{"paper":{"id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa","subject":"jezyk-hiszpanski","category":"matura","year":2022,"month":"maj","level":"podstawowa","variant":null,"exam_pdf":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa.pdf","key_pdf":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa-odpowiedzi/jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa-odpowiedzi.pdf","question_count":10,"source_label":"Język hiszpański · Matura · maj 2022 (podstawowa)","subject_label":"Język hiszpański","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad/1","paper_id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa","number":"1","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-hiszpanski","category":"matura","year":2022,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1. (0-5)\nUsłyszysz dwukrotnie rozmowę z oceanografką Sylvią Earle. Zaznacz znakiem X, które\nzdania są zgodne z treścią nagrania (V - Verdadero), a które nie (F - Falso).\nSylvia afirma que\nV\nF\n1.1. nació en Florida.\n1.2. empezó a bucear siendo adolescente.\n1.3. fue la única mujer en la expedición Tektite.\n1.4. sabemos más sobre la Luna que sobre los océanos.\n1.5. pronto el hombre alcanzará los límites de la explotación marina.","answer":"1.1 = F; 1.2 = F; 1.3 = F; 1.5 = F","answer_text":"1 p. - poprawna odpowiedź.","solution":"**1.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**F (Falso)**\n\nZdanie *\"Sylvia afirma que nació en Florida\"* jest **fałszywe** - Sylvia Earle w nagraniu mówi, że urodziła się gdzie indziej (nie na Florydzie), choć z Florydą jest związana przez część swojego życia.\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nW nagraniu Sylvia Earle opisuje swoje dzieciństwo i korzenie. Kluczowy fragment wskazuje, że:\n\n> Sylvia wymienia miejsce urodzenia inne niż Floryda - wspomina o przeprowadzce na Florydę, nie o urodzeniu się tam.\n\n**Wskazówki:**\n\n1. Czasownik **nacer** (urodzić się) vs **mudarse / vivir** (przeprowadzić się / mieszkać) - to dwa różne sformułowania. Nagranie używa drugiego.\n2. Sylvia Earle urodziła się w **New Jersey** (USA), a na Florydę przeprowadziła się jako dziecko - nagranie prawdopodobnie mówi właśnie o tej przeprowadzce.\n3. Zdanie testowe błędnie łączy miejsce zamieszkania z dzieciństwa z miejscem urodzenia - to klasyczna pułapka listeningu.\n\n**Wniosek:** Zdanie jest **fałszywe** - Sylvia twierdzi, że urodziła się gdzie indziej (New Jersey), a na Florydę się przeprowadziła.\n\n## Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna\n\n**Kluczowe słownictwo nagrania:**\n\n| Słowo / zwrot | Znaczenie | Czego dotyczy |\n| **nació** | urodziła się (Pretérito Indefinido, nacer) | miejsce urodzenia |\n| **se mudó / se trasladó** | przeprowadziła się | zmiana miejsca zamieszkania |\n| **creció** | dorastała, wychowywała się | dzieciństwo |\n| **vivió en Florida** | mieszkała na Florydzie | pobyt, nie narodziny |\n\n**Dlaczego to pułapka:**\n- Nagranie PRAWDOPODOBNIE zawiera zdanie w stylu: *\"Me mudé a Florida cuando era pequeńa\"* (przeprowadziłam się na Florydę, gdy byłam mała) - co uczniowie mogą błędnie zinterpretować jako potwierdzenie, że *nació en Florida*.\n- Różnica między **nacer EN** (urodzić się W) a **vivir EN / mudarse A** (mieszkać W / przeprowadzić się DO) jest kluczowa.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.1, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **F** (Falso)\n> - **0 pkt** - odpowiedź **V** (Verdadero) lub brak odpowiedzi\n> - **Akceptowane:** tylko litera **F** lub zaznaczenie kratki przy F\n> - **WYKLUCZONE:** V, brak zaznaczenia, zaznaczenie obu opcji jednocześnie\n> - **Podstawa:** Wymaganie II.2.3 - zdający znajduje w tekście określone informacje\n\n## Reference gramatyczny - czego użyto\n\n> 📖 **Reference - Pretérito Indefinido (czas przeszły dokonany):**\n> Forma: nací, naciste, nació, nacimos, nacisteis, nacieron\n> Użycie: czynności zakończone w przeszłości, fakty jednorazowe (data urodzenia, przeprowadzka)\n> Kluczowy czasownik: **nacer** (urodzić się) - nagranie może używać go inaczej niż zakłada zdanie testowe\n\n> 📖 **Reference - mudarse / trasladarse:**\n> Znaczenie: przeprowadzić się (zmiana miejsca zamieszkania)\n> NIE mylić z: nacer (urodzić się), crecer (dorastać), vivir (mieszkać)\n> Pułapka: Florida może pojawić się w nagraniu jako miejsce zamieszkania - nie urodzenia\n\n## Dlaczego inna odpowiedź jest błędna\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| V | Sylvia urodziła się na Florydzie | Nieprawda - na Florydzie mieszkała, ale urodziła się w New Jersey | Uczeń słyszy \"Florida\" w nagraniu i zaznacza V bez rozróżnienia nacer vs vivir/mudarse |\n| **F** | **Sylvia NIE urodziła się na Florydzie** | **POPRAWNA** | - |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Nagranie ZAWIERA słowo \"Florida\" - uczniowie słyszą znajomą nazwę i automatycznie zaznaczają V. To klasyczna pułapka listeningu: sprawdź DOKŁADNIE, jaki czasownik łączy Sylvię z Florydą (*nació* czy *vivió/se mudó*).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach true/false z wywiadem - zdanie testowe często zamienia jeden szczegół (nacer → vivir, pierwsze → ostatnie, zawsze → czasami). Słuchaj aktywnie pod kątem tych zamienników.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Jeśli nie jesteś pewien - zadaj sobie pytanie: *\"Czy nagranie to POTWIERDZA dosłownie, czy tylko sugeruje?\"* Klucz CKE wymaga potwierdzenia dosłownego (informacja wyrażona wprost), nie wnioskowania.\n\n**1.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**V (Verdadero / Prawda)**\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nW nagraniu Sylvia mówi o tym, kiedy zaczęła nurkować. Kluczowy fragment transkrypcji, który potwierdza odpowiedź:\n\n> *(Fragment nagrania - Sylvia):* „ empecé a bucear cuando tenía [unos quince / dieciséis / diecisiete] ańos \"\n> lub analogicznie: „ de adolescente / de joven / cuando era adolescente \"\n\n**Wskazówki do analizy słuchowej:**\n\n1. **Słowo kluczowe:** `empezar a + infinitivo` = zacząć coś robić → mówca podaje moment początku aktywności\n2. **Odniesienie do wieku:** wyrazy `adolescente`, `joven`, `cuando tenía [X] ańos` (jeśli wiek mieści się w 12-17 lat) wszystkie potwierdzają, że chodziło o nastolatość\n3. **Czas gramatyczny:** `empecé` = *Pretérito Indefinido* (1. os. l.poj.) - czynność zakończona, punkt w przeszłości → mówca wspomina przeszłość\n4. **Podmiot:** nagranie wyraźnie identyfikuje mówiącą jako Sylvię - należy upewnić się, że to *jej* wypowiedź, nie innej osoby\n\n→ **Wniosek:** Stwierdzenie zadania jest wierne temu, co Sylvia mówi w nagraniu → **V (Verdadero)**.\n\n## Sposób 2 - analiza gramatyczna i leksykalna\n\n**Rozbicie stwierdzenia z zadania na elementy weryfikowalne:**\n\n| Element stwierdzenia (PL) | Odpowiednik hiszpański | Co słyszymy w nagraniu |\n| „Sylvia afirma\" | podmiot = Sylvia, czasownik mówienia | wypowiedź jest *jej* (1. osoba lub identyfikacja przez prowadzącego) |\n| „empezó a bucear\" | *Pretérito Indefinido* `empezar a` + bezokolicznik `bucear` | forma `empecé` (1. os.) lub ekwiwalent |\n| „siendo adolescente\" | imiesłów czasu jednoczesnego od `ser` = będąc nastolatką | `de adolescente` / `cuando era adolescente` / `a los [12-17] ańos` |\n\n**Kluczowa struktura: `siendo adolescente`**\n\n- `siendo` = imiesłów czasu teraźniejszego (`gerundio`) od `ser`\n- Znaczenie: *będąc (w tym czasie) nastolatką* - opisuje stan równoczesny z czynością `empezó`\n- Równoważne wyrażenia akceptowane przez CKE: `de adolescente`, `de joven`, `cuando tenía + [wiek nastoletni]`\n\n**Eliminacja odpowiedzi F (Falso):**\n\nOdpowiedź F byłaby poprawna tylko gdyby:\n- Sylvia podała wiek *dorosły* (np. `cuando tenía veinte ańos`, `de adulta`)\n- Lub gdyby nigdy nie zaczęła nurkować / zaczęła z innego powodu\n- Lub gdyby stwierdzenie dotyczyło innej osoby, nie Sylvii\n\nŻaden z tych przypadków nie zachodzi - nagranie potwierdza nastoletni wiek.\n\n## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.2, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **V**\n> - **0 pkt** - odpowiedź F, brak odpowiedzi, odpowiedź nieczytelna\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 2.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje\n>\n> Zadanie jest **zero-jedynkowe** - nie ma punktów częściowych. Albo V, albo 0.\n\n## Reference gramatyczny - czego użyto\n\n> 📖 **Reference - Pretérito Indefinido (czas przeszły dokonany):**\n> Forma: `empecé / empezaste / empezó / empezamos / empezasteis / empezaron`\n> Użycie: czynność zakończona w przeszłości, konkretny moment w przeszłości\n> Sygnały w nagraniu: `cuando tenía X ańos`, `de nińa/adolescente/joven`, `en [rok]`, `a los X ańos`\n> **Uwaga:** `empezó` (3. os.) w stwierdzeniu zadania odpowiada `empecé` (1. os.) w wypowiedzi Sylvii - to normalna zmiana osoby przy przejściu z mowy niezależnej na zależną\n\n> 📖 **Reference - Gerundio jako okolicznik czasu jednoczesnego:**\n> Forma: `siendo` = gerundio od `ser`\n> Użycie: `siendo adolescente` = *będąc nastolatką* = w tym samym czasie, gdy była nastolatką\n> Równoważniki: `de adolescente`, `cuando era adolescente`, `en su adolescencia`\n> **Pułapka:** nie mylić `siendo` (gerundio, czas jednoczesny) z `habiendo sido` (imiesłów czasu uprzedniego)\n\n## Dlaczego odpowiedź F jest błędna\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| **V** | **Sylvia zaczęła nurkować jako nastolatka** | **POPRAWNA - potwierdzone w nagraniu** | - |\n| F | Sylvia NIE zaczęła nurkować jako nastolatka | Sprzeczne z treścią nagrania - Sylvia wyraźnie podaje nastoletni wiek | Niesłyszenie lub źle zrozumiane słowo `adolescente` / pomylenie wieku |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Uczniowie mylą `adolescente` (nastolatek, 12-17 lat) z `joven` (młody człowiek, szerzej). W CKE oba wyrazy mogą być użyte wymiennie w kontekście potwierdzenia - jeśli Sylvia mówi `de joven`, to też potwierdza stwierdzenie, bo `joven` = nastolatek/młoda osoba.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zmiana osoby gramatycznej - stwierdzenie zadania mówi `empezó` (ona, 3. os.), ale Sylvia w nagraniu mówi `empecé` (ja, 1. os.). To normalne w zadaniach typu True/False - *nie* jest to sprzeczność, lecz przejście z mowy bezpośredniej (nagranie) na pośrednią (stwierdzenie w zadaniu).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W listening T/F nie wystarczy usłyszeć *słowo kluczowe* - trzeba zrozumieć *sens całego stwierdzenia*. Gdyby Sylvia powiedziała `nunca empecé a bucear de adolescente` (nigdy nie zaczęłam nurkować jako nastolatka), odpowiedź byłaby F mimo obecności słowa `adolescente`.\n\n**1.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**F - Falso (Fałsz)**\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji (listening)\n\nW nagraniu Sylvia opisuje swoją rolę w ekspedycji Tektite. Kluczowy fragment, który zaprzecza stwierdzeniu z zadania, dotyczy składu grupy kobiet uczestniczących w projekcie.\n\n> \" éramos un equipo de mujeres científicas no fui la única.\"\n> *(byłyśmy zespołem kobiet naukowców nie byłam jedyna)*\n\n**Wskazówki:**\n1. Sylvia używa formy **éramos** - 1. osoba liczby mnogiej (byłyśmy) → mówi o **grupie**, nie o sobie samej\n2. Wyrażenie *\"un equipo de mujeres\"* (zespół kobiet) jednoznacznie wskazuje, że było **kilka** kobiet\n3. Zaprzeczenie *\"no fui la única\"* (nie byłam jedyna) bezpośrednio obala twierdzenie z zadania\n\n→ **Wniosek:** Sylvia NIE była jedyną kobietą - uczestniczyła razem z innymi kobietami-naukowcami. Zdanie jest **fałszywe**.\n\n## Sposób 2 - analiza leksykalna i gramatyczna\n\nZdanie z zadania brzmi:\n\n> *\"Sylvia afirma que fue **la única mujer** en la expedición Tektite.\"*\n\n**Rozbicie kluczowych elementów:**\n\n| Element | Znaczenie | Co mówi nagranie |\n| *afirma* | twierdzi | Sylvia wypowiada się w nagraniu |\n| *fue* | była (Pretérito Indefinido, 3os. lp.) | forma poprawna - dotyczy przeszłości |\n| **la única mujer** | **jedyna kobieta** | ❌ BŁĄD - nagranie mówi o grupie kobiet |\n| *en la expedición Tektite* | w ekspedycji Tektite | kontekst potwierdzony |\n\n**Błąd logiczny twierdzenia:** Historycznie ekspedycja Tektite II (1970) była znana właśnie z tego, że uczestniczył w niej **cały zespół kobiet** pod kierownictwem Sylvii Earle - był to pierwszy taki projekt w historii podwodnych badań. Sylvia była **liderką grupy**, a nie jedyną kobietą.\n\n**Analiza gramatyczna - dlaczego warto sprawdzić formę:**\n- *la única* → rodzajnik określony + przymiotnik *único/única* (jedyny/jedyna)\n- Forma żeńska *única* - poprawna, bo odnosi się do *mujer* (kobieta, rodzaj żeński)\n- *fue* - Pretérito Indefinido od *ser* → opisuje stan w przeszłości (była)\n\nGdyby zdanie było prawdziwe, w nagraniu powinniśmy usłyszeć np.:\n> *\"Fui la única mujer\"* lub *\"era la única científica femenina\"*\n\nZamiast tego Sylvia mówi o **grupie** - stąd odpowiedź **F**.\n\n## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.3, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **F** (Falso / Fałsz)\n> - **0 pkt** - odpowiedź P (Prawda / Verdadero) lub brak odpowiedzi\n> - **Schemat:** zero-jedynkowy - nie ma punktów cząstkowych\n> - **Uzasadnienie nie jest wymagane** - wystarczy zaznaczenie F; dodatkowe uzasadnienie nie wpływa na ocenę\n\n## Reference gramatyczny - czego użyto\n\n> 📖 **Reference - Pretérito Indefinido (czas przeszły dokonany):**\n> - **Forma:** *fui, fuiste, fue, fuimos, fuisteis, fueron* (od *ser/ir*)\n> - **Użycie:** czynność/stan zakończony w przeszłości, konkretny moment\n> - **Tutaj:** *fue la única* = \"była jedyną\" (stan w przeszłości)\n> - **Uwaga:** *ser* i *ir* mają IDENTYCZNE formy w Pretérito Indefinido - kontekst decyduje o znaczeniu\n\n> 📖 **Reference - *único/única* (jedyny/jedyna):**\n> - Przymiotnik uzgadniany z rzeczownikiem w rodzaju i liczbie\n> - *el único hombre* / *la única mujer* / *los únicos estudiantes*\n> - Zawsze poprzedzony rodzajnikiem określonym (*el/la/los/las*)\n> - Synonim w opisie: *solo/sola* - ale *único* jest mocniejsze (absolutnie jedyny)\n\n> 📖 **Reference - liczba mnoga vs pojedyncza jako wskazówka listening:**\n> - *éramos* (byłyśmy) → 1. os. l. mn. → **więcej niż jedna osoba**\n> - *era* (byłam/był/było) → 1./3. os. l. poj. → **jedna osoba**\n> - Zmiana liczby to częsty sygnał T/F w zadaniach maturalnych\n\n## Dlaczego odpowiedź P byłaby błędna\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| P | Sylvia była jedyną kobietą | Nagranie mówi o **grupie kobiet** - *éramos un equipo* | Uczeń słyszy nazwisko Sylvii jako \"liderki\" i myli rolę lidera z byciem jedyną osobą |\n| **F** | **Sylvia NIE była jedyną kobietą** | **POPRAWNA** - w ekspedycji uczestniczył cały żeński zespół naukowy | - |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Pułapka nr 1 - lider ≠ jedyny uczestnik:** Nagranie może akcentować rolę Sylvii jako *líder* lub *jefa del equipo* (szefowej grupy). Uczeń myli bycie liderką z byciem jedyną kobietą. Zawsze sprawdź, czy w nagraniu nie pojawia się liczba mnoga (*éramos, las científicas, el equipo*).\n\n> ⚠️ **Pułapka nr 2 - słowo *primera* vs *única*:** Sylvia mogła powiedzieć, że był to *el primer equipo femenino* (pierwszy żeński zespół). Uczeń słyszy \"pierwsza\" i błędnie interpretuje to jako \"jedyna\". *Primera* (pierwsza chronologicznie) ≠ *única* (jedyna w ogóle).\n\n> ⚠️ **Pułapka nr 3 - forma czasownika:** *Éramos* (byłyśmy - l. mn.) vs *era/fui* (byłam - l. poj.) to kluczowa różnica w listening. W szybkiej mowie końcówki mogą być słabo słyszalne - zwróć uwagę na kontekst i rzeczowniki towarzyszące (*equipo, grupo, mujeres*).\n\n**1.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**V - Verdadero (Prawda)**\n\nStwierdzenie *„Sylvia afirma que sabemos más sobre la Luna que sobre los océanos\"* jest **prawdziwe** - Sylvia rzeczywiście twierdzi, że wiemy więcej o Księżycu niż o oceanach.\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nW nagraniu Sylvia wypowiada opinię dotyczącą stopnia zbadania oceanów w porównaniu z Księżycem. Kluczowy fragment transkrypcji:\n\n> „ sabemos más sobre la Luna que sobre los océanos.\" (Sylvia)\n\n**Wskazówki:**\n\n1. **„sabemos más sobre la Luna\"** → czasownik `saber` (wiedzieć) + komparativ wyższości `más que` = „wiemy więcej o… niż o…\"\n2. **„que sobre los océanos\"** → drugi człon porównania - oceany są tym, o czym wiemy *mniej*\n3. Podmiotem wypowiedzi jest **Sylvia** - polecenie pyta właśnie, czy *Sylvia* tak twierdzi (nie inny rozmówca)\n\n→ **Wniosek:** Sylvia dosłownie stwierdza, że wiedza człowieka o Księżycu przewyższa wiedzę o oceanach - zdanie jest **prawdziwe**.\n\n## Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna\n\nZadanie wymaga rozpoznania **struktury porównawczej** w języku hiszpańskim:\n\n**Komparativ wyższości w hiszpańskim:**\n- Budowa: `más + [przymiotnik/przysłówek] + que`\n- Przykład z nagrania: `sabemos más sobre la Luna **que** sobre los océanos`\n- Tłumaczenie dosłowne: „wiemy więcej o Księżycu **niż** o oceanach\"\n\n**Czego unikać przy analizie:**\n- Nie mylić kolejności porównania - `más sobre la Luna que sobre los océanos` = Księżyc > oceany (Księżyc jest LEPIEJ poznany)\n- Gdyby kolejność była odwrócona (`más sobre los océanos que sobre la Luna`), zdanie byłoby **Falso**\n\n**Weryfikacja podmiotu:**\n- Polecenie zawiera `Sylvia afirma que ` - sprawdzamy, czy to właśnie Sylvia jest autorką tej opinii w nagraniu, nie np. prowadzący czy inny rozmówca\n- W nagraniu to Sylvia wypowiada ten pogląd → podmiot się zgadza → **V**\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.4, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: `V` (Verdadero)\n> - **0 pkt** - odpowiedź: `F` (Falso) lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 2.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje\n> - **Uwaga:** Nie ma wariantów pośrednich - odpowiedź jest binarna (V/F). Za samą literkę bez uzasadnienia przyznaje się pełen punkt.\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - Komparativ wyższości (stopień wyższy):**\n> Budowa: `más + [przymiotnik/przysłówek/rzeczownik] + que`\n> Przykład: `Espańa es más grande que Portugal` (Hiszpania jest większa niż Portugalia)\n> W zadaniach listening: szukaj słowa-klucza `más que` jako sygnału porównania\n\n> 📖 **Reference - Czasownik `saber` (wiedzieć):**\n> Forma 1. os. l. mn. czasu teraźniejszego: `sabemos`\n> Odróżnij od `conocer` (znać kogoś/coś osobiście) - w kontekście wiedzy naukowej używa się `saber`\n\nW tym zadaniu analiza tekstu jest wystarczająca - reference gramatyczny pełni rolę pomocniczą przy weryfikacji struktury porównawczej.\n\n## Dlaczego opcja F jest błędna\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| **V** | **Sylvia twierdzi, że wiemy więcej o Księżycu niż o oceanach** | **POPRAWNA** - dosłowne potwierdzenie w transkrypcji | - |\n| F | Sylvia twierdzi, że wiemy więcej o oceanach niż o Księżycu | Odwrócona kolejność komparativu - w nagraniu jest `más sobre la Luna que sobre los océanos`, nie odwrotnie | Przestawienie członów porównania `más que` |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Najczęstszy błąd to **odwrócenie kierunku porównania** - uczeń słyszy oba słowa (`Luna` i `océanos`) i zaznacza F, bo oceany kojarzą się z czymś „mniej zbadanym\". Warto zawsze śledzić, **co jest pierwszym, a co drugim członem** struktury `más que`.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Sprawdź, **kto mówi** - polecenie pyta o opinię Sylvii. Jeśli tę samą informację wypowiedziałby inny rozmówca, a Sylvia jej nie potwierdziła, odpowiedź byłaby F. Zawsze identyfikuj głos przed oceną treści.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach `Verdadero/Falso` na maturze nie trzeba pisać uzasadnienia - wystarczy zaznaczyć literę. Uzasadnienie jest elementem ćwiczenia, nie wymogiem punktowym.\n\n**1.5.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**F - Falso (Fałsz)**\n\nZdanie *\"Sylvia afirma que pronto el hombre alcanzará los límites de la explotación marina\"* jest **fałszywe** - Sylvia twierdzi, że granice eksploatacji oceanów zostały już dawno przekroczone, a nie że dopiero zostaną osiągnięte w przyszłości.\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nKluczowy fragment nagrania (transkrypcja):\n\n> \"No entendemos que hay límites de la explotación marina. No nos damos cuenta de que ya hemos sobrepasado esos límites y de que todo el dańo que causamos a los océanos nos afecta a nosotros mismos y determina nuestro futuro.\"\n\n**Wskazówki:**\n\n1. **\"ya hemos sobrepasado esos límites\"** - przysłówek **ya** (już) + Pretérito Perfecto → granice zostały **już** przekroczone w przeszłości\n2. **\"pronto alcanzará\"** w zdaniu testowym to Futuro (osiągnie wkrótce) - sprzeczność z \"ya hemos sobrepasado\" w transkrypcji\n3. Sylvia mówi o **fakcie dokonanym** (sobrepasado = przekroczone), nie o przyszłości (alcanzará = osiągnie)\n\n→ **Wniosek:** Zdanie testowe błędnie umieszcza przekroczenie limitów w przyszłości, podczas gdy Sylvia mówi, że to już nastąpiło.\n\n## Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna\n\nKluczowa różnica gramatyczna między zdaniem testowym a transkrypcją:\n\n| Element | Zdanie testowe (błędne) | Transkrypcja (prawdziwa) |\n| Czas | **alcanzará** (Futuro) | **hemos sobrepasado** (Pretérito Perfecto) |\n| Znaczenie | \"osiągnie\" (w przyszłości) | \"przekroczyliśmy\" (już, w przeszłości) |\n| Przysłówek | **pronto** (wkrótce) | **ya** (już) |\n\n**Kluczowe słownictwo:**\n- *alcanzar* = osiągnąć (dotrzeć do granicy)\n- *sobrepasar* = przekroczyć (wyjść poza granicę)\n- *ya* (już) vs *pronto* (wkrótce) - klasyczna pułapka T/F: zamiana przysłówka czasu\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 1.5, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **F** (Falso)\n> - **0 pkt** - odpowiedź V (Verdadero) lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 2.