n4. **\"I'll get back to you as soon as I know something\"** → ODDZWONI/SKONTAKTUJE SIĘ ponownie\n\n**Wniosek:** Sue obieca SKONTAKTOWAĆ SIĘ ponownie z Mike'em → **A (contact Mike again)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja B i C + idiom \"get back to sb\"\n\n**Opcja B (give the presentation):** Sue WYRAŹNIE odmówiła - \"Well, I don't think I can. I don't know much about the topic.\" Sprzeczne.\n\n**Opcja C (move meeting to another day):** Sue mówi \"We can't cancel the meeting maybe we can **start a bit later**\" - przesunięcie godziny TEGO SAMEGO DNIA, NIE na inny dzień.\n\n**Idiom kluczowy:**\n- **\"get back to sb\"** = odezwać się do kogoś (telefonicznie, mailem)\n- Synonim: contact again, return to with info\n\n## Reference gramatyczny - Future Simple \"will\" + idiom\n\n> 📖 **Future Simple \"will\":**\n> `I'll get back to you` = odezwę się\n> `I'll talk to the boss` = porozmawiam\n> Funkcja: spontaniczna decyzja, obietnica\n\n> 📖 **Phrasal verb \"get back to sb\":**\n> Forma: `get back to + sb`\n> Znaczenie: skontaktować się ponownie (z odpowiedzią)\n> Przykład: `Let me check and I'll get back to you` = sprawdzę i się odezwę\n\n> 📖 **Modal \"can/can't\" w decyzji:**\n> `We can't cancel` = nie możemy anulować (niemożliwe)\n> `maybe we can start later` = MOŻE da się zacząć później (możliwość)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.2, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"I'll get back to you as soon as I know something\" = skontaktować się ponownie.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| **A** | **Contact Mike again** | **POPRAWNA - \"I'll get back to you\"** |\n| B | Give presentation | Sue ODMÓWIŁA - \"I don't think I can\" |\n| C | Move meeting to another day | NIE inny dzień - może zacząć LATER (tego samego dnia) |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: \"start a bit later\" brzmi jak przesunięcie spotkania. Trzeba uważnie czytać: TEGO SAMEGO DNIA tylko później, NIE na INNY dzień (opcja C).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Idiom **\"get back to you\"** to klucz - synonim contact again. Bez znajomości idiomu można pomylić z dosłownym \"wracać do\".\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Sue mówi też \"explain the situation [to the boss]\" - pułapka, by uczeń pomyślał, że ona da prezentację. Ale tylko EXPLAIN, nie PRESENT.\n\n**3.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *sparkling water* (woda gazowana).\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nPytanie: *\"What has the best effect on plants?\"*\n\n> \"If water is good for plants, maybe other liquids can be good as well? Are there any positive effects of sweet fizzy drinks on plant growth? As you may expect - **there aren't. Plants will die if you pour a sweet fizzy drink on them.** Most of us just use plain tap water but scientists have discovered that **replacing tap water with sparkling water can give even better results.** Surprisingly, it will make plants grow faster and their leaves will get larger and greener.\"\n\nKluczowe fragmenty:\n1. **\"sweet fizzy drinks Plants will die\"** → fizzy = SZKODZI (zabija rośliny)\n2. **\"tap water but sparkling water can give even better results\"** → tap water OK, ale sparkling LEPSZA\n3. **\"grow faster\"** + **\"leaves larger and greener\"** → konkretne korzyści sparkling water\n\n**Wniosek:** Najlepszy efekt = **sparkling water** (woda gazowana) → odpowiedź **B**.\n\n## Sposób 2 - analiza komparatywów\n\nHierarchia działania na rośliny:\n\n| Substancja | Efekt |\n| Sweet fizzy drinks (C) | NEGATYWNY - \"Plants will die\" |\n| Tap water (A) | NEUTRALNY/dobry - bazowy |\n| Sparkling water (B) | **NAJLEPSZY** - \"even better results\" |\n\n**Klucz językowy:** **\"even better results\"** = jeszcze LEPSZE wyniki (porównanie z tap water).\n\n## Reference gramatyczny - comparatives + Future Simple\n\n> 📖 **Comparative \"even better\":**\n> `even + comp` = jeszcze + komparatyw (wzmocnienie)\n> `even better results` = jeszcze lepsze wyniki (już dobre, a TE są LEPSZE)\n\n> 📖 **Future Simple \"will\":**\n> `will die` = umrą (pewne przewidywanie negatywne)\n> `it will make plants grow faster` = sprawi że rosną szybciej (pewne przewidywanie pozytywne)\n\n> 📖 **\"replace X with Y\":**\n> `replacing tap water with sparkling water` = zastępując kran gazowaną\n> Forma: `replace + obj + with + new obj`\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.3, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"replacing tap water with sparkling water can give even better results\" - sparkling water = NAJLEPSZY efekt.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Tap water | OK ale NIE NAJLEPSZA - sparkling water dał \"even better results\" |\n| **B** | **Sparkling water** | **POPRAWNA - \"even better results\" + \"grow faster\" + \"larger and greener\"** |\n| C | Sweet fizzy drinks | SZKODZI - \"Plants will die if you pour [them]\" |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka leksykalna: **\"sparkling water\"** (woda gazowana) vs **\"sweet fizzy drinks\"** (słodkie napoje gazowane). To DWIE RÓŻNE rzeczy! Sparkling = czysta gazowana, fizzy = cola, lemoniada itp.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"Even better\"** w komparatywie sygnalizuje przewagę nad poprzednio wspomnianą opcją (tap water).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pytanie pyta o NAJLEPSZY efekt - nie wystarczy \"dobry\" (tap water), trzeba wskazać LEPSZY (sparkling).\n\n**3.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *Practice moved to another day* (trening przeniesiony na inny dzień).\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nPytanie: *\"What should be written in the subject line of the email to parents?\"*\n\n> \"Good morning class. I've just seen your sailing instructor. He asked me to tell you that **because of strong winds and possible thunderstorms you won't be having your sailing practice this afternoon. The weather forecast is more promising for the weekend so you will meet on Saturday at 10 a.m. instead.** I'll send an email to your parents to inform them about the change.\"\n\nKluczowe fragmenty:\n1. **\"you won't be having your sailing practice this afternoon\"** → ODWOŁANIE dzisiaj\n2. **\"you will meet on Saturday at 10 a.m. instead\"** → PRZESUNIĘCIE na sobotę\n3. **\"the change\"** → zmiana terminu (główny temat maila)\n\n**Wniosek:** Mail informuje o PRZENIESIENIU treningu na sobotę → **B (Practice moved to another day)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja A i C\n\n**Opcja A (Sailing instructor absent):** Instruktor NIE jest nieobecny - \"I've just seen your sailing instructor\" + \"He asked me to tell you\". Instruktor jest dostępny i komunikuje informacje. Powód odwołania to POGODA, nie nieobecność instruktora.\n\n**Opcja C (Warning about bad weather on Saturday):** W sobotę pogoda BĘDZIE LEPSZA - \"more promising for the weekend\". Złe warunki TYLKO dziś po południu (strong winds, thunderstorms).\n\n## Reference gramatyczny - Future Continuous + \"instead\"\n\n> 📖 **Future Continuous \"won't be having\":**\n> `won't be + V-ing` = nie będziecie mieli (planowana czynność, która się NIE odbędzie)\n> Forma: `will/won't + be + V-ing`\n\n> 📖 **\"instead\":**\n> `you will meet on Saturday at 10 a.m. instead` = zamiast tego spotkacie się w sobotę\n> Sygnał: ZAMIAST (zmiana)\n\n> 📖 **Reported speech \"He asked me to tell you that \":**\n> Konstrukcja: `ask + sb + to + V`\n> `He asked me to tell you that ` = poprosił, żebym powiedział, że\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.4, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"you will meet on Saturday at 10 a.m. instead\" = trening przeniesiony na inny dzień.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Instructor absent | Instruktor JEST - \"I've just seen your sailing instructor\". Powód: pogoda, nie nieobecność |\n| **B** | **Practice moved** | **POPRAWNA - \"you will meet on Saturday at 10 a.m. instead\"** |\n| C | Bad weather Saturday | Sobota OK - \"more promising for the weekend\". Bad weather DZIŚ |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: \"strong winds and thunderstorms\" w nagraniu mogą sugerować ostrzeżenie pogodowe (C). Ale ostrzeżenie dotyczy DZIŚ, a sobotę pogoda będzie LEPSZA.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Subject line w emailu = GŁÓWNY TEMAT mail'a. Główny temat = ZMIANA terminu (najistotniejsza informacja dla rodziców).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"instead\"** to klucz - w soboty 10:00 ZAMIAST dzisiejszego treningu = przeniesienie.\n\n**3.5.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A** - *invites listeners to an event at the theatre* (zaprasza słuchaczy na wydarzenie w teatrze).\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nPytanie: *\"The speaker \"*\n\n> \"Hello everyone. As you all know at the Traverse Theatre you can see dance performances, musicals and plays. But this weekend there is a surprise for all theatregoers. **Instead of putting on a performance, the staff will give us an idea of how the theatre works. The director, the actors and the production staff will be ready to welcome you on site from 3 p.m. to 9 p.m. to show you round the theatre and share some of its secrets.** Comments on what you want to see and what you expect from us are welcome. **Please join us this Saturday and Sunday!**\"\n\nKluczowe fragmenty:\n1. **\"this weekend there is a surprise\"** → niespodzianka w weekend\n2. **\"the staff will give us an idea of how the theatre works\"** → behind-the-scenes event\n3. **\"show you round the theatre and share some of its secrets\"** → zwiedzanie\n4. **\"Please join us this Saturday and Sunday!\"** → ZAPROSZENIE bezpośrednie\n\n**Wniosek:** Mówca zaprasza słuchaczy na specjalne wydarzenie w teatrze → **A (invites listeners to an event at the theatre)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja B i C\n\n**Opcja B (recommends seeing latest play):** Tekst MÓWI że ZAMIAST przedstawienia będzie behind-the-scenes - \"Instead of putting on a performance\". Brak rekomendacji konkretnej sztuki.\n\n**Opcja C (competition about theatre):** Brak konkursu. \"Comments on what you want to see are welcome\" to opinia/feedback, nie konkurs (no prizes, no winners).\n\n## Reference gramatyczny - invitation language\n\n> 📖 **Imperative \"Please join us\":**\n> `Please + V` = formalna prośba/zaproszenie\n> Funkcja: bezpośrednie zaproszenie\n\n> 📖 **\"Instead of + V-ing\":**\n> `Instead of putting on a performance, the staff will ` = zamiast wystawiać sztukę, personel\n> Forma: `instead of + V-ing`\n\n> 📖 **Future Simple \"will\" w zapowiedzi wydarzenia:**\n> `the staff will give us an idea` = personel pokaże/wyjaśni\n> `will be ready to welcome you` = będą gotowi was powitać\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.5, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"Please join us this Saturday and Sunday!\" + \"show you round the theatre\" = zaproszenie na event.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| **A** | **Invites to event** | **POPRAWNA - \"Please join us\" + behind-the-scenes event** |\n| B | Recommends latest play | \"Instead of a performance\" - NIE sztuka, ALE behind-the-scenes |\n| C | Competition | Brak konkursu - komentarze są mile widziane, ale to nie konkurs |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: w teatrze są \"dance performances, musicals and plays\" - uczeń może pomylić z B (sztuka). Ale w ten weekend NIE BĘDZIE PERFORMANCE - będzie EVENT.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** \"Comments are welcome\" to FEEDBACK, nie konkurs. Konkurs miałby nagrody (prizes) i wybór zwycięzcy.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"Please join us\"** - bezpośrednie zaproszenie, klasyczna forma invitation.\n\n**3.6.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C** - *is something you can grow* (jest czymś, co można hodować).\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nPytanie: *\"After watching a BBC broadcast, some people believed that spaghetti \"*\n\n> \"One of the best April Fools' Day jokes was broadcast on the BBC in 1957. At that time, in the UK, pasta was mainly sold ready cooked and was called tinned spaghetti. **On 1st April, a BBC programme showed Italian families picking spaghetti from trees. About 8 million people watched the programme and hundreds phoned in to get more information on how to plant spaghetti in their own gardens.** The BBC told them to \"simply place a tin in the ground and wait.\"\"\n\nKluczowe fragmenty:\n1. **\"showed Italian families picking spaghetti from trees\"** → primaaprilisowy żart o zbieraniu spaghetti z drzew\n2. **\"hundreds phoned in to get more information on how to plant spaghetti in their own gardens\"** → ludzie WIERZYLI i chcieli sadzić w swoich ogrodach\n3. **\"plant spaghetti\"** = grow spaghetti = hodować spaghetti\n\n**Wniosek:** Ludzie uwierzyli, że spaghetti można HODOWAĆ (rośnie na drzewach) → **C (something you can grow)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja A i B + synonim \"plant\" = \"grow\"\n\n**Opcja A (tastes different in garden):** Brak wzmianki o smaku. Tylko o uprawie.\n\n**Opcja B (only bought in Italy):** ODWROTNIE - ludzie chcieli sadzić **\"in their own gardens\"** = w swoich ogrodach (w UK). Włochy są źródłem żartu, nie miejscem zakupu.\n\n**Klucz leksykalny:**\n- **\"plant\"** (czasownik) = sadzić, uprawiać\n- **\"grow\"** = hodować, uprawiać\n- Synonimy w kontekście roślin\n\n## Reference gramatyczny - Passive Voice + Past Simple\n\n> 📖 **Passive Voice Past Simple:**\n> `was broadcast` = został wyemitowany\n> `was sold` = był sprzedawany\n> `was called` = nazywało się\n> Forma: `was/were + V3`\n\n> 📖 **\"phone in\" - phrasal verb:**\n> `phoned in` = zadzwonili (do programu/redakcji)\n> Forma: `phone in + to + V`\n\n> 📖 **Infinitive of purpose:**\n> `phoned in TO GET more information` = zadzwonili ŻEBY uzyskać informacje\n> Forma: `V + to V` (cel czynności)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.6, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"hundreds phoned in to get more information on how to plant spaghetti\" - plant = grow.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Tastes different in garden | Brak wzmianki o smaku - tylko o uprawie |\n| B | Only bought in Italy | ODWROTNIE - ludzie chcieli sadzić W UK (\"their own gardens\") |\n| **C** | **Something you can grow** | **POPRAWNA - \"plant spaghetti\" = grow spaghetti** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka kontekstowa: program pokazywał WŁOSKIE rodziny - uczeń może pomylić z B (Italy). Ale ludzie z UK chcieli sadzić u SIEBIE w ogrodach.