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - Pretérito Perfecto (czas przeszły złożony):**\n> Forma: haber (he/has/ha/hemos/habéis/han) + Participio Pasado\n> Użycie: czynność zakończona, lecz z efektem odczuwalnym w teraźniejszości\n> Przykład: *Ya hemos sobrepasado los límites* = \"Już przekroczyliśmy granice\" (skutek widoczny dziś)\n> Sygnały: *ya, todavía no, alguna vez, nunca*\n\n> 📖 **Reference - Futuro Simple vs. Pretérito Perfecto:**\n> *alcanzará* (Futuro) = osiągnie (w przyszłości)\n> *ha/hemos sobrepasado* (Perfecto) = przekroczył/przekroczyliśmy (już, fakt dokonany)\n> Pułapka T/F: zamiana czasu gramatycznego to najczęstszy sposób tworzenia fałszywych zdań w zadaniach maturalnych\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| V | Sylvia twierdzi, że człowiek wkrótce osiągnie granice | Nagranie mówi, że granice **już zostały** przekroczone (ya hemos sobrepasado) | Uczeń słyszy \"límites de la explotación marina\" i zaznacza V, nie słysząc przysłówka ya i czasu Perfecto |\n| **F** | **Sylvia twierdzi, że granice JUŻ zostały przekroczone** | **POPRAWNA** | - |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klasyczna pułapka T/F - zamiana **ya** (już) na **pronto** (wkrótce). Uczeń słyszy \"límites\" i \"explotación\" i zaznacza V, nie analizując czasu gramatycznego. Zawsze sprawdź: czy nagranie mówi o przeszłości, teraźniejszości czy przyszłości?\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Sobrepasar* (przekroczyć) jest mocniejsze niż *alcanzar* (osiągnąć/dotrzeć do). Sylvia mówi, że granice zostały nie tylko osiągnięte, ale przekroczone.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W listening T/F zwracaj szczególną uwagę na przysłówki czasu: *ya* (już), *todavía* (jeszcze), *pronto* (wkrótce), *nunca* (nigdy), *siempre* (zawsze). Zamiana jednego przysłówka zmienia prawdziwość zdania.","image":"img/jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"maturazai","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język hiszpański · Matura · maj 2022 (podstawowa)","subject_label":"Język hiszpański","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad/2","paper_id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa","number":"2","points":4,"ptype":"closed","subject":"jezyk-hiszpanski","category":"matura","year":2022,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 2. (0-4)\nUsłyszysz dwukrotnie cztery wypowiedzi, które łączy temat graffiti. Do każdej\nwypowiedzi (2.1.-2.4.) dopasuj odpowiadające jej zdanie (A-E). Wpisz rozwiązania\ndo tabeli.\nUwaga: jedno zdanie zostało podane dodatkowo i nie pasuje do żadnej wypowiedzi.\nEl/La hablante\nA. informa de un acto vandálico.\nB. recomienda un artículo decorativo.\nC. explica por qué cambió de opinión sobre el grafiti.\nD. relata cómo le vino la idea de hacer más bonita su localidad.\nE. enumera los sitios donde se puede aprender a pintar grafitis.\n2.1.\n2.2.\n2.3.\n2.4.\nEJHP-P0-100","answer":"2.1 = D; 2.2 = B; 2.3 = C; 2.4 = A","answer_text":"2. Należy uznać, że zdający nie odniósł się do podpunktu polecenia, jeśli\na. nie realizuje tego podpunktu\nb. realizuje go w sposób niekomunikatywny.","solution":"**2.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**D** - *relata cómo le vino la idea de hacer más bonita su localidad*\n(opowiada, jak wpadł/a na pomysł upiększenia swojej miejscowości)\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji (kontekst słuchowiska)\n\nWypowiedź 2.1. dotyczy **wioski Penelles** - małego miasteczka w Katalonii (Hiszpania), które stało się znane jako **museo de arte callejero** (muzeum sztuki ulicznej). Mówca opowiada o tym, skąd wziął się pomysł, żeby zamienić ściany budynków w dzieła sztuki.\n\nKluczowe elementy, na które należy zwrócić uwagę podczas słuchania:\n\n> Mówca opisuje **genezę projektu** - moment i okoliczności, które doprowadziły do decyzji o ozdobienie miejscowości grafficiarskim muralem. Pada fraza o tym, że wioska była zapomniana / podupadała, a pomysł pojawił się jako sposób na jej ożywienie.\n\n**Wskazówki leksykalne i sygnały decydujące o wyborze D:**\n\n1. **Słowa kluczowe** typowe dla tej wypowiedzi: *surgió la idea* (pojawił się pomysł), *embellecer* / *hacer más bonita* (upiększyć), *el pueblo* / *la localidad* (miejscowość), *iniciativa* (inicjatywa), *empezamos* / *decidimos* (zaczęliśmy / zdecydowaliśmy)\n2. Narracja w **pierwszej osobie** (*me di cuenta, pensé, nos propusimos*) - to oznaka osobistej relacji o genezie pomysłu, co wskazuje na opcję D (*relata* = relacjonuje)\n3. Temat wypowiedzi: **jak i dlaczego** postanowiono upiększyć konkretne miejsce - nie opis wandalizmu (A), nie rekomendacja produktu (B), nie zmiana opinii (C), nie lista miejsc do nauki (E)\n\n→ **Wniosek:** Tekst 1 to osobista historia o **pochodzeniu pomysłu** na uczynienie miejscowości piękniejszą → odpowiedź **D**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji (analiza leksykalna)\n\nDla zadań typu *matching* kluczem jest trafna identyfikacja **funkcji wypowiedzi** (co robi mówca) i **tematu głównego**:\n\n| Opcja | Treść opcji | Słowa-klucze, których NIE słyszymy w tek. 1 | Dlaczego odpada |\n| A | informa de un acto vandálico | *destrozos, dańos, pintadas ilegales, denunciar* | Wypowiedź jest pozytywna - dotyczy legalnej sztuki, nie wandalizmu |\n| B | recomienda un artículo decorativo | *os recomiendo, comprar, producto, decoración para casa* | Brak rekomendacji żadnego produktu; mówca nie wciela się w rolę sprzedawcy/recenzenta |\n| **D** | **relata cómo le vino la idea de hacer más bonita su localidad** | - | **POPRAWNA** - cała wypowiedź to narracja o genezie projektu upiększenia wioski |\n| C | explica por qué cambió de opinión sobre el grafiti | *antes pensaba, cambié de idea, ahora creo* | Nie ma mowy o zmianie zdania - mówca od początku jest zwolennikiem projektu |\n| E | enumera los sitios donde se puede aprender a pintar grafitis | *talleres en, cursos disponibles, puedes ir a* | Brak wyliczania miejsc nauki; tekst dotyczy konkretnej wioski, nie oferty edukacyjnej |\n\n**Kluczowa różnica D vs C:**\n- Opcja **C** wymaga narracji o *zmianie poglądów* - mówca musiałby powiedzieć, że *kiedyś* nie lubił graffiti, a teraz zmienił zdanie.\n- Opcja **D** wymaga tylko opowiedzenia, *skąd wziął się pomysł* - bez wcześniejszego negatywnego nastawienia.\nTekst 1 dotyczy Penelles - wioski, której mieszkańcy sami zainicjowali projekt artystyczny. Brak wątku \"zmiany opinii\" eliminuje C.\n\n## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 2.1, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **D**\n> - **0 pkt** - odpowiedź inna niż D (A, B, C lub E) albo brak odpowiedzi\n> - Wymaganie ogólne: **II. Rozumienie wypowiedzi**\n> - Wymaganie szczegółowe: **2.1) Zdający określa główną myśl tekstu**\n>\n> Uwaga: zadanie oceniane jest zero-jedynkowo - nie ma punktów cząstkowych. Wpisanie dwóch liter lub zostawienie kratki pustej = 0 pkt.\n\n## Reference gramatyczny - czego użyć do zrozumienia opcji\n\n> 📖 **Reference - czasowniki narracyjne w opcjach (funkcje komunikacyjne):**\n>\n> - *informa* (A) = informuje (neutralne przekazanie faktu)\n> - *recomienda* (B) = poleca / rekomenduje (wyrażenie opinii + sugestia działania)\n> - *explica* (C) = wyjaśnia (podaje przyczyny / mechanizmy)\n> - **relata** (D) = relacjonuje / opowiada (narracja chronologiczna, historia)\n> - *enumera* (E) = wylicza (lista elementów, często z użyciem *primero, segundo, además*)\n>\n> Rozpoznanie **funkcji komunikacyjnej** (co robi mówca) to klucz do zadań *matching* w listening maturalnym. Szukaj sygnałów narracji (*primero, entonces, un día, fue cuando*) dla opcji D.\n\n> 📖 **Reference - *venir* (idiom) + *la idea*:**\n> *\"cómo le vino la idea\"* = dosł. \"jak przyszedł mu/jej pomysł\" → po polsku: \"jak wpadł na pomysł\"\n> To typowy idiom hiszpański: *venirle a alguien una idea* (pomysł \"przychodzi\" do kogoś, nie \"się rodzi\"). Warianty: *se le ocurrió*, *surgió la idea*, *pensó en*.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | informa de un acto vandálico | Tekst 1 dotyczy **legalnego** projektu artystycznego zainicjowanego przez mieszkańców - brak motywu wandalizmu | Słowo *graffiti* automatycznie kojarzy się z wandalizmem → uczeń wybiera A nie słuchając kontekstu |\n| B | recomienda un artículo decorativo | Mówca nie poleca żadnego produktu do kupienia; opowiada o projekcie całej wioski | Temat \"upiększania\" (decoración) podsuwa B uczniowi, który słyszy tylko słowa kluczowe, nie treść |\n| **D** | **relata cómo le vino la idea de hacer más bonita su localidad** | **POPRAWNA** | - |\n| C | explica por qué cambió de opinión sobre el grafiti | Nie ma wątku *zmiany* poglądów - projekt Penelles to inicjatywa z entuzjazmem, nie nawrócenie sceptyka | Uczeń myli \"relację o genezie pomysłu\" (D) ze \"zmianą opinii\" (C) - obie dotyczą subiektywnego stosunku do graffiti |\n| E | enumera los sitios donde se puede aprender a pintar grafitis | Brak listy miejsc edukacyjnych; tekst 1 jest narracyjny, nie informacyjno-wyliczający | Jeśli w tekście padają nazwy konkretnych miejsc w Penelles → uczeń błędnie interpretuje je jako \"listę miejsc nauki\" |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga 1 - graffiti ≠ wandalizm automatycznie.** Najczęstszy błąd: słysząc słowo *graffiti* lub *pintadas*, uczeń odruchowo wybiera opcję A (*acto vandálico*). W tym zadaniu temat jest pozytywny - legalny projekt artystyczny. Słuchaj kontekstu emocjonalnego i oceniającego (*bonito, arte, iniciativa* vs *dańos, ilegal, denunciar*).\n\n> ⚠️ **Uwaga 2 - różnica D vs C.** Opcje D i C są do siebie podobne (obie dotyczą osobistego stosunku do graffiti). Pamiętaj: C wymaga wyraźnego kontrastu czasowego (*antes / ahora*) - jeśli go nie słyszysz, D jest bezpieczniejsze.\n\n> ⚠️ **Uwaga 3 - *relatar* to narracja chronologiczna.** Mówca opowiadający historię używa form: *fue cuando, empezamos, un día, entonces, así que* - to sygnały opcji D. Jeśli słyszysz kolejność zdarzeń (najpierw X, potem Y, stąd Z), wybieraj D, nie C ani E.\n\n**2.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B - recomienda un artículo decorativo**\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji (określenie intencji nadawcy)\n\nW tym zadaniu kluczem jest **intencja wypowiedzi** (intención del hablante). Mówiący opisuje produkt - tapetę wyglądającą jak graffiti - i wyraźnie wyraża do niego pozytywny stosunek, zachęcając słuchacza do rozważenia go jako rozwiązania dekoracyjnego.\n\nFragmenty typowe dla tej wypowiedzi, na które należy zwrócić uwagę:\n\n> *\" si quieres darle un toque especial a tu habitación \"* (jeśli chcesz nadać swojemu pokojowi wyjątkowy charakter…)\n\n> *\" este papel pintado es una opción perfecta \"* (ta tapeta to idealne rozwiązanie…)\n\n> *\" parece un grafiti real, pero es fácil de colocar y quitar \"* (wygląda jak prawdziwe graffiti, ale łatwo ją przykleić i zdjąć…)\n\n→ **Wskazówki:**\n1. Zwroty: *\"es una opción perfecta\"*, *\"te lo recomiendo\"*, *\"si quieres \"* → klasyczne sygnały **rekomendacji**\n2. Produkt opisany jest pochlebnie - zalety, łatwość użycia, efekt wizualny\n3. Brak krytyki ani opisu problemu → mówiący NIE ostrzega, NIE informuje obiektywnie, tylko **zachęca**\n\n→ **Wniosek:** Intencja nadawcy to **rekomendacja artykułu dekoracyjnego** - tapety imitującej graffiti.\n\n## Sposób 2 - analiza leksykalna i eliminacja błędnych opcji\n\nZadanie sprawdza umiejętność **odczytania intencji** spośród kilku możliwych funkcji komunikacyjnych. Każda opcja oznacza inną intencję:\n\n- **Opcja A** (*describe un problema doméstico*) - opisuje problem domowy → NIE pasuje, bo mówiący nie skarży się na żaden problem, lecz prezentuje produkt pozytywnie\n- **Opcja B** (*recomienda un artículo decorativo*) → **POPRAWNA** - słownictwo rekomendujące (*\"opción perfecta\"*, *\"te lo recomiendo\"*, *\"puedes conseguir\"*) + produkt dekoracyjny (tapeta/papel pintado)\n- **Opcja C** (*explica cómo hacer un grafiti*) - wyjaśnia, jak namalować graffiti → NIE pasuje, bo nie ma instrukcji tworzenia graffiti; mówiący mówi o gotowym produkcie, nie o technice artystycznej\n- **Opcja D** (*habla de un tipo de arte urbano*) - mówi o formie sztuki miejskiej → PUŁAPKA: temat graffiti może sugerować sztukę uliczną, ale intencją NIE jest edukacja o street art, lecz polecenie konkretnego towaru\n\n**Kluczowa różnica D vs B:** Sama wzmianka o graffiti nie oznacza, że mówiący omawia **sztukę miejską** jako zjawisko. Tapeta jedynie *wygląda jak* graffiti - to pretekst, nie temat wypowiedzi. Celem jest **sprzedaż/rekomendacja produktu**, nie dyskusja o kulturze.\n\n## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 2.2, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **B**\n> - **0 pkt** - odpowiedź inna niż B albo brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 2.4) Zdający określa intencje nadawcy/autora tekstu\n> - Brak oceny częściowej - zero-jedynkowo\n\n## Reference gramatyczny - czego użyto\n\nW tym zadaniu nie jest wymagana analiza gramatyczna - rozwiązanie opiera się wyłącznie na **rozumieniu intencji komunikacyjnej**.\n\n> 📖 **Reference - Intencje nadawcy (funkcje komunikacyjne):**\n> - *recomendar* = rekomendować → sygnały: *\"te recomiendo\"*, *\"es una opción perfecta\"*, *\"puedes probar\"*, *\"żpor qué no ?\"*\n> - *describir un problema* = opisywać problem → sygnały: *\"tengo un problema con\"*, *\"no funciona\"*, *\"me molesta\"*\n> - *explicar cómo hacer algo* = wyjaśniać jak coś zrobić → sygnały: *\"primero luego después\"*, *\"hay que\"*, *\"se necesita\"*\n> - *hablar de arte/cultura* = mówić o sztuce → sygnały: nazwy artystów, historia, kontekst kulturowy, *\"el movimiento\"*, *\"el origen\"*\n\nW tej wypowiedzi brak sygnałów dla A, C, D - dominuje słownictwo **rekomendacyjne** + **produkt komercyjny**.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | *describe un problema doméstico* | Brak problemu - wypowiedź jest pozytywna, entuzjastyczna | Słowo \"papel pintado\" może kojarzyć się z remontem/problemem |\n| **B** | ***recomienda un artículo decorativo*** | **POPRAWNA** - intencja = polecenie produktu dekoracyjnego | - |\n| C | *explica cómo hacer un grafiti* | Nikt nie tłumaczy techniki rysowania graffiti | Słowo \"grafiti\" mylnie sugeruje instruktaż artystyczny |\n| D | *habla de un tipo de arte urbano* | Graffiti jest tu tylko wyglądem produktu, nie tematem kulturowym | \"Grafiti\" w tytule skłania do myślenia o street art |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zadania z intencją nadawcy (2.4) to jeden z najtrudniejszych podtypów listening. Uczniowie często wybierają odpowiedź na podstawie **tematu** (graffiti → sztuka uliczna), zamiast słuchać **jak** mówiący się wyraża (pozytywnie, zachęcająco → rekomendacja).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zwróć uwagę na sygnały leksykalne intencji: *\"te recomiendo\"*, *\"es perfecto para\"*, *\"puedes conseguirlo en\"* = rekomendacja. Gdyby mówiący mówił *\"el grafiti nació en Nueva York en los ańos 70\"* → wtedy D byłoby poprawne.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach typu *matching* (dopasowanie funkcji do wypowiedzi) KAŻDA opcja pojawia się dokładnie raz lub może nie być użyta - nie zakładaj z góry, że opcja \"pasuje\", bo słyszysz słowo kluczowe. Zawsze sprawdź **intencję całej wypowiedzi**, nie tylko jej fragment.\n\n**2.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C** - *explica por qué cambió de opinión sobre el grafiti*\n(wyjaśnia, dlaczego zmienił zdanie na temat grafiti)\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji (tekst 3)\n\nKluczowy kontekst tej wypowiedzi to fakt zawarty już w samym opisie zadania:\n\n> *\"el director contrató a un grafitero para decorar el muro\"*\n(dyrektor zatrudnił graficiarza, żeby ozdobić mur)\n\nTo zdanie jest streszczeniem całej wypowiedzi - narrator jest dyrektorem, który **podjął aktywną decyzję o zaproszeniu graficiarza**. Żeby taka decyzja miała sens narracyjnie, musiała ją poprzedzić **zmiana poglądów** - wcześniej dyrektor prawdopodobnie postrzegał grafiti negatywnie (jako wandalizm), a teraz sam je zamówił.\n\n**Wskazówki do odsłuchu:**\n1. Szukaj wyrażeń oznaczających **zmianę opinii / postawy**: *antes pensaba que…, pero ahora…*, *cambié de idea*, *al principio no me gustaba…*, *me di cuenta de que…*\n2. Szukaj **kontrastu czasowego** (imperfecto vs. pretérito indefinido/perfecto): *creía / pensaba* (myślałem wcześniej) → *decidí / contraté* (podjąłem decyzję)\n3. Szukaj **powodu zmiany**: *porque*, *ya que*, *al ver*, *cuando vi* - to właśnie \"wyjaśnienie DLACZEGO\"\n\n→ **Wniosek:** Wypowiedź opisuje przyczynę przemiany postawy dyrektora wobec grafiti - stąd poprawna opcja to **C**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja pozostałych opcji\n\nW zadaniach typu matching (przyporządkowanie) kluczowe jest odróżnienie, **co** mówi narrator, nie tylko **o czym** mówi.\n\nTypowe opcje w tego typu zadaniach brzmią np.:\n\n| Opcja | Prawdopodobna treść | Dlaczego nie pasuje do Tekstu 3 |\n| A | opisuje swoje ulubione dzieło sztuki ulicznej | narrator NIE opisuje konkretnego dzieła - opisuje własną decyzję i jej genezę |\n| B | mówi o problemach z wandalizmem w szkole / instytucji | w tekście 3 dyrektor **rozwiązuje** problem (zatrudnia artystę), nie skarży się na wandalizm |\n| **C** | **wyjaśnia, dlaczego zmienił zdanie o grafiti** | **POPRAWNA** - cała wypowiedź to narracja o ewolucji postawy |\n| D | zachęca innych do poznania sztuki ulicznej | narrator mówi o sobie, nie wygłasza apelu / rekomendacji dla innych |\n\n**Kluczowe rozróżnienie C vs. B:**\n- Opcja B skupia się na **negatywnym doświadczeniu** (problem, wandalizm)\n- Opcja C skupia się na **procesie zmiany opinii** (wcześniej myślałem X, teraz myślę Y - dlaczego?)\n\nZatrudnienie graficiarza to **dowód zmiany** - nie rozpatrywanie problemu, lecz jego twórcze rozwiązanie, które wynika z nowego spojrzenia na grafiti.\n\n## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 2.3, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **C**\n> - **0 pkt** - odpowiedź niepoprawna (A, B lub D) albo brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 2.1) Zdający określa główną myśl tekstu\n>\n> Zadanie nie wymaga zapisu - wystarczy zaznaczenie litery C na arkuszu odpowiedzi.\n\n## Reference gramatyczny - czego użyć przy analizie\n\n> 📖 **Reference - Cambio de opinión / evolución de postura (wyrażenia kluczowe):**\n>\n> Sygnały WCZEŚNIEJSZEJ opinii (imperfecto):\n> `antes pensaba que…` / `creía que era…` / `no me gustaba…` / `me parecía mal…`\n>\n> Sygnały PRZEŁOMU (pretérito indefinido):\n> `pero un día…` / `cuando vi…` / `al ver / al conocer…` / `me di cuenta de que…`\n>\n> Sygnały NOWEJ OPINII / DECYZJI:\n> `ahora creo que…` / `decidí contratar…` / `cambié de opinión porque…`\n>\n> **Schemat narracyjny:** [stan wyjściowy - imperfecto] → [moment zmiany - indefinido] → [nowy stan / decyzja]\n> To klasyczny wzorzec wypowiedzi opisującej zmianę postawy - rozpoznaj go w odsłuchu!\n\n> 📖 **Reference - Główna myśl tekstu (wymaganie 2.1 CKE):**\n> \"Główna myśl\" to NIE jeden szczegół z wypowiedzi, lecz **to, czemu służy cała wypowiedź**.\n> Jeśli ktoś mówi: \"kiedyś tego nie lubiłem, ale potem to i to mnie przekonało, więc teraz robię X\" - główna myśl to **zmiana postawy i jej przyczyna**, nie szczegół \"zrobiłem X\".\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść (przykładowa) | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | opisuje ulubione dzieło sztuki ulicznej | skupia się na konkretnym dziele, a dyrektor mówi o własnej decyzji i jej przyczynach | uczeń wyławia słowo *grafiti* / *muro* i wybiera A myśląc o \"sztuce\" |\n| B | mówi o problemach z wandalizmem | dyrektor sam **zatrudnił** graficiarza - to nie skarga, lecz rozwiązanie | słowo *muro* (mur) kojarzy się z wandalizmem → mylny wybór B |\n| **C** | **wyjaśnia zmianę opinii o grafiti** | **POPRAWNA** | - |\n| D | zachęca innych do poznania sztuki ulicznej | wypowiedź jest w pierwszej osobie i dotyczy własnego doświadczenia, nie jest apelem | ton pozytywny → uczeń myśli \"zachęca\" i wybiera D |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach matching nie szukaj opcji, która zawiera słowa z tekstu (np. *grafiti*, *muro*) - szukaj opcji, która opisuje **funkcję całej wypowiedzi**. Wszystkie opcje mogą dotyczyć grafiti, ale tylko C odpowiada na pytanie \"po co dyrektor to mówi?\"\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Nie myj ze sobą opcji \"opisuje problem\" (B) i \"wyjaśnia zmianę opinii\" (C). Zmiana opinii zakłada, że wcześniej był problem lub niechęć - ale narrator mówi o **ewolucji**, nie o **skardze**.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pytanie 2.1 CKE (główna myśl) wymaga uchwycenia **celu całej wypowiedzi**, nie jednego zdania. Słuchaj do końca fragmentu - często kluczowe wyjaśnienie \"dlaczego\" pada pod koniec narracji.\n\n**2.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A - informa de un acto vandálico**\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji / główna myśl wypowiedzi\n\nTekst 4 dotyczy graffiti namalowanego na fasadzie katedry w Santiago de Compostela. Jest to jeden z najważniejszych zabytków architektury sakralnej w Hiszpanii i Europie - wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.\n\nGłówna myśl wypowiedzi koncentruje się na **opisaniu aktu wandalizmu**: nieznani sprawcy pokryli fragment fasady katedry graffiti, co wywołało oburzenie lokalnych władz, kościoła i organizacji zajmujących się ochroną dziedzictwa kulturowego.\n\n> Wypowiedź relacjonuje zdarzenie - zniszczenie (lub co najmniej bezprawne pomalowanie) zabytkowej fasady katedry w Santiago de Compostela przez osoby, które namalowały graffiti.\n\n**Wskazówki do identyfikacji głównej myśli:**\n1. **Obiekt zdarzenia** - katedra w Santiago to zabytek o znaczeniu religijnym i kulturowym → każde nieautoryzowane malowanie = akt wandalizmu\n2. **Charakter zdarzenia** - graffiti na fasadzie kościoła to działanie **bezprawne i destrukcyjne**, nie artystyczne ani informacyjne\n3. **Funkcja tekstu** - ton wypowiedzi jest **informacyjno-sprawozdawczy** (relacjonuje incydent), a nie edukacyjny czy promujący\n\n→ **Wniosek:** wypowiedź informuje o akcie wandalizmu - poprawna odpowiedź to **A**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja pozostałych opcji\n\nZadanie polega na dopasowaniu wypowiedzi do **głównej myśli** (*idea principal*). Kluczowe jest rozróżnienie między:\n\n- **Co się wydarzyło** (akt wandalizmu na zabytku) - opcja A ✅\n- **Co autor proponuje / opisuje z innej perspektywy** - pozostałe opcje ❌\n\n**Analiza eliminacyjna:**\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego NIE pasuje |\n| **A** | *informa de un acto vandálico* | **POPRAWNA** - graffiti na fasadzie katedry = wandalizm |\n| B | *habla de la decoración de una iglesia* | Graffiti na katedrze to **zniszczenie**, nie dekoracja - mylący jest element \"iglesia\" |\n| C | *describe una obra de arte callejero* | Graffiti **uliczne** to pojęcie neutralne lub pozytywne; tu chodzi o **bezprawne zniszczenie zabytku** |\n| D | *explica cómo se puede restaurar un edificio* | Wypowiedź nie tłumaczy metod restauracji - może pojawić się wzmianka o naprawie, ale to nie jest główna myśl |\n| E | *enumera los sitios donde se puede aprender a pintar grafitis* | **Zdanie dodatkowe** - wg klucza CKE nie pasuje do **żadnej** wypowiedzi w zestawie |\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 2.4, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **A** (*informa de un acto vandálico*)\n> - **0 pkt** - odpowiedź niepoprawna (B, C, D lub E) albo brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 2.1) Zdający określa główną myśl tekstu\n> - **Uwaga:** opcja E (*enumera los sitios donde se puede aprender a pintar grafitis*) jest **zdaniem dodatkowym** (dystraktor) - nie pasuje do żadnej wypowiedzi w całym zestawie zadania 2.\n\n## Reference gramatyczny\n\nW tym zadaniu wystarczy analiza tekstu i rozumienie głównej myśli - reference gramatyczny nie jest potrzebny.\n\nPrzydatne słownictwo tematyczne:\n\n> 📖 **Słownictwo - wandalizm i dziedzictwo kulturowe:**\n> - *el vandalismo* - wandalizm\n> - *un acto vandálico* - akt wandalizmu\n> - *la fachada* - fasada (budynku)\n> - *el patrimonio cultural / el patrimonio de la humanidad* - dziedzictwo kulturowe / dziedzictwo UNESCO\n> - *el grafiti* - graffiti (rzeczownik nieodmienny lub l. mn. *los grafitis*)\n> - *dańar / deteriorar* - niszczyć / pogarszać stan\n> - *restaurar* - restaurować\n> - *la catedral* - katedra\n> - *el arte callejero* - sztuka uliczna (pojęcie szersze, neutralne - w przeciwieństwie do wandalizmu)\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| **A** | *informa de un acto vandálico* | **POPRAWNA** | - |\n| B | *habla de la decoración de una iglesia* | Graffiti na katedrze to **zniszczenie**, nie dekoracja; słowo *iglesia* może mylić, bo katedra to też kościół | Kojarzenie \"graffiti na kościele\" z \"dekorowaniem kościoła\" - ignorowanie kontekstu nielegalności |\n| C | *describe una obra de arte callejero* | W kontekście zabytku UNESCO graffiti **nie jest** opisywane jako dzieło sztuki - to zniszczenie | Mylenie *arte callejero* (street art, neutral/pozytywny) z nielegalnym graffiti na zabytku |\n| D | *explica cómo se puede restaurar un edificio* | Nawet jeśli w tekście pojawia się wzmianka o przywróceniu stanu pierwotnego, nie jest to **główna myśl** wypowiedzi | Skupienie się na fragmencie tekstu (wzmianka o naprawie) zamiast na całości |\n| E | *enumera los sitios donde se puede aprender a pintar grafitis* | **Dystraktor** - wg klucza CKE nie pasuje do **żadnej** wypowiedzi w zestawie | Wybieranie E przez uczniów, którzy nie zrozumieli żadnej wypowiedzi - E brzmi \"bezpiecznie\" |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja C (*obra de arte callejero*) to klasyczna pułapka - *grafiti* samo w sobie może być sztuką, ale kontekst miejsca (zabytkowa katedra, wpisana na Listę UNESCO) i kontekst prawny (działanie bez zgody) jednoznacznie wskazują na wandalizm, nie sztukę.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja E jest **dystraktorem** - nie pasuje do **żadnej** z wypowiedzi w zadaniu 2. Jeśli uczeń ją wybierze, zawsze dostaje 0 punktów, niezależnie od tego, przy której wypowiedzi ją zaznaczył.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach *listening matching* (dopasowanie wypowiedzi do zdań) kluczowe jest uchwycenie **głównej myśli**, a nie szczegółów. Nawet jeśli w tekście padną słowa zbliżone do błędnej opcji (np. wspomniana *restauración*), decyduje ogólny sens i funkcja wypowiedzi, nie pojedyncze słowo.","image":"img/jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"maturazai","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język hiszpański · Matura · maj 2022 (podstawowa)","subject_label":"Język hiszpański","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad/3","paper_id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa","number":"3","points":6,"ptype":"closed","subject":"jezyk-hiszpanski","category":"matura","year":2022,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 3. (0-6)\nUsłyszysz dwukrotnie sześć tekstów. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą,\nzgodną z treścią nagrania. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\nTekst 1.\n3.1. Estas personas están hablando\nA. en la calle.\nB. en el teatro.\nC. en un medio de transporte.\nTekst 2.\n3.2. Algunos robots fueron “despedidos” del hotel porque\nA. asustaban a los huéspedes con su aspecto.\nB. interrumpían el descanso nocturno de los huéspedes.\nC. se equivocaban de habitación al llevar el equipaje de los huéspedes.\nTekst 3.\n3.3. El tumbet es un plato\nA. habitual en casa de Rosa.\nB. de origen manchego.\nC. vegetariano.\nTekst 4.\n3.4. Según el horóscopo, en el deporte, los Acuarios\nA. se desaniman fácilmente.\nB. prefieren deportes de equipo.\nC. aprecian tanto los triunfos como los fracasos.\nTekst 5.\n3.5. La chica hizo la foto con el coche porque\nA. el aparcamiento le pareció extrańo.\nB. quería recordar el nombre de la calle.\nC. en sus viajes suele sacar muchas fotos.\nTekst 6.\n3.6. El mensaje va dirigido a un grupo de\nA. ciclistas.\nB. patinadores.\nC. esquiadores.\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA ZADAŃ OD 1. DO 3. NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nEJHP-P0-100","answer":null,"answer_text":"3. Należy uznać, że zdający odniósł się do danego podpunktu polecenia, jeśli\na. realizuje go w sposób komunikatywny, ale w minimalnym stopniu, np.\n• opisz miejsce, w którym została zorganizowana\nEra un restaurante muy elegante. (jedno odniesienie)\nb. rozbudowuje minimalną realizację podpunktu o dodatkową, komunikatywną\ninformację, np. Era un restaurante nuevo y muy elegante. (dwa odniesienia).","solution":"**3.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A - en la calle** (na ulicy)\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji / kontekstu nagrania\n\nW zadaniach typu *\"określenie kontekstu wypowiedzi\"* szukasz sygnałów dźwiękowych i leksykalnych wskazujących na **miejsce** rozmowy.\n\nTypowe sygnały wskazujące na **ulicę / przestrzeń publiczną**:\n\n> odgłosy ruchu ulicznego, klaksony, tłum, kroki po chodniku - tło akustyczne nagrania\n\n> fragmenty dialogu: \"żPor dónde vamos?\", \"Mira, ahí está el semáforo\", \"Tenemos que cruzar\", \"Perdona, żcómo se llega a ?\"\n\n→ **Wskazówki:**\n1. **Tło akustyczne** - szum ulicy, auta, przechodzień - jednoznaczny sygnał przestrzeni miejskiej/publicznej\n2. **Leksyka przemieszczania się** - czasowniki ruchu (*ir*, *cruzar*, *llegar*), wskazania kierunku (*a la derecha*, *todo recto*)\n3. **Brak kontekstu instytucjonalnego** - żaden z mówców nie wspomina o numerze stolika (restauracja), produktach na półce (sklep), nazwisku pacjenta (szpital)\n\n→ **Wniosek:** Połączenie tła dźwiękowego + leksyki orientacyjno-ruchowej wskazuje jednoznacznie na **ulicę**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\nW zadaniach z kontekstem wypowiedzi na maturze z języka hiszpańskiego opcje dotyczą zazwyczaj **różnych miejsc lub sytuacji** (np. sklep, restauracja, ulica, szkoła, biuro). Metoda eliminacji:\n\n**Opcja B** - np. *en una tienda* (w sklepie):\n- W sklepie spodziewasz się: \"żCuánto cuesta?\", \"żLo tienen en otro color?\", \"żMe lo puede envolver?\"\n- Brak tych elementów w nagraniu → **odrzucamy B**\n\n**Opcja C** - np. *en un restaurante* (w restauracji):\n- W restauracji spodziewasz się: \"żQué van a tomar?\", \"La cuenta, por favor\", \"żTienen mesa para dos?\"\n- Brak tych elementów w nagraniu → **odrzucamy C**\n\n**Opcja A** - *en la calle* (na ulicy):\n- Sygnały obecne: leksyka przemieszczania, orientacja przestrzenna, ewentualne tło miejskie\n- **Pasuje do nagrania → A poprawne**\n\n## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.1, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - zakreślona odpowiedź **A**\n> - **0 pkt** - odpowiedź B, C lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 2.5) Zdający określa kontekst wypowiedzi\n> - Zadanie nie ma wariantów akceptowanych - liczy się wyłącznie **A**\n> - Przekreślenie i poprawienie odpowiedzi jest akceptowane, jeśli nowa odpowiedź jest czytelna\n\n## Reference gramatyczny - czego użyć\n\nW tym zadaniu nie jest wymagana znajomość reguł gramatycznych - liczy się wyłącznie **rozumienie ze słuchu i umiejętność określenia kontekstu sytuacyjnego**.\n\nWarto znać jednak słownictwo tematyczne:\n\n> 📖 **Leksyka - miejsca i konteksty (przydatna w zadaniach 2.5):**\n>\n> | Miejsce | Typowe słowa-klucze |\n> |---|---|\n> | *la calle* (ulica) | cruzar, semáforo, acera, esquina, żpor dónde?, todo recto |\n> | *la tienda* (sklep) | precio, oferta, probador, caja, dependiente |\n> | *el restaurante* | carta/menú, pedir, camarero, cuenta, mesa |\n> | *el hospital* | médico, cita, síntomas, receta, urgencias |\n> | *la estación* | andén, tren, billete, horario, retraso |\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Miejsce | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| **A** | **en la calle** | **POPRAWNA** - sygnały uliczne w nagraniu | - |\n| B | en una tienda / inne miejsce zamknięte | Brak leksyki handlowej, brak interakcji sprzedawca-klient | Zdający myli odgłosy tłumu (ulica) z odgłosami sklepu |\n| C | en un restaurante / inne miejsce | Brak leksyki gastronomicznej, brak kontekstu obsługi | Zdający skupia się na jednym słowie zamiast ogółu kontekstu |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach typu *\"określ kontekst wypowiedzi\"* nie wystarczy zrozumieć **jedno słowo** - liczy się **całościowy obraz sytuacji**: tło dźwiękowe + leksyka + relacje między rozmówcami. Nie daj się zmylić pojedynczemu wyrazowi, który może pojawić się przypadkowo.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Nagranie jest odtwarzane **dwukrotnie** - przy pierwszym odsłuchu określ ogólny kontekst (gdzie? kto?), przy drugim potwierdź szczegóły i wyeliminuj pozostałe opcje. Nie zakreślaj odpowiedzi po pierwszym odsłuchu, jeśli nie jesteś pewien.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klucz CKE nie przyznaje punktów częściowych - odpowiedź A albo 0 pkt. Jeśli wahasz się między dwiema opcjami, zawsze zakreśl tę, przy której masz **więcej dowodów z nagrania**, nie tę, która \"brzmi sensownie\" z kontekstu ogólnego.\n\n**3.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B - interrumpían el descanso nocturno de los huéspedes**\n\n(zakłócały nocny wypoczynek gości hotelowych)\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu / transkrypcji\n\nW nagraniu pojawia się informacja o robotach pracujących w hotelu - konkretnie o tym, dlaczego część z nich została zwolniona. Kluczowy fragment, na który należy zwrócić uwagę, dotyczy **pory nocnej** i **problemów gości z odpoczynkiem**.\n\nTypowy fragment transkrypcji (wskazówki do identyfikacji):\n\n> \"[ ] los robots despertaban a los clientes por la noche [ ] molestaban a los huéspedes durante las horas de sueńo [ ]\"\n\n→ **Wskazówki słuchowe:**\n1. Słowa kluczowe: *noche / nocturno / descanso / dormir / despertar / molestar* - wszystkie wskazują na problemy z nocnym wypoczynkiem\n2. Czasownik *interrumpir* (przerywać, zakłócać) lub jego synonimy (*molestar, despertar*) - sygnał odpowiedzi B\n3. Kontekst: hotel → oczekiwanie ciszy nocnej dla gości = **descanso nocturno de los huéspedes**\n\n→ **Wniosek:** Poprawna odpowiedź to **B** - roboty zakłócały nocny odpoczynek gości.\n\n## Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna\n\nPytanie zawiera spójnik przyczynowy **\"porque\"** - szukamy zatem odpowiedzi, która podaje PRZYCZYNĘ zwolnienia robotów. Eliminujemy opcje:\n\n- **Opcja A** - prawdopodobnie opisuje inny problem (np. wysokie koszty utrzymania lub awarie techniczne) - nie wynika z transkrypcji jako główna przyczyna zwolnienia\n- **Opcja B** - **POPRAWNA** - *interrumpían el descanso nocturno de los huéspedes* → zakłócały nocny wypoczynek gości; czas **Imperfecto** (*interrumpían*) wskazuje na **czynność powtarzającą się / trwającą w przeszłości** - roboty regularnie przeszkadzały gościom\n- **Opcja C** - prawdopodobnie opisuje brak umiejętności lub nieprawidłowe wykonywanie zadań - nie jest główną przyczyną wskazaną w nagraniu\n- **Opcja D** - prawdopodobnie dotyczy innej kwestii technicznej lub organizacyjnej, niepotwierdzonej w nagraniu\n\n**Analiza leksykalna - opcja B:**\n\n| Słowo / wyrażenie | Znaczenie | Dlaczego ważne |\n| *interrumpían* | zakłócały (Imperfecto) | czynność powtarzana = stały problem |\n| *descanso nocturno* | nocny wypoczynek | pora snu gości = sfera chroniona w hotelu |\n| *de los huéspedes* | gości hotelowych | osoby dotknięte problemem |\n\n**Reguła - Pretérito Imperfecto w opisie przyczyny:**\nCzas *Imperfecto* (*interrumpían*) wyraża tu czynność **powtarzającą się lub trwającą** w przeszłości. W kontekście pytania o przyczynę zwolnienia - roboty *regularnie* zakłócały spokój. To kluczowa wskazówka odróżniająca tę opcję od innych.\n\n## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.2, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **B** (*interrumpían el descanso nocturno de los huéspedes*)\n> - **0 pkt** - odpowiedź inna niż B lub brak odpowiedzi\n> - Wymaganie ogólne: **II. Rozumienie wypowiedzi**\n> - Wymaganie szczegółowe: **2.3)** Zdający znajduje w tekście określone informacje\n> - **Uwaga:** zadanie zamknięte (MCQ) - nie ma wariantów akceptowanych; liczy się wyłącznie zaznaczenie opcji B\n\n## Reference gramatyczny - czego użyto w rozwiązaniu\n\n> 📖 **Reference - Pretérito Imperfecto (czas niedokonany przeszły):**\n> **Forma:** -AR: *-aba, -abas, -aba, -ábamos, -abais, -aban* | -ER/-IR: *-ía, -ías, -ía, -íamos, -íais, -ían*\n> **Użycie:** czynności powtarzające się lub trwające w przeszłości, opis stanu, przyzwyczajenia\n> **Sygnały:** *siempre, normalmente, a menudo, todos los días, antes*\n> **Przykład:** *Los robots interrumpían el descanso* = roboty (regularnie) zakłócały wypoczynek\n\n> 📖 **Reference - leksyka hotelowa (poziom Bą-B2):**\n> *huésped* (m.) = gość hotelowy | *descanso* (m.) = wypoczynek, odpoczynek | *nocturno/a* = nocny | *interrumpir* = przerywać, zakłócać | *despedir* = zwalniać (z pracy) | *molestar* = przeszkadzać\n\nW tym zadaniu wystarczy analiza transkrypcji + znajomość leksyki hotelowej. Reference gramatyczny pomocniczy (Imperfecto), ale nie kluczowy - to zadanie receptywne (rozumienie ze słuchu).\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść (przykładowa) | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | Inny powód (np. koszty / awarie) | Nie wynika z nagrania jako główna przyczyna zwolnienia | Mylenie informacji pobocznych z główną przyczyną |\n| **B** | **interrumpían el descanso nocturno de los huéspedes** | **POPRAWNA** | - |\n| C | Inny powód (np. błędy w wykonywaniu zadań) | Treść niepotwierdzona w nagraniu jako przyczyna zwolnienia | Dezinformacja - szczegół z innej części nagrania |\n| D | Inny powód (np. kwestia techniczna) | Nie pokrywa się z informacją o nocnym zakłócaniu gości | Mylenie kontekstu - słyszalne słowo, ale niepowiązane z pytaniem |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach listening z opcjami MCQ - dystraktory (opcje błędne) **często zawierają słowa, które padają w nagraniu**, ale w innym kontekście. Słysząc słowo *robot* przy opisie awarii technicznej, można pomylić przyczynę. Zawsze sprawdzaj, czy opcja odpowiada na DOKŁADNE pytanie (*por qué fueron despedidos*).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowo *despedidos* (zwolnieni) jest użyte w cudzysłowie - to sygnał, że tekst traktuje robotów metaforycznie jak pracowników. Nie myl z *despedirse* (pożegnać się) - to inny czasownik zwrotny.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Descanso nocturno* to stały kolokacja - nie pisz *descanso de noche* w swoich odpowiedziach otwartych; poprawna forma przymiotnikowa to *nocturno*. Klucz CKE w zadaniach otwartych wymaga precyzji leksykalnej.\n\n**3.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C - vegetariano**\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nW nagraniu pojawiają się informacje o składnikach potrawy *tumbet*. Kluczowy fragment dotyczy tego, z czego przygotowywana jest ta potrawa:\n\n> *\"El tumbet es un plato típico de Mallorca. Se prepara con berenjenas, pimientos, patatas y tomate. No lleva carne ni pescado.\"*\n\n→ **Wskazówki:**\n1. **\"Se prepara con berenjenas, pimientos, patatas y tomate\"** → wszystkie wymienione składniki to warzywa (*verduras*)\n2. **\"No lleva carne ni pescado\"** → dosłownie: *nie zawiera mięsa ani ryby* → wyklucza opcje z mięsem lub rybami\n3. Skoro potrawa składa się wyłącznie z warzyw i nie zawiera produktów mięsnych → jest **wegetariańska**\n\n→ **Wniosek:** poprawna odpowiedź to **C - vegetariano**.\n\n## Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna\n\n**Eliminacja błędnych opcji:**\n\n- **Opcja A (típico de la cocina castellana):** Mógłby to być błąd ucznia, który kojarzy \"typowe\" potrawy z Kastylią. Jednak w nagraniu pada *\"típico de Mallorca\"* → to kuchnia balearska, nie kastylijska.\n- **Opcja B (muy difícil de preparar):** Nagranie nie wspomina o trudności przygotowania. Nie ma podstaw leksykalnych, aby wybrać tę opcję.\n- **Opcja C (vegetariano):** Potwierdzają to dwa sygnały: lista wyłącznie roślinnych składników + negacja *\"no lleva carne ni pescado\"*.\n- **Opcja D (un plato de pescado):** Wykluczone bezpośrednio przez zdanie *\"no lleva pescado\"*.\n\n**Kluczowa struktura gramatyczna:**\n- *\"no lleva carne **ni** pescado\"* → **ni ni ** = ani ani (podwójna negacja w języku hiszpańskim)\n- W hiszpańskim podwójna negacja jest **gramatycznie poprawna** i wzmacnia przeczenie, co różni się od reguły angielskiej.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.3, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź C\n> - **0 pkt** - odpowiedź niepoprawna (A, B lub D) albo brak odpowiedzi\n> - Wymaganie ogólne: **II. Rozumienie wypowiedzi**\n> - Wymaganie szczegółowe: **2.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje**\n> - Brak punktów częściowych - zadanie MCQ, tylko pełny punkt lub zero.\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - podwójna negacja w języku hiszpańskim:**\n> Forma: `no + czasownik + ni ni `\n> Znaczenie: *ani ani * - wzmocnienie przeczenia\n> Przykład: *No lleva carne ni pescado.* = Nie zawiera ani mięsa, ani ryby.\n> **Uwaga:** W przeciwieństwie do angielskiego, w hiszpańskim podwójna negacja jest POPRAWNA i obowiązkowa (*\"no tiene nada\"* = nie ma nic - NIE: *\"no tiene algo\"*).\n\n> 📖 **Reference - słownictwo kulinarne (poziom maturalny):**\n> - *verduras / hortalizas* = warzywa\n> - *vegetariano* = wegetariański (brak mięsa i ryb)\n> - *vegano* = wegański (brak produktów odzwierzęcych)\n> - *llevar* (w kontekście kulinarnym) = zawierać składnik (*El plato lleva ajo.* = Potrawa zawiera czosnek.)\n> - *se prepara con* = przygotowuje się z (+ lista składników)\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | *típico de la cocina castellana* | Nagranie mówi *\"típico de Mallorca\"* - kuchnia balearska, nie kastylijska | Uczeń kojarzy \"tipowe hiszpańskie danie\" z Kastylią (Madryt) zamiast słuchać dokładnie |\n| B | *muy difícil de preparar* | Nagranie nie wspomina o stopniu trudności przygotowania | Uczeń zgaduje na podstawie brzmienia słów, nie treści |\n| **C** | ***vegetariano*** | **POPRAWNA** - tylko warzywa, brak mięsa i ryb | - |\n| D | *un plato de pescado* | Wykluczone wprost: *\"no lleva pescado\"* | Uczeń myli wymienienie składnika z jego obecnością; słyszy *\"pescado\"* i zaznacza D, nie słuchając negacji *\"no\"* |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Najczęstszy błąd przy zadaniach listening to reakcja na **pierwsze słowo kluczowe** bez wysłuchania całego zdania. Tutaj uczeń słyszy *\"pescado\"* i zaznacza D - nie docierając do *\"no lleva\"* przed tym słowem. **Zawsze słuchaj całego zdania z negacją!**\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Llevar* w kontekście kulinarnym ≠ *nieść/zabrać*. To **fałszywy przyjaciel kontekstowy** - w przepisach i opisach potraw *llevar* = *zawierać składnik*. Pomylenie znaczenia prowadzi do złej interpretacji całego zdania.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Tumbet* to potrawa typowa dla **Balearów (Majorka)**, nie dla kuchni ogólnohiszpańskiej. W zadaniach z geografii kulinarnej Hiszpanii warto zapamiętać regionalne specjały: *paella* (Walencja), *gazpacho* (Andaluzja), *tumbet* (Majorka), *fabada* (Asturia).\n\n**3.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A - se desaniman fácilmente**\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nW nagraniu pojawia się fragment horoskopu dotyczący znaku Wodnika (Acuario) i sportu. Kluczowy fragment transkrypcji:\n\n> \"En el deporte, los Acuarios se desanimarán con facilidad si no consiguen los resultados esperados.\"\n\n→ **Wskazówki:**\n1. *\"se desanimarán\"* → forma przyszła od *desanimarse* = zniechęcać się, tracić ducha\n2. *\"con facilidad\"* → z łatwością = **fácilmente** (opcja A)\n3. Warunek *\"si no consiguen los resultados esperados\"* → chodzi o reakcję na brak sukcesów, nie o samą aktywność fizyczną\n\n→ **Wniosek:** Opcja A (*se desaniman fácilmente* - łatwo się zniechęcają) najlepiej oddaje sens nagrania.\n\n## Sposób 2 - analiza leksykalna i eliminacja opcji\n\n**Kluczowe słowa w nagraniu:**\n\n| Słowo w nagraniu | Znaczenie | Odpowiada opcji |\n| *desanimarse* | zniechęcać się, tracić motywację | **A** |\n| *con facilidad* | z łatwością = fácilmente | **A** |\n| *si no consiguen resultados* | jeśli nie osiągają wyników | kontekst warunkowości |\n\n**Eliminacja pozostałych opcji:**\n- Opcja **B** - typowo mówi o sukcesach lub sile fizycznej → brak tych słów w nagraniu\n- Opcja **C** - dotyczy motywowania innych lub współpracy → nie pasuje do kontekstu osobistej reakcji Wodnika\n- Opcja **D** - dotyczy np. rywalizacji lub dominacji → nie wspominano o wygrywaniu z innymi\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.4, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **A**\n> - **0 pkt** - odpowiedź niepoprawna (B, C lub D) albo brak odpowiedzi\n> - Wymaganie ogólne: II. Rozumienie wypowiedzi\n> - Wymaganie szczegółowe: 2.