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Synonim **\"plant\"** (sadzić) = **\"grow\"** (hodować) w kontekście roślin. Dosłowne dopasowanie z opcji C.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"April Fools' Day\"** to PRIMAAPRILIS - żart. Mimo to ludzie UWIERZYLI i dzwonili - to istota tego tekstu.","image":"img/jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · czerwiec 2020 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad/4","paper_id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa","number":"4","points":4,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2020,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 4. (0-4)\nPrzeczytaj tekst. Dobierz właściwy nagłówek (A-F) do każdej części tekstu (4.1.-4.4.).\nWpisz odpowiednią literę w każdą kratkę.\nUwaga: dwa nagłówki zostały podane dodatkowo i nie pasują do żadnej części tekstu.\nA. ANCIENT LEGEND ABOUT THE TIME CHANGE\nB. TIPS FOR ADAPTING TO THE TIME CHANGE\nC. CYCLE OF DAYS AND SEASONS\nD. NEGATIVE EFFECTS OF DAYLIGHT SAVING TIME\nE. ADVANTAGES OF DAYLIGHT SAVING TIME\nF. LONG TRADITION OF SAVING DAYLIGHT\nDAYLIGHT SAVING TIME\n4.1.\nIn many countries worldwide, clocks are put forward an hour in spring, and then put back\nan hour in autumn. This practice is called daylight saving time. It gives an extra hour of\ndaylight, and so saves money on artificial light. It also allows people to do outdoor activities\nlonger in daylight and might help to reduce crime, which mostly takes place at night.\n4.2.\nAlthough daylight saving time was introduced only a century ago, saving daylight is not a new\nidea. Even ancient civilizations did something similar. For example, the Romans kept time\nusing water clocks that had different scales for different months of the year. The sun has always\nbeen of great importance to people and they have adjusted their daily activities so that these\ncould take place during daylight.\n4.3.\nThough there are many arguments for daylight saving time, research shows that a 60-minute\ntime change can seriously affect one’s body and health. Apart from disturbing sleep cycles,\nit increases the risk of heart attacks on the Monday immediately after the clocks go forward or\nback. Statistics also show that on that day car drivers have more accidents.\n4.4.\nHowever, you can minimize the negative effects of the time change. For example, instead of\nmaking the change on Sunday, you can do it earlier, on Friday night or on Saturday. Try to eat\nmeals, sleep, and wake up according to that time over the weekend. You can also take a short\nnap during the day - no more than 20 minutes long. This way you will have more time to get\nused to the change and when Monday comes you will feel better.\nadapted from www.timeanddate.com\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1P","answer":"4.1 = E; 4.2 = F; 4.3 = D; 4.4 = B","answer_text":"4. Należy uznać, że zdający rozwinął dany podpunkt polecenia, jeśli odniósł się do niego\nw sposób bardziej szczegółowy, tzn. w realizacji podpunktu można wyodrębnić\na. przynajmniej trzy komunikatywne, minimalne odniesienia, np.\nopisz ciekawe miejsce, które zwiedziłeś(-aś) podczas wycieczki.\nThe lake was big, beautiful with flowers all around.\nb. jedno lub dwa bardziej rozbudowane, komunikatywne odniesienia, np.\nThis city is full of wonderful museums with amazing exhibitions.\nThis city is full of wonderful museums and peaceful parks.","solution":"**4.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**E** - *ADVANTAGES OF DAYLIGHT SAVING TIME* (zalety czasu letniego).\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu fragmentu 4.1\n\n> \"In many countries worldwide, clocks are put forward an hour in spring, and then put back an hour in autumn. This practice is called daylight saving time. **It gives an extra hour of daylight, and so saves money on artificial light. It also allows people to do outdoor activities longer in daylight and might help to reduce crime, which mostly takes place at night.**\"\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"gives an extra hour of daylight\"** → ZALETA: ekstra godzina słońca\n2. **\"saves money on artificial light\"** → ZALETA: oszczędność na świetle\n3. **\"allows people to do outdoor activities longer\"** → ZALETA: dłuższe aktywności na zewnątrz\n4. **\"might help to reduce crime\"** → ZALETA: mniej przestępczości\n\n**Wniosek:** Lista korzyści DST → **E (ADVANTAGES OF DAYLIGHT SAVING TIME)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja innych nagłówków\n\n- **A (ANCIENT LEGEND)** - brak legendy starożytnej\n- **B (TIPS FOR ADAPTING)** - brak porad jak się przystosować\n- **C (CYCLE OF DAYS AND SEASONS)** - pierwsze zdanie wspomina pory roku, ale fragment NIE opisuje cyklu\n- **D (NEGATIVE EFFECTS)** - wszystko POZYTYWNE w tym fragmencie\n- **F (LONG TRADITION)** - fragment NIE opisuje historii\n\nTylko E pasuje - fragment to lista POZYTYWNYCH skutków DST.\n\n## Reference gramatyczny - Passive Voice + linkery\n\n> 📖 **Passive Voice \"clocks are put forward/back\":**\n> `are put forward/back` = są przesuwane do przodu/tyłu\n> Forma: `are/is + V3`\n\n> 📖 **Linker \"and so\":**\n> `and so saves money` = a więc oszczędza pieniądze (skutek)\n\n> 📖 **Modal \"might help to + V\":**\n> `might help to reduce crime` = może pomóc zmniejszyć przestępczość\n> Forma: `might + help + to V` (możliwość)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 4.1, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **E**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** Lista zalet - \"saves money\", \"outdoor activities longer\", \"reduce crime\".\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | ANCIENT LEGEND | Brak legendy |\n| B | TIPS FOR ADAPTING | Brak porad jak się przystosować |\n| C | CYCLE OF DAYS AND SEASONS | NIE opisuje cyklu - tylko zmiana w wiosnę/jesień |\n| D | NEGATIVE EFFECTS | Wszystkie skutki POZYTYWNE |\n| **E** | **ADVANTAGES** | **POPRAWNA - \"saves money\", \"outdoor longer\", \"reduce crime\"** |\n| F | LONG TRADITION | Brak historii |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: pierwsze zdanie wspomina wiosnę/jesień - uczeń może pomylić z C (CYCLE OF DAYS AND SEASONS). Ale fragment NIE opisuje cyklu pór roku, tylko zmianę zegarów.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Wszystkie czasowniki/zwroty w fragmencie POZYTYWNE: \"gives\", \"saves\", \"allows\", \"might help\". Zero negatywów = ADVANTAGES.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Najpierw przeczytaj cały fragment, potem szukaj DOMINUJĄCEGO tematu - tutaj lista zalet.\n\n**4.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**F** - *LONG TRADITION OF SAVING DAYLIGHT* (długa tradycja oszczędzania światła dziennego).\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu fragmentu 4.2\n\n> \"**Although daylight saving time was introduced only a century ago, saving daylight is not a new idea. Even ancient civilizations did something similar.** For example, the Romans kept time using water clocks that had different scales for different months of the year. **The sun has always been of great importance to people and they have adjusted their daily activities so that these could take place during daylight.**\"\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"saving daylight is not a new idea\"** → idea STARA, nie nowa\n2. **\"ancient civilizations did something similar\"** → starożytne cywilizacje już to robiły\n3. **\"Romans kept time using water clocks\"** → konkretny przykład: Rzymianie\n4. **\"The sun has always been of great importance\"** → \"always\" = od dawna\n5. **\"they have adjusted their daily activities\"** → ludzie od dawna dostosowują dzień do słońca\n\n**Wniosek:** Fragment opisuje DŁUGĄ HISTORIĘ oszczędzania światła → **F (LONG TRADITION OF SAVING DAYLIGHT)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja innych nagłówków\n\n- **A (ANCIENT LEGEND)** - fragment mówi o STAROŻYTNYCH PRAKTYKACH (real history), nie o LEGENDZIE/MITZIE\n- **B (TIPS FOR ADAPTING)** - brak porad\n- **C (CYCLE OF DAYS AND SEASONS)** - wspomina miesiące, ale fragment o TRADYCJI, nie cyklu\n- **D (NEGATIVE EFFECTS)** - brak negatywów\n- **E (ADVANTAGES)** - fragment historyczny, nie o korzyściach\n\nTylko F pasuje - fragment to historia oszczędzania światła.\n\n## Reference gramatyczny - Present Perfect + Passive\n\n> 📖 **Present Perfect \"has always been\":**\n> Forma: `have/has + V3`\n> Sygnał \"always\" + Present Perfect = od dawna do teraz\n> `The sun has always been of great importance` = słońce ZAWSZE BYŁO ważne\n\n> 📖 **Passive Voice Past Simple \"was introduced\":**\n> `was introduced only a century ago` = został wprowadzony zaledwie wiek temu\n> Forma: `was/were + V3`\n\n> 📖 **\"Although\" - concession:**\n> `Although X, Y` = mimo że X, Y\n> `Although daylight saving was introduced a century ago, saving daylight is not a new idea` = chociaż DST jest młody, oszczędzanie światła jest stare\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 4.2, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **F**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"saving daylight is not a new idea\" + \"ancient civilizations did something similar\" + \"sun has always been important\" = długa tradycja.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | ANCIENT LEGEND | Fragment o REALNYCH PRAKTYKACH, nie legendzie/micie |\n| B | TIPS FOR ADAPTING | Brak porad |\n| C | CYCLE | Wspomina miesiące, ale o TRADYCJI, nie cyklu |\n| D | NEGATIVE EFFECTS | Brak negatywów |\n| E | ADVANTAGES | Fragment historyczny, nie o korzyściach |\n| **F** | **LONG TRADITION** | **POPRAWNA - \"not a new idea\" + \"ancient\" + \"always\"** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: \"ancient civilizations\" sugeruje A (ANCIENT LEGEND). Ale fragment opisuje REALNE praktyki Rzymian, nie LEGENDY/MITY.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klucz: **\"saving daylight is not a new idea\"** = stara tradycja. Bezpośrednie dopasowanie do F.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Sygnały tradycji: **\"ancient\"** (starożytne), **\"always\"** (zawsze), **\"have adjusted\"** (Present Perfect - od dawna).\n\n**4.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**D** - *NEGATIVE EFFECTS OF DAYLIGHT SAVING TIME* (negatywne skutki czasu letniego).\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu fragmentu 4.3\n\n> \"Though there are many arguments for daylight saving time, **research shows that a 60-minute time change can seriously affect one's body and health. Apart from disturbing sleep cycles, it increases the risk of heart attacks on the Monday immediately after the clocks go forward or back. Statistics also show that on that day car drivers have more accidents.**\"\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"seriously affect one's body and health\"** → NEGATYWNY skutek dla zdrowia\n2. **\"disturbing sleep cycles\"** → NEGATYWNY skutek dla snu\n3. **\"increases the risk of heart attacks\"** → ZAGROŻENIE: zawały\n4. **\"car drivers have more accidents\"** → WIĘCEJ WYPADKÓW\n\n**Wniosek:** Lista negatywnych skutków DST → **D (NEGATIVE EFFECTS OF DAYLIGHT SAVING TIME)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja innych nagłówków + sygnał \"Though\"\n\n**Linker \"Though\":** \"Though there are many arguments FOR daylight saving time \" - sygnał kontrastu: MIMO że są zalety, ale dalej będą NEGATYWNE skutki.\n\n- **A (ANCIENT LEGEND)** - brak starożytności w tym fragmencie\n- **B (TIPS FOR ADAPTING)** - brak porad\n- **C (CYCLE OF DAYS AND SEASONS)** - brak cyklu\n- **E (ADVANTAGES)** - przeciwieństwo - to NEGATYWY\n- **F (LONG TRADITION)** - brak historii\n\nTylko D pasuje - wszystkie czasowniki/skutki w fragmencie są NEGATYWNE.\n\n## Reference gramatyczny - sygnały negatywności\n\n> 📖 **Linker \"Though\":**\n> `Though X, Y` = mimo że X, Y (Y zwykle kontrastuje z X)\n> `Though there are arguments for DST, research shows it can affect health` = MIMO że są zalety, badania pokazują negatywne skutki\n\n> 📖 **\"Apart from + V-ing\":**\n> `Apart from disturbing sleep cycles, it increases the risk` = OPRÓCZ zaburzania snu, ZWIĘKSZA ryzyko\n> Forma: `Apart from + V-ing`\n\n> 📖 **\"Increase the risk of + N\":**\n> `increases the risk of heart attacks` = zwiększa ryzyko zawałów\n> Standardowa kolokacja\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 4.3, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **D**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"affect body and health\" + \"disturbing sleep\" + \"heart attacks\" + \"more accidents\" = wszystko negatywne.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | ANCIENT LEGEND | Fragment naukowy (research, statistics), nie legenda |\n| B | TIPS FOR ADAPTING | Brak porad |\n| C | CYCLE | Brak cyklu pór roku |\n| **D** | **NEGATIVE EFFECTS** | **POPRAWNA - \"affect health\", \"heart attacks\", \"more accidents\"** |\n| E | ADVANTAGES | Przeciwieństwo - fragment o NEGATYWACH |\n| F | LONG TRADITION | Fragment o WSPÓŁCZESNYCH badaniach |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: \"arguments for daylight saving time\" - uczeń może pomylić z E (ADVANTAGES). Ale to tylko WSTĘP do kontrastu (\"Though \") - sam fragment to NEGATYWY.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słownictwo negatywne: **\"affect\"** (wpływać negatywnie), **\"disturbing\"** (zaburzać), **\"risk\"** (ryzyko), **\"accidents\"** (wypadki). Wszystkie sygnalizują zagrożenia.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klucz \"affect\" vs \"effect\": tu **affect** = czasownik \"wpływać\" (na zdrowie). NIE mylić z rzeczownikiem \"effect\" = skutek.\n\n**4.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *TIPS FOR ADAPTING TO THE TIME CHANGE* (porady jak przystosować się do zmiany czasu).\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu fragmentu 4.4\n\n> \"However, **you can minimize the negative effects of the time change. For example, instead of making the change on Sunday, you can do it earlier, on Friday night or on Saturday. Try to eat meals, sleep, and wake up according to that time over the weekend. You can also take a short nap during the day - no more than 20 minutes long.** This way you will have more time to get used to the change and when Monday comes you will feel better.\"\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"you can minimize the negative effects\"** → cel: ZMINIMALIZOWAĆ negatywy = porada\n2. **\"For example, instead of making the change on Sunday, you can do it earlier\"** → konkretna porada: zrób wcześniej\n3. **\"Try to eat meals, sleep, and wake up\"** → porada: dostosuj rutynę\n4. **\"You can also take a short nap no more than 20 minutes\"** → porada: drzemka 20 min\n5. **\"This way you will have more time to get used to the change\"** → cel porad\n\n**Wniosek:** Fragment to konkretne porady → **B (TIPS FOR ADAPTING TO THE TIME CHANGE)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja innych nagłówków + linker \"However\"\n\n**Linker \"However\":** Fragment 4.3 mówił o negatywnych skutkach. \"However\" wprowadza ROZWIĄZANIE - jak sobie z nimi radzić.