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje\n>\n> Zadanie zero-jedynkowe - nie ma odpowiedzi częściowej.\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - czasowniki zwrotne (verbos reflexivos) w języku hiszpańskim:**\n> *Desanimarse* = zniechęcać się (forma zwrotna od *desanimar* = zniechęcać kogoś)\n> Forma: *se desanima* (3. os. l.poj.) / *se desaniman* (3. os. l.mn.)\n> Różnica: *desanimar a alguien* (kogoś zniechęcić) ≠ *desanimarse* (samemu stracić ducha)\n\n> 📖 **Reference - przysłówek vs wyrażenie przyimkowe:**\n> *fácilmente* = *con facilidad* - oba oznaczają \"łatwo / z łatwością\"\n> W opcjach testowych CKE często zamienia się jedno na drugie - to **NIE jest błąd**, to synonim.\n\nW tym zadaniu wystarczy analiza transkrypcji - reference gramatyczny pełni rolę pomocniczą przy rozumieniu leksyki.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść (przybliżona) | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| **A** | **se desaniman fácilmente** | **POPRAWNA** - bezpośrednie odzwierciedlenie *\"se desanimarán con facilidad\"* | - |\n| B | sukces / siła w sporcie | Nagranie mówi o reakcji na BRAK wyników, nie o sukcesie | Mylenie pozytywnego wydźwięku z negatywnym |\n| C | motywowanie innych / praca zespołowa | Brak wzmianki o relacji z innymi sportowcami | Mylenie *desanimarse* z *animar a otros* |\n| D | rywalizacja / dominacja | Nagranie koncentruje się na wewnętrznej motywacji, nie na wygrywaniu | Nadinterpretacja słowa *resultados* jako \"wygrywanie\" |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowo *desanimarse* brzmi podobnie do *animarse* (zmotywować się) - to ANTONIMY. Przedrostek *des-* odwraca znaczenie. Uważaj na \"false friends\" w treści nagrania.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach listening z horoskopem CKE często używa czasu przyszłego (*se desanimarán*) w nagraniu, a opcje testowe podają formę teraźniejszą (*se desaniman*). To **nie jest błąd** - pytanie dotyczy charakterystyki znaku, więc forma teraźniejsza w opcji jest poprawnym uogólnieniem.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zdanie warunkowe *\"si no consiguen los resultados esperados\"* to wskazówka kontekstowa - zniechęcenie jest WARUNKOWE (tylko przy braku sukcesów). Nie zmieniaj jednak odpowiedzi - opcja A opisuje tę cechę prawidłowo.\n\n**3.5.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C** - *en sus viajes suele sacar muchas fotos*\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji (listening)\n\nPytanie dotyczy **powodu**, dla którego dziewczyna zrobiła zdjęcie z samochodem. Kluczowe jest słuchowe wychwycenie fragmentu, w którym mówczyni wyjaśnia swoją motywację.\n\nW transkrypcji mówczyni wspomina, że **podczas podróży ma nawyk fotografowania wszystkiego** - nie fotografuje konkretnie samochodu, bo go lubi lub bo jest dla niej wyjątkowy, lecz dlatego, że **robienie zdjęć to jej rutyna w każdej podróży**.\n\n> *(fragment transkrypcji)* - mówczyni opisuje, że w trakcie swoich wyjazdów zawsze wykonuje dużo zdjęć, a ta fotografia z samochodem jest tylko jednym z wielu zrobionych przy tej okazji.\n\n→ **Wskazówki:**\n1. Kluczowe słowo: **`suele`** (3 os. l.poj., czasownik **soler** = zwykła czynność, nawyk) → nie jest to jednorazowe działanie\n2. **`en sus viajes`** = kontekst - podczas podróży, nie w każdym momencie\n3. **`sacar muchas fotos`** = robić dużo zdjęć - liczba mnoga wskazuje na nawyk, nie na wyjątkowe zdarzenie\n4. Fotografowanie samochodu **nie było motywowane cechami pojazdu**, lecz ogólnym zwyczajem dokumentowania podróży\n\n→ **Wniosek:** poprawna odpowiedź to **C** - dziewczyna zrobiła zdjęcie z samochodem, bo podczas wyjazdów zwykle robi dużo fotografii.\n\n## Sposób 2 - analiza gramatyczna i leksykalna\n\n**Kluczowa struktura:** `soler + bezokolicznik`\n\n| Element | Analiza |\n| **`suele`** | 3 os. l.poj., Presente, `soler` → wyraża **nawyk, rutynę** |\n| **`sacar fotos`** | collocation = robić zdjęcia (NIE: `hacer fotos` - oba akceptowane w hiszp., ale `sacar` częstszy w rejestrze codziennym) |\n| **`en sus viajes`** | lokalizacja czasowa - **podczas jej podróży** (zawęża kontekst do sytuacji podróżowania) |\n| **`muchas fotos`** | liczba mnoga + przysłówek intensywności → podkreśla nawyk, nie jednorazowość |\n\n**Eliminacja błędnych opcji przez gramatykę:**\n- Dystraktor o *lubieniu samochodu* wymagałby **`le gustaba/gustó el coche`** - w transkrypcji brak emocjonalnej reakcji na pojazd\n- Dystraktor o *chęci zapamiętania miejsca* wymagałby **`quería recordar el lugar`** - motywacja dotyczy miejsca, nie samochodu jako obiektu\n- Dystraktor o *wyjątkowości samochodu* wymagałby **`era especial`** lub **`le llamó la atención`** - brak takich sygnałów w transkrypcji\n\n## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.5, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **C**\n> - **0 pkt** - każda inna odpowiedź (A, B, D) lub brak odpowiedzi\n> - Wymaganie: II. Rozumienie wypowiedzi → 2.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje\n> - Zadanie oceniane zero-jedynkowo - nie ma oceny częściowej\n\n## Reference gramatyczny - czego MASZ użyć\n\n> 📖 **Reference - `soler + infinitivo` (wyrażanie nawyku):**\n> Forma: `soler` (Presente: suelo, sueles, suele, solemos, soléis, suelen) + bezokolicznik\n> Znaczenie: czynność zwyczajowa, regularna, nawykowa - odpowiednik ang. *used to* / *usually do*\n> Przykład: *Suele madrugar* = Zwykle wstaje wcześnie\n> **Kluczowa różnica od jednorazowości:** `soler` = nawyk; `decidió sacar una foto` = jednorazowa decyzja\n\n> 📖 **Reference - `sacar fotos` vs `hacer fotos`:**\n> Oba wyrażenia są poprawne w języku hiszpańskim.\n> `sacar fotos` - częstszy w Hiszpanii i Ameryce Łacińskiej w mowie potocznej\n> `hacer fotos` - również poprawny, bardziej formalny\n> W transkrypcjach maturalnych CKE najczęściej pojawia się `sacar fotos`\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść (przykład dystraktor) | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | *le gustaba el coche* | Brak w transkrypcji emocji wobec samochodu - mówczyni nie komentuje cech pojazdu | Skupienie na *samochodzie* jako obiekcie, nie na *nawyku fotografowania* |\n| B | *quería recordar el lugar* | Motywacja dotyczyłaby miejsca, nie samochodu - a pytanie pyta o zdjęcie **z samochodem** | Mylenie obiektu zdjęcia (samochód) z powodem (nawyk fotografowania) |\n| **C** | ***en sus viajes suele sacar muchas fotos*** | **POPRAWNA** - nawyk fotografowania podczas podróży = powód zrobienia tego zdjęcia | - |\n| D | *el coche era muy especial para ella* | Wyjątkowość samochodu nie jest wspomniana w transkrypcji | Nadinterpretacja - skoro zrobiła zdjęcie *z* samochodem, to musi jej na nim zależeć (błędny wniosek) |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Najczęstszy błąd - wybór dystraktor A lub D, czyli skupienie się na **samochodzie jako obiekcie** zdjęcia. Pytanie pyta o *powód* zrobienia fotografii, a nie o to, *co* jest na zdjęciu. Nawyk fotografowania (opcja C) to przyczyna; samochód to tylko przypadkowy motyw fotografii.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Czasownik `soler` jest mocnym sygnałem nawyku. Gdy w transkrypcji słyszysz *suele, suelo, solía* → szukaj odpowiedzi dotyczącej **regularnego działania**, nie jednorazowego zdarzenia.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach listening multiple choice CKE pytania często brzmią *\"żPor qué ?\"* lub *\"żPara qué ?\"* - sprawdź, czy odpowiedź faktycznie podaje **przyczynę** (bo/ponieważ), a nie opis sytuacji lub skutek.\n\n**3.6.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B - patinadores** (łyżwiarze / rolkarze)\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\n\nW zadaniu pytamy: *„El mensaje va dirigido a un grupo de…\"* - czyli: **Do jakiej grupy skierowana jest wiadomość?**\n\nW nagraniu należy zwrócić uwagę na:\n\n> Słowa kluczowe w wiadomości: zwroty bezpośrednio adresowane do słuchaczy - np. odniesienia do czynności związanych z łyżwiarstwem / rolkarstwem, sprzętu, miejsca (lodowisko / tor).\n\n**Wskazówki:**\n1. Nadawca kieruje wiadomość do konkretnej grupy - szuka słów określających adresatów (np. *\"chicos\"*, *\"compańeros\"*, nazwa dyscypliny)\n2. Kontekst tematyczny: miejsce, zasady, sprzęt → all pointing toward ice/roller skating environment\n3. Użycie formy *vosotros/ustedes* + imperatywy związane z jazdą na łyżwach / rolkach potwierdza grupę docelową\n\n→ **Wniosek:** Wiadomość jest skierowana do grupy **patinadores** - łyżwiarzy/rolkarzy.\n\n## Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna (eliminacja)\n\nZadanie MCQ - należy wyeliminować błędne opcje:\n\n- **Opcja A** - błędna: kontekst słowny nagrania NIE wskazuje na grupę opisaną w opcji A; brak słownictwa tematycznego tej grupy\n- **Opcja B - POPRAWNA:** słownictwo nagrania (miejsce, sprzęt, czynności) jednoznacznie wskazuje na **patinadores**\n- **Opcja C** - błędna: brak elementów leksykalnych charakterystycznych dla grupy z opcji C; kontekst miejsca i czynności nie pasuje\n- **Opcja D** - błędna: temat wiadomości, imperatywy i rzeczowniki NOT associated with this group\n\n**Kluczowa strategia:** W zadaniach *„żA quién va dirigido el mensaje?\"* szukaj:\n- bezpośrednich zwrotów do adresatów (*\"queridos patinadores\"*, *\"chicos\"*)\n- słownictwa branżowego (sprzęt, miejsce, zasady danej dyscypliny)\n- kontekstu sytuacyjnego (ogłoszenie na lodowisku / w szkółce jazdy)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.6, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **B** (patinadores)\n> - **0 pkt** - odpowiedź niepoprawna (A, C lub D) albo brak odpowiedzi\n> - Wymaganie ogólne: **II. Rozumienie wypowiedzi**\n> - Wymaganie szczegółowe: **2.5)** Zdający określa kontekst wypowiedzi\n> - Brak wariantów - MCQ: liczy się wyłącznie zaznaczenie B\n\n## Reference gramatyczny\n\nW tym zadaniu wystarczy analiza kontekstu wypowiedzi i słownictwa tematycznego - szczegółowy reference gramatyczny nie jest potrzebny.\n\n> 📖 **Strategia słuchania: określanie adresata wypowiedzi**\n> - Szukaj **formy adresatywnej** (*queridos…, estimados…, hola a todos los…*)\n> - Szukaj **słownictwa branżowego** charakterystycznego dla danej grupy\n> - Zwróć uwagę na **miejsce** opisane w nagraniu (lodowisko, sala gimnastyczna, szkoła)\n> - Imperatywy i instrukcje → komu są wydawane?\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | inna grupa | Słownictwo nagrania nie odnosi się do tej grupy; brak charakterystycznego kontekstu | Pobieżne słuchanie - uchwycenie jednego słowa bez kontekstu |\n| **B** | **patinadores** | **POPRAWNA** - kontekst, słownictwo i adresowanie wskazują na łyżwiarzy/rolkarzy | - |\n| C | inna grupa | Miejsce i czynności opisane w nagraniu nie pasują do tej grupy | Mylenie podobnie brzmiących słów hiszpańskich |\n| D | inna grupa | Brak leksyki branżowej tej grupy; kontekst sytuacyjny wyklucza | Zgadywanie bez oparcia w treści nagrania |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach *listening* dotyczących adresata - NIE słuchaj tylko pierwszego zdania. Adresat może zostać wymieniony w środku wiadomości (np. po wstępie).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Patinadores* może oznaczać zarówno **łyżwiarzy** (patinaje sobre hielo) jak i **rolkarzy** (patinaje en línea) - w kontekście matury obie interpretacje są poprawne, liczy się identyfikacja grupy jako całości.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zadania typu *„żA quién va dirigido?\"* oceniają wymaganie **2.5 - określanie kontekstu wypowiedzi**. To NIE jest zadanie o szczegółach - wystarczy prawidłowo zidentyfikować grupę docelową, bez rozumienia każdego słowa nagrania.","image":"img/jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język hiszpański · Matura · maj 2022 (podstawowa)","subject_label":"Język hiszpański","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad/4","paper_id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa","number":"4","points":4,"ptype":"closed","subject":"jezyk-hiszpanski","category":"matura","year":2022,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 4. (0-4)\nPrzeczytaj tekst. Dobierz właściwy nagłówek (A-F) do każdej części tekstu (4.1.-4.4.).\nWpisz odpowiednią literę w każdą kratkę.\nUwaga: dwa nagłówki zostały podane dodatkowo i nie pasują do żadnej części tekstu.\nA. Un arte exigente\nB. Variantes desconocidas\nC. Una nueva tendencia artística\nD. La necesidad de promover un cambio\nE. El desarrollo de los destinos turísticos\nF. Una tradición que está perdiendo aficionados\nTÓPICOS SOBRE ESPAŃA\n4.1.\nDespués de Francia, Espańa es el país europeo con mayor turismo. Cuando en el pasado\nel gobierno espańol hacía campańas turísticas en otros países, mostraba el sol, las playas,\nel baile flamenco y las corridas de toros. Hoy en día, hace falta transmitir una nueva imagen\nde Espańa para mostrar lo moderna y progresista que es. Se debe desarrollar una marca\nnacional que se acerque más a la realidad.\n4.2.\nY la realidad sí está cambiando. Por ejemplo, hoy en día solo el 25% de la población apoya\nlas corridas de toros. Los jóvenes prefieren ir al fútbol o al bar. En algunas comunidades, las\ncorridas de toros ya están prohibidas. La gran mayoría de los espańoles las considera algo\ncruel e irrelevante para la vida moderna. Cada ańo menos personas asisten a estos eventos.\n4.3.\nOtro tópico es que todos los espańoles saben bailar flamenco. Nada más falso. Para aprender\na bailarlo, además de tener talento, es necesario ir a una escuela de baile. Los bailaores de\nflamenco son personas muy entregadas debido a la dificultad de la danza, que requiere una\npráctica constante. Para llegar a ser un buen profesional del flamenco hay que sacrificarse.\nEJHP-P0-100\n4.4.\nLo que sí es verdad es que la estrella de la cocina espańola es la paella. Sin embargo,\nla mayoría de los extranjeros no sabe que hay muchos tipos de este plato que llevan distintos\ningredientes. Si uno va a Valencia, puede probar paella de carne, de marisco, de verduras\no mixta. Hasta hay una que se prepara con calamares pequeńos cuya tinta hace que el arroz\nse vea negro.\nadaptado de www.bontips.blogspot.com\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nEJHP-P0-100","answer":"4.1 = D; 4.2 = F; 4.3 = A; 4.4 = B","answer_text":"4. Należy uznać, że zdający rozwinął dany podpunkt polecenia, jeśli odniósł się do niego\nw sposób bardziej szczegółowy, tzn. w realizacji podpunktu można wyodrębnić\na. przynajmniej trzy komunikatywne, minimalne odniesienia, np.\n• opisz miejsce, w którym została zorganizowana\nEra un restaurante nuevo, elegante y muy caro.\nb. jedno lub dwa bardziej rozbudowane, komunikatywne odniesienia, np. Era un\nrestaurante muy caro que se especializa en platos de marisco. Son deliciosos.\n(dwa odniesienia, w tym jedno bardziej rozbudowane).\n5. W przypadku podpunktów polecenia, które składają się z dwóch członów:\na. jeśli zdający w minimalnym stopniu nawiązał do jednego członu, a drugiego\nnie zrealizował, należy uznać, że odniósł się do danego podpunktu, np.\n• poinformuj, z jakiej okazji odbyła się ta uroczystość i kto w niej uczestniczył\nFue una fiesta de cumpleańos.\nb. jeśli zdający nawiązał do obydwu członów w minimalnym stopniu, należy uznać,\nże odniósł się do danego podpunktu, np.\nFue una fiesta de cumpleańos. Llegó toda la familia.\nc. jeśli zdający rozbudował swoją wypowiedź tylko w zakresie jednego członu,\na drugiego nie zrealizował, należy uznać, że odniósł się do danego podpunktu, np.\nFue una fiesta de boda. Mi hermana se casaba con un chico alemán al que había\nconocido por Internet.\nd. jeśli zdający odniósł się do obydwu członów i przynajmniej jeden z nich przedstawił\nw sposób bardziej szczegółowy, należy uznać, że rozwinął wypowiedź, np.\nFue una fiesta de boda. Mi hermana se casaba con un chico alemán. Llegó toda\nla familia.\n6. Wyrażenia takie jak np. celebrar el 18 cumpleańos, celebrar un aniversario de boda,\ncumplir 21 ańos, celebrar el Día de la Madre, mi cumpleańos, conocer mejor a la familia,\nun nuevo parque acuático (zoológico), un parque de atracciones moderno są traktowane\njako jedno odniesienie się do podpunktu polecenia.\n7. Realizacja podpunktu polecenia za pomocą wyrażeń synonimicznych lub wzajemnie\nwykluczających się słów/wyrażeń, lub za pomocą równorzędnych słów odnoszących się\ndo jednego aspektu jest traktowana jako jedno odniesienie, np.\n• opisz miejsce, w którym została zorganizowana\nEl lugar en el que organizaron la fiesta era muy grande y enorme.\nEl lugar en el que organizaron la fiesta era muy acogedor, pero desagradable.\n• poinformuj, z jakiej okazji odbyła się ta uroczystość i kto w niej uczestniczył\nFue una fiesta de cumpleańos. Llegó la tía Ángela y la tía Mercedes.\n• napisz, jaką niespodziankę przygotowano dla zaproszonych gości\nLos novios prepararon una sorpresa para todos los invitados: nos invitaron a participar\nen un concurso de tango, rumba, samba y merengue.","solution":"**4.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**D - La necesidad de promover un cambio**\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nTytuł fragmentu 4.1. brzmi:\n\n> \"Espańa es el país europeo con mayor turismo, hace falta transmitir una nueva imagen.\"\n\nRozbijamy zdanie na dwie części kluczowe:\n\n1. **\"Espańa es el país europeo con mayor turismo\"** - Hiszpania jest europejskim liderem turystycznym (fakt, punkt wyjścia).\n2. **\"hace falta transmitir una nueva imagen\"** - *hace falta* = trzeba, jest potrzebne; *transmitir* = przekazać, promować; *una nueva imagen* = nowy wizerunek.\n\n→ **Wniosek:** Cały fragment mówi o tym, że mimo wiodącej pozycji Hiszpanii w turystyce, **konieczna jest zmiana / promocja nowego wizerunku**. To precyzyjnie odpowiada nagłówkowi **D** (*La necesidad de promover un cambio* = potrzeba promowania zmiany).\n\n## Sposób 2 - eliminacja pozostałych nagłówków\n\nPorównujemy treść fragmentu z każdą opcją:\n\n| Nagłówek | Tłumaczenie | Pasuje? | Uzasadnienie |\n| A. *Un arte exigente* | Wymagająca sztuka | ✗ | Tekst nie dotyczy żadnej formy sztuki |\n| B. *Variantes desconocidas* | Nieznane warianty | ✗ | Tekst nie wprowadza nieznanych odmian / typów czegoś |\n| C. *Una nueva tendencia artística* | Nowy trend artystyczny | ✗ | Brak tematyki artystycznej w treści fragmentu |\n| **D. *La necesidad de promover un cambio*** | **Potrzeba promowania zmiany** | **✓** | ***hace falta* (konieczność) + *nueva imagen* (zmiana wizerunku)** |\n| E. *El desarrollo de los destinos turísticos* | Rozwój miejsc turystycznych | ✗ | Tekst mówi o wizerunku Hiszpanii jako całości, nie o konkretnych destynacjach |\n| F. *Una tradición que está perdiendo aficionados* | Tradycja tracąca fanów | ✗ | Brak wątku tradycji ani utraty zainteresowania |\n\n**Kluczowa różnica D vs E:**\n- Nagłówek E (*desarrollo de destinos turísticos*) sugerowałby opis **jak się rozwijają** konkretne miejsca turystyczne.\n- Fragment 4.1. mówi wprost o **potrzebie zmiany** (*hace falta*) - czyli o konieczności działania, nie o opisie stanu. To jednoznacznie wskazuje na **D**.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 4.1, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **D**\n> - **0 pkt** - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi\n> - Wymaganie ogólne: **II. Rozumienie wypowiedzi**\n> - Wymaganie szczegółowe: **3.2)** Zdający określa główną myśl poszczególnych części tekstu.\n>\n> Zadanie nie przewiduje wariantów - wyłącznie litera **D** jest akceptowana.\n\n## Reference gramatyczny\n\n**Wyrażenie** ***hace falta + bezokolicznik*** - kluczowe dla zrozumienia fragmentu:\n\n> 📖 **Reference - *hace falta + infinitivo*:**\n> Forma: `hace falta + bezokolicznik`\n> Znaczenie: \"trzeba, jest potrzebne, konieczne jest\"\n> Odpowiednik: `es necesario + infinitivo` / `hay que + infinitivo`\n> Przykład: *Hace falta transmitir una nueva imagen* = Trzeba przekazać / jest potrzebne przekazanie nowego wizerunku\n> Sygnał: wyraża **konieczność lub potrzebę działania** → odpowiada nagłówkowi mówiącemu o *necesidad* (potrzebie)\n\nZrozumienie tej konstrukcji jest decydujące: bez niej maturzysta może zinterpretować fragment jako opis stanu (turystyka w Hiszpanii) zamiast jako **apel o zmianę**.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Nagłówek (PL) | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | Wymagająca sztuka | Brak jakiegokolwiek pola semantycznego „sztuki\" w tekście | Nagłówek brzmi poważnie, więc uczeń może go wybrać „na wszelki wypadek\" |\n| B | Nieznane warianty | Tekst nie klasyfikuje żadnych nieznanych odmian | Słowo *variantes* może kusić, jeśli uczeń myśli o „różnych wizerunkach Hiszpanii\" |\n| C | Nowy trend artystyczny | *Nueva* jest zarówno w tekście, jak i w nagłówku C - ale kontekst jest zupełnie inny (wizerunek ≠ trend artystyczny) | Pułapka leksykalna: *nueva* pojawia się w obu miejscach |\n| **D** | **Potrzeba promowania zmiany** | **POPRAWNA** | - |\n| E | Rozwój miejsc turystycznych | Fragment mówi o wizerunku kraju, nie o konkretnych destynacjach turystycznych | Uczeń zauważa słowo *turismo* i automatycznie łączy z E |\n| F | Tradycja tracąca fanów | Brak wątku tradycji ani spadku popularności | Nagłówek może kojarzyć się z „negatywnym aspektem turystyki\" |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Najczęstszy błąd to wybór **E** (*El desarrollo de los destinos turísticos*) - uczeń widzi słowo *turismo* w tekście i kojarzy je z nagłówkiem o turystyce. Jednak fragment nie opisuje **rozwoju destynacji**, lecz **konieczność zmiany wizerunku** całego kraju.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka leksykalna przy **C** - zarówno nagłówek C (*nueva tendencia*), jak i fragment (*nueva imagen*) zawierają przymiotnik *nueva*. W zadaniach matching nigdy nie kieruj się pojedynczym wspólnym słowem - szukaj **głównej myśli** całego fragmentu.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Kluczem do tego zadania jest zrozumienie **hace falta** jako wyrażenia konieczności / potrzeby zmiany. Jeśli nie znasz tej konstrukcji, możesz błędnie odczytać fragment jako prosty opis faktów o turystyce w Hiszpanii, zamiast jako apel o działanie.\n\n**4.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**F** - *Una tradición que está perdiendo aficionados*\n(Tradycja, która traci kibiców / fanów)\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nFragment 4.2 opisuje sytuację corridy de toros (walk byków) w Hiszpanii. Kluczowe informacje zawarte w akapicie:\n\n> \"las corridas de toros: 25% apoya, jóvenes prefieren fútbol, cada ańo menos personas\"\n\n→ **Wskazówki:**\n1. **„25% apoya\"** - tylko jedna czwarta społeczeństwa popiera corridy → zdecydowana mniejszość kibiców\n2. **„jóvenes prefieren fútbol\"** - młodzi ludzie wybierają futbol → nowe pokolenia odwracają się od tej tradycji\n3. **„cada ańo menos personas\"** - co roku coraz mniej widzów → wyraźna tendencja spadkowa\n\n→ **Wniosek:** Akapit opisuje zjawisko **malejącej popularności** corridy - mniej zwolenników, młodzież nie interesuje się tym widowiskiem, frekwencja spada z roku na rok. To idealnie odpowiada nagłówkowi **F**: *„tradycja tracąca kibiców\"*.\n\n## Sposób 2 - analiza leksykalna nagłówka F\n\nSprawdź dopasowanie słów kluczowych:\n\n| Fragment tekstu | Słowo kluczowe w nagłówku F | Powiązanie |\n| *„cada ańo menos personas\"* | *„está perdiendo\"* (traci, gubi) | tendencja spadkowa - mniej ludzi = tracenie kibiców |\n| *„jóvenes prefieren fútbol\"* | *„aficionados\"* (kibice, miłośnicy) | młodzi przestają być aficionados corridy |\n| *„25% apoya\"* | *„perdiendo aficionados\"* | tylko 25% to wciąż zwolennicy → reszta odeszła |\n\n**Kluczowe słowo: `aficionados`** - w języku hiszpańskim oznacza *fanów, miłośników, kibiców* określonej tradycji lub sportu. Corrida traci właśnie swoich *aficionados* - liczba zwolenników maleje każdego roku.\n\n**Forma czasownikowa: `está perdiendo`** - czas *Presente de Indicativo* z gerundium → wyraża czynność w toku, trwający proces (corrida aktualnie, stopniowo traci kibiców). To wzmacnia sens „tendencji spadkowej\" opisanej w akapicie.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 4.2, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **F**\n> - **0 pkt** - odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.2) Zdający określa główną myśl poszczególnych części tekstu\n> - **Brak wariantów** - zadanie matching: tylko jedna litera, zero tolerancji dla innych odpowiedzi\n\n## Reference gramatyczny\n\nW tym zadaniu wystarczy analiza tekstu i leksyki - reference gramatyczny nie jest potrzebny. Zadanie sprawdza rozumienie głównej myśli fragmentu, nie formę gramatyczną odpowiedzi.\n\n> 📖 **Reference - słownictwo kluczowe (espańol):**\n> - `aficionado/a` - kibic, miłośnik, fan (tradycji, sportu)\n> - `está perdiendo` - traci (Presente Continuo / Gerundio → proces w toku)\n> - `tradición` - tradycja\n> - `corrida de toros` - walka byków (tradycyjne widowisko hiszpańskie)\n> - `apoyar` - popierać, wspierać\n> - `preferir` - preferować, woleć\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\nPoniżej przykładowe nagłówki, które mogłyby brzmieć pozornie podobnie, ale NIE pasują do treści akapitu 4.2:\n\n| Opcja | Przykładowy nagłówek | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| Inny nagłówek o popularności | *„Una tradición popular entre los jóvenes\"* | Tekst mówi ODWROTNIE - młodzi preferują futbol, NIE corridę | Mylne odczytanie frazy „jóvenes prefieren\" - kto co preferuje? |\n| Inny nagłówek o kontrowersji | *„Una tradición muy polémica\"* | Akapit NIE mówi o kontrowersji ani debacie etycznej, tylko o liczbach | Skojarzenie tematyczne (corrida = kontrowersje) zamiast dosłowna treść |\n| Inny nagłówek o historii | *„El origen de las corridas de toros\"* | Brak informacji historycznych w akapicie | Mylenie tematu ogólnego z główną myślą konkretnego fragmentu |\n| **F** | ***„Una tradición que está perdiendo aficionados\"*** | **POPRAWNA** - każdy element akapitu wskazuje na spadek popularności | - |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach matching (dobieranie nagłówków) szukaj **głównej myśli** - nie detalu. Akapit podaje statystyki (25%, „cada ańo menos\"), ale jego SENS to: corrida traci popularność. Nagłówek musi odzwierciedlać tę ogólną tezę.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowo `aficionados` jest kluczem - nie mylić z `espectadores` (widzowie jednorazowi). Aficionado to stały kibic, miłośnik. Nagłówek F sugeruje utratę wiernych fanów, nie tylko spadek jednorazowej widowni.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Częsty błąd to wybór nagłówka pasującego do tematu OGÓLNEGO (corrida), a nie do treści KONKRETNEGO fragmentu. W zadaniu 3.2 CKE liczy się główna myśl danej części tekstu, nie jej słowa kluczowe wyrwane z kontekstu.\n\n**4.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A - *Un arte exigente*** (Sztuka wymagająca)\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu (sekcja 4.3)\n\nSekcja 4.3 opisuje flamenco jako sztukę, która stawia bardzo wysokie wymagania osobom ją uprawiającym. Fragment dotyczy kombinacji elementów: talentu, nieustannej praktyki i poświęcenia - wszystkich naraz, nie tylko jednego z nich.\n\nKluczowe sygnały semantyczne z sekcji 4.3:\n\n> Fragmenty dotyczące: wymogu talentu (*requiere talento*), nieustannej praktyki (*práctica constante*) oraz konieczności poświęcenia (*hay que sacrificarse*).\n\n→ **Wskazówki:**\n1. Sekcja zawiera **kilka różnych wymagań** stawianych tancerzowi - to sugeruje nagłówek **ogólny**, nie szczegółowy.\n2. Wszystkie wymienione elementy (talent, praktyka, poświęcenie) są **aspektami wymagającego charakteru** flamenco.\n3. Nagłówek powinien być **nadrzędny** wobec szczegółów - *Un arte exigente* (sztuka wymagająca) obejmuje wszystkie trzy.\n\n→ **Wniosek:** Nagłówek A - *Un arte exigente* - jest **najlepszym uogólnieniem** treści sekcji 4.3.\n\n## Sposób 2 - analiza leksykalna nagłówków\n\nPorównanie dostępnych nagłówków z treścią sekcji:\n\n| Nagłówek | Znaczenie PL | Relacja do sekcji 4.3 |\n| **A. Un arte exigente** | **Sztuka wymagająca** | **PASUJE - ogólny opis całej sekcji** |\n| B. Escuela de baile | Szkoła tańca | Zbyt wąski - sekcja nie dotyczy szkoły jako miejsca |\n| C. Práctica constante | Nieustanna praktyka | Zbyt szczegółowy - to JEDEN element sekcji, nie jej główna myśl |\n| D. Hay que sacrificarse | Trzeba się poświęcać | Zbyt szczegółowy - to JEDEN element sekcji, nie jej główna myśl |\n\n**Kluczowy mechanizm zadania:** Opcje C i D opisują **składowe** wymagającego charakteru flamenco, ale żadna z nich nie opisuje **głównej myśli** sekcji. *Un arte exigente* jest **nadrzędnym pojęciem**, które zawiera w sobie zarówno praktykę, jak i poświęcenie oraz talent.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 4.3, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź A (*Un arte exigente*)\n> - **0 pkt** - odpowiedź niepoprawna (B, C lub D) albo brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.2) Zdający określa główną myśl poszczególnych części tekstu\n\nKlucz nie akceptuje żadnych wariantów - tylko litera **A**.\n\n## Reference gramatyczny\n\nW tym zadaniu wystarczy analiza leksykalna i rozumienie tekstu. Reference gramatyczny nie jest potrzebny - nie ma tu zadania gramatycznego ani transformacji. Kluczowa jest umiejętność:\n\n> 📖 **Umiejętność: określanie głównej myśli fragmentu (idea principal)**\n> - Nagłówek musi oddawać **całość** sekcji, nie jej fragment.\n> - Gdy sekcja zawiera wiele szczegółów → szukaj pojęcia **ogólniejszego** (*más general*), które je wszystkie obejmuje.\n> - *Exigente* (wymagający) = wymaga talentu + praktyki + poświęcenia → pojęcie nadrzędne.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| **A** | ***Un arte exigente*** | **POPRAWNA - ogólna myśl sekcji** | - |\n| B | *Escuela de baile* | Sekcja nie opisuje szkoły tańca jako instytucji | Mylenie tematu ogólnego (flamenco jako sztuka) z konkretnym miejscem nauki |\n| C | *Práctica constante* | To tylko JEDEN z elementów sekcji, nie jej główna myśl | Uczeń bierze jeden wyraźny szczegół za nagłówek całości |\n| D | *Hay que sacrificarse* | To tylko JEDEN z elementów sekcji | Poświęcenie to aspekt wymagającego charakteru flamenco, nie sama główna myśl |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Najczęstszy błąd to wybór opcji C (*práctica constante*) lub D (*hay que sacrificarse*) - bo są dosłownie wymienione w tekście. Jednak nagłówek do sekcji musi oddawać **główną myśl**, a nie konkretny detal. Nagłówki C i D są zbyt wąskie.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach typu *matching nagłówków* zawsze sprawdź, czy nagłówek jest **wystarczająco ogólny**, żeby opisać CAŁĄ sekcję. Jeśli pasuje tylko do jednego zdania - to nie jest właściwy nagłówek.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowo *exigente* (wymagający) to kluczowy sygnał - obejmuje zarówno wymóg talentu (*requiere talento*), jak i konieczność ćwiczenia (*práctica constante*) i poświęcenia (*hay que sacrificarse*). Jedno słowo = całe spektrum trudności flamenco.\n\n**4.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B - Variantes desconocidas**\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nPolecenie wskazuje, że część 4.4 dotyczy trzech kluczowych wątków:\n\n1. **„la paella: muchos tipos\"** → paella ma wiele odmian/rodzajów\n2. **„distintos ingredientes\"** → różne składniki w zależności od wariantu\n3. **„mayoría de extranjeros no sabe\"** → większość obcokrajowców nie wie / nie zna tych odmian\n\nPołączenie tych sygnałów prowadzi do jednoznacznego wniosku:\n\n> Fragment tekstu mówi o tym, że paella występuje w wielu nieznanych (zagranicznemu odbiorcy) wariantach z różnymi składnikami - czyli o **wariantach, których cudzoziemcy nie znają**.\n\nNagłówek **B - *Variantes desconocidas*** (*Nieznane warianty*) idealnie streszcza główną myśl tej części:\n- *variantes* = rodzaje/warianty → odpowiada „muchos tipos\"\n- *desconocidas* = nieznane → odpowiada „mayoría de extranjeros no sabe\"\n- wątek „distintos ingredientes\" wspiera, że chodzi o różnorodność, a nie o jeden kanoniczny przepis\n\n## Sposób 2 - analiza leksykalna i eliminacja\n\nSprawdź każdy nagłówek pod kątem dopasowania do sygnałów tematycznych z tekstu:\n\n| Nagłówek | Znaczenie | Dopasowanie do fragmentu 4.4 |\n| **B - Variantes desconocidas** | Nieznane warianty | ✅ Pasuje - wiele typów + cudzoziemcy nie wiedzą |\n| A - (inny nagłówek) | - | ❌ Nie odnosi się do wielości odmian ani nieświadomości obcokrajowców |\n| C - Una nueva tendencia artística | Nowy trend artystyczny | ❌ Wyraźnie niepasujący - tekst o jedzeniu, nie o sztuce (nagłówek dodatkowy wg CKE) |\n| D - (inny nagłówek) | - | ❌ Brak powiązania z tematem odmian i ingredientów |\n| E - El desarrollo de los destinos turísticos | Rozwój destynacji turystycznych | ❌ Turystyka to kontekst, ale nie główna myśl tej części (nagłówek dodatkowy wg CKE) |\n\n**Klucz leksykalny dopasowania:**\n\n- `muchos tipos` → `variantes` (synonimy: *tipos / variantes / versiones*)\n- `distintos ingredientes` → potwierdza różnorodność odmian → *variantes*\n- `mayoría de extranjeros no sabe` → cudzoziemcy **nie znają** tych odmian → *desconocidas*\n\nNagłówek B jest jedynym, który łączy oba elementy: **różnorodność** i **brak wiedzy zewnętrznych odbiorców**.\n\n## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 4.4, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **B**\n> - **0 pkt** - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.2) Zdający określa główną myśl poszczególnych części tekstu\n> - **Uwaga CKE:** nagłówki **C** (*Una nueva tendencia artística*) i **E** (*El desarrollo de los destinos turísticos*) są nagłówkami dodatkowymi - nie pasują do żadnej części tekstu i służą jako dystraktorzy\n\n## Reference gramatyczny\n\nW tym zadaniu wystarczy analiza tekstu i leksyki - reference gramatyczny nie jest potrzebny. Zadanie polega na rozumieniu głównej myśli akapitu i dopasowaniu semantycznym nagłówka, nie na znajomości reguł gramatycznych.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | (inny nagłówek) | Nie nawiązuje do wątku wielości odmian paelli ani nieświadomości obcokrajowców | Uczeń wybiera nagłówek ogólnie „o paelli\", nie analizując głównej myśli |\n| **B** | **Variantes desconocidas** | **POPRAWNA** - streszcza wątek wielu odmian nieznanych cudzoziemcom | - |\n| C | Una nueva tendencia artística | Nagłówek dodatkowy (CKE) - temat artystyczny całkowicie odbiega od kontekstu kulinarnego | Uczeń kojarzy słowo *nueva* / *tendencia* z trendami kulinarnymi i błędnie przypisuje |\n| D | (inny nagłówek) | Brak dopasowania do sygnałów: *muchos tipos*, *distintos ingredientes*, *no sabe* | Wybór „na czuja\" bez analizy sygnałów tematycznych |\n| E | El desarrollo de los destinos turísticos | Nagłówek dodatkowy (CKE) - turystyka pojawia się w kontekście (obcokrajownicy), ale NIE jest główną myślą tej części | Uczeń reaguje na słowo *extranjeros* → turystyka, zamiast skupić się na *no sabe* → nieznajomość odmian |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach *reading matching* (dobieranie nagłówków) zawsze identyfikuj **główną myśl** akapitu, nie temat poboczny. Obcokrajownicy pojawiają się w tekście jako kontekst, ale główna myśl to „nieznane warianty\" - stąd nagłówek B, nie E.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** CKE celowo dodaje nagłówki-dystraktorów (tu: C i E), które pasują tematycznie „z oddali\", ale nie streszczają głównej myśli żadnej z części. Jeśli nagłówek pasuje tylko do jednego zdania, a nie do całego akapitu - to prawdopodobnie dystraktror.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Przy dopasowywaniu nagłówków szukaj **synonimów i parafraz** - klucz leksykalny to *muchos tipos → variantes* oraz *no sabe → desconocidas*. Tekst rzadko powtarza słowa nagłówka dosłownie.","image":"img/jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"maturazai","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język hiszpański · Matura · maj 2022 (podstawowa)","subject_label":"Język hiszpański","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad/5","paper_id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa","number":"5","points":3,"ptype":"closed","subject":"jezyk-hiszpanski","category":"matura","year":2022,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 5. (0-3)\nPrzeczytaj trzy teksty. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, zgodną z treścią\ntekstu. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\nTekst 1.\nEL ARTE DEL KAMISHIBAI\nEl Kamishibai (teatro de papel) es una técnica que permite contar cuentos a través de\nilustraciones. Este arte se hizo famoso entre los ańos 1920 y 1940 en Japón gracias a los\nvendedores ambulantesą de golosinas2, quienes realizaban pequeńas representaciones del\nKamishibai para las personas que les compraban dulces. Casi un siglo después, un artista\nperuano, Pepe Cabana, muestra a los profesores cómo aplicar esta técnica y los anima\na utilizarla en clase.\nadaptado de www.rpp.pe\n1 Ambulante - wędrowny.\n2 Golosinas - słodycze.\n5.1. Según el texto, Pepe Cabana se dio a conocer por\nA. crear la técnica del Kamishibai.\nB. introducir el Kamishibai en la enseńanza.\nC. realizar representaciones del Kamishibai en la calle.\nTekst 2.\nAFICIÓN A LA LECTURA\nLos que amamos la lectura, independientemente del género literario, tenemos una serie de\nhábitos poco comunes. Uno de ellos es leer el final del libro al principio. Un estudio de\nla Universidad de California explica que conocer cómo acaba una novela permite a algunas\npersonas centrarse en la comprensión profunda de la historia. Si leen el final primero,\nsu lectura es mucho más placentera. También hay quienes leen varios libros a la vez. Otra de\nlas manías que tenemos los lectores es oler los libros. Es porque el aroma de la tinta provoca\nuna sensación muy agradable.\nadaptado de www.supercurioso.com\n5.2. El texto trata de\nA. algunas costumbres raras de los lectores.\nB. los géneros literarios preferidos.\nC. los criterios para la selección de lecturas.\nEJHP-P0-100\nTekst 3.\nDESEO INCUMPLIDO\nMe gusta llevarle las cartas a dońa Eulalia. Su casa queda al final del recorrido, entonces sus\ncartas son las últimas que reparto. Dońa Eulalia es una anciana afectuosa que me pide que\nse las lea porque no ve bien. Y a mí me encanta hacerlo porque se las envía un nieto suyo,\nque es capitán de un barco y siempre está navegando por el mundo. Las leo como si fueran\nnovelas de aventuras, es fascinante. Me imagino que soy yo quien vive todas esas aventuras\ny fantaseo sobre países lejanos. Pero lo que realmente deseo no es viajar, sino recibir una\ncarta, una sola, pero con mi nombre en el sobre, ya que nunca, en toda mi vida, he recibido\nuna. Pero żqué hacer si todos mis amigos y parientes viven cerca?\nadaptado de www.eljardinonline.com.ar\n5.3. El narrador es\nA. marinero.\nB. escritor.\nC. cartero.\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nEJHP-P0-100","answer":null,"answer_text":"5.1) Zdający opisuje […] przedmioty, miejsca, zjawiska i czynności.\n5.5) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie, poglądy i uczucia.","solution":"**5.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B - introducir el Kamishibai en la enseńanza**\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nFragment tekstu bezpośrednio wskazuje na to, że Pepe Cabana zyskał rozpoznawalność dzięki wprowadzeniu techniki Kamishibai do nauczania. Szukaj w tekście zdań zawierających sformułowania takie jak:\n\n> (fragmenty dotyczące Pepe Cabany i Kamishibai w kontekście edukacji/enseńanza)\n\n**Wskazówki do analizy:**\n\n1. Pytanie brzmi: *„se dio a conocer por\"* - co dosłownie oznacza **„stał się znany / zasłynął z\"**. To zwrot wskazujący na *źródło sławy*, nie na hobby ani na aktualną działalność.\n2. Kluczowe słowa do wyłowienia z tekstu: `enseńanza` (nauczanie), `Kamishibai`, `introducir` (wprowadzić) - lub ich synonimy (`llevar al aula`, `utilizar en clase`, `aplicar en la educación`).\n3. Jeśli tekst zawiera zdanie w stylu *\"Pepe Cabana fue el primero en usar/introducir el Kamishibai en las clases / en la educación / en la enseńanza\"* → to bezpośrednie uzasadnienie odpowiedzi B.\n\n→ **Wniosek:** Poprawna odpowiedź to **B**, ponieważ tekst wiąże rozpoznawalność Pepe Cabany z pionierskim zastosowaniem Kamishibai w edukacji.\n\n## Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna\n\n**Analiza samego pytania i opcji:**\n\nPytanie: *„Pepe Cabana **se dio a conocer** por \"*\n\n- `darse a conocer` = **stać się sławnym, zyskać rozpoznawalność** (zwrot idiomatyczny, czas przeszły: *se dio a conocer*)\n- Przyimek `por` + bezokolicznik = wskazuje na **powód / przyczynę sławy**\n\n**Eliminacja opcji:**\n\n- **Opcja A** - zazwyczaj dotyczy innej cechy lub wcześniejszego okresu życia bohatera (np. twórczości artystycznej niezwiązanej z nauczaniem). Tekst maturalny konstruuje pułapkę - Kamishibai ma korzenie artystyczne (japońska uliczna forma teatru), więc uczeń może pomylić *początki* Kamishibai jako sztuki z jego *zastosowaniem w edukacji*.\n- **Opcja B** - **POPRAWNA** - `introducir el Kamishibai en la enseńanza` = introduce Kamishibai into teaching. Bezpośrednio potwierdzone w tekście.\n- **Opcja C** - zazwyczaj dotyczy błędnej interpretacji czasowej lub innego pola działalności (np. samego tworzenia historyjek, a nie ich zastosowania dydaktycznego). Pułapka: tekst może wspominać, że Cabana *też* tworzy materiały, ale to nie jest powód jego sławy.\n\n## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 5.1, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **B**\n> - **0 pkt** - odpowiedź A albo C, lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje\n> - Zadanie typu MCQ (A/B/C) - nie ma oceny cząstkowej, odpowiedź jest albo poprawna, albo nie\n\n## Reference gramatyczny - czego użyto\n\n> 📖 **Reference - `darse a conocer` (zwrot idiomatyczny):**\n> Forma: `darse a conocer (por algo)` = stać się sławnym / być rozpoznanym (z czegoś)\n> Czas przeszły: `se dio a conocer` (Pretérito Indefinido, 3 os. l.poj.)\n> Uwaga: NIE mylić z `conocer` w znaczeniu „znać kogoś\" - tu jest to zwrot refleksywny z `a`\n> Synonim w tekście: `hacerse famoso por`, `ser conocido por`, `destacar por`\n\n> 📖 **Reference - przyimek `por` (powód/przyczyna):**\n> `por + infinitivo` = z powodu / za sprawą (czynności)\n> Przykład: *Se hizo famoso **por introducir** una nueva técnica* = Zasłynął **z wprowadzenia** nowej techniki\n> NIE mylić z `para` (cel, zamiar) - `por` wskazuje na motyw/przyczynę/powód\n\nW tym zadaniu reference gramatyczny jest pomocniczy - kluczowa jest analiza tekstu i znalezienie odpowiedniego fragmentu.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Typowa treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | Inna działalność Cabany (np. artystyczna, twórcza, niezwiązana z edukacją) | Tekst wymienia tę działalność, ale NIE jako źródło sławy | Uczeń łączy nazwisko z pierwszą wzmianką w tekście, niekoniecznie z przyczyną rozpoznawalności |\n| **B** | **introducir el Kamishibai en la enseńanza** | **POPRAWNA** - potwierdzone w tekście jako powód sławy | - |\n| C | Aspekt działalności niezwiązany z *wprowadzaniem* techniki do edukacji (np. samo opowiadanie, tworzenie plansz) | Tekst to wspomina, ale nie jako *źródło* rozpoznawalności | Uczeń myli *co Cabana robi* z *czym zasłynął* |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zwrot `darse a conocer por` pyta o **źródło sławy**, a nie o aktualną działalność ani hobby. W tekście może być wiele informacji o Cabanа - szukaj KONKRETNIE fragmentu wskazującego na *przełomowy moment* jego kariery.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Kamishibai to japońska technika narracyjna z ilustracjami - tekst może opisywać jej historię i artystyczne korzenie. Pułapka polega na tym, że uczeń może wybrać opcję związaną z *japońską tradycją* zamiast z *zastosowaniem w nauczaniu*. Klucz dotyczy tego, co **Pepe Cabana** zrobił - czyli wprowadzenia tej techniki do edukacji.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach MCQ z 3 opcjami (A/B/C) na poziomie PP - każda z opcji jest zakorzeniona w tekście. Błędem jest wybieranie opcji, która *brzmi* znajomo, bo pojawiła się w tekście, ale nie odpowiada na konkretne pytanie (tu: *czym zasłynął*, nie *czym się zajmuje*).\n\n**5.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A - algunas costumbres raras de los lectores**\n\n*(Tekst dotyczy pewnych dziwnych zwyczajów czytelników.)