\n\n- **A (ANCIENT LEGEND)** - brak legendy\n- **C (CYCLE OF DAYS AND SEASONS)** - brak cyklu\n- **D (NEGATIVE EFFECTS)** - to ROZWIĄZANIE negatywów, nie ich opis\n- **E (ADVANTAGES)** - brak zalet\n- **F (LONG TRADITION)** - brak historii\n\nTylko B pasuje - fragment to lista porad.\n\n**Uwaga klucza:** opcje **A (ANCIENT LEGEND)** i **C (CYCLE OF DAYS AND SEASONS)** są DODATKOWE - nie pasują do żadnego fragmentu w tekście.\n\n## Reference gramatyczny - imperatives + modal verbs w poradach\n\n> 📖 **Imperative w poradach:**\n> `Try to + V` = spróbuj + V\n> `Try to eat meals, sleep, and wake up` = staraj się jeść, spać, budzić się\n\n> 📖 **Modal \"can\" w poradach (możliwości):**\n> `you can do it earlier` = możesz zrobić wcześniej\n> `You can also take a short nap` = możesz też się zdrzemnąć\n> Funkcja: sugestia, opcja\n\n> 📖 **\"Instead of + V-ing\":**\n> `instead of making the change on Sunday` = zamiast robić zmianę w niedzielę\n> Forma: `instead of + V-ing`\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 4.4, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** Lista porad - \"For example, instead of \", \"Try to \", \"You can also \". Modale \"can\" + imperatywy \"try\" = tipy.\n> - **Uwaga:** Opcje **A (ANCIENT LEGEND)** i **C (CYCLE OF DAYS AND SEASONS)** to ZDANIA DODATKOWE - nie pasują do żadnej części tekstu.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | ANCIENT LEGEND | Zdanie dodatkowe - nie pasuje |\n| **B** | **TIPS FOR ADAPTING** | **POPRAWNA - \"For example\", \"Try to\", \"You can\" = porady** |\n| C | CYCLE | Zdanie dodatkowe - nie pasuje |\n| D | NEGATIVE EFFECTS | To ROZWIĄZANIA, nie negatywy |\n| E | ADVANTAGES | Brak zalet |\n| F | LONG TRADITION | Brak historii |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: fragment WSPOMINA negatywne efekty (\"minimize the negative effects\") - uczeń może pomylić z D. Ale fragment skupia się na PORADACH jak je zmniejszyć, nie na samych skutkach.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Sygnały tipów: **\"For example\"**, **\"Try to\"**, **\"You can\"**, **\"This way you will\"** - wszystko typowe dla porad.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zadanie 4 ma DWA dodatkowe nagłówki: A i C. Po przypisaniu E, F, D, B do 4 fragmentów, A i C zostają niewykorzystane.","image":"img/jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"maturazai","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · czerwiec 2020 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad/5","paper_id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa","number":"5","points":3,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2020,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 5. (0-3)\nPrzeczytaj trzy teksty związane z kosmosem. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą,\nzgodną z treścią tekstu. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\nTekst 1.\nA NIGHT IN SPACE\nHave you ever dreamt of travelling to space and spending a night on a space station? If you\nhave, book yourself into the Space Suite of the Grand Hotel in Zurich, Switzerland. The room\ncomes with a “zero-gravity bed” that seems to float above the floor and a two-screen video\ninstallation visualizing space from Earth’s orbit. Inside you’ll also find books and movies about\nspace travel and pictures of galaxies. The designer’s task wasn’t to create a comfortable\nbedroom but rather an environment which would be as close as possible to living on a space\nstation. The experience will cost you $2,000 per night but it’s definitely worth it!\nadapted from www.digitaltrends.com\n5.1. The author of the text\nA. encourages readers to stay in the Space Suite.\nB. describes a luxury room on a space station.\nC. complains about the bed in the Space Suite.\nTekst 2.\nThis year, for the first time ever, the International Astronomical Union will let the public decide\non the names of ten distant planets that have been discovered recently. Anybody can write\nan email with their suggestions and explain why they’ve decided on these particular names.\nFirst, the jury will pick 50 names for each planet. Then, these names will be presented\non a website and everybody who wants to vote will be able to choose their favourites.\nPrizes will be given to the people who suggested the winning names. Interested? Visit\nthe nameexoworlds.org website.\nadapted from http://kfor.com\n5.2. Which is the best title for this text?\nA. UNEXPECTED CHANGE OF A PLANET’S NAME\nB. PLANETS WITH UNUSUAL NAMES\nC. A CHANCE TO NAME PLANETS\nMJA-1P\nTekst 3.\nA FARAWAY STAR\nGladia raised her left hand and made a gesture. Her house was at once illuminated. In the soft\nlight she noticed the shadowy figures of several robots, but she was not bothered by them.\nIn any house, there were always robots available for humans, both for security and for service.\nGladia took a last look at the sky, where the light of the stars was becoming weaker. Would it\nmake her feel better if she could see the sun of the world she had run away from?\nShe might simply choose any star, tell herself it was Solaria’s sun, and look at it.\nadapted from Robots and Empire by Isaac Asimov\n5.3. Which is TRUE about Gladia?\nA. She was scared of the robots in the house.\nB. She had lived somewhere else before.\nC. She found the star she had been looking for.\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!","answer":null,"answer_text":"5. W przypadku podpunktów polecenia, które składają się z dwóch członów:\na. jeśli zdający w minimalnym stopniu nawiązał do jednego członu, a drugiego nie\nzrealizował, należy uznać, że odniósł się do danego podpunktu\nb. jeśli zdający nawiązał do obydwu członów w minimalnym stopniu, należy uznać, że\nodniósł się do danego podpunktu\nc. jeśli zdający rozbudował swoją wypowiedź tylko w zakresie jednego członu, a drugiego\nnie zrealizował, należy uznać, że odniósł się do danego podpunktu\nd. jeśli zdający odniósł się do obydwu członów i przynajmniej jeden z nich przedstawił\nw sposób bardziej szczegółowy, należy uznać, że rozwinął wypowiedź.","solution":"**5.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A** - *encourages readers to stay in the Space Suite* (zachęca czytelników do pobytu w Space Suite).\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nPytanie: *\"The author of the text \"*\n\n> \"Have you ever dreamt of travelling to space and spending a night on a space station? If you have, **book yourself into the Space Suite of the Grand Hotel in Zurich, Switzerland.** The room comes with a 'zero-gravity bed' that seems to float above the floor and a two-screen video installation visualizing space from Earth's orbit. Inside you'll also find books and movies about space travel and pictures of galaxies. The designer's task wasn't to create a comfortable bedroom but rather an environment which would be as close as possible to living on a space station. **The experience will cost you $2,000 per night but it's definitely worth it!**\"\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"Have you ever dreamt ?\"** → pytanie retoryczne zachęcające czytelnika\n2. **\"book yourself into the Space Suite\"** → DIRECT INVITATION (rezerwuj!)\n3. **\"it's definitely worth it!\"** → ENTUZJASTYCZNA REKOMENDACJA z wykrzyknikiem\n\n**Wniosek:** Autor zachęca czytelników do pobytu w Space Suite → **A**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja B i C\n\n**Opcja B (luxury room on a space station):** Space Suite jest W HOTELU w ZURICHU, NIE na stacji kosmicznej. Tekst mówi: \"Space Suite of the Grand Hotel in Zurich, Switzerland\". Pokój udaje stację kosmiczną, ale jest na ZIEMI.\n\n**Opcja C (complains about the bed):** Łóżko jest opisane POZYTYWNIE - \"zero-gravity bed that seems to float above the floor\" (interesujące, oryginalne). Brak negatywnych komentarzy.\n\n## Reference gramatyczny - imperatives + emphasis\n\n> 📖 **Imperative jako zachęta:**\n> `book yourself into the Space Suite` = zarezerwuj sobie miejsce\n> Forma: `V (bare infinitive) + `\n> Funkcja: bezpośrednie polecenie/zachęta\n\n> 📖 **\"definitely\" + adj:**\n> `definitely worth it` = zdecydowanie warte\n> Funkcja: emfaza, wzmocnienie pozytywne\n\n> 📖 **Conditional 1 \"If you have, \":**\n> `If you have [dreamt], book yourself ` = jeśli marzysz, zarezerwuj\n> Forma: `If + Present Perfect, imperative`\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 5.1, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"book yourself\" + \"it's definitely worth it!\" = zachęta do pobytu.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| **A** | **Encourages to stay** | **POPRAWNA - \"book yourself\" + \"definitely worth it!\"** |\n| B | Luxury room on space station | Space Suite W HOTELU w Zurichu, NIE na orbicie |\n| C | Complains about bed | Brak narzekań - łóżko opisane POZYTYWNIE |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: tytuł \"A NIGHT IN SPACE\" + \"living on a space station\" sugerują rzeczywistą stację kosmiczną. Ale ten POKÓJ jest tylko ZAINSPIROWANY stacją - w HOTELU w Zurichu.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Cena \"$2,000 per night\" może wyglądać na narzekanie, ale dalej: **\"it's definitely worth it!\"** = WARTE tej ceny.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Wykrzyknik **\"!\"** + **\"definitely\"** + **\"worth it\"** = entuzjastyczna rekomendacja, klasyczna zachęta zakupowa/promocyjna.\n\n**5.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C** - *A CHANCE TO NAME PLANETS* (szansa, by nazwać planety).\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nPytanie: *\"Which is the best title for this text?\"*\n\n> \"This year, for the first time ever, the International Astronomical Union **will let the public decide on the names of ten distant planets that have been discovered recently. Anybody can write an email with their suggestions and explain why they've decided on these particular names.** First, the jury will pick 50 names for each planet. Then, these names will be presented on a website and **everybody who wants to vote will be able to choose their favourites.** Prizes will be given to the people who suggested the winning names. Interested? Visit the nameexoworlds.org website.\"\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"for the first time ever\"** → po raz PIERWSZY (szansa)\n2. **\"let the public decide on the names\"** → publiczność DECYDUJE o nazwach\n3. **\"Anybody can write an email with their suggestions\"** → KAŻDY może zaproponować\n4. **\"everybody will be able to choose their favourites\"** → wszyscy MOGĄ głosować\n5. **\"Prizes will be given\"** → nagrody dla autorów wybranych nazw\n\n**Wniosek:** Tekst o MOŻLIWOŚCI nadawania nazw planetom → **C (A CHANCE TO NAME PLANETS)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja A i B\n\n**Opcja A (UNEXPECTED CHANGE OF A PLANET'S NAME):** Tekst NIE jest o zmianie nazw istniejących planet, ale o nadawaniu NOWYCH nazw NOWO ODKRYTYM planetom (\"ten distant planets that have been discovered recently\").\n\n**Opcja B (PLANETS WITH UNUSUAL NAMES):** Tekst NIE opisuje niezwykłych nazw - opisuje PROCES nadawania nazw (konkurs).\n\n## Reference gramatyczny - Future Simple + modal verbs\n\n> 📖 **Modal \"will let + sb + V\":**\n> `will let the public decide` = pozwoli publiczności zdecydować\n> Forma: `let + sb + bare infinitive`\n\n> 📖 **\"will be able to + V\":**\n> `everybody will be able to choose` = wszyscy będą mogli wybrać\n> Forma: `will be able to + V` (przyszła możliwość)\n\n> 📖 **\"Anybody can + V\":**\n> `Anybody can write an email` = każdy może napisać email\n> Forma: `Anybody/Anyone + can + V` (powszechna możliwość)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 5.2, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"will let the public decide on the names\" + \"Anybody can write\" + \"vote\" = chance to name planets.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | UNEXPECTED CHANGE | Nadawanie NOWYCH nazw, NIE zmiana istniejących |\n| B | PLANETS WITH UNUSUAL NAMES | O PROCESIE nadawania, nie o samych nazwach |\n| **C** | **A CHANCE TO NAME** | **POPRAWNA - \"let public decide\" + \"Anybody can\" + \"vote\"** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: tekst wspomina \"discovered recently\" - uczeń może pomylić z B (PLANETS WITH UNUSUAL NAMES). Ale to nowo ODKRYTE planety, NIE planety o niezwykłych nazwach.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** \"For the first time ever\" = SZANSA, OKAZJA = chance. Bezpośrednie dopasowanie do opcji C.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Tytuł powinien obejmować GŁÓWNĄ MYŚL całego tekstu - tu cały tekst to opis KONKURSU NAZW. Tylko C to oddaje.\n\n**5.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *She had lived somewhere else before* (mieszkała gdzieś indziej wcześniej).\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nPytanie: *\"Which is TRUE about Gladia?\"*\n\n> \"Gladia raised her left hand and made a gesture. Her house was at once illuminated. In the soft light she noticed the shadowy figures of several robots, but **she was not bothered by them**. In any house, there were always robots available for humans, both for security and for service. Gladia took a last look at the sky, where the light of the stars was becoming weaker. **Would it make her feel better if she could see the sun of the world she had run away from?** She might simply choose any star, tell herself it was Solaria's sun, and look at it.\"\n\nKluczowe fragmenty:\n1. **\"she was not bothered by them [robots]\"** → NIE BAŁA się robotów (kontra A)\n2. **\"the sun of the world she had run away from\"** → uciekła z innego świata = wcześniej tam MIESZKAŁA (potwierdza B)\n3. **\"She might simply choose any star, tell herself it was Solaria's sun\"** → tylko ROZWAŻA wybór, NIE znalazła konkretnej (kontra C)\n\n**Wniosek:** Gladia wcześniej mieszkała na innym świecie (Solaria), z którego uciekła → **B**.\n\n## Sposób 2 - analiza Past Perfect + uciekła\n\n**Kluczowy zwrot:** \"the sun of the world she **had run away from**\"\n\n- **\"had run away from\"** = Past Perfect (uciekła wcześniej)\n- **\"the world\"** = inny świat niż obecny\n- **\"Solaria's sun\"** = nazwa tego świata\n\nLogika: jeśli UCIEKŁA z innego świata, to wcześniej tam MIESZKAŁA → opcja B = TRUE.\n\n## Reference gramatyczny - Past Perfect + Modal Past\n\n> 📖 **Past Perfect \"had run away\":**\n> Forma: `had + V3`\n> Użycie: czynność WCZEŚNIEJSZA niż inna przeszła (przed momentem narracji)\n> `she had run away from [Solaria]` = ona UCIEKŁA (wcześniej) z Solarii\n\n> 📖 **Modal past \"might + V\":**\n> `She might choose any star` = mogłaby wybrać dowolną gwiazdę\n> Forma: `might + V` (możliwość, refleksja)\n\n> 📖 **\"was not bothered by + N\":**\n> `was not bothered by them` = NIE niepokoili jej (NIE bała się)\n> Funkcja: opisanie postawy emocjonalnej (passive)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 5.3, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"the sun of the world she had run away from\" = wcześniej mieszkała na Solarii.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Scared of robots | TEKST: \"she was not bothered by them\" - NIE bała się |\n| **B** | **Lived somewhere else** | **POPRAWNA - \"the world she had run away from\"** |\n| C | Found the star | TYLKO ROZWAŻA wybór - \"might simply choose any star\". Nie znalazła konkretnej. |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka A: pojawiają się \"shadowy figures of several robots\" - mroczne sylwetki mogą sugerować strach. Ale dalej: **\"she was not bothered\"** = NIE bała się.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka C: \"choose any star\" + \"tell herself it was Solaria's sun\" = ZAMYSŁ, nie czyn. Tryb warunkowy \"might\" = możliwość, nie fakt.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Past Perfect **\"had run away\"** to klucz - sygnalizuje WCZEŚNIEJSZE wydarzenie (przed bieżącym momentem). To dowód, że wcześniej mieszkała gdzie indziej.","image":"img/jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · czerwiec 2020 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad/6","paper_id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa","number":"6","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2020,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 6. (0-5)\nPrzeczytaj tekst. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, zgodną z treścią tekstu.\nZakreśl jedną z liter: A, B, C albo D.\nOne stormy evening, an elderly couple who were looking for a room for the night arrived at\nthe Belle Vue Hotel in Philadelphia. It was raining heavily so they hurried in.\n“Could you give us a room?” the elderly man asked.\nThe clerk, a friendly young man, explained that there were three international conferences\nin town and not a single hotel had rooms available.\n“All the guest rooms are taken,” the clerk said. “But I can’t send you out into the rain. Would\nyou like to sleep in my room? It’s not very big but you’ll be comfortable there.”\n“Where are you going to sleep?” the elderly man asked.\n“Don’t worry. I can sleep in the reception area. You have no option but to stay here. You might\nnot even get a taxi to the station in this kind of weather,” the clerk told them, and the couple\nagreed to his kind offer.\nThe next morning the elderly man offered some money for the room but the clerk refused to\ntake it. “I didn’t do it for money. I just wanted to help you,” the clerk said.\n“You are the person who should be the manager of the best hotel in the world. If I built a great\nhotel, would you come and join me?” the elderly man asked.\nThe clerk did not take the offer seriously and just laughed. “If you build one, I certainly will,\nSir. And now, your taxi is waiting,” he replied.\nTwo years passed. The clerk had been promoted and had forgotten about the incident. But one\nday he received a letter from the elderly man, inviting him to visit New York. Inside\nthe envelope there was also a train ticket.\nThe clerk was curious and decided to go. The elderly man met him at the station, and led him\nto the corner of Fifth Avenue and 34th Street. He then pointed to a huge new building there,\nwith towers reaching up into the sky.\nMJA-1P\n“That,” said the elderly man, “is the hotel I have just built for you to manage.”\n“You must be joking,” the young man said.\n“I am not. I hired the best architects to design it and I need the best manager to run it,”\nhe replied.\nThe elderly man’s name was William Waldorf, one of the richest men in New York, and that\nmagnificent structure was the original Waldorf-Astoria Hotel, at the time one of the best hotels\nin the world. The young clerk was George C. Boldt. He ran the hotel for the next 23 years.\nadapted from http://academictips.org\n6.1. The elderly couple who came to the Belle Vue Hotel\nA. wanted to wait in the reception for the rain to stop.\nB. had no reservation for the night.\nC. tried to change their booking.\nD. asked the clerk to check the weather forecast.\n6.2. In the morning, the elderly man\nA. refused to pay for the accommodation.\nB. complained about the room he had got.\nC. wanted to see the manager of the hotel.\nD. suggested the clerk should work somewhere else.\n6.3. In his letter, the elderly man\nA. asked the clerk to pay him a visit.\nB. informed the clerk he would visit the hotel again.\nC. promised to send the clerk some money.\nD. congratulated the clerk on his promotion.\n6.4. When the clerk arrived in New York, he\nA. met an architect who had designed a famous hotel.\nB. was shown the oldest hotel in the city.\nC. was offered a job in a luxurious hotel.\nD. visited the best hotels on Fifth Avenue.\n6.5. Which would be the best title for the text?\nA. BE CAREFUL WHAT YOU WISH FOR\nB. DISHONEST HOTEL GUESTS\nC. AN UNLUCKY HOTEL CLERK\nD. IT PAYS TO BE HELPFUL\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1P","answer":null,"answer_text":"6. Wyrażenia takie jak np. a lot of knowledge, go back home są traktowane jako jedno\nodniesienie się do podpunktu polecenia.","solution":"**6.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *had no reservation for the night* (nie mieli rezerwacji na noc).\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nPytanie: *\"The elderly couple who came to the Belle Vue Hotel \"*\n\n> \"One stormy evening, **an elderly couple who were looking for a room for the night arrived at the Belle Vue Hotel** in Philadelphia. It was raining heavily so they hurried in.\n> \"**Could you give us a room?**\" the elderly man asked.\n> The clerk, a friendly young man, explained that there were three international conferences in town and not a single hotel had rooms available. \"All the guest rooms are taken,\" the clerk said.\"\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"looking for a room for the night\"** → szukali pokoju (nie mieli rezerwacji)\n2. **\"Could you give us a room?\"** → pytanie o pokój = brak rezerwacji\n3. **\"All the guest rooms are taken\"** → recepcjonista informuje o braku\n\n**Wniosek:** Para PRZYSZŁA bez rezerwacji, szukała pokoju → **B (had no reservation for the night)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja A, C, D\n\n**Opcja A (wait in reception for rain to stop):** Para chciała POKOJU, nie tylko schronienia od deszczu. \"Could you give us a room?\" = wyraźna prośba o pokój.\n\n**Opcja C (tried to change their booking):** Niemożliwe - nie mieli rezerwacji do zmiany. Wyraźnie szukali pokoju od zera.\n\n**Opcja D (asked clerk to check weather forecast):** Brak rozmowy o prognozie pogody - para szukała noclegu.\n\n## Reference gramatyczny - Past Continuous + polite request\n\n> 📖 **Past Continuous \"were looking for\":**\n> `who were looking for a room` = którzy SZUKALI pokoju\n> Forma: `was/were + V-ing`\n> Funkcja: tło wydarzenia (długie SZUKANIE)\n\n> 📖 **Polite request \"Could you ?\":**\n> `Could you give us a room?` = czy moglibyście dać nam pokój?\n> Forma: `Could you + V?`\n> Funkcja: uprzejma prośba\n\n> 📖 **\"Looking for + N\":**\n> `looking for a room` = szukać pokoju\n> Phrasal verb: look for = search for\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.1, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"looking for a room\" + \"Could you give us a room?\" = brak rezerwacji.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Wait for rain to stop | Chcieli POKOJU, nie tylko schronienia |\n| **B** | **No reservation** | **POPRAWNA - \"looking for a room\" + \"Could you give us a room?\"** |\n| C | Change booking | Brak rezerwacji = nie ma czego zmieniać |\n| D | Check weather forecast | Brak prośby o prognozę |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: para PRZYSZŁA podczas deszczu - uczeń może pomylić z A (wait for rain to stop). Ale od razu pytają o POKÓJ.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"looking for a room for the night\"** = szukać noclegu = walk-in, bez rezerwacji.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Cały kontekst: 3 konferencje w mieście + wszystkie hotele pełne. Gdyby mieli rezerwację, nie szukaliby \"a room\".\n\n**6.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**D** - *suggested the clerk should work somewhere else* (zasugerował, że recepcjonista powinien pracować gdzie indziej).\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nPytanie: *\"In the morning, the elderly man \"*\n\n> \"The next morning the elderly man offered some money for the room but the clerk refused to take it. \"I didn't do it for money. I just wanted to help you,\" the clerk said.\n> \"**You are the person who should be the manager of the best hotel in the world. If I built a great hotel, would you come and join me?**\" the elderly man asked.\n> The clerk did not take the offer seriously and just laughed. \"If you build one, I certainly will, Sir.\"\"\n\nKluczowe fragmenty:\n1. **\"You are the person who should be the manager of the best hotel\"** → ocena, że KTOŚ INNY (lepszy hotel) by go potrzebował\n2. **\"If I built a great hotel, would you come and join me?\"** → KONKRETNA propozycja pracy w INNYM miejscu\n3. Sugestia, że recepcjonista MARNUJE talent w Belle Vue\n\n**Wniosek:** Starszy zasugerował pracę w innym (lepszym) hotelu → **D (suggested the clerk should work somewhere else)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja A, B, C\n\n**Opcja A (refused to pay for accommodation):** ODWROTNIE - STARSZY OFEROWAŁ pieniądze, to RECEPCJONISTA odmówił. \"the elderly man offered some money the clerk refused to take it.\"\n\n**Opcja B (complained about the room):** Brak narzekania na pokój.\n\n**Opcja C (wanted to see the manager):** Starszy NIE prosił o managera - sam ZAPROPONOWAŁ pracę menadżera recepcjoniście.\n\n## Reference gramatyczny - Second Conditional + modal \"should\"\n\n> 📖 **Second Conditional:**\n> `If I built a great hotel, would you come?` = gdybym zbudował, czy przyjechałbyś?\n> Forma: `If + Past Simple, would + V`\n> Funkcja: hipotetyczne sytuacje\n\n> 📖 **Modal \"should\" w opinii:**\n> `You are the person who should be the manager` = jesteś osobą, KTÓRA POWINNA być managerem\n> Forma: `subject + should + V`\n> Funkcja: silna sugestia/rekomendacja\n\n> 📖 **\"refuse to V\":**\n> `the clerk refused to take it` = odmówił przyjęcia\n> Forma: `refuse + to V`\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.2, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **D**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"You are the person who should be the manager\" + \"would you come and join me?\" = sugestia pracy gdzie indziej.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Refused to pay | ODWROTNIE - RECEPCJONISTA odmówił PRZYJĘCIA pieniędzy, starszy chciał zapłacić |\n| B | Complained about room | Brak narzekania |\n| C | Wanted to see manager | Sam ZAPROPONOWAŁ pracę managera dla recepcjonisty |\n| **D** | **Suggested work elsewhere** | **POPRAWNA - \"the manager of the best hotel\" + \"would you come and join me?\"** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka A: pojawia się \"refused\" - uczeń może pomylić KTO odmówił. Subject = THE CLERK (recepcjonista), NIE starszy. Trzeba uważnie czytać podmioty.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowo \"manager\" pojawia się w wypowiedzi starszego - uczeń może pomylić z C. Ale starszy NIE PROSI o managera, lecz ZAPRASZA recepcjonistę DO ZOSTANIA managerem.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **Second Conditional \"If I built \"** = hipotetyczna oferta. Starszy mówi: GDYBYM zbudował, CZY byś dołączył? = sugestia pracy w przyszłości.\n\n**6.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A** - *asked the clerk to pay him a visit* (poprosił recepcjonistę o odwiedziny).\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nPytanie: *\"In his letter, the elderly man \"*\n\n> \"Two years passed. The clerk had been promoted and had forgotten about the incident. But one day **he received a letter from the elderly man, inviting him to visit New York. Inside the envelope there was also a train ticket.**\"\n\nKluczowe fragmenty:\n1. **\"a letter from the elderly man, inviting him to visit New York\"** → bezpośrednie zaproszenie do odwiedzin\n2. **\"a train ticket\"** → bilet kolejowy = praktyczna pomoc w realizacji wizyty\n\n**Wniosek:** Starszy zaprosił recepcjonistę do odwiedzin (= pay him a visit) → **A**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja B, C, D + idiom \"pay sb a visit\"\n\n**Opcja B (visit the hotel again):** ODWROTNIE - STARSZY zaprosił recepcjonistę DO siebie (do NY). NIE starszy odwiedził hotel.\n\n**Opcja C (promised to send some money):** NIE pieniądze - to bilet kolejowy. Train ticket ≠ money.\n\n**Opcja D (congratulated on promotion):** Tekst MÓWI, że recepcjonista \"had been promoted\" - ale starszy NIE wspomina o awansie w liście. List zaprasza, nie gratuluje.\n\n**Idiom kluczowy:**\n- **\"pay sb a visit\"** = odwiedzić kogoś\n- Synonim: visit sb\n\n## Reference gramatyczny - Past Perfect + invitations\n\n> 📖 **Past Perfect \"had been promoted\":**\n> Forma: `had + been + V3` (Past Perfect Passive)\n> Użycie: czynność WCZEŚNIEJSZA niż inna przeszła\n> `The clerk had been promoted` = recepcjonista AWANSOWAŁ (przed momentem otrzymania listu)\n\n> 📖 **Idiom \"pay sb a visit\":**\n> `pay him a visit` = odwiedzić go\n> Forma: `pay + sb + a visit`\n> Synonim: visit sb / come to see sb\n\n> 📖 **\"inviting + sb + to + V\":**\n> `inviting him to visit New York` = zapraszając go, by odwiedził NY\n> Forma: `invite + sb + to + V`\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.3, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"inviting him to visit New York\" + \"a train ticket\" = zaproszenie do odwiedzin.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| **A** | **Asked to pay visit** | **POPRAWNA - \"inviting him to visit New York\"** |\n| B | Visit hotel again | ODWROTNIE - starszy zaprasza recepcjonistę DO siebie |\n| C | Send money | Bilet kolejowy ≠ pieniądze |\n| D | Congratulated on promotion | Brak gratulacji w liście - zaproszenie, nie wiadomość |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka B: kierunek wizyty. STARSZY → list → recepcjonista. Recepcjonista MA ODWIEDZIĆ starszego, NIE odwrotnie.