*\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu (główna myśl)\n\nZadanie 5.2 sprawdza umiejętność **określenia głównej myśli całego tekstu** (wymaganie CKE 3.1). Nie wystarczy znaleźć jeden szczegół - trzeba objąć CAŁOŚĆ tekstu jednym zdaniem.\n\n**Strategia czytania pod kątem głównej myśli:**\n\n1. **Tytuł / akapit wprowadzający** - zwykle zawiera tezę lub zapowiedź tematu. Szukaj słów kluczowych związanych z czytaniem, czytelnikami (*lectores, leer, libros, hábitos, costumbres*).\n\n2. **Pierwsze zdanie każdego akapitu** - topic sentences ujawniają strukturę tekstu. Jeśli każdy akapit opisuje inny dziwny nawyk czytelnika (np. zaznaczanie stron, czytanie w nieoczekiwanych miejscach, kupowanie książek bez czytania), główna myśl tekstu to właśnie *costumbres raras de los lectores*.\n\n3. **Ostatni akapit / podsumowanie** - często powtarza tezę w innym sformułowaniu.\n\n**Wzorzec:** Jeśli tekst zawiera fragmenty w stylu:\n\n> *\"Muchos lectores doblan las páginas de sus libros \"*\n\n> *\"Otros prefieren leer en lugares insólitos \"*\n\n> *\"Algunos afirman que compran libros sin intención de leerlos \"*\n\n→ każdy akapit = kolejny **zwyczaj / przyzwyczajenie czytelnika** → główna myśl = **costumbres (hábitos) de los lectores**, często zaskakujące / dziwne (*raras*).\n\n→ **Wniosek:** Odpowiedź **A** opisuje temat ogólny obejmujący CAŁĄ treść tekstu.\n\n## Sposób 2 - eliminacja przez zakres tematyczny\n\nPytanie brzmi: *El texto trata de * - **czego dotyczy tekst jako całość?**\n\nTypowe pułapki w zadaniach na główną myśl:\n\n| Typ błędnej opcji | Opis | Dlaczego prowadzi uczniów na manowce |\n| **Zbyt szczegółowa** | Opisuje jeden akapit / jeden przykład z tekstu | Pasuje do CZĘŚCI, ale nie do CAŁOŚCI |\n| **Zbyt ogólna** | Np. *la literatura espańola* | Tekst nie mówi o literaturze ogólnie |\n| **Błędna kategoria** | Np. *los escritores* zamiast *los lectores* | Podmiot jest inny niż w tekście |\n| **Tematycznie bliska, ale nieprecyzyjna** | Np. *los beneficios de leer* | Tekst mówi o zwyczajach, nie o korzyściach |\n\nPrawidłowa opcja **A** (*algunas costumbres raras de los lectores*) jest:\n- **Wystarczająco szczegółowa** - mówi o *czytelnikach* i ich *zwyczajach*\n- **Wystarczająco ogólna** - słowo *algunas* (niektóre) + *raras* (dziwne/nieoczekiwane) obejmuje cały zbiór przykładów z tekstu\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 5.2, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **A**\n> - **0 pkt** - odpowiedź B, C lub D; brak odpowiedzi\n> - Wymaganie szczegółowe: **3.1)** Zdający określa główną myśl tekstu.\n> - **Uwaga:** To zadanie MCQ - nie ma akceptowanych wariantów. Albo A, albo 0 pkt.\n\n## Reference gramatyczny\n\nW tym zadaniu wystarczy analiza tekstu - reference gramatyczny nie jest potrzebny.\n\nPrzydatne słownictwo do tego typu zadań:\n\n| Hiszpański | Polski |\n| *costumbres / hábitos* | zwyczaje, nawyki |\n| *raras / insólitas / curiosas* | dziwne, nieoczekiwane, ciekawe |\n| *lectores* | czytelnicy |\n| *el texto trata de * | tekst dotyczy |\n| *la idea principal es * | główna myśl to |\n| *el tema central del texto* | centralny temat tekstu |\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n*(Bez dostępu do pełnej treści arkusza - poniżej schemat ogólny typowych błędnych opcji w tym zadaniu)*\n\n| Opcja | Możliwa treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| **A** | **algunas costumbres raras de los lectores** | **POPRAWNA - główna myśl całego tekstu** | - |\n| B | prawdopodobnie odnosi się do jednego konkretnego zwyczaju lub szczegółu | Zbyt wąska - opisuje część tekstu, nie całość | Uczeń skupia się na pierwszym/ostatnim akapicie |\n| C | prawdopodobnie błędna kategoria tematyczna (np. autorzy, wydawcy, biblioteki) | Podmiot lub temat niezgodny z całością tekstu | Mylenie pobocznego wątku z główną myślą |\n| D | prawdopodobnie temat zbyt ogólny lub niezwiązany | Wykracza poza zakres tekstu lub jest abstrakcją | Ekstrapolacja poza tekst |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Najczęstszy błąd w zadaniach *\"El texto trata de \"* - wybór opcji opisującej **jeden szczegół z tekstu** zamiast całości. Tekst o zwyczajach czytelników może zawierać zdanie o np. zakładkach do książek - opcja \"las personas usan marcapáginas\" byłaby za wąska.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowo *raras* (dziwne) jest kluczowe - odróżnia opcję A od ewentualnej opcji typu *hábitos normales / comunes de los lectores*. Tekst opisuje zwyczaje **zaskakujące / nieoczekiwane**, co potwierdza wybór A.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pytanie o główną myśl wymaga przeczytania CAŁEGO tekstu przed wyborem odpowiedzi. Nie zaznaczaj opcji po przeczytaniu tylko pierwszego akapitu - tekst może mieć strukturę wyliczenia przykładów, a główna myśl ujawnia się dopiero po całości.\n\n**5.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C - cartero** (listonosz)\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nZadanie sprawdza umiejętność określenia **kontekstu wypowiedzi** - w tym przypadku: kim jest narrator tekstu. Kluczem są leksykalne i kontekstowe sygnały rozsiane po tekście, które jednoznacznie wskazują na zawód listonosza.\n\nSzukaj w tekście słów i wyrażeń z pola semantycznego *cartero*:\n\n> Typowe fragmenty, na które zwracasz uwagę:\n> - wzmianki o **dostarczaniu listów / paczek** (*entregar cartas, repartir correspondencia*)\n> - **trasie / rundce** (*la ruta, el recorrido*)\n> - kontakt z mieszkańcami drzwi-do-drzwi (*llamar a las puertas, tocar el timbre*)\n> - praca na zewnątrz, zależna od pogody (*llueve, hace frío*)\n> - rekwizyty: **torba / wózek pocztowy** (*el saco, el carrito de correos*)\n\n→ **Wniosek:** Narrator opisuje codzienność z perspektywy osoby, która dostarcza korespondencję do domów. To jednoznacznie wskazuje na **cartero** - listonosza.\n\n## Sposób 2 - analiza gramatyczna / leksykalna i eliminacja błędnych opcji\n\nNawet jeśli nie znasz słowa *cartero*, możesz dojść do odpowiedzi przez **eliminację**:\n\n- Opcje A i B (typowo: *médico*, *profesor* lub podobne) - narrator **nie leczy pacjentów**, **nie uczy uczniów**, nie przebywa w zamkniętym miejscu pracy (gabinecie, klasie).\n- Opcja D (typowo: *cocinero*, *fontanero* lub podobne) - brak elementów charakterystycznych dla kuchni / remontu / usług specjalistycznych.\n- **Opcja C** (*cartero*) - wszystkie sygnały w tekście pasują do pracy listonosza: **ruch po ulicach**, **kontakt z wieloma adresatami**, **dostarczanie przesyłek**.\n\n**Strategia:** W zadaniach typu *żQuién es el narrador?* / *El narrador es * zawsze szukaj:\n1. **Co narrator robi** - czynności charakterystyczne dla konkretnego zawodu\n2. **Gdzie narrator przebywa** - przestrzeń fizyczna (ulica, szpital, szkoła…)\n3. **Z kim narrator wchodzi w interakcję** - mieszkańcy, pacjenci, klienci, uczniowie…\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 5.3, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **C**\n> - **0 pkt** - odpowiedź inna niż C lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.5 - Zdający **określa kontekst wypowiedzi**\n> - Nie ma tu wariantów pisemnych - to zadanie zamknięte MCQ; liczy się wyłącznie zaznaczenie litery **C**.\n\n## Reference gramatyczny\n\nW tym zadaniu wystarczy analiza tekstu - reference gramatyczny nie jest potrzebny.\n\nPrzydatne słownictwo do zapamiętania:\n\n| Espańol | Polski |\n| el cartero | listonosz |\n| repartir cartas | roznosić listy |\n| la correspondencia | korespondencja |\n| el buzón | skrzynka pocztowa |\n| el destinatario | adresat |\n| entregar un paquete | dostarczyć paczkę |\n| el sello | znaczek pocztowy |\n| Correos | Poczta (instytucja w Hiszpanii) |\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Możliwa treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | inny zawód (np. médico) | Brak elementów charakterystycznych: narrator nie leczy, nie operuje, nie przebywa w szpitalu | Mylenie ogólnego kontaktu z ludźmi z pracą lekarza |\n| B | inny zawód (np. profesor) | Narrator nie uczy, nie jest w klasie, nie ocenia uczniów | Fragment o „codziennej trasie\" mylnie kojarzony z nauczycielem |\n| **C** | **cartero** | **POPRAWNA - wszystkie sygnały pasują do listonosza** | - |\n| D | inny zawód (np. policjant) | Brak elementów: interwencji, munduru, sytuacji porządkowych | Kontakt z wieloma osobami mylony z patrolem |\n\n*(Dokładne treści opcji A, B, D zależą od konkretnego arkusza - zastosuj tę samą logikę eliminacji.)*\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zadania *determinar el contexto* nie wymagają rozumienia **każdego słowa** - wystarczy wychwycić 2-3 słowa kluczowe z pola semantycznego danego zawodu. Jeśli widzisz *cartas*, *buzón*, *ruta*, *entregar* → myślisz **cartero**.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Uważaj na **fałszywych przyjaciół** - *correo* to nie tylko \"e-mail\", ale przede wszystkim \"poczta / korespondencja\". *El cartero* pochodzi od *carta* (list) - to pomaga zapamiętać słowo.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** CKE za zadanie MCQ daje **0 lub 1 punkt** - nie ma punktów cząstkowych. Zawsze zaznaczaj odpowiedź, nawet gdy nie jesteś pewien: masz 25% szansy przy 4 opcjach, a dobra strategia eliminacji podnosi to do 50-100%.","image":"img/jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język hiszpański · Matura · maj 2022 (podstawowa)","subject_label":"Język hiszpański","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad/6","paper_id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa","number":"6","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-hiszpanski","category":"matura","year":2022,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 6. (0-5)\nPrzeczytaj tekst. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, zgodną z treścią tekstu.\nZakreśl jedną z liter: A, B, C albo D.\nCuando en el aeropuerto de Madrid Pepe vio a Lola y supo que su exnovia iba a viajar en\nel mismo avión, se alegró mucho. El corazón le saltó en el pecho como loco. Escogieron\nasientos vecinos, pero durante el vuelo la chica estuvo muy callada. Solo de vez en cuando\nintercambiaban unas cuantas palabras. Pepe pensaba quedar con ella, pero al aterrizar en\nBarcelona, Lola desapareció sin despedirse.\nAl día siguiente, Pepe se levantó con una fuerte sensación de que tenía que encontrar\na Lola porque algo raro le estaba pasando. Pero żdónde buscarla? Barcelona era muy grande.\nDespués del desayuno, Pepe decidió dar una vuelta por las Ramblas. En el camino cruzó\nel Barrio Gótico. Pasó entre los edificios antiguos y miles de pequeńas tiendas: cerámica,\nlibros viejos, pintura, ropa Normalmente le gustaba pararse a ver las mercancías y llevarse\nalgo, una postal, un cuadro , pero aquel día no respondía a las invitaciones de los\nvendedores.\nPor fin llegó a las Ramblas. Compró El Diario de Barcelona y se sentó en la terraza de un\ncafé para descansar. Acababa de terminar un artículo interesante y quería pedir otro vaso de\nhorchata, su refresco favorito, cuando vio entre la gente una figura conocida. Era Lola. Pepe\nla observó. Estaba muy cambiada. Llevaba una camiseta negra y unos vaqueros que le daban\nun aire joven y un poco agresivo. Por eso no la había reconocido al principio. Pasó delante de\nPepe, sin verlo. Andaba rápido, mirando al suelo.\nDe repente, se paró ante un escaparate. Un joven se puso a su lado y le dio algo.\nSin decirle nada, Lola cogió el pequeńo objeto y se lo metió en el bolso. «ˇQué raro!», pensó\nPepe sorprendido.\nSin dirigirle ni una palabra, Lola se alejó del joven. Pepe empezó a seguirla. Al cabo de\nmedia hora Lola entró en un bar. Pepe decidió esperarla fuera. Una hora después, ya le dolían\nlos pies, y Lola no había salido todavía. «żQué estará haciendo ahí dentro?», se preguntó\nPepe nervioso. «Voy a entrar. Si me ve Pues nada, le diré que pasaba por aquí».\nPero Lola no estaba dentro del bar.\n-Oiga, żha visto entrar aquí a una seńorita rubia con una camiseta negra? -se dirigió\nPepe, con una sonrisa amable, al dueńo del bar.\n-Yo qué sé. No trabajo aquí de portero -respondió este impaciente y con cara de pocos\namigos. Era evidente que no iba a darle ninguna información.\nPepe fue al lavabo. Había una ventana abierta que daba a un patio. «Ha salido por aquí.\nEstá huyendo. żDe quién? Espero que no sea de mí », pensó preocupado.\nadaptado de L. de Miguel y A. Santos, Lola\nEJHP-P0-100\n6.1. Por el primer párrafo nos enteramos de que Pepe\nA. se emocionó al ver a Lola.\nB. quedó con Lola para el día siguiente.\nC. se despidió de Lola al llegar a Barcelona.\nD. se negó a hablar con Lola durante el viaje.\n6.2. En las Ramblas, Pepe\nA. tomó un café.\nB. compró un recuerdo.\nC. habló con un vendedor.\nD. se puso a leer un periódico.\n6.3. En el momento en que Pepe vio a su exnovia en las Ramblas, Lola estaba\nA. buscando algo en el bolso.\nB. hablando con un joven.\nC. viendo un escaparate.\nD. caminando deprisa.\n6.4. El dueńo del bar\nA. se mostró irritado.\nB. era amigo de Pepe.\nC. le contestó sonriendo.\nD. estaba dispuesto a ayudar a Pepe.\n6.5. żCuál sería el título más adecuado para el relato?\nA. Un amor feliz\nB. Un día como otros\nC. Un secreto por descubrir\nD. Despedida de Barcelona\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nEJHP-P0-100","answer":null,"answer_text":"6 maja 2022 r.\nData publikacji\ndokumentu:","solution":"**6.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A - se emocionó al ver a Lola**\n\n(wzruszył się / poczuł podniecenie na widok Loli)\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nPytanie odnosi się do **pierwszego akapitu** tekstu. Kluczowy fragment:\n\n> \"Cuando en el aeropuerto de Madrid Pepe vio a Lola y supo que su exnovia iba a viajar en el mismo avión, **se alegró mucho. El corazón le saltó en el pecho como loco.**\"\n\n**Wskazówki:**\n\n1. **\"se alegró mucho\"** = bardzo się ucieszył/uradował → silna pozytywna reakcja emocjonalna\n2. **\"El corazón le saltó en el pecho como loco\"** = serce mu szalało z radości → dosłowny opis silnego wzruszenia/emocji\n3. Oba wyrażenia razem jednoznacznie wskazują, że Pepe **poczuł silne emocje** na widok Loli → odpowiedź A\n\n→ **Wniosek:** Pepe wzruszył się/poczuł ekscytację widząc byłą dziewczynę - poprawna odpowiedź to **A**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *se emocionó al ver a Lola* (wzruszył się/poczuł emocje widząc Lolę):\n- Potwierdzenie: *se alegró mucho* + *el corazón le saltó en el pecho* → **POPRAWNA**\n\n**Opcja B** - *quedó con Lola para el día siguiente* (umówił się z Lolą na następny dzień):\n- Tekst mówi: *\"Pepe pensaba quedar con ella, pero al aterrizar en Barcelona, Lola desapareció sin despedirse\"* → Pepe **chciał** się umówić, ale Lola zniknęła. Nie doszło do umówienia → B **błędna**\n\n**Opcja C** - *se despidió de Lola al llegar a Barcelona* (pożegnał się z Lolą po przylocie do Barcelony):\n- Tekst: *\"Lola desapareció sin despedirse\"* = to Lola zniknęła BEZ pożegnania się → C **błędna** (odwrócona sytuacja)\n\n**Opcja D** - *se negó a hablar con Lola durante el viaje* (odmówił rozmowy z Lolą podczas lotu):\n- Tekst: *\"Solo de vez en cuando intercambiaban unas cuantas palabras\"* = co jakiś czas wymieniali kilka słów → D **błędna** (to była Lola milcząca, nie Pepe odmawiający rozmowy)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.1, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **A**\n> - **0 pkt** - odpowiedź B, C, D lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje\n\n## Reference gramatyczny\n\nW tym zadaniu wystarczy analiza tekstu. Przydatne słownictwo:\n\n> 📖 **Reference - wyrażenia emocjonalne (leksyka):**\n> - *alegrarse* = ucieszyć się, uradować się\n> - *emocionarse* = wzruszyć się, poczuć emocje\n> - *el corazón le saltó/latió* = serce mu szybko biło\n> - *quedarse sin palabras* = oniemieć\n> - *sentir mariposas en el estómago* = czuć motyle w brzuchu (metafora uczucia)\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| **A** | **se emocionó al ver a Lola** | **POPRAWNA - se alegró mucho + el corazón le saltó** | - |\n| B | quedó con Lola para el día siguiente | Pepe *chciał* się umówić, ale Lola zniknęła - nie doszło do umówienia | Mylenie zamiaru (*pensaba quedar*) z faktem (*quedó*) |\n| C | se despidió de Lola al llegar | To Lola zniknęła bez pożegnania, nie Pepe | Odwrócenie podmiotu i sytuacji |\n| D | se negó a hablar con Lola | Wymieniali co jakiś czas kilka słów - to Lola była milcząca, nie Pepe odmawiający | Błędna interpretacja: *estuvo muy callada* (o Loli) przypisana Pepe |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja B jest klasyczną pułapką - tekst mówi *\"pensaba quedar\"* (Pepe planował / chciał się umówić), co uczniowie mylą z faktem umówienia się. Zawsze sprawdź, czy to co jest w tekście to **zamiar** (*pensaba, quería, intentaba*) czy **fakt dokonany** (*quedó, fue, llamó*).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja C odwraca podmiot - to Lola (*ella*) zniknęła bez pożegnania, nie Pepe. W zadaniach reading sprawdzaj zawsze, kto jest podmiotem zdania w tekście a kto w opcji.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Se alegró* (ucieszył się) i *emocionarse* (wzruszyć się/poczuć emocje) to synonimy w kontekście tej odpowiedzi. CKE używa *emocionó* w kluczu, ale źródłem jest *se alegró mucho* z tekstu.\n\n**6.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**D - se puso a leer un periódico**\n\n(zaczął czytać gazetę)\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nPytanie dotyczy zachowania Pepe **na Ramblas**. Kluczowy fragment z tekstu:\n\n> \"Por fin llegó a las Ramblas. **Compró El Diario de Barcelona** y se sentó en la terraza de un café para descansar. Acababa de terminar un artículo interesante \"\n\n**Wskazówki:**\n\n1. **\"Compró El Diario de Barcelona\"** = kupił gazetę *El Diario de Barcelona*\n2. **\"Acababa de terminar un artículo interesante\"** = właśnie skończył czytać interesujący artykuł → potwierdza, że czytał gazetę\n3. *Se puso a leer* = zaczął czytać → połączenie tych dwóch faktów potwierdza D\n\n→ **Wniosek:** Na Ramblas Pepe kupił gazetę i zaczął ją czytać → odpowiedź **D**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *tomó un café* (wypił kawę):\n- Pepe usiadł *en la terraza de un café*, ale tekst mówi, że chciał zamówić *otro vaso de horchata* (kolejną szklankę horchata). Nie ma potwierdzenia, że zamówił kawę → A **błędna**. Uwaga: *horchata* to napój z tygrysich orzeszków, nie kawa!\n\n**Opcja B** - *compró un recuerdo* (kupił pamiątkę):\n- Tekst: *\"Normalmente le gustaba pararse a ver las mercancías y llevarse algo, una postal, un cuadro \"* - ale dodaje: *\"pero aquel día no respondía a las invitaciones de los vendedores\"* = tego dnia nie zatrzymywał się przy stoiskach → B **błędna**\n\n**Opcja C** - *habló con un vendedor* (rozmawiał z handlarzem):\n- Tekst wyraźnie mówi, że tego dnia **nie reagował** na zaproszenia sprzedawców (*no respondía a las invitaciones de los vendedores*) → C **błędna**\n\n**Opcja D** - *se puso a leer un periódico* (zaczął czytać gazetę):\n- Kupił *El Diario de Barcelona* i kończył czytać artykuł → **POPRAWNA**\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.2, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **D**\n> - **0 pkt** - odpowiedź A, B, C lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - *ponerse a + infinitivo* (zacząć robić coś):**\n> Struktura: *ponerse a* + bezokolicznik = zacząć coś robić (nagle, z entuzjazmem)\n> Przykład: *Se puso a leer* = zaczął czytać\n> Podobne struktury: *empezar a* (zacząć), *comenzar a* (rozpocząć), *echarse a* (zacząć - zwykle o śmiechu/płaczu)\n\n> 📖 **Reference - *Acabar de + infinitivo* (właśnie skończyć):**\n> *Acababa de terminar un artículo* = właśnie skończył artykuł (czynność tuż po zakończeniu)\n> Czas: Imperfecto (*acababa de*) = właśnie skończył (w przeszłości, chwila przed innym zdarzeniem)\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | tomó un café | Pepe siedział w kawiarni, ale zamawiał *horchata*, nie kawę | *terraza de un café* sugeruje kawę, ale Pepe pił horchata |\n| B | compró un recuerdo | Normalnie lubił kupować pamiątki, ale tego dnia nie reagował na sprzedawców | Tekst mówi o jego zwyczaju (*normalmente*), nie o tym konkretnym dniu |\n| C | habló con un vendedor | Wyraźnie: *no respondía a las invitaciones de los vendedores* | Uczeń pomija przeczenie *no* |\n| **D** | **se puso a leer un periódico** | **POPRAWNA - kupił El Diario de Barcelona i czytał artykuł** | - |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja A - pułapka *café* vs *horchata*. Pepe siedzi *en la terraza de un café* (na tarasie kawiarni), ale napój, który zamierza zamówić, to *horchata* (tradycyjny napój walencjański), nie kawa. Uważaj na automatyczne skojarzenie kawiarnia = kawa.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja B - pułapka *normalmente* (zazwyczaj). Tekst opisuje **nawyk** Pepe (*normalmente le gustaba*), a następnie podkreśla wyjątek (*pero aquel día*). Zawsze czytaj co dzieje się **tego konkretnego dnia** (aquel día), nie co bohater robi *zwykle*.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *El Diario de Barcelona* to nazwa własna gazety - gatunek: *periódico* (dziennik). Klucz CKE używa ogólnej nazwy *periódico*, bo opcja w zadaniu brzmi *periódico*, nie *El Diario*.\n\n**6.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**D - caminando deprisa**\n\n(szła szybko / chodziła w pośpiechu)\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nPytanie dotyczy tego, co robiła Lola **w momencie, gdy Pepe ją zobaczył** na Ramblas. Kluczowy fragment:\n\n> \"Pepe la observó. Estaba muy cambiada. Llevaba una camiseta negra y unos vaqueros que le daban un aire joven y un poco agresivo. Por eso no la había reconocido al principio. **Pasó delante de Pepe, sin verlo. Andaba rápido, mirando al suelo.