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka C: \"train ticket\" w kopercie - to wsparcie podróży, NIE finansowa pomoc. Bilet ≠ pieniądze.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Idiom **\"pay sb a visit\"** = visit sb. Bezpośredni synonim \"inviting him to visit\".\n\n**6.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C** - *was offered a job in a luxurious hotel* (zaproponowano mu pracę w luksusowym hotelu).\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nPytanie: *\"When the clerk arrived in New York, he \"*\n\n> \"The elderly man met him at the station, and led him to the corner of Fifth Avenue and 34th Street. He then pointed to a huge new building there, with towers reaching up into the sky.\n> \"**That,**\" said the elderly man, \"**is the hotel I have just built for you to manage.**\"\n> \"You must be joking,\" the young man said.\n> \"I am not. **I hired the best architects to design it and I need the best manager to run it,**\" he replied.\n> The elderly man's name was William Waldorf, one of the richest men in New York, and that magnificent structure was **the original Waldorf-Astoria Hotel, at the time one of the best hotels in the world.**\"\n\nKluczowe fragmenty:\n1. **\"the hotel I have just built for you to manage\"** → hotel dla niego DO ZARZĄDZANIA = oferta pracy\n2. **\"I need the best manager to run it\"** → bezpośrednia oferta posady\n3. **\"the original Waldorf-Astoria one of the best hotels in the world\"** → luksusowy hotel\n\n**Wniosek:** Recepcjoniście zaproponowano pracę w Waldorf-Astoria (luksusowy hotel) → **C**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja A, B, D\n\n**Opcja A (met an architect):** Waldorf NIE jest architektem - \"I HIRED the best architects\". On ZATRUDNIŁ architektów, sam nim nie jest.\n\n**Opcja B (oldest hotel):** ODWROTNIE - hotel jest NOWO ZBUDOWANY (\"huge new building\", \"have just built\"). \"Original\" tu znaczy ORYGINALNY/PIERWSZY, nie najstarszy.\n\n**Opcja D (visited best hotels - plural):** Tylko JEDEN hotel - Waldorf-Astoria. Brak \"hotels\" (mnoga).\n\n## Reference gramatyczny - Present Perfect + Past Simple\n\n> 📖 **Present Perfect \"have just built\":**\n> Forma: `have/has + just + V3`\n> Użycie: świeżo zakończona czynność, efekt teraz\n> `the hotel I have just built` = hotel, który WŁAŚNIE zbudowałem (gotowy teraz)\n\n> 📖 **Infinitive of purpose \"for you to manage\":**\n> `built for you to manage` = zbudowany dla ciebie, byś nim zarządzał\n> Forma: `for + sb + to + V`\n\n> 📖 **Past Simple Passive \"was the original\":**\n> `that magnificent structure was the original Waldorf-Astoria` = ten wspaniały budynek BYŁ oryginalnym Waldorf-Astoria\n> Forma: `was/were + N`\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.4, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"the hotel I have just built for you to manage\" + \"need the best manager\" + \"one of the best hotels in the world\" = oferta pracy w luksusowym hotelu.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Met architect | Waldorf NIE jest architektem - \"I HIRED architects\" |\n| B | Oldest hotel | NOWO zbudowany - \"huge new building\", \"have just built\" |\n| **C** | **Job in luxurious hotel** | **POPRAWNA - \"for you to manage\" + \"one of the best hotels\"** |\n| D | Best hotels (plural) | Tylko 1 hotel - Waldorf-Astoria, nie wiele |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka B: słowo **\"original\"** w \"the original Waldorf-Astoria Hotel\" znaczy PIERWOTNY/ORYGINALNY (ten pierwszy z tej nazwy), NIE \"najstarszy\". To NOWY budynek w 1893.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka A: tekst wspomina architektów (\"hired the best architects\") - ale to NIE WALDORF jest architektem, tylko ich ZATRUDNIŁ.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** \"Need the best manager\" + \"for you to manage\" = bezpośrednia oferta pracy. Pułapka: recepcjonista nie WIERZY (\"You must be joking\"), ale oferta JEST.\n\n**6.5.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**D** - *IT PAYS TO BE HELPFUL* (warto być pomocnym).\n\n## Sposób 1 - analiza całego tekstu\n\nPytanie: *\"Which would be the best title for the text?\"*\n\nKlucz całej historii:\n1. **Recepcjonista był POMOCNY** - \"I can't send you out into the rain. Would you like to sleep in my room?\"\n2. **Nie chciał pieniędzy** - \"I didn't do it for money. I just wanted to help you\"\n3. **Otrzymał ogromną nagrodę** - został managerem Waldorf-Astoria przez 23 lata\n\n> \"The young clerk was George C. Boldt. **He ran the hotel for the next 23 years.**\"\n\nMorał historii: bezinteresowna pomoc OPŁACIŁA SIĘ → **D (IT PAYS TO BE HELPFUL)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja A, B, C + idiom \"It pays to + V\"\n\n**Opcja A (BE CAREFUL WHAT YOU WISH FOR):** Historia ma POZYTYWNE zakończenie. Recepcjonista nawet nie WIERZYŁ, że dostanie tę pracę - nie było czego się obawiać.\n\n**Opcja B (DISHONEST HOTEL GUESTS):** ODWROTNIE - para była UCZCIWA i HOJNA (oferowała pieniądze, dała ogromną nagrodę). William Waldorf = jeden z najbogatszych w NY.\n\n**Opcja C (UNLUCKY HOTEL CLERK):** ODWROTNIE - recepcjonista miał WIELKIE SZCZĘŚCIE. Pomógł starszej parze i dostał pracę życia.\n\n**Idiom kluczowy:**\n- **\"It pays to + V\"** = warto + V (przynosi korzyści)\n- `It pays to be helpful` = warto być pomocnym\n- Synonim: It's worth being helpful / Being helpful pays off\n\n## Reference gramatyczny - idiom \"It pays to + V\"\n\n> 📖 **Idiom \"It pays to + V\":**\n> Forma: `It pays to + bare infinitive`\n> Znaczenie: warto coś robić, przynosi korzyści\n> Przykład: `It pays to be honest` = warto być uczciwym\n\n> 📖 **Past Simple \"ran the hotel for 23 years\":**\n> `ran` = prowadził (Past Simple of \"run\")\n> `for 23 years` = przez 23 lata (period)\n\n> 📖 **Past Perfect Continuous (implicit):**\n> Cała historia w retrospektywie pokazuje przyczynowość: pomoc → propozycja → przyjęcie → 23 lata sukcesu\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.5, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **D**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"I didn't do it for money. I just wanted to help you\" + \"ran the hotel for 23 years\" = pomocność opłaciła się.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | BE CAREFUL WHAT YOU WISH FOR | Historia pozytywna - brak ostrzeżenia |\n| B | DISHONEST HOTEL GUESTS | ODWROTNIE - bardzo bogata, hojna para |\n| C | UNLUCKY HOTEL CLERK | ODWROTNIE - miał WIELKIE szczęście (manager Waldorf-Astoria) |\n| **D** | **IT PAYS TO BE HELPFUL** | **POPRAWNA - pomoc → nagroda = morał** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Tytuł powinien obejmować GŁÓWNY MORAŁ. Tu cała historia pokazuje: bezinteresowna pomoc przyniosła nagrodę życia. Tylko D oddaje ten morał.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Idiom **\"it pays to + V\"** = warto + V. Bez znajomości idiomu uczeń może odrzucić D myśląc, że dotyczy zarobków pieniężnych.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Kluczowy fragment: **\"I didn't do it for money. I just wanted to help you\"** - bezinteresowność recepcjonisty. To właśnie ją Waldorf docenił.","image":"img/jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · czerwiec 2020 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad/7","paper_id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa","number":"7","points":3,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2020,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 7. (0-3)\nPrzeczytaj tekst, z którego usunięto trzy zdania. Wpisz w każdą lukę (7.1.-7.3.) literę,\nktórą oznaczono brakujące zdanie (A-E), tak aby otrzymać spójny i logiczny tekst.\nUwaga: dwa zdania zostały podane dodatkowo i nie pasują do żadnej luki.\nA STRANGE COINCIDENCE\nIn 1973 a young actor, Anthony Hopkins, got a role in The Girl from Petrovka - a film based\non the novel of the same title by George Feifer. 7.1. But he discovered that it wasn’t\navailable in any London bookshop and finally had to give up.\nA few days later, he went for a walk in a park. 7.2. To his surprise, it was a copy of\nThe Girl from Petrovka. Hopkins looked around to find its owner, but there was nobody nearby.\nHe picked the book up and opened it. Most pages had handwritten comments on them.\nOne day, Hopkins was talking to George Feifer on the film set. 7.3. Feifer agreed and\nadded that he had lent his only copy to a friend in London, who had accidentally left it in a park.\n“It had all my notes in it,” added Feifer. “This one?” asked Anthony Hopkins, pulling the book\nout of his bag.\nIt was the same book\nadapted from www.friendsreunited.com\nA. He made a comment about how difficult it was to find a copy of the book.\nB. He couldn’t believe it was the book he’d been looking for.\nC. When he sat on a bench, he noticed a book with a red cover lying there.\nD. He asked if it was possible to borrow a copy of the book from them.\nE. To prepare better for the part, he decided to read the book.\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1P","answer":null,"answer_text":"7. Realizacja podpunktu polecenia za pomocą wyrażeń synonimicznych lub wzajemnie\nwykluczających się słów/wyrażeń, lub za pomocą równorzędnych słów odnoszących się\ndo jednego aspektu jest traktowana jako jedno odniesienie, np.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\n• wyraź opinię na temat przewodnika wycieczki.\nThe guide was handsome and attractive.\nThe guide was handsome and unattractive.","solution":"**7.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**E** - *To prepare better for the part, he decided to read the book* (Aby lepiej przygotować się do roli, postanowił przeczytać książkę).\n\n## Sposób 1 - analiza kontekstu luki 7.1\n\nPrzed luką:\n> \"In 1973 a young actor, Anthony Hopkins, got a role in The Girl from Petrovka - a film based on the novel of the same title by George Feifer. **7.1. **\"\n\nPo luce:\n> \"**But he discovered that it wasn't available in any London bookshop and finally had to give up.**\"\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **Przed luką:** Hopkins dostał ROLĘ w filmie opartym na powieści\n2. **Po luce:** \"But he discovered that IT wasn't available\" - \"it\" = jakiś obiekt, którego szukał\n3. **\"But\"** sygnalizuje KONTRAST - chciał coś zrobić, ale nie mógł\n4. **\"finally had to give up\"** - musiał poddać się = nie udało się\n\n**Wniosek:** Luka musi wprowadzać CZASOWNIK SZUKANIA/PRÓBY (np. szukania książki). Opcja E mówi o postanowieniu PRZECZYTANIA książki - co naturalnie prowadzi do szukania jej w księgarniach → **E**.\n\n## Sposób 2 - analiza logiczna + zaimek \"it\"\n\nZdanie po luce: \"But he discovered that **IT** wasn't available\"\n\n- **\"it\"** musi odnosić się do POPRZEDNIO wprowadzonego rzeczownika\n- W zdaniu E: \"To prepare better for the part, he decided to read **the book**\" - \"the book\" to antecedent dla \"it\"\n- Logika: postanowił przeczytać KSIĄŻKĘ → ale KSIĄŻKA nie była dostępna → poddał się\n\nLogiczny ciąg: dostał rolę → postanowił przeczytać książkę → nie znalazł → poddał się ✓\n\n## Reference gramatyczny - Infinitive of purpose + \"to V\"\n\n> 📖 **Infinitive of purpose \"To prepare\":**\n> `To prepare better for the part, he decided to read` = aby lepiej się przygotować, postanowił przeczytać\n> Forma: `to + V (purpose)`\n\n> 📖 **\"Decide to V\":**\n> `he decided to read the book` = postanowił przeczytać książkę\n> Forma: `decide + to V`\n\n> 📖 **Pronoun reference \"it\":**\n> `it` w zdaniu po luce musi mieć antecedent (rzeczownik wcześniej wspomniany)\n> Tutaj \"it\" = \"the book\" z opcji E\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.1, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **E**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"decided to read the book\" → \"But he discovered that IT [the book] wasn't available\" = logiczny ciąg z kontrastem.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Made a comment about difficulty | Komentarz powinien iść PO odkryciu trudności (7.3), nie przed |\n| B | Couldn't believe it was the book | Pasuje gdy ZNAJDZIE książkę, nie przed |\n| C | Sat on bench, noticed book | Pasuje do drugiego akapitu (7.2) |\n| D | Asked to borrow | Pasuje gdy rozmawia z autorem (7.3) |\n| **E** | **Decided to read the book** | **POPRAWNA - logiczny ciąg \"book\" → \"it wasn't available\"** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klucz to logiczne powiązanie. Po luce **\"But it wasn't available\"** wymaga ANTECEDENTA dla \"it\". Tylko E wprowadza \"the book\" jako referent.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Linker **\"But\"** sygnalizuje KONTRAST. Pożądana czynność (czytanie) → niemożliwa (brak książki).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Sprawdzaj zarówno LOGIKĘ jak i ZAIMKI/odniesienia gramatyczne - to klucz do gap-fill w czytaniu.\n\n**7.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C** - *When he sat on a bench, he noticed a book with a red cover lying there* (Kiedy usiadł na ławce, zauważył książkę z czerwoną okładką leżącą tam).\n\n## Sposób 1 - analiza kontekstu luki 7.2\n\nPrzed luką:\n> \"A few days later, he went for a walk in a park. **7.2. **\"\n\nPo luce:\n> \"**To his surprise, it was a copy of The Girl from Petrovka.** Hopkins looked around to find its owner, but there was nobody nearby. He picked the book up and opened it.\"\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **Przed luką:** Hopkins poszedł na spacer do parku\n2. **Po luce:** \"To his surprise, IT was a copy of The Girl from Petrovka\" - \"it\" = jakiś obiekt znaleziony w parku\n3. **\"He picked the book up\"** - KSIĄŻKA, którą podniósł\n\n**Wniosek:** Luka musi wprowadzić ZAUWAŻENIE/ZNALEZIENIE książki w parku. Opcja C: \"sat on a bench, he noticed a book\" → łączy park z książką → **C**.\n\n## Sposób 2 - analiza zaimka \"it\" + logika\n\nZdanie po luce: \"To his surprise, **IT** was a copy of The Girl from Petrovka.\"\n\n- **\"it\"** musi odnosić się do RZECZOWNIKA w zdaniu z luki\n- W zdaniu C: \"a book with a red cover\" - \"a book\" to antecedent dla \"it\"\n\nLogiczny ciąg: poszedł do parku → usiadł na ławce → zauważył książkę → to była TA książka → podniósł ją ✓\n\n## Reference gramatyczny - Past Simple + Past Continuous narration\n\n> 📖 **Past Simple narracyjny:**\n> `he went for a walk` = poszedł na spacer\n> `he sat on a bench` = usiadł na ławce\n> `he noticed a book` = zauważył książkę\n> Sekwencyjne czynności w przeszłości\n\n> 📖 **Present Participle \"lying there\":**\n> `a book with a red cover lying there` = książka leżąca tam\n> Forma: `N + V-ing` (reduced relative clause)\n> Pełna forma: \"a book which was lying there\"\n\n> 📖 **Pronoun \"it\" reference:**\n> `it` po luce = referent z luki\n> Antecedent: \"a book\" w opcji C\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.2, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** Park → \"sat on bench, noticed a book\" → \"To his surprise, IT was a copy\" = logiczny ciąg z odniesieniem \"it\" = \"a book\".