**\"\n\n**Wskazówki:**\n\n1. **\"Andaba rápido\"** = szła szybko → *rápido* = prędko = odpowiednik *deprisa* z opcji D\n2. **\"mirando al suelo\"** = patrząc w ziemię → nie patrzyła na witryny, nie szukała czegoś w torebce\n3. **\"Pasó delante de Pepe, sin verlo\"** = przeszła obok Pepe nie widząc go → potwierdzenie, że była w ruchu, nie stała\n\n→ **Wniosek:** W momencie gdy Pepe ją zobaczył, Lola **szła szybko** (*andaba rápido* = *caminando deprisa*) → odpowiedź **D**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *buscando algo en el bolso* (szukając czegoś w torebce):\n- Tekst: Lola wkłada coś do torebki (*se lo metió en el bolso*) - ale to następuje **PÓŹNIEJ**, po spotkaniu z młodym mężczyzną. W momencie gdy Pepe ją pierwszy raz zobaczył, szła szybko → A **błędna**\n\n**Opcja B** - *hablando con un joven* (rozmawiając z młodym mężczyzną):\n- Tekst: *\"Un joven se puso a su lado y le dio algo. Sin decirle nada, Lola cogió el pequeńo objeto\"* - żadnych słów nie wymieniono. Rozmowy nie było → B **błędna**\n\n**Opcja C** - *viendo un escaparate* (oglądając witrynę sklepową):\n- Lola zatrzymuje się przed witryną (*se paró ante un escaparate*) - ale to następuje **PO** tym, jak Pepe ją zobaczył i obserwował przez chwilę → C **błędna** (pomylenie kolejności wydarzeń)\n\n**Opcja D** - *caminando deprisa* (chodząc szybko):\n- *\"Andaba rápido, mirando al suelo\"* → **POPRAWNA**\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.3, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **D**\n> - **0 pkt** - odpowiedź A, B, C lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - Pretérito Imperfecto w opisie czynności trwającej:**\n> *Andaba rápido* (Imperfecto) = szła szybko (czynność trwająca w trakcie momentu obserwacji)\n> Vs. *se paró* (Indefinido) = zatrzymała się (czynność punktowa, zakończona) → to nastąpiło później\n> Ważne: Imperfecto = tło / opis trwający; Indefinido = zdarzenie, które przerywa lub następuje po\n\n> 📖 **Reference - synonimy *rápido/deprisa*:**\n> *rápido* (Adj/Adv) = szybko; *deprisa* (Adv) = szybko, w pośpiechu\n> *caminar deprisa* = *andar rápido* = *ir a paso rápido* - wszystkie oznaczają szybki chód\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | buscando algo en el bolso | Sięgnięcie do torebki (*se lo metió en el bolso*) następuje po zatrzymaniu przy witrynie - nie w momencie pierwszego zobaczenia | Uczeń myli kolejność scen w tekście |\n| B | hablando con un joven | Młody mężczyzna podszedł i dał jej coś bez słowa (*sin decirle nada*) - nie było rozmowy | Uczeń widzi \"młody mężczyzna + Lola\" i zakłada rozmowę |\n| C | viendo un escaparate | Lola zatrzymała się przy witrynie PÓŹNIEJ - w momencie gdy Pepe ją zobaczył, szła | Pomylenie kolejności scen: *pasó andaba* (imperfecto = trwające) vs *se paró* (indefinido = potem) |\n| **D** | **caminando deprisa** | **POPRAWNA - *andaba rápido, mirando al suelo*** | - |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zadanie pyta o **moment zobaczenia** (*en el momento en que Pepe vio a su exnovia*). Tekst opisuje kilka kolejnych scen - musisz zidentyfikować właściwą chwilę czasową, nie inne momenty, które nastąpiły przed lub po.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja C jest szczególnie zdradliwa - witryna sklepowa (*escaparate*) rzeczywiście pojawia się w tekście, ale to zdarzenie następuje PO pierwszym zobaczeniu Loli przez Pepe. Zawsze sprawdź czasowniki: *andaba* (Imperfecto = trwało) vs *se paró* (Indefinido = nastąpiło potem).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Andaba rápido* = *caminando deprisa* to parafrazowanie klucza CKE. W zadaniach reading MCQ opcje często parafrazują tekst, nie cytują go dosłownie. Trenuj rozpoznawanie synonimów: *rápido* = *deprisa*, *andaba* = *caminaba*.\n\n**6.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A - se mostró irritado**\n\n(okazał się poirytowany / zachował się podrażniająco)\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu\n\nPytanie dotyczy zachowania właściciela baru. Kluczowy fragment:\n\n> \"-Oiga, żha visto entrar aquí a una seńorita rubia con una camiseta negra? -se dirigió Pepe, con una sonrisa amable, al dueńo del bar.\n>\n> -Yo qué sé. No trabajo aquí de portero -respondió este **impaciente y con cara de pocos amigos**.\"\n\n**Wskazówki:**\n\n1. **\"impaciente\"** = niecierpliwy, poirytowany → bezpośredni opis stanu emocjonalnego właściciela\n2. **\"con cara de pocos amigos\"** = z nieprzyjemną miną (idiom: dosłownie \"z twarzą niewielu przyjaciół\" = zły wyraz twarzy)\n3. **\"Yo qué sé\"** = \"Co mnie to obchodzi\" / \"Skąd mam wiedzieć\" - ostry, nieuprzejmy ton\n4. **\"Era evidente que no iba a darle ninguna información\"** = było oczywiste, że nie udzieli żadnej informacji\n\n→ **Wniosek:** Właściciel baru był **poirytowany i nieprzyjazny** → odpowiedź **A**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *se mostró irritado* (okazał się poirytowany):\n- Potwierdzenie w tekście: *impaciente* + *cara de pocos amigos* → **POPRAWNA**\n\n**Opcja B** - *era amigo de Pepe* (był przyjacielem Pepe):\n- Brak jakiegokolwiek potwierdzenia znajomości; właściciel jest obcy i nieprzyjazny → B **błędna**\n\n**Opcja C** - *le contestó sonriendo* (odpowiedział mu z uśmiechem):\n- Wręcz przeciwnie: Pepe podszedł z uśmiechem (*con una sonrisa amable*), ale właściciel odpowiedział sucho i nieprzyjemnie → C **błędna** (uśmiech jest po stronie Pepe, nie właściciela)\n\n**Opcja D** - *estaba dispuesto a ayudar a Pepe* (był gotowy pomóc Pepe):\n- Tekst: *\"Era evidente que no iba a darle ninguna información\"* = właściciel wyraźnie odmawiał pomocy → D **błędna**\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.4, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **A**\n> - **0 pkt** - odpowiedź B, C, D lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje\n\n## Reference gramatyczny\n\nW tym zadaniu wystarczy analiza tekstu. Przydatna leksyka:\n\n> 📖 **Reference - wyrażenia opisujące nastrój/zachowanie (leksyka):**\n> - *impaciente* = niecierpliwy, zniecierpliwiony\n> - *con cara de pocos amigos* = z nieprzyjemną/kwaśną miną (idiom)\n> - *irritado/a* = poirytowany/a\n> - *amable* = uprzejmy, miły (przymiotnik Pepe - kontrast z właścicielem!)\n> - *dispuesto a + infinitivo* = gotowy/chętny do zrobienia czegoś\n> - *no iba a + infinitivo* = nie zamierzał (Futuro w przeszłości - odmowa w stylu pośrednim)\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| **A** | **se mostró irritado** | **POPRAWNA - impaciente + cara de pocos amigos** | - |\n| B | era amigo de Pepe | Brak znajomości - właściciel jest obcy | Uczeń zakłada znajomość bez podstaw w tekście |\n| C | le contestó sonriendo | Uśmiechał się Pepe, nie właściciel | Zamiana podmiotów: *Pepe, con una sonrisa amable* → uczeń przypisuje uśmiech właścicielowi |\n| D | estaba dispuesto a ayudar | Tekst wyraźnie: *no iba a darle ninguna información* = odmowa | Uczeń ignoruje przeczenie *no* lub pomija to zdanie |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja C to klasyczna pułapka zamiany podmiotów - uśmiech (*sonrisa amable*) należy do Pepe, nie do właściciela. Czytaj uważnie KTO jest podmiotem każdego zdania.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Cara de pocos amigos* to idiom - dosłownie \"twarz niewielu przyjaciół\" = zła/kwaśna mina, nieprzyjazny wyraz twarzy. Nie mylić z \"nie ma przyjaciół\" - chodzi o wyraz twarzy, nie o liczbę znajomych.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Idiom *ˇYo qué sé!* w tym kontekście to ekspresja zniecierpliwienia, nie dosłowne \"nie wiem\" - to ostry, nieuprzejmy sposób odrzucenia pytania. Rozpoznawanie idiomów jest kluczowe na maturze z hiszpańskiego.\n\n**6.5.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C - Un secreto por descubrir**\n\n(Tajemnica do odkrycia)\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu (główna myśl)\n\nPytanie dotyczy **najlepszego tytułu** dla całego opowiadania. Główna myśl tekstu to tajemnicze zachowanie Loli, które Pepe próbuje zrozumieć - seria niewyjaśnionych zdarzeń tworzy atmosferę zagadki.\n\nKluczowe elementy wskazujące na tytuł C:\n\n1. **Tajemnicze przyjęcie przedmiotu** od nieznanego mężczyzny:\n> \"Un joven se puso a su lado y le dio algo. Sin decirle nada, Lola cogió el pequeńo objeto y se lo metió en el bolso. «ˇQué raro!», pensó Pepe sorprendido.\"\n\n2. **Tajemnicze zniknięcie przez okno**:\n> \"Había una ventana abierta que daba a un patio. «Ha salido por aquí. Está huyendo. żDe quién?»\"\n\n3. **Ciągłe pytania Pepe** - on szuka odpowiedzi:\n> \"«żQué estará haciendo ahí dentro?»\"\n\n→ **Wniosek:** Całe opowiadanie to seria tajemnic wokół Loli, których Pepe nie jest w stanie wyjaśnić → tytuł **\"Un secreto por descubrir\"** (tajemnica do odkrycia) idealnie oddaje główny motyw.\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *Un amor feliz* (Szczęśliwa miłość):\n- Historia NIE jest szczęśliwa - Lola jest byłą dziewczyną, unika Pepe, znika bez słowa → A **błędna**\n\n**Opcja B** - *Un día como otros* (Dzień jak co dzień):\n- Dzień jest wyjątkowy i pełen dziwnych zdarzeń (tajemnicze spotkanie, zniknięcie, śledzenie) - nic zwykłego → B **błędna**\n\n**Opcja C** - *Un secreto por descubrir* (Tajemnica do odkrycia):\n- Oddaje główny motyw: Lola kryje tajemnicę (*ˇQué raro!*, *żDe quién está huyendo?*), Pepe próbuje ją odkryć → **POPRAWNA**\n\n**Opcja D** - *Despedida de Barcelona* (Pożegnanie z Barceloną):\n- Tekst nie dotyczy pożegnania z miastem - to historia jednego dnia, zakończona otwartą tajemnicą → D **błędna**\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.5, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **C**\n> - **0 pkt** - odpowiedź A, B, D lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.1) Zdający określa główną myśl tekstu\n\n## Reference gramatyczny\n\nW tym zadaniu wystarczy analiza głównej myśli. Przydatna leksyka:\n\n> 📖 **Reference - *por + infinitivo* (do zrobienia / wymagający + czynność):**\n> *Un secreto por descubrir* = tajemnica do odkrycia (jeszcze nie odkryta)\n> Struktura: *por + infinitivo* wyraża czynność jeszcze niezrealizowaną\n> Podobne: *trabajo por hacer* (praca do zrobienia), *cuentas por pagar* (rachunki do zapłaty)\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | Un amor feliz | Miłość jest nieodwzajemniona/skomplikowana - Lola unika Pepe, znika | Uczeń widzi *exnovia* i myśli \"historia miłosna\" = szczęśliwa |\n| B | Un día como otros | Dzień jest niezwykły, pełen dziwnych zdarzeń - tajemnica, śledzenie, zniknięcie | Uczeń myśli o codziennych czynnościach (spacer po Ramblas) ignorując tajemnicę |\n| **C** | **Un secreto por descubrir** | **POPRAWNA - tajemnica Loli jest głównym motywem** | - |\n| D | Despedida de Barcelona | Brak motywu pożegnania z Barceloną - historia się nie kończy, otwarta tajemnica | Słowo \"Barcelona\" pojawia się w tekście → uczeń błędnie wybiera D |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zadania o tytule (żCuál sería el título más adecuado?) wymagają uchwycenia **głównego motywu narracyjnego**, nie tylko tematu powierzchniowego. Tekst jest *o* Barcelonie i miłości, ale *głównym motywem* jest tajemnica - to decyduje o tytule.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja A (*amor feliz*) to pułapka - w tekście jest była dziewczyna i Pepe chciałby się z nią zobaczyć, ale historia nie jest szczęśliwa. Sprawdź, czy przymiotnik w opcji (*feliz = szczęśliwy*) odpowiada tonowi narracji.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zadania 3.1 CKE (główna myśl) wymagają syntezy całego tekstu, nie jednego fragmentu. Przeczytaj wszystkie akapity i zadaj sobie pytanie: *\"O czym jest ta historia? Co jest jej osią?\"* - odpowiedź to główna myśl.","image":"img/jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język hiszpański · Matura · maj 2022 (podstawowa)","subject_label":"Język hiszpański","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad/7","paper_id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa","number":"7","points":3,"ptype":"closed","subject":"jezyk-hiszpanski","category":"matura","year":2022,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 7. (0-3)\nPrzeczytaj tekst, z którego usunięto trzy zdania. Wpisz w każdą lukę (7.1.-7.3.) literę,\nktórą oznaczono brakujące zdanie (A-E), tak aby otrzymać spójny i logiczny tekst.\nUwaga: dwa zdania zostały podane dodatkowo i nie pasują do żadnej luki.\nCOMPRO MEMORIA\nEl hombre se despertó muy tarde. Era mediodía y el sol estaba en todo su esplendor.\n7.1. Esa semioscuridad* le gustó al hombre. Se fue a la cocina, se preparó un café\nfuerte, volvió al dormitorio y encendió su ordenador.\n-Cada día está más lento -dijo con esa voz ronca que todos tenemos al levantarnos. Abrió\nsu cuenta bancaria, hizo dos o tres cálculos y, en una web de compraventa, publicó un anuncio\nque decía: “Compro memoria”.\nUn par de horas más tarde recibió un e-mail contestando su anuncio: “Estimado seńor:\n7.2. Yo lloraba como un nińo, ella gritaba, me decía que me amaba pero que así\nno podía seguir. Al final hizo las maletas y se fue para siempre. Nunca más la volví\na ver… Quiero olvidarme de su cara de ese día. No quiero tenerla en mi mente. żCuánto me\npaga por esto?”\n7.3. “Estimado seńor: Le compro su memoria. Escríbame para arreglar el lugar\ny la hora. Le puedo pagar 100 euros. Hace tiempo que una mujer no me dice que me ama”.\nadaptado de boricuaencanarias.blogspot.com\n* La semioscuridad - półcień.\nA. Al verla pensó un rato y, sin decir nada, apagó el ordenador.\nB. Sus rayos intentaban entrar en el cuarto a través de las cortinas.\nC. Después de pensar unos minutos, el hombre escribió la respuesta.\nD. Quiero vender parte de mi memoria, esa en la que mi mujer me dejó.\nE. No tenía sentido comprarlo porque de todos modos lo olvidaría rápido.\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nEJHP-P0-100","answer":null,"answer_text":"7.2) Zdający [ ] przekazuje informacje i wyjaśnienia.\nKażda wypowiedź jest oceniana przez egzaminatora w następujących kryteriach:\n• treść\n• spójność i logika wypowiedzi\n• zakres środków językowych\n• poprawność środków językowych.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nTreść\nW ocenie treści bierze się najpierw pod uwagę, do ilu podpunktów polecenia zdający się\nodniósł w swojej wypowiedzi, a następnie ile z tych podpunktów rozwinął w zadowalającym\nstopniu. Za wypowiedź przyznaje się od 0 do 4 punktów, zgodnie z poniższą tabelą.\nDo ilu podpunktów\nzdający się odniósł?\nIle podpunktów rozwinął?\n4\n3\n2\n1\n0\n4\n4 p.\n4 p.\n3 p.\n2 p.\n2 p.\n3\n3 p.\n3 p.\n2 p.\n1 p.\n2\n2 p.\n1 p.\n1 p.\n1\n1 p.\n0 p.\n0\n0 p.\nDla przykładu, za wypowiedź zdającego, który odniósł się do 2 podpunktów i oba rozwinął,\nprzyznaje się 2 punkty.\nUwagi dodatkowe dotyczące oceniania treści\n1. W ocenie treści egzaminator kieruje się:\na. nadrzędnymi ustaleniami dotyczącymi sposobu oceniania wypowiedzi podanymi\nw punktach 2-18 poniżej oraz przyjętymi w danej sesji egzaminacyjnej dla\nkonkretnego zadania\nb. w przypadku wątpliwości, rozważeniem następujących kwestii:\n- w jakim stopniu jako czytelnik czuje się poinformowany w zakresie kluczowego\nelementu danego podpunktu polecenia?\n- w jaki sposób zdający realizuje dany podpunkt, np. za pomocą ilu zdań i jakich,\nza pomocą ilu czasowników/określników, jak złożona jest wypowiedź, jak wiele\nszczegółów przekazuje?","solution":"**7.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B - Sus rayos intentaban entrar en el cuarto a través de las cortinas.**\n\n(Jego promienie próbowały wejść do pokoju przez zasłony.)\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu (spójność logiczna)\n\nLuka 7.1. znajduje się w pierwszym akapicie, po zdaniu opisującym słońce w południe:\n\n> \"El hombre se despertó muy tarde. Era mediodía y el sol estaba en todo su esplendor. **7.1. ** Esa semioscuridad le gustó al hombre.\"\n\nKluczowe słowo to **\"semioscuridad\"** (półcień) w zdaniu następującym PO luce.\n\n**Wskazówki:**\n\n1. **\"Esa semioscuridad\"** = *ta* semioscuridad → zaimek wskazujący *esa* odnosi się do półcienia wspomnianego WCZEŚNIEJ (w luce)\n2. Opcja B: *\"Sus rayos intentaban entrar en el cuarto a través de las cortinas\"* (promienie słońca próbowały wejść przez zasłony) → promienie PRZEZ zasłony tworzą właśnie *semioscuridad* (półcień)\n3. Logika: słońce świeciło mocno → ale zasłony blokowały światło → powstał półcień → mężczyźnie podobał się ten półcień\n\n→ **Wniosek:** Opcja B łączy \"el sol en todo su esplendor\" (przed luką) z \"semioscuridad\" (po luce) → **B**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja pozostałych opcji\n\n**Opcja A** - *Al verla pensó un rato y, sin decir nada, apagó el ordenador* (Patrząc na nią, pomyślał chwilę i bez słowa wyłączył komputer):\n- Wymaga odniesienia do *czegoś* (la = rzecz, którą widzi) - komputer pojawia się dopiero później w tekście → nie pasuje do luki 7.1.\n\n**Opcja B** - *Sus rayos intentaban entrar en el cuarto a través de las cortinas* → **POPRAWNA** (opisuje słońce + zasłony = źródło semioscuridad)\n\n**Opcja C** - *Después de pensar unos minutos, el hombre escribió la respuesta* (Po kilku minutach namysłu, mężczyzna napisał odpowiedź):\n- Dotyczy pisania odpowiedzi na wiadomość - pasuje do kontekstu korespondencji (luka 7.3.), nie do porannego wstawania\n\n**Opcja D** - *Quiero vender parte de mi memoria, esa en la que mi mujer me dejó* (Chcę sprzedać część pamięci, tę, w której żona mnie opuściła):\n- To fragment e-maila od odpowiadającego → pasuje do luki 7.2.\n\n**Opcja E** - *No tenía sentido comprarlo porque de todos modos lo olvidaría rápido* (Nie miało sensu tego kupować, bo i tak by to szybko zapomniał):\n- Zdanie dodatkowe wg klucza CKE - nie pasuje do żadnej luki\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.1, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **B**\n> - **0 pkt** - odpowiedź inna niż B lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.6) Zdający rozpoznaje związki pomiędzy poszczególnymi częściami tekstu\n> - **Uwagi:** Zdania A i E są dystraktorem - wg klucza CKE nie pasują do żadnej luki\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - *ese/esa/esos/esas* (zaimek wskazujący - anaforyczne):**\n> Zaimek wskazujący *esa* (*esa semioscuridad*) odsyła wstecz do czegoś WCZEŚNIEJ wspomnianego\n> To technika **anafory** - sygnał kohezji tekstu (spójności)\n> Jeśli widzisz w zdaniu PO luce *ese/esa/este/esta* → szukaj opcji, która wprowadza ten rzeczownik\n\n> 📖 **Reference - *intentar + infinitivo* (próbować):**\n> *Sus rayos intentaban entrar* = promienie próbowały wejść (Imperfecto = opis trwający)\n> Nie mylić z *conseguir* (udać się) - *intentar* = próbować, niekoniecznie z sukcesem\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | wyłączył komputer | Komputer pojawia się dopiero w kolejnym akapicie - nie ma do czego odsyłać *la* | Uczeń widzi \"komputer\" i wstawia A do luki, zanim komputer został wprowadzony |\n| **B** | **promienie przez zasłony** | **POPRAWNA - tworzy semioscuridad** | - |\n| C | napisał odpowiedź | Dotyczy odpowiedzi na e-mail - kontekst z akapitu 3, nie 1 | Pomylenie miejsca w narracji |\n| D | chcę sprzedać pamięć | To cytat z e-maila odpowiadającego - kontekst akapitu 2 | Tematycznie bliskie (sprzedaż pamięci), ale zły akapit |\n| E | nie miało sensu tego kupować | Dystraktor, nie pasuje do żadnej luki | Uczeń stara się wstawić \"coś rozsądnego\" |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Kluczem do luk w tekście jest zawsze zdanie **bezpośrednio po luce**. *Esa semioscuridad* → zaimek wskazujący \"ta\" → musi być coś PRZED, co wprowadza semioscuridad. Pytaj: \"Co tworzy półcień?\" → promienie przez zasłony (opcja B).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach gap-fill narrative (uzupełnianie opowiadania) dystraktory (tu A i E) brzmią logicznie, ale nie pasują do KONKRETNEGO miejsca w tekście. Sprawdź spójność z kontekstem 7.1 (opis poranka, słońce, zasłony).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Rozróżnij zdania opisowe (*sus rayos intentaban*) od narracyjnych z akcją (*apagó el ordenador*, *escribió la respuesta*). Pierwsze pasują do tła/opisu, drugie do momentów akcji.\n\n**7.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**D - Quiero vender parte de mi memoria, esa en la que mi mujer me dejó.**\n\n(Chcę sprzedać część mojej pamięci, tę, w której żona mnie opuściła.)\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu (spójność logiczna)\n\nLuka 7.2. jest w środku e-maila, który ktoś wysłał w odpowiedzi na ogłoszenie \"Compro memoria\". Kontekst luki:\n\n> \"Un par de horas más tarde recibió un e-mail contestando su anuncio: «Estimado seńor: **7.2. ** Yo lloraba como un nińo, ella gritaba, me decía que me amaba pero que así no podía seguir. Al final hizo las maletas y se fue para siempre.»\"\n\n**Wskazówki:**\n\n1. Zdania PO luce (*Yo lloraba ella gritaba Al final hizo las maletas*) opisują konkretne, bolesne wspomnienie rozstania z kobietą\n2. Te zdania są rozwinięciem/opisem czegoś - potrzebna jest **zapowiedź** tego wspomnienia\n3. Opcja D: *\"Quiero vender parte de mi memoria, esa en la que mi mujer me dejó\"* = chcę sprzedać część pamięci, tę, w której żona mnie opuściła → to **wprowadzenie** do wspomnień opisanych po luce\n4. Zaimek wskazujący **esa** (ta część pamięci) jest rozwinięty przez zdania po luce\n\n→ **Wniosek:** Opcja D wprowadza temat wspomnienia żony → zdania po luce je opisują → **D**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja pozostałych opcji\n\n**Opcja A** - *Al verla pensó un rato y, sin decir nada, apagó el ordenador*:\n- Odnosi się do reaktywnej sceny (ktoś **ją** widzi, wyłącza komputer) - nie pasuje do środka e-maila ofertowego\n\n**Opcja B** - *Sus rayos intentaban entrar en el cuarto a través de las cortinas*:\n- Opis słońca i zasłon - pasuje do luki 7.1. (scena poranna), nie do treści e-maila\n\n**Opcja C** - *Después de pensar unos minutos, el hombre escribió la respuesta*:\n- Opisuje czynność protagonisty (pisze odpowiedź) - to pasuje do luki 7.3., gdzie mężczyzna odpowiada na e-mail\n\n**Opcja D** - *Quiero vender parte de mi memoria * → **POPRAWNA** (otwiera treść e-maila ze wspomnieniem żony)\n\n**Opcja E** - *No tenía sentido comprarlo porque de todos modos lo olvidaría rápido*:\n- Dystraktor - *\"comprarlo\"* to nie temat tej rozmowy (tu sprzedaje się, nie kupuje pamiętano). Nie pasuje do żadnej luki.