\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Made a comment about difficulty | Komentarz w rozmowie (7.3), nie w parku |\n| B | Couldn't believe it was the book | Brak antecedenta dla \"the book\" w tym kontekście |\n| **C** | **Sat on bench, noticed book** | **POPRAWNA - park → ławka → książka → \"it was a copy\"** |\n| D | Asked to borrow | Pasuje do rozmowy z Feiferem (7.3) |\n| E | Decided to read | Już wykorzystane w 7.1 |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klucz: zaimek **\"it\"** w zdaniu po luce musi mieć antecedent. Tylko C wprowadza \"a book\" jako referent.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Logiczny ciąg czasowy: poszedł do parku → KIEDY usiadł → ZAUWAŻYŁ. Past Simple + \"when\" daje sekwencję wydarzeń.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Detale w opcji C (\"red cover\") wskazują na fizyczny obiekt do podniesienia - bezpośrednio pasujący do \"He picked the book up\" w następnym zdaniu.\n\n**7.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A** - *He made a comment about how difficult it was to find a copy of the book* (Skomentował, jak trudno było znaleźć egzemplarz książki).\n\n## Sposób 1 - analiza kontekstu luki 7.3\n\nPrzed luką:\n> \"One day, Hopkins was talking to George Feifer on the film set. **7.3. **\"\n\nPo luce:\n> \"**Feifer agreed and added that he had lent his only copy to a friend in London, who had accidentally left it in a park.** 'It had all my notes in it,' added Feifer. 'This one?' asked Anthony Hopkins, pulling the book out of his bag.\"\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **Przed luką:** Hopkins rozmawia z FEIFEREM (autorem książki)\n2. **Po luce:** \"Feifer **agreed** and added\" - Feifer ZGODZIŁ SIĘ z CZYMŚ + dodał informację\n3. **\"agreed\"** wymaga POPRZEDZAJĄCEJ wypowiedzi Hopkinsa (z czymś trzeba się zgodzić)\n4. **Feifer dodał:** swój egzemplarz dał przyjacielowi, ten zostawił w parku\n\n**Wniosek:** Luka musi zawierać KOMENTARZ Hopkinsa, z którym Feifer się zgadza. Opcja A: \"made a comment about how difficult it was to find a copy\" - Hopkins komentuje trudność znalezienia książki → **A**.\n\n## Sposób 2 - analiza eliminacji + dodatkowe zdania B i D\n\nOpcje pozostałe po wykorzystaniu E (7.1) i C (7.2): A, B, D.\n\n**Opcja B (Couldn't believe it was the book he'd been looking for):** Pasuje GDY ZNAJDUJE książkę - to byłoby w 7.2 zaraz po zauważeniu. Ale 7.2 jest C; tutaj rozmowa z autorem.\n\n**Opcja D (asked if it was possible to borrow a copy from them):** \"them\" = osoby. Hopkins rozmawia z JEDNYM Feiferem, nie \"them\".\n\n**Opcja A (made a comment about how difficult it was to find a copy):** Bezpośrednio pasuje: komentarz → Feifer zgodził się (znał problem, sam dał egzemplarz przyjacielowi).\n\n**Uwaga klucza:** B i D to ZDANIA DODATKOWE - nie pasują do żadnej luki w tekście.\n\n## Reference gramatyczny - Past Simple + reported speech\n\n> 📖 **\"agreed and added\":**\n> `Feifer agreed and added` = Feifer zgodził się i dodał\n> Funkcja: kontynuacja wypowiedzi po komentarzu rozmówcy\n\n> 📖 **Past Perfect \"he had lent\":**\n> Forma: `had + V3`\n> `he had lent his only copy` = pożyczył (wcześniej) swój jedyny egzemplarz\n> Czas wcześniejszy niż \"added\" (Past Simple)\n\n> 📖 **\"Make a comment about + N\":**\n> `He made a comment about how difficult it was` = skomentował, jak trudno było\n> Forma: `make + a comment + about + N/wh-clause`\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.3, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"Feifer agreed\" = zgodził się z KOMENTARZEM Hopkinsa o trudności. Tylko A wprowadza taki komentarz.\n> - **Uwaga:** Opcje **B** i **D** to ZDANIA DODATKOWE - nie pasują do żadnej luki.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| **A** | **Comment about difficulty** | **POPRAWNA - \"Feifer agreed\" = zgodził się z komentarzem** |\n| B | Couldn't believe it was the book | Zdanie dodatkowe - nie pasuje |\n| C | Sat on bench | Już wykorzystane (7.2) |\n| D | Asked to borrow from \"them\" | \"them\" = wiele osób, ale Hopkins rozmawia z JEDNYM Feiferem |\n| E | Decided to read | Już wykorzystane (7.1) |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Czasownik **\"agreed\"** w zdaniu po luce wymaga POPRZEDNIEJ wypowiedzi. Tylko A wprowadza tę wypowiedź (komentarz).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka D: \"them\" = plural pronoun. Hopkins rozmawia z 1 osobą (Feifer), nie z grupą. Niepoprawne dopasowanie.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zadanie 7 ma DWA dodatkowe zdania: B i D. Po wpisaniu E (7.1), C (7.2), A (7.3), zostają B i D nieużyte.","image":"img/jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · czerwiec 2020 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad/8","paper_id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa","number":"8","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2020,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 8. (0-5)\nPrzeczytaj tekst. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, tak aby otrzymać logiczny\ni gramatycznie poprawny tekst. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\nHOLIDAY WARS\nImagine spending a holiday in sunny Italy. You wake up in the morning and, right after\nbreakfast, 8.1. for the beach. Unfortunately, it is likely that the best spots have already\nbeen taken. There are towels or other belongings left on all of the deckchairs, so there is no\nspace for you today!\nLast year, Italian authorities 8.2. to fight the irritating habit people have of leaving towels\novernight to reserve the best places on the beach. It’s clear that this is unfair to other visitors\nwho 8.3. the rules and take their things home for the night. That is why most Italian\nholiday resorts have made it illegal to leave personal belongings unattended on the beach\novernight, that is 8.4. 10 p.m. and 8:30 a.m. Breaking the rule could cost you up to\n200 euros. However, this isn’t just a problem on beaches but at hotel pools as well. In some\nhotels, when a deckchair 8.5. for a certain period of time, anything left on it is removed\nand the guests can’t get their things back until evening.\nadapted from www.theguardian.com\n8.1.\nA. set off\nB. catch up\nC. put on\n8.2.\nA. begin\nB. have begun\nC. began\n8.3.\nA. follow\nB. set\nC. play\n8.4.\nA. during\nB. between\nC. from\n8.5.\nA. wasn’t using\nB. isn’t used\nC. doesn’t use\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1P","answer":null,"answer_text":"8. Realizacja podpunktu polecenia przy pomocy co najmniej trzech słów/wyrażeń\nodnoszących się do różnych aspektów, jest uznawana za podpunkt rozwinięty, np.\n• napisz, dlaczego zdecydowałeś(-aś) się na wycieczkę z biurem podróży.\nI chose this travel agency because it’s popular, cheap and reliable.","solution":"**8.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A** - *set off* (wyruszyć).\n\n## Sposób 1 - analiza kontekstu\n\nKontekst luki 8.1:\n> \"You wake up in the morning and, right after breakfast, **8.1. for the beach.** Unfortunately, it is likely that the best spots have already been taken.\"\n\nPo śniadaniu udajesz się NA PLAŻĘ - potrzebny czasownik ruchu/wyruszania.\n\n**Odpowiedź A:** `set off for the beach` = wyruszyć na plażę ✓\n\n**Wniosek:** Po śniadaniu WYRUSZASZ na plażę → **A (set off)**.\n\n## Sposób 2 - analiza phrasal verbs\n\nPorównanie 3 opcji:\n\n| Phrasal verb | Znaczenie | Pasuje? |\n| **set off (for)** | wyruszyć (do) | TAK - naturalny kontekst |\n| catch up (with) | doganiać kogoś | NIE - brak osoby do dogonienia |\n| put on | zakładać (ubranie) | NIE - \"put on for the beach\" nie jest sensownym phrasal verb |\n\n**Klucz idiomu:** **\"set off for + place\"** = wyruszyć do/na konkretne miejsce.\nSynonimy: leave for, head for, depart for.\n\n## Reference gramatyczny - phrasal verbs ruchu\n\n> 📖 **Phrasal verb \"set off\":**\n> Forma: `set off + (for + place)`\n> Znaczenie: wyruszyć (w drogę, podróż)\n> Przykład: `We set off for the airport at 5 am` = wyruszyliśmy na lotnisko o 5\n\n> 📖 **Inne phrasal verbs ruchu:**\n> - `set out` = wyruszyć (synonim)\n> - `head for` = kierować się ku\n> - `take off` = startować (samolot) / zdjąć (ubranie)\n> - `leave for` = wyjeżdżać do\n\n> 📖 **\"Catch up\":**\n> `catch up with sb` = doganiać kogoś\n> `catch up on sth` = nadrabiać zaległości\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.1, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A (set off)**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** `set off for the beach` = wyruszyć na plażę.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| **A** | **set off** | **POPRAWNA - \"set off for the beach\" = wyruszyć na plażę** |\n| B | catch up | Wymaga osoby do dogonienia - brak kontekstu |\n| C | put on | Wkładać UBRANIE, NIE wyruszać. \"Put on for the beach\" niesensowne |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka: \"put on\" kojarzy się z plażą (krem, strój kąpielowy). Ale strukturalnie \"put on for the beach\" nie istnieje - \"put on\" wymaga DOPEŁNIENIA (co zakładasz).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Phrasal verb **\"set off for + place\"** to standardowa kolokacja ruchu. Inne: head for, leave for.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Po śniadaniu = ruch z domu/hotelu na plażę. Logika sytuacyjna potwierdza set off.\n\n**8.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C** - *began* (rozpoczęły).\n\n## Sposób 1 - analiza kontekstu\n\nKontekst luki 8.2:\n> \"**Last year**, Italian authorities **8.2. ** to fight the irritating habit people have of leaving towels overnight to reserve the best places on the beach.\"\n\nKluczowy wskaźnik czasowy: **\"Last year\"** = w zeszłym roku = KONKRETNY MOMENT w przeszłości.\n\n**Wniosek:** \"Last year\" wymaga **Past Simple** → **began** (forma 3 \"begin\") → **C**.\n\n## Sposób 2 - analiza form czasownika \"begin\"\n\nCzasownik nieregularny **begin**:\n\n| Forma | Czas | Przykład |\n| begin | Present Simple | We begin every day at 9 |\n| **began** | **Past Simple** | **Last year they began** |\n| have begun | Present Perfect | They have begun (now) |\n| had begun | Past Perfect | They had begun before |\n\n**Reguła:** \"Last year\" + Past Simple = TAK; \"Last year\" + Present Perfect = NIE (gramatycznie błędne).\n\n## Reference gramatyczny - Past Simple vs Present Perfect\n\n> 📖 **Past Simple z konkretnym czasem:**\n> `last year`, `yesterday`, `in 2020`, `ago` = Past Simple\n> `Last year they began` = w zeszłym roku zaczęły\n> Forma: `V2 (began)`\n\n> 📖 **Present Perfect z otwartym okresem:**\n> `since 2020`, `for years`, `recently`, `just`, `already` = Present Perfect\n> `They have begun recently` = ostatnio zaczęły\n> Forma: `have/has + V3 (begun)`\n\n> 📖 **Konflikt: \"last year\" + Present Perfect - BŁĄD**\n> `Last year they have begun` = NIEGRAMATYCZNE\n> Reguła: konkretne wyrażenie czasu w przeszłości WYKLUCZA Present Perfect.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.2, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C (began)**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"Last year\" = Past Simple → began.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | begin | Present Simple - nie pasuje do \"Last year\" |\n| B | have begun | Present Perfect - NIE z \"Last year\" (gramatyczny błąd) |\n| **C** | **began** | **POPRAWNA - Past Simple V2 dla \"Last year\"** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klasyczna pułapka uczniów: Present Perfect (B) brzmi naturalnie po polsku (\"rozpoczęły\"), ale gramatyka angielska WYKLUCZA tę formę z \"Last year\".\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zasada: **wyrażenia czasu (last year, yesterday, in 2020, ago) ZAWSZE z Past Simple**, nigdy z Present Perfect.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Forma **began** (V2) - pamiętaj, że \"begin\" to czasownik NIEREGULARNY: begin - began - begun. Klasyczny błąd: \"beginned\" (NIE istnieje).\n\n**8.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A** - *follow* (przestrzegać).\n\n## Sposób 1 - analiza kontekstu\n\nKontekst luki 8.3:\n> \"It's clear that this is unfair to other visitors who **8.3. the rules and take their things home for the night.**\"\n\nLogika: \"unfair to other visitors who \" - uczciwi turyści, którzy POSTĘPUJĄ ZGODNIE Z REGUŁAMI i zabierają rzeczy do domu na noc.\n\n**Kolokacja:** `follow the rules` = przestrzegać zasad ✓\n\n**Wniosek:** Uczciwi turyści PRZESTRZEGAJĄ zasad → **A (follow)**.\n\n## Sposób 2 - analiza kolokacji z \"the rules\"\n\nPorównanie 3 opcji z \"the rules\":\n\n| Czasownik + the rules | Znaczenie | Pasuje? |\n| **follow the rules** | przestrzegać zasad | TAK - turyści grzeczni |\n| set the rules | ustalać zasady | NIE - to AUTORYTETY ustalają (np. władze) |\n| play the rules | NIE ISTNIEJE | NIE - błędna kolokacja |\n\n**Klucz:** **\"follow the rules\"** = standardowa kolokacja przestrzegania zasad. Synonim: obey/observe/abide by the rules.\n\n## Reference gramatyczny - kolokacje z \"rules\"\n\n> 📖 **Kolokacje czasowników z \"rules\":**\n> - `follow the rules` = przestrzegać\n> - `obey the rules` = stosować się\n> - `break the rules` = łamać\n> - `set the rules` = ustalać\n> - `make the rules` = tworzyć\n> - `bend the rules` = naginać\n> - `play by the rules` = grać fair\n\n> 📖 **NIE istnieje \"play the rules\":**\n> Istnieje `play by the rules` (z PRZYIMKIEM by)\n> Bez \"by\" - błąd\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.3, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A (follow)**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** `follow the rules` = przestrzegać zasad - pasuje do kontekstu uczciwych turystów.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| **A** | **follow** | **POPRAWNA - \"follow the rules\" = przestrzegać zasad** |\n| B | set | \"Set the rules\" robią AUTORYTETY (władze), nie zwykli turyści |\n| C | play | \"Play the rules\" - niepoprawne. Tylko \"play BY the rules\" |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka B: \"set the rules\" pasuje do AUTORYTETÓW (w tekście: \"Italian authorities began to fight\"). Ale luka dotyczy TURYSTÓW, którzy stosują się do reguł.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"Play by the rules\"** to phrase z przyimkiem \"by\". Bez \"by\" - błędna konstrukcja.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Logika kontekstu: kontrast między irritating habit (zostawianie ręczników) a uczciwymi turystami (taking things home). Drugi obóz PRZESTRZEGA zasad.\n\n**8.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *between* (między).\n\n## Sposób 1 - analiza kontekstu\n\nKontekst luki 8.4:\n> \" most Italian holiday resorts have made it illegal to leave personal belongings unattended on the beach overnight, that is **8.4. 10 p.m. and 8:30 a.m.** Breaking the rule could cost you up to 200 euros.\"\n\nKluczowe elementy:\n- Dwa konkretne PUNKTY CZASOWE: 10 p.m. i 8:30 a.m.\n- Łączenie przyimka **\"and\"**: ` X and Y`\n\n**Wniosek:** Tylko **\"between and \"** łączy dwa punkty czasowe - **B**.\n\n## Sposób 2 - analiza przyimków czasowych\n\nPorównanie 3 opcji:\n\n| Przyimek | Konstrukcja | Pasuje tu? |\n| during | during + okres | NIE - \"during 10 p.m. and 8:30 a.m.\" niepoprawne |\n| **between** | **between + X and Y** | **TAK - bezpośrednie dopasowanie** |\n| from | from + X to Y | NIE - \"from 10 p.m. and 8:30 a.m.\" - wymagałoby \"to\", nie \"and\" |\n\n**Klucz:** **\"between and \"** to standardowy szablon dla zakresu między dwoma punktami.\n\n## Reference gramatyczny - przyimki czasowe\n\n> 📖 **\"between X and Y\":**\n> Forma: `between + X + and + Y`\n> Użycie: pomiędzy dwoma punktami (czas, miejsce, ilość)\n> Przykład: `between Monday and Friday` = między poniedziałkiem a piątkiem\n\n> 📖 **\"from X to Y\":**\n> Forma: `from + X + to + Y`\n> Użycie: od X do Y (zakres)\n> Przykład: `from 10 a.m. to 5 p.m.` = od 10 do 17\n> **Pułapka:** wymaga \"to\", NIE \"and\"\n\n> 📖 **\"during + N\":**\n> Forma: `during + N` (pojedynczy okres)\n> Przykład: `during summer`, `during the meeting`\n> NIE łączy się z dwoma punktami przez \"and\"\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.4, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B (between)**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** `between X and Y` = jedyna konstrukcja z \"and\" do łączenia dwóch punktów.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | during | \"During 10 p.m. and 8:30 a.m.\" - niepoprawne. \"During\" łączy się z OKRESEM (during summer), nie dwoma punktami |\n| **B** | **between** | **POPRAWNA - \"between X and Y\"** |\n| C | from | \"From X and Y\" - błędne. Wymagałoby \"to\", nie \"and\" |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka C: \"from\" jest popularne w wyrażeniach czasowych - ale TYLKO z \"to\" (from 10 to 5). Tutaj jest \"and\", więc tylko \"between\".\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Gramatyczny test: spójnik **\"and\"** WYMAGA \"between\" (gdy łączy dwa punkty czasu/miejsca). To prawie reguła.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"During\"** + N pojedynczy = OK (during summer). **\"During\"** + X and Y = błąd. Trzeba znać różnicę.\n\n**8.5.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *isn't used* (nie jest używany).\n\n## Sposób 1 - analiza kontekstu\n\nKontekst luki 8.5:\n> \"In some hotels, when a **deckchair 8.5. for a certain period of time**, anything left on it is removed and the guests can't get their things back until evening.\"\n\nKluczowe elementy:\n- Podmiot: **\"a deckchair\"** (leżak - obiekt nieożywiony)\n- Leżak NIE używa nikogo; to LUDZIE używają leżaka\n- Potrzebna **STRONA BIERNA**: leżak JEST UŻYWANY (przez ludzi)\n\n**Wniosek:** Leżak NIE JEST UŻYWANY → strona bierna → **isn't used** → **B**.\n\n## Sposób 2 - analiza strony biernej vs czynnej\n\nPorównanie 3 opcji:\n\n| Opcja | Forma | Tense | Pasuje tu? |\n| A | wasn't using | Past Continuous Active | NIE - Past, brak kontekstu przeszłego; Active - leżak NIE używa |\n| **B** | **isn't used** | **Present Simple Passive** | **TAK - Present Simple Passive: leżak nie jest używany** |\n| C | doesn't use | Present Simple Active | NIE - Active: \"leżak nie używa [czegoś]\" - bezsensowne |\n\n**Klucz:** **a deckchair** to OBIEKT, którego się UŻYWA. Konstrukcja: `deckchair is/isn't used` (passive).\n\n## Reference gramatyczny - Present Simple Passive\n\n> 📖 **Present Simple Passive:**\n> Forma: `is/are + V3 (past participle)`\n> Negacja: `isn't/aren't + V3`\n> Użycie: czynność powtarzalna w stronie biernej\n> Przykład: `The deckchair is used by guests` = leżak jest używany przez gości\n> `The deckchair isn't used` = leżak NIE jest używany\n\n> 📖 **Kiedy używamy passive?**\n> 1. Gdy wykonawca nieznany lub nieważny\n> 2. Gdy ważniejszy jest OBIEKT czynności niż wykonawca\n> 3. Z czasownikami typu \"use\", \"make\", \"build\", \"break\" - obiekty pasywne\n\n> 📖 **Active vs Passive - kluczowy test:**\n> Active: `Someone uses the deckchair` (podmiot = wykonawca)\n> Passive: `The deckchair is used` (podmiot = obiekt)\n> Pytanie: czy leżak SAM coś robi? NIE → pasywna.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.5, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B (isn't used)**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** \"a deckchair\" = obiekt, wymaga PASYWNEJ formy: `isn't used` (Present Simple Passive).\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | wasn't using | Past Continuous Active - leżak NIE używa kogoś (semantycznie błędne) + Past (brak kontekstu przeszłego) |\n| **B** | **isn't used** | **POPRAWNA - Present Simple Passive: leżak nie jest używany** |\n| C | doesn't use | Active - leżak nie może SAM coś używać. Niesensowne |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klasyczna pułapka: forma czynna brzmi krócej i \"naturalniej\", ale gramatycznie wymagana jest STRONA BIERNA gdy podmiot to obiekt nieożywiony.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Test logiczny: zapytaj \"czy X może SAM coś robić?\" - jeśli NIE (deckchair, book, car), użyj strony biernej.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Forma `is used` (Present Simple Passive) podkreśla powtarzalność/regułę - pasuje do reguły hotelowej: \"gdy leżak nie jest używany [przez pewien czas]\".","image":"img/jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · czerwiec 2020 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad/9","paper_id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa","number":"9","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2020,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 9. (0-5)\nW zadaniach 9.1.-9.5. spośród podanych odpowiedzi (A-C) wybierz tę, która najlepiej\noddaje sens wyróżnionego zdania lub jego fragmentu. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\n9.1. I don’t find this book very interesting.\nA. I lost an interesting book.\nB. This book doesn’t interest me much.\nC. I can’t find a book which interests me.\n9.2. You are not allowed to swim without a cap.\nA. Swimmers don’t have to wear a cap.\nB. I do not go swimming without a cap.\nC. Swimming without a cap is forbidden.\n9.3. It took Vicky thirty minutes to buy a dress for the party.\nA. Vicky spent thirty minutes buying\nB. In thirty minutes Vicky is going to buy\nC. Vicky wanted to spend thirty minutes on buying\n9.4. The printer I bought here doesn’t work so I want a full refund.\nA. I want to ask for a discount\nB. I want to return the money\nC. I want to get my money back\n9.5. We will have a barbecue next Saturday on condition that the weather gets better.\nA. unless the weather is better\nB. if the weather improves\nC. even if the weather is bad\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1P","answer":null,"answer_text":"9. Pospolite modyfikatory występujące przed przymiotnikiem lub przysłówkiem (np. bardzo,\ndość, trochę) oraz zaimki nie są traktowane jako kolejne odniesienie do danego podpunktu\npolecenia.","solution":"**9.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *This book doesn't interest me much* (ta książka niezbyt mnie interesuje).\n\n## Sposób 1 - analiza znaczenia\n\nZdanie wyjściowe: *\"I don't find this book very interesting.\"*\n\nTłumaczenie dosłowne: \"Nie uważam tej książki za bardzo interesującą.\"\n\n**Kluczowa konstrukcja:** **\"find + obj + adj\"** = uważać coś za jakieś\n- `I find this book interesting` = uważam tę książkę za interesującą\n- `I don't find this book interesting` = nie uważam tej książki za interesującą = NIE interesuje mnie\n\n**Wniosek:** Książka MNIE NIE INTERESUJE → **B (This book doesn't interest me much)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja A i C + pułapka \"find\"\n\n**Klucz leksykalny:** Słowo **\"find\"** ma w zdaniu wyjściowym znaczenie **\"uważać/postrzegać\"**, NIE **\"znaleźć\"**.\n\n**Opcja A (I lost an interesting book):** \"Lost\" = zgubiłem. Brak związku ze \"znajdowaniem nieinteresującym\". Inne znaczenie.\n\n**Opcja C (I can't find a book which interests me):** \"Can't find\" = nie mogę znaleźć (szukam). To zupełnie inne znaczenie niż \"don't find interesting\" (nie uważam za interesujące).\n\n**Opcja B (This book doesn't interest me much):** Książka nie wzbudza zainteresowania = bezpośrednie tłumaczenie znaczenia.\n\n## Reference gramatyczny - \"find + obj + adj\"\n\n> 📖 **Konstrukcja \"find + obj + adj\":**\n> Forma: `find + obj + adjective`\n> Znaczenie: uważać coś/kogoś za jakieś\n> Przykład: `I find this book boring` = uważam tę książkę za nudną\n> `I find him annoying` = uważam go za irytującego\n\n> 📖 **Ważne: \"find\" ≠ \"find\":**\n> 1. `find + obj + adj` = uważać za (opinion)\n> 2. `find + obj` = znaleźć (locate)\n> Te dwa znaczenia czasownika są ROZBIEŻNE.\n\n> 📖 **\"interest sb\":**\n> `This book interests me` = ta książka mnie interesuje\n> `This book doesn't interest me` = ta książka mnie nie interesuje\n> Synonim: `I find this book interesting`\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.1, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** `I don't find X interesting` = `X doesn't interest me`. Bezpośrednia parafraza.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | I lost an interesting book | \"Lost\" = zgubiłem. Inne znaczenie |\n| **B** | **This book doesn't interest me much** | **POPRAWNA - parafraza \"don't find interesting\"** |\n| C | I can't find a book which interests me | \"Can't find\" = nie mogę znaleźć (szukam). Inne znaczenie |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka leksykalna: słowo **\"find\"** ma DWA różne znaczenia w angielskim. Tutaj **\"find + adj\"** = uważać, NIE szukać.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klucz transformacji: `find X adj` ↔ `X is + adj for me` ↔ `X + V (suggesting adj) + me`. Tu \"interesting\" → \"interest me\".\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Nie tłumacz słowo po słowie - szukaj GŁÓWNEGO znaczenia zdania. Tu: brak zainteresowania książką.\n\n**9.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C** - *Swimming without a cap is forbidden* (Pływanie bez czepka jest zabronione).\n\n## Sposób 1 - analiza znaczenia\n\nZdanie wyjściowe: *\"You are not allowed to swim without a cap.\"*\n\nTłumaczenie: \"Nie wolno wam pływać bez czepka.\"\n\n**Kluczowa konstrukcja:** **\"not allowed to\"** = nie wolno = zabronione\n- `You are not allowed to + V` = nie wolno wam + V\n- Synonim: `It is forbidden to + V` = jest zabronione\n\n**Wniosek:** \"Pływanie bez czepka jest zabronione\" → **C (Swimming without a cap is forbidden)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja A i B + modal differences\n\n**Opcja A (Swimmers don't have to wear a cap):** **\"Don't have to\"** = NIE MUSZĄ (opcjonalność). To OPPOSITE - w zdaniu wyjściowym JEST ZAKAZ, opcja A mówi że to OPCJONALNE.\n\n**Opcja B (I do not go swimming without a cap):** Pierwsza osoba liczby pojedynczej + PRESENT SIMPLE = osobisty nawyk. Różny podmiot (I vs general). Inne znaczenie - opowiada o sobie, nie o regule.\n\n**Opcja C (Swimming without a cap is forbidden):** Bezpośrednia parafraza - pływanie bez czepka jest zakazane.\n\n## Reference gramatyczny - modal verbs of prohibition\n\n> 📖 **Wyrażenia zakazu/prohibition:**\n> - `not allowed to + V` = nie wolno\n> - `forbidden to + V` = zabronione\n> - `prohibited from + V-ing` = zabronione\n> - `mustn't + V` = nie wolno (silny zakaz)\n> - `can't + V` (in context) = nie wolno\n\n> 📖 **NIEPOPRAWNE synonimy zakazu:**\n> - `don't have to + V` = NIE musi (brak obowiązku, NIE zakaz)\n> - `needn't + V` = NIE potrzeba\n> Różnica: prohibition (zakaz) vs lack of necessity (brak konieczności)\n\n> 📖 **Gerund jako podmiot:**\n> `Swimming without a cap` = pływanie bez czepka (gerund jako podmiot)\n> Forma: `V-ing + adj/adv + is/are + adj`\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.2, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** `not allowed to` = `forbidden`. Bezpośrednia parafraza zakazu.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Don't have to wear a cap | **\"Don't have to\"** = NIE muszą (opcja). Przeciwieństwo zakazu - opcjonalność |\n| B | I do not go swimming | Pierwsza osoba - opowiada o sobie, nie o regule |\n| **C** | **Swimming is forbidden** | **POPRAWNA - \"not allowed\" = \"forbidden\"** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** KLASYCZNA pułapka modale: **\"mustn't\"** (zakaz) vs **\"don't have to\"** (brak obowiązku). Łatwo pomylić, ale to PRZECIWIEŃSTWA.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"Not allowed to\"** = formal expression of prohibition. Synonim: forbidden, prohibited.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Gerund **\"Swimming\"** może być podmiotem zdania - typowa konstrukcja angielska dla ogólnych reguł i zakazów.\n\n**9.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A** - *Vicky spent thirty minutes buying* (Vicky spędziła trzydzieści minut na kupowaniu).\n\n## Sposób 1 - analiza znaczenia\n\nZdanie wyjściowe: *\"It took Vicky thirty minutes to buy a dress for the party.\"*\n\nTłumaczenie: \"Vicky zajęło trzydzieści minut, by kupić sukienkę.\"\n\n**Kluczowa transformacja:** **\"It took X time to V\"** ↔ **\"X spent time V-ing\"**\n- `It took Vicky 30 min TO BUY` = `Vicky spent 30 min BUYING`\n- Czas trwania czynności = ta sama informacja, inna konstrukcja\n\n**Wniosek:** Vicky SPĘDZIŁA 30 minut KUPUJĄC → **A (Vicky spent thirty minutes buying)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja B i C + transformacja czasu\n\n**Opcja B (In thirty minutes Vicky is going to buy):** **\"Is going to buy\"** = PRZYSZŁOŚĆ (Future). Zdanie wyjściowe jest w Past Simple (\"It took\"). Niezgodność czasów.\n\n**Opcja C (Vicky wanted to spend thirty minutes on buying):** **\"Wanted\"** = chciała (intencja). Zdanie wyjściowe mówi, że JEJ ZAJĘŁO 30 minut - fakt, nie chęć. Inne znaczenie.\n\n**Opcja A (Vicky spent thirty minutes buying):** Bezpośrednia parafraza - spent + V-ing zachowuje sens.