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.2, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **D**\n> - **0 pkt** - odpowiedź inna niż D lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.6) Zdający rozpoznaje związki pomiędzy poszczególnymi częściami tekstu\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - *ese/esa* jako zaimek wskazujący anaforyczny i kataforyczny:**\n> *esa en la que mi mujer me dejó* - *esa* = ta (część pamięci, którą chcę sprzedać)\n> Zaimek *esa* jest anaforyczny (odnosi się do *memoria* wspomnianej wcześniej w tym samym zdaniu)\n> Zdania po luce rozwijają: *\"me dejó\"* → *\"Yo lloraba ella gritaba hizo las maletas\"*\n\n> 📖 **Reference - *dejar a alguien* (zostawić kogoś / porzucić):**\n> *Mi mujer me dejó* = żona mnie opuściła/zostawiła\n> *dejar* z osobą jako dopełnieniem = rozstać się, porzucić\n> NIE mylić z *dejar de + infinitivo* = przestać coś robić\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | wyłączył komputer | Scena reaktywna (patrzy na coś + wyłącza) - nie pasuje do e-maila | Tematycznie komputer jest w tekście, ale zły kontekst |\n| B | promienie przez zasłony | Opis poranny - użyty w luce 7.1. | Uczeń wstawia B do 7.2. jeśli nie użył go w 7.1. |\n| C | napisał odpowiedź | To zachowanie protagonisty (luka 7.3.), nie treść e-maila respondenta | Pomylenie: kto pisze vs kto odpowiada |\n| **D** | **chcę sprzedać część pamięci** | **POPRAWNA - wprowadza wspomnienie żony** | - |\n| E | nie miało sensu tego kupować | Dystraktor, *comprarlo* dotyczy kupna, nie sprzedaży pamięci | Motyw pamięci → uczeń łączy E z tematem, ale logika nie pasuje |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Luka 7.2. jest we wnętrzu e-maila od nieznanego respondenta, więc brakujące zdanie musi być w **pierwszej osobie** (*quiero vender*, *yo*) i tematycznie powiązane z kolejnymi zdaniami (*Yo lloraba, ella gritaba*). Sprawdź podmiot i osobę gramatyczną.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Dystraktor E (*no tenía sentido comprarlo*) brzmi \"mądrze\" w kontekście kupna/sprzedaży pamięci, ale *comprarlo* nie ma sensu - respondent SPRZEDAJE pamięć, a nie kupuje. Uważaj na słowa kluczowe i ich logikę w kontekście.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach uzupełniania tekstu narracyjnego zawsze czytaj zdania bezpośrednio **przed** i **po** luce. Zdanie po luce w 7.2. (*Yo lloraba como un nińo*) to konkretny opis wspomnienia - musi go poprzedzać **zapowiedź** tego wspomnienia, którą jest opcja D.\n\n**7.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C - Después de pensar unos minutos, el hombre escribió la respuesta.**\n\n(Po kilku minutach namysłu, mężczyzna napisał odpowiedź.)\n\n## Sposób 1 - analiza tekstu (spójność logiczna)\n\nLuka 7.3. poprzedza ostatni akapit - odpowiedź protagonisty na e-mail. Kontekst luki:\n\n> \"**7.3. ** «Estimado seńor: Le compro su memoria. Escríbame para arreglar el lugar y la hora. Le puedo pagar 100 euros. Hace tiempo que una mujer no me dice que me ama».\"\n\n**Wskazówki:**\n\n1. Po luce bezpośrednio następuje **cytowana odpowiedź** mężczyzny na ogłoszenie (*Le compro su memoria *)\n2. Opcja C: *\"Después de pensar unos minutos, el hombre escribió la respuesta\"* = po kilku minutach namysłu mężczyzna napisał odpowiedź\n3. Słowo **la respuesta** (odpowiedź) w opcji C = dokładnie to, co jest przytoczone w cudzysłowie po luce\n4. Logika narracyjna: ktoś pisze e-mail → trzeba zapowiedzieć tę czynność → opcja C jest właśnie tą zapowiedzią\n\n→ **Wniosek:** Opcja C idealnie łączy poprzedni kontekst (czytanie e-maila) z cytowaną odpowiedzią → **C**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja pozostałych opcji\n\n**Opcja A** - *Al verla pensó un rato y, sin decir nada, apagó el ordenador*:\n- *Al verla* = patrząc na nią (la = jakaś kobieta) - w tym momencie tekstu nie ma żadnej kobiety, na którą mężczyzna patrzy. Opcja A pasowałaby do zakończenia historii po przeczytaniu e-maila, ale nie jako zapowiedź odpowiedzi z treścią \"Le compro su memoria\"\n- Wg klucza CKE: opcja A jest dystraktorem - nie pasuje do żadnej luki\n\n**Opcja B** - *Sus rayos intentaban entrar en el cuarto a través de las cortinas*:\n- Opis poranny - użyty już w luce 7.1. i nie można go użyć ponownie\n\n**Opcja C** - *Después de pensar unos minutos, el hombre escribió la respuesta* → **POPRAWNA**\n\n**Opcja D** - *Quiero vender parte de mi memoria, esa en la que mi mujer me dejó*:\n- Użyty już w luce 7.2. - nie można powtórzyć\n\n**Opcja E** - *No tenía sentido comprarlo porque de todos modos lo olvidaría rápido*:\n- Dystraktor - nie pasuje do żadnej luki\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.3, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **C**\n> - **0 pkt** - odpowiedź inna niż C lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** II. Rozumienie wypowiedzi\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.6) Zdający rozpoznaje związki pomiędzy poszczególnymi częściami tekstu\n> - **Uwaga:** Zdania A (*Al verla pensó un rato *) oraz E (*No tenía sentido comprarlo *) są dystraktorem - wg klucza CKE nie pasują do żadnej luki\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - *Después de + infinitivo* (po + bezokolicznik):**\n> *Después de pensar unos minutos* = po kilku minutach namysłu\n> Struktura: *después de* + bezokolicznik = po wykonaniu czynności\n> Przykłady: *Después de leer el email, contestó.* / *Después de cenar, salieron.*\n> NIE mylić z *después de que* + subjuntivo (kiedy podmiot jest inny)\n\n> 📖 **Reference - *la respuesta* (odpowiedź):**\n> *la respuesta* = odpowiedź (na list/e-mail)\n> *responder/contestar* = odpowiadać\n> *escribir la respuesta* = napisać odpowiedź\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | wyłączył komputer | Dystraktor - nie pasuje do żadnej luki wg klucza CKE | *Al verla* = patrząc na nią - brak odniesienia do kobiety w tym momencie |\n| B | promienie przez zasłony | Użyty już w luce 7.1. | Uczeń zapomina, że każde zdanie można użyć tylko raz |\n| **C** | **napisał odpowiedź** | **POPRAWNA - zapowiada cytowaną odpowiedź mężczyzny** | - |\n| D | chcę sprzedać pamięć | Użyty już w luce 7.2. | Uczeń zapomina, że każde zdanie można użyć tylko raz |\n| E | nie miało sensu kupować | Dystraktor - nie pasuje do żadnej luki | Logicznie zbliżone do tematu, ale nie pasuje strukturalnie |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Metodologia gap-fill: po wstawieniu zdań do luk 7.1. i 7.2., w luce 7.3. zostaje automatycznie opcja C (i wiadomo, że A i E są dystraktorem). Zawsze rozwiązuj luki **w kolejności** i eliminuj użyte opcje.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *La respuesta* w opcji C to **anaforyczne** odniesienie do cytatu, który następuje po luce. *Escribió la respuesta* = napisał odpowiedź → odpowiedź jest przytoczona w następnym zdaniu (*Le compro su memoria *). Szukaj w zdaniu po luce korespondencji z treścią opcji.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Dystrakcja opcji A (*al verla apagó el ordenador*) może kusić, bo komputer jest w tekście. Ale *al verla* wymaga wcześniej wprowadzonej kobiety - nie ma jej w tym miejscu narracji. To przykład dystraktora leksykalnego (słowa pasujące do tekstu, ale zły kontekst).","image":"img/jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język hiszpański · Matura · maj 2022 (podstawowa)","subject_label":"Język hiszpański","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad/8","paper_id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa","number":"8","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-hiszpanski","category":"matura","year":2022,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 8. (0-5)\nPrzeczytaj tekst. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, tak aby otrzymać logiczny\ni gramatycznie poprawny tekst. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\nHISTORIA DE UNA HOJA DE PAPEL\nSoy una hoja de papel.\nNací en un bello bosque que cubría un lado de una colina. Era yo una rama de un\nmajestuoso árbol. Un día llegaron unos hombres y 8.1. cortaron. Y así empezó mi\nnueva vida. Procesaron químicamente mi cuerpo, y pronto pasé a la imprenta1, donde\n8.2. de mí una hoja de un libro de cuentos infantiles. En sus páginas, los piratas\nllegaban a una isla para buscar un tesoro escondido en la selva. ¡Qué suerte tuve de ser\n8.3. de aquel libro!\nPero el libro se mantuvo en la librería tan solo tres semanas. Algunos nos hojeaban2, a mí\ny a mis hermanas, pero luego nos dejaban en el estante. El libro no se vendía y por eso nos\nllevaron 8.4. un lugar horroroso, donde había una gran trituradora de papel3. Allí me\npareció que mi vida estaba acabada.\nPero no fue así; me reciclaron, y 8.5. ser hoja. Me imprimieron, esta vez en un libro\nde amores y sentimientos.\nDe nuevo tengo un papel en la vida.\nadaptado de www.laleyendadedarwan.es\n1 La imprenta - tu: drukarnia.\n2 Hojear - przekartkować.\n3 Una trituradora de papel - maszyna do niszczenia papieru.\n8.1.\nA. se\nB. le\nC. lo\n8.2.\nA. escribieron\nB. hicieron\nC. cambiaron\n8.3.\nA. parte\nB. partido\nC. personaje\n8.4.\nA. en\nB. de\nC. a\n8.5.\nA. me puse a\nB. volví a\nC. dejé de\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nEJHP-P0-100","answer":null,"answer_text":"8. Realizacja podpunktu polecenia za pomocą co najmniej trzech słów/wyrażeń\nodnoszących się do różnych aspektów jest uznawana za podpunkt rozwinięty, np.\n• opisz miejsce, w którym została zorganizowana\nLa sala era grande, luminosa y muy agradable.","solution":"**8.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C - lo**\n\nPełne zdanie: *\"Un día llegaron unos hombres y **lo** cortaron.\"*\n(Pewnego dnia przyszli mężczyźni i go ścięli.)\n\n## Sposób 1 - analiza gramatyczna\n\nNarrator to **hoja de papel** (kartka papieru), ale w momencie cięcia mówi o sobie jako o **gałęzi drzewa** (*era yo una rama de un majestuoso árbol*). Kontekst:\n\n> \"Era yo una rama de un majestuoso árbol. Un día llegaron unos hombres y 8.1. cortaron.\"\n\nPytanie: jaki zaimek dopełnienia (pronombre de complemento directo) należy użyć zamiast słowa \"rama\" (gałąź)?\n\n**Analiza gramatyczna:**\n- **\"lo cortaron\"** = go ścięli → *lo* = zaimek CD rodzaju **nijakiego lub męskiego**\n- *la rama* jest rodzaju **żeńskiego** - dlaczego nie *la cortaron*?\n- W tekście narrator określa się: *\"era yo una rama\"* - ale narracja jest w rodzaju **nijakim** (*yo, una hoja*) i w języku potocznym *lo* może odnosić się do całej sytuacji/obiektu\n- Jednak kluczowy jest kontekst gramatyczny w hiszpańskim: *árbol* (drzewo) jest rodzaju **męskiego** (*el árbol*) → narracja odnosi się do drzewa jako całości → *lo* (zaimek CD m.rodzaju dla *el árbol*)\n\n→ **Wniosek:** *lo cortaron* = \"go ścięli\" (tzn. drzewo) → **C - lo**\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *se cortaron* (Reflexive/Passive):\n- *se cortaron* = \"poranili się\" lub \"zostały ścięte\" (pasywna konstrukcja bezosobowa)\n- Kontekst: mężczyźni przyszli i kogoś/coś ścięli - jest konkretny podmiot (*unos hombres*) + konkretny obiekt (drzewo/gałąź)\n- Z podmiotem jawnym (*unos hombres*) nie używamy *se* do oznaczenia obiektu → A **błędna**\n\n**Opcja B** - *le cortaron*:\n- *le* = zaimek dopełnienia dalszego (Complemento Indirecto = komu?)\n- *cortar* nie wymaga CI - wymaga CD (co ścięli? = drzewo/gałąź)\n- Użycie *le* jako CI z *cortar* byłoby błędem składniowym → B **błędna**\n- Wyjątek: *leísmo* (użycie *le* zamiast *lo* dla osób) - ale drzewo to nie osoba\n\n**Opcja C** - *lo cortaron* → **POPRAWNA** (CD rodzaju męskiego, odnosi się do *el árbol*)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.1, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **C** (*lo*)\n> - **0 pkt** - odpowiedź A lub B lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** I. Znajomość środków językowych\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - Zaimki dopełnienia bliższego (Complemento Directo - CD):**\n>\n> | Osoba | Forma |\n> |-------|-------|\n> | 1 os. lp. | me |\n> | 2 os. lp. | te |\n> | 3 os. lp. m. | **lo** (dla rzeczy i osób - normalnie) |\n> | 3 os. lp. ż. | **la** (dla rzeczy i osób) |\n> | 3 os. lp. nijakie | **lo** |\n> | 3 os. lm. m. | los |\n> | 3 os. lm. ż. | las |\n>\n> Klucz: zamień rzeczownik na pronombre CD → *el árbol → lo* | *la rama → la*\n> W tym zadaniu *lo* odnosi się do *el árbol* (drzewo, rodzaj m.) - obcięto/ścięto drzewo\n\n> 📖 **Reference - Leísmo (wyjątek):**\n> W niektórych regionach Hiszpanii *le* używane jest zamiast *lo* dla osób (*Le vi a Juan*). To regionalizm - na maturze stosuj standardowe *lo* dla rzeczy.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Forma | Funkcja | Dlaczego błędna |\n| A | *se* | Reflexive / Pasywna bezosobowa | Z jawnym podmiotem (*unos hombres*) nie pasuje *se* dla oznaczenia obiektu |\n| B | *le* | Complemento Indirecto | *cortar* wymaga CD, nie CI. *Le* = \"komu?\", a nie \"co?\" |\n| **C** | ***lo*** | **Complemento Directo (m. rod.)** | **POPRAWNA - odnosi się do *el árbol*, CD** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Najczęstszy błąd to wybór *se* (opcja A), bo uczniowie kojarzą *se* z pasywnością: *se cortó el árbol* = drzewo zostało ścięte. Ale w tym zdaniu podmiotem są *unos hombres* - jest aktywny podmiot działający, więc nie *se* pasywne, lecz *lo* jako CD.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka *le* vs *lo* - Pamiętaj: *le* = Complemento Indirecto (komu?), *lo* = Complemento Directo (co?). Cortar coś = cortar + CO = CD = *lo/la*. Cortar komuś = cortar + KOMU = CI = *le*.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zastanów się: *\"lo/la cortaron\"* - jak? drzewo (*el árbol*) jest rodzaju **męskiego** → *lo*. Gdyby podmiotem była *la rama* (gałąź, r. ż.) → *la cortaron*. W tekście cała narracja toczy się wokół drzewa (narrator = gałąź drzewa, ale drzewo = *árbol* = m.).\n\n**8.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B - hicieron**\n\nPełne zdanie: *\"pasé a la imprenta, donde **hicieron** de mí una hoja de un libro de cuentos infantiles.\"*\n(trafiłam do drukarni, gdzie zrobili ze mnie kartkę książki dla dzieci.)\n\n## Sposób 1 - analiza gramatyczna i leksykalna\n\nKontekst zdania:\n\n> \"Procesaron químicamente mi cuerpo, y pronto pasé a la imprenta, donde 8.2. de mí una hoja de un libro de cuentos infantiles.\"\n\nKluczowa struktura: *hacer de X + Y* = zrobić z czegoś coś, zamienić coś w coś.\n\n**Analiza opcji:**\n- Podmiot: *unos hombres* (z poprzedniego zdania) lub nieokreślone \"oni\" (forma 3. os. lm.)\n- Czas: Pretérito Indefinido (narracja o przeszłości)\n- Struktura: *hacer de mí* = zrobić ze mnie, zamienić mnie w\n\n**Dlaczego *hicieron*?**\n- *hicieron de mí una hoja* = zrobili ze mnie kartkę (zamienili mnie w kartkę)\n- *hacer de X + Y* to idiomatyczne wyrażenie oznaczające transformację/zmianę\n- *hicieron* = forma 3. os. lm. Pretérito Indefinido od *hacer*\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *escribieron* (napisali):\n- *escribir de mí* lub *escribir de mí una hoja* nie jest poprawną strukturą\n- *escribir* = pisać/napisać → nie zmienia czegoś w coś; można napisać na kartce, ale nie *zrobić* z kartki książki\n- A **błędna**\n\n**Opcja B** - *hicieron* → **POPRAWNA**: *hacer de mí una hoja* = zrobić ze mnie kartkę\n\n**Opcja C** - *cambiaron* (zmienili):\n- *cambiar de mí* nie jest poprawną strukturą w języku hiszpańskim\n- Wyrażenie zmiany używa: *cambiar algo por algo* (zamienić coś na coś) lub *cambiar a alguien/algo* - ale NIE *cambiar de mí una hoja*\n- C **błędna**\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.2, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **B** (*hicieron*)\n> - **0 pkt** - odpowiedź A lub C lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** I. Znajomość środków językowych\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - Idiom *hacer de + alguien/algo* (zrobić z kogoś/czegoś):**\n> Struktura: *hacer de X + Y* = zamienić X w Y / sprawić, że X stało się Y\n> Przykłady:\n> - *hicieron de mí un soldado* = zrobili ze mnie żołnierza\n> - *hicieron de la habitación un estudio* = zrobili z pokoju gabinet/studio\n> Podobne: *convertir a/en* (zamienić/przekształcić), *transformar en* (przemienić w)\n\n> 📖 **Reference - Pretérito Indefinido od *hacer* (nieregularny):**\n> Forma: *hice, hiciste, **hizo**, **hicimos**, hicisteis, **hicieron***\n> Uwaga na zmianę c → z w 3. os. lp.: *hizo* (nie *hició*)\n> Uczyć się jako nieregularnego: rdzeń *hic-* + końcówki: -e, -iste, -o, -imos, -isteis, -ieron\n> Końcówka 3 os. lm.: *hicieron* (regularnie od rdzenia *hic-*)\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Forma | Problem składniowy | Dlaczego błędna |\n| A | *escribieron* | *escribir de mí* - niepoprawna kolokacja | Pisać coś ≠ zamienić w coś; brak struktury transformacji |\n| **B** | ***hicieron*** | *hacer de mí* - poprawna kolokacja idiomatyczna | **POPRAWNA - hicieron de mí una hoja = zrobili ze mnie kartkę** |\n| C | *cambiaron* | *cambiar de mí* - niepoprawna składnia | *cambiar* wymaga *algo por algo* lub *a alguien*, nie *de mí una hoja* |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Idiom *hacer de + X + Y* jest bardzo częsty w hiszpańskim i ma dokładne polskie odpowiedniki: \"zrobić z (kogoś/czegoś) (coś)\". Zapamiętaj jako kolokację, nie jako dosłowne tłumaczenie słowa *hacer* (robić).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Nieregularna koniugacja *hacer* w Indefinido: *hice, hiciste, **hizo**, hicimos, hicisteis, hicieron*. Pamiętaj o zmianie *c → z* tylko w 3. os. lp. (*hizo*, nie *hició*). W 3. os. lm. jest regularnie *hicieron*.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja A (*escribieron*) brzmi kusiząco - w końcu drukarnia kojarzy się z pisaniem. Ale *escribir* = pisać/napisać tekst, a nie przekształcać materiał. Pytanie dotyczy fizycznej transformacji (gałąź → kartka papieru), nie czynności pisania.\n\n**8.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A - parte**\n\nPełne zdanie: *\"¡Qué suerte tuve de ser **parte** de aquel libro!\"*\n(Jakie miałam szczęście być częścią tej książki!)\n\n## Sposób 1 - analiza leksykalna\n\nKontekst:\n\n> \"En sus páginas, los piratas llegaban a una isla para buscar un tesoro escondido en la selva. ¡Qué suerte tuve de ser 8.3. de aquel libro!\"\n\nNarrator (kartka papieru) wyraża radość z bycia **częścią** (składową, elementem) tej książki.\n\n**Analiza opcji:**\n\n- Potrzebne jest słowo oznaczające bycie **elementem/składową** czegoś\n- Konstrukt: *ser parte de algo* = być częścią czegoś → poprawna kolokacja\n\n**Dlaczego *parte*?**\n- *ser parte de* = być częścią czegoś → dokładnie ten sens: kartka papieru jest fizyczną częścią książki\n- Wyrażenie *formar parte de* (stanowić część czegoś) to synonim\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *parte* (część) → **POPRAWNA**: *ser parte de aquel libro* = być częścią tej książki\n\n**Opcja B** - *partido* (rozdzielony/podzielony; mecz; partia polityczna):\n- *partido* to Participio Pasado lub rzeczownik (*el partido* = mecz, partia)\n- *ser partido de* nie jest poprawną kolokacją w sensie bycia \"częścią czegoś\"\n- B **błędna**\n\n**Opcja C** - *personaje* (postać, bohater literacki):\n- *ser personaje de un libro* = być postacią w książce → semantycznie kuszące!\n- Ale kartka papieru nie jest *postacią* w książce (to nie fikcyjna osoba) - jest jej **fizyczną częścią** (kartką)\n- Pułapka: uczeń myśli o sensie literackim, a narracja dotyczy materialnej egzystencji papieru\n- C **błędna**\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.3, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **A** (*parte*)\n> - **0 pkt** - odpowiedź B lub C lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** I. Znajomość środków językowych\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - Kolokacje z *parte*:**\n> - *ser parte de algo* = być częścią czegoś\n> - *formar parte de algo* = stanowić część czegoś, wchodzić w skład czegoś\n> - *tomar parte en algo* = brać udział w czymś\n> - *en parte* = częściowo\n> - *por mi parte* = z mojej strony\n> - *la mayor parte* = większa część, większość\n\n> 📖 **Reference - Exclamación *¡Qué + sustantivo + tener/ser/ !*:**\n> *¡Qué suerte tuve de ser !* = Jakie miałam szczęście, że byłam\n> Struktura: *¡Qué + sustantivo + verbo!* = jakie/jaki/jaka + rzeczownik + czasownik\n> Przykłady: *¡Qué calor hace!*, *¡Qué suerte tienes!*\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Słowo | Znaczenie | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| **A** | ***parte*** | **część** | **POPRAWNA - ser parte de = być częścią** | - |\n| B | *partido* | rozdzielony / mecz / partia | *ser partido de* to niepoprawna kolokacja | Uczeń zna *partido* (mecz) i wstawia bez analizy kolokacji |\n| C | *personaje* | postać, bohater | Kartka nie jest postacią literacką, lecz fizyczną częścią książki | Kuszące - w książce są postacie, ale narrator = kartka papieru, nie bohater |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja C (*personaje*) to klasyczna pułapka semantyczna. Tekst to opowiadanie o kartce papieru, która jest w KSIĄŻCE. Uczeń myśli: \"kartka jest w książce → jest postacią\". Ale narrator to **fizyczna kartka**, nie literacki bohater. *Parte* = fizyczna część; *personaje* = fikcyjna postać.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Kolokacja *ser parte de algo* jest bardzo przydatna na maturze. Zapamiętaj też synonim *formar parte de algo* - oba wyrażenia spotykasz często w tekstach czytanych i słuchanych.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Partido* (opcja B) to tzw. \"fałszywy przyjaciel\" kontekstowy - brzmi podobnie do *parte*, ale ma zupełnie inne znaczenia (mecz, partia polityczna, rozdzielony). Zawsze sprawdzaj, czy słowo pasuje do konkretnej kolokacji, nie tylko czy \"brzmi blisko\".\n\n**8.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C - a**\n\nPełne zdanie: *\"nos llevaron **a** un lugar horroroso\"*\n(zabrali nas do pewnego strasznego miejsca)\n\n## Sposób 1 - analiza gramatyczna\n\nKontekst:\n\n> \"El libro no se vendía y por eso nos llevaron 8.4. un lugar horroroso, donde había una gran trituradora de papel.\"\n\nPytanie: jaki przyimek należy użyć po czasowniku *llevar* (nieść/wieźć/zabrać) + kierunek ruchu?\n\n**Analiza gramatyczna:**\n\nCzasownik *llevar a alguien a un lugar* = zabrać kogoś **do** jakiegoś miejsca\n\n- Ruch/kierunek do miejsca w języku hiszpańskim: **a** (do)\n- Analogia: *ir a Madrid* (jechać do Madrytu), *venir a casa* (przyjść do domu), *llevar a la escuela* (zabrać do szkoły)\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *en* (w/na - lokalizacja):\n- *en* = lokalizacja statyczna (jestem *w* jakimś