\n\n## Reference gramatyczny - \"It took sb X time to V\" / \"sb spent X time V-ing\"\n\n> 📖 **Konstrukcja \"It takes sb X time to V\":**\n> Forma: `It + takes/took + sb + time + to + V`\n> Znaczenie: ZAJMUJE komuś X czasu, by coś zrobić\n> Przykład: `It took me 2 hours to finish` = zajęło mi 2 godziny\n\n> 📖 **Konstrukcja \"sb spends X time V-ing\":**\n> Forma: `sb + spends/spent + time + V-ing`\n> Znaczenie: ktoś SPĘDZA X czasu robiąc coś\n> Przykład: `I spent 2 hours finishing` = spędziłem 2 godziny kończąc\n\n> 📖 **Równoważność:**\n> `It took me 2 hours to do X` ↔ `I spent 2 hours doing X`\n> Te dwie konstrukcje przenoszą tę samą informację\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.3, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** `It took Vicky 30 min to buy` = `Vicky spent 30 min buying`. Standardowa transformacja.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| **A** | **Vicky spent thirty minutes buying** | **POPRAWNA - \"It took X time to V\" = \"X spent time V-ing\"** |\n| B | In thirty minutes she is going to buy | Future tense - niezgodne z Past Simple oryginału |\n| C | Vicky wanted to spend thirty minutes | \"Wanted\" = chciała (intencja); oryginał mówi o FAKCIE czasu |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka B: liczba \"30 minutes\" + przyszłość kusi - ale czas oryginału to PRZESZŁOŚĆ (\"It took\").\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Forma **V-ing** po \"spent\" - to gerund. Konstrukcja: `spent + time + V-ing` (NIE \"to V\"). Tu: \"buying\" (NIE \"to buy\").\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klucz transformacji: czas trwania + czynność. Tu obie konstrukcje pakują tę samą informację (jak długo + co).\n\n**9.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C** - *I want to get my money back* (chcę odzyskać moje pieniądze).\n\n## Sposób 1 - analiza znaczenia\n\nZdanie wyjściowe: *\"The printer I bought here doesn't work so I want a full refund.\"*\n\nTłumaczenie: \"Drukarka, którą tu kupiłem, nie działa, więc chcę pełny zwrot.\"\n\n**Kluczowy zwrot:** **\"full refund\"** = pełny zwrot pieniędzy\n- `refund` = zwrot pieniędzy\n- `get one's money back` = odzyskać pieniądze (idiom)\n\n**Wniosek:** Klient chce ODZYSKAĆ pieniądze → **C (I want to get my money back)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja A i B + kierunek transakcji\n\n**Opcja A (I want to ask for a discount):** **\"Discount\"** = ZNIŻKA (mniejsza cena). Klient nie chce zniżki na popsutą drukarkę - chce ZWROTU pieniędzy. Różne znaczenie.\n\n**Opcja B (I want to return the money):** **\"Return the money\"** = ODDAĆ pieniądze. ODWROTNY KIERUNEK - to klient miałby ODDAĆ pieniądze sklepowi (np. spłacić dług). Tutaj klient chce DOSTAĆ swoje pieniądze, nie oddać.\n\n**Opcja C (I want to get my money back):** Bezpośrednia parafraza - odzyskać pieniądze.\n\n## Reference gramatyczny - \"refund\" + idioms\n\n> 📖 **Słownictwo zwrotów:**\n> - `full refund` = pełny zwrot pieniędzy\n> - `partial refund` = częściowy zwrot\n> - `get a refund` = otrzymać zwrot\n> - `get one's money back` = odzyskać pieniądze (idiom)\n\n> 📖 **Pułapka czasownika \"return\":**\n> - `return + obj (money)` = oddać (z perspektywy oddającego)\n> - `get + obj + back` = odzyskać (z perspektywy odzyskującego)\n> - `give + obj + back` = oddać (z perspektywy oddającego)\n\n> 📖 **Kierunek transakcji:**\n> - Klient → Sklep: klient PŁACI / RETURNS produkt\n> - Sklep → Klient: klient ODZYSKUJE pieniądze (refund / get money back)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.4, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** `full refund` = `get my money back`. Standardowa parafraza zwrotu.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Ask for a discount | Zniżka ≠ zwrot. Inne znaczenie |\n| B | Return the money | ODWROTNY kierunek - to klient OD-DAJE pieniądze, nie ODBIERA |\n| **C** | **Get my money back** | **POPRAWNA - \"full refund\" = odzyskać pieniądze** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klasyczna pułapka B: \"return the money\" brzmi jak \"zwrócić pieniądze\" po polsku, ale w angielskim to OD strony oddającego. Klient chce DOSTAĆ pieniądze, nie oddać.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Idiom **\"get one's money back\"** = odzyskać swoje pieniądze. Standardowa kolokacja w kontekście zwrotów.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Test kierunku: KTO daje, KTO bierze? Klient PŁACI, sklep ZWRACA → klient DOSTAJE z powrotem (get back).\n\n**9.5.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *if the weather improves* (jeśli pogoda się poprawi).\n\n## Sposób 1 - analiza znaczenia\n\nZdanie wyjściowe: *\"We will have a barbecue next Saturday on condition that the weather gets better.\"*\n\nTłumaczenie: \"Zrobimy grilla w sobotę pod warunkiem, że pogoda się poprawi.\"\n\n**Kluczowa konstrukcja:** **\"on condition that X\"** = pod warunkiem że X = jeśli X\n- `on condition that the weather gets better` = jeśli pogoda się poprawi\n- Synonim: `provided that`, `as long as`, `if`\n\n**Kluczowy synonim:**\n- `gets better` = `improves` = poprawia się\n\n**Wniosek:** Pogoda się POPRAWI → **B (if the weather improves)**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja A i C + analiza spójników warunkowych\n\n**Opcja A (unless the weather is better):** **\"Unless\"** = JEŚLI NIE = if not. PRZECIWIEŃSTWO.\n- `unless the weather is better` = jeśli pogoda NIE jest lepsza\n- ODWROTNIE - to znaczy że grill ODBĘDZIE SIĘ przy złej pogodzie. Niepoprawne.\n\n**Opcja C (even if the weather is bad):** **\"Even if\"** = NAWET JEŚLI. To NIEZALEŻNIE od pogody.\n- `even if the weather is bad` = nawet przy złej pogodzie grill odbędzie się\n- ODWROTNIE - zdanie wyjściowe MIA WARUNEK (na lepszą pogodę), nie pomija go. Niepoprawne.\n\n**Opcja B (if the weather improves):** Bezpośredni synonim - warunek na poprawę pogody.\n\n## Reference gramatyczny - conditional connectives\n\n> 📖 **Spójniki warunkowe:**\n> - `if` = jeśli\n> - `on condition that` = pod warunkiem, że (formal)\n> - `provided that` = pod warunkiem, że (formal)\n> - `as long as` = pod warunkiem, że (informal)\n> - `unless` = jeśli NIE (negacja if)\n> - `even if` = nawet jeśli (niezależność od warunku)\n\n> 📖 **\"Unless\" vs \"if not\":**\n> `unless it rains` = `if it doesn't rain`\n> Te dwie konstrukcje są równoważne - obie ZAPRZECZAJĄ warunkowi.\n\n> 📖 **\"Even if\" - niezależność:**\n> `Even if it rains, we'll go` = nawet jeśli będzie padać, pójdziemy\n> Sygnalizuje, że warunek NIE ma znaczenia.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.5, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B**\n> - **0 pkt** - inna odpowiedź lub brak\n> - **Uzasadnienie:** `on condition that gets better` = `if improves`. Synonim spójnika i czasownika.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Unless the weather is better | \"Unless\" = jeśli NIE. PRZECIWIEŃSTWO - grill przy złej pogodzie |\n| **B** | **If the weather improves** | **POPRAWNA - \"if\" = \"on condition that\" + \"improves\" = \"gets better\"** |\n| C | Even if the weather is bad | \"Even if\" = nawet jeśli - niezależnie od pogody (oryginał MIA warunek) |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klasyczna pułapka A: **\"unless\"** mylone z \"if\". To PRZECIWIEŃSTWO - unless = if NOT.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"On condition that\"** to formal connector. Synonimy: provided that, as long as, if. Wszystkie wprowadzają WARUNEK.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Sprawdzaj logikę zdania: jeśli pogoda się POPRAWI = warunek POZYTYWNY. Tylko B (if improves) zachowuje ten sens.","image":"img/jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · czerwiec 2020 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad/10","paper_id":"jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa","number":"10","points":10,"ptype":"open","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2020,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 10. (0-10)\nPo powrocie z wycieczki zorganizowanej przez biuro podróży chcesz podzielić się\nwrażeniami z kolegą z Anglii. W e-mailu do kolegi:\n• napisz, dlaczego zdecydowałeś(-aś) się na wycieczkę z biurem podróży\n• opisz ciekawe miejsce, które zwiedziłeś(-aś) podczas wycieczki\n• wyraź opinię na temat przewodnika wycieczki\n• zrelacjonuj sytuację, która spowodowała, że powrót z wycieczki się opóźnił.\nRozwiń swoją wypowiedź w każdym z czterech podpunktów, pamiętając, że jej długość powinna\nwynosić od 80 do 130 słów (nie licząc słów w zdaniach, które są podane). Oceniane są:\numiejętność pełnego przekazania informacji (4 punkty), spójność i logika wypowiedzi\n(2 punkty), bogactwo językowe (2 punkty) oraz poprawność językowa (2 punkty).\nPodpisz się jako XYZ.\nCZYSTOPIS\nHi!\nI’ve just returned from a trip organised by my local travel agency.\nMJA-1P\nTreść\nSpójność\ni logika\nZakres środków\njęzykowych\nPoprawność środków\njęzykowych\nRAZEM\n0-1-2-3-4\n0-1-2\n0-1-2\n0-1-2\nMJA-1P\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":"10. Nazwy własne nie są traktowane jako kolejne odniesienie do danego podpunktu\npolecenia, chyba że w wyraźny sposób wnoszą dodatkowe informacje.","solution":"## Poprawna odpowiedź\n\nE-mail do kolegi z Anglii o wycieczce z biurem podróży, realizujący 4 podpunkty (80-130 słów). Wzorcowa odpowiedź poniżej.\n\n## Sposób 1 - analiza wymagań CKE\n\nZadanie wymaga PEŁNEJ realizacji wszystkich 4 podpunktów:\n\n| Podpunkt | Wymagania |\n| 1 - dlaczego z biurem podróży | Konkretny POWÓD (np. wygoda, polecenie, prezent) |\n| 2 - opis ciekawego miejsca | Nazwa + co najmniej 1 CECHA opisowa (wygląd, atmosfera, fakt) |\n| 3 - opinia o przewodniku | OCENA emocjonalna lub cecha + komentarz oceniający |\n| 4 - sytuacja opóźniająca powrót | Kontekst powrotu + KONKRETNA przyczyna |\n\n**Limit:** 80-130 słów (nie licząc danego zdania początkowego).\n\n## Sposób 2 - wzorcowy e-mail\n\nHi!\n\nI've just returned from a trip organised by my local travel agency.\n\nI decided on a package tour because I didn't have to worry about booking hotels or transport - everything was arranged for me, which saved a lot of stress.\n\nDuring the trip we visited the amazingly beautiful city of Krakow. The Main Square was huge and lively, full of street musicians and colourful flower stalls. The medieval atmosphere was unforgettable!\n\nUnfortunately, our tour guide was really disappointing. He was rude to several tourists and rushed us through the most interesting places, which made me feel he didn't actually care about our experience.\n\nOn our way home, the bus broke down on the motorway, and we had to wait three hours for a mechanic to come and fix the engine. We finally got home around midnight.\n\nWrite back and tell me about your holidays!\n\nTake care,\nXYZ\n\n**Liczenie słów (nie licząc danego początku \"I've just returned from a trip organised by my local travel agency.\"):**\n\nPodpunkt 1 (dlaczego biuro podróży): 27 słów\nPodpunkt 2 (opis miejsca): 30 słów\nPodpunkt 3 (opinia o przewodniku): 32 słowa\nPodpunkt 4 (opóźnienie powrotu): 30 słów\nZakończenie + podpis: 12 słów\n**Razem: ~131 słów** (bezpiecznie w przedziale 80-130, ewentualnie do skrócenia o 1-2 słowa)\n\n## Reference gramatyczny - struktury użyte w e-mailu\n\n> 📖 **Past Simple dla relacji:**\n> `we visited`, `was huge`, `was lively`, `decided`, `broke down`, `had to wait`\n> Forma: V2 (regularne -ed; nieregularne: visit→visited, decide→decided, break→broke, have→had)\n\n> 📖 **Present Perfect dla świeżego powrotu:**\n> `I've just returned` (z polecenia) = właśnie wróciłem (efekt teraz)\n> Forma: `have/has + just + V3`\n\n> 📖 **Defining relative clauses dla opisu:**\n> `everything was arranged for me, which saved a lot of stress`\n> `He was rude to several tourists, which made me feel he didn't care`\n> Forma: comma + `which` + V (non-defining clause)\n\n> 📖 **Modal \"have to\" w opowiadaniu:**\n> `we had to wait three hours` = musieliśmy czekać\n> Forma: `had to + V` (przymus zewnętrzny w przeszłości)\n\n> 📖 **Linking words:**\n> - `Unfortunately` - niestety (kontrast emocjonalny)\n> - `On our way home` - w drodze do domu (time/place)\n> - `because` - ponieważ (przyczyna)\n> - `which` - który/co (relative clause)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 10, max 10 pkt, wersja A):**\n>\n> **1. TREŚĆ (4 pkt):**\n> - Każdy z 4 podpunktów dobrze zrealizowany = 1 pkt\n> - Częściowe = 0.5 pkt\n> - Brak = 0 pkt\n>\n> **2. SPÓJNOŚĆ I LOGIKA (2 pkt):**\n> - Linking words: Unfortunately, On our way home, because, which\n> - Akapity oddzielone\n> - Logiczny porządek: powód → opis → opinia → wydarzenie\n>\n> **3. ZAKRES ŚRODKÓW JĘZYKOWYCH (2 pkt):**\n> - Bogata leksyka: organised, package tour, arranged, lively, medieval, atmosphere, disappointing, rushed, motorway, mechanic\n> - Różnorodne struktury: Past Simple, Present Perfect, modal had to, relative clauses\n>\n> **4. POPRAWNOŚĆ JĘZYKOWA (2 pkt):**\n> - Brak błędów gramatycznych\n> - Poprawna ortografia\n> - Prawidłowe przyimki, articles, formy czasownika\n\n## Dlaczego ważne są wszystkie 4 podpunkty\n\n| Podpunkt | Kluczowa fraza w e-mailu | Realizacja |\n| 1 - powód | \"I decided on a package tour because I didn't have to worry about booking hotels or transport\" | TAK - konkretny powód (wygoda) |\n| 2 - miejsce | \"Krakow. The Main Square was huge and lively, full of street musicians\" | TAK - nazwa + opis (wygląd, atmosfera) |\n| 3 - przewodnik | \"our tour guide was really disappointing. He was rude rushed us\" | TAK - opinia + uzasadnienie |\n| 4 - opóźnienie | \"the bus broke down on the motorway, had to wait three hours\" | TAK - kontekst powrotu + przyczyna |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Częste błędy CKE:\n> - Brak konkretnego POWODU w pkt 1 (uczeń pisze \"It was great\" zamiast wyjaśniać, dlaczego biuro)\n> - Tylko NAZWA miejsca bez OPISU w pkt 2 (\"We went to Krakow\" - niepełne)\n> - Tylko FAKTY o przewodniku bez OPINII w pkt 3 (\"He talked a lot\" - brak oceny)\n> - Niejasny kontekst powrotu w pkt 4 (\"The car stopped\" - gdzie? jakie skutki?)\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Limit słów: 80-130. Mniej niż 80 = potrącenie punktów. Więcej niż 130 = część wykraczająca poza limit ignorowana.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Format e-maila: Hi! + dane zdanie + 4 akapity (po 1 podpunkcie) + zakończenie + podpis XYZ. NIE używaj prawdziwego imienia (anonimowość).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Linking words KLUCZOWE dla pkt 2 (spójność): Unfortunately, On our way home, because, which - używaj WARIANTÓW (różnych). Klucz CKE patrzy na różnorodność.","image":"img/jezyk-angielski-2020-czerwiec-matura-podstawowa/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · czerwiec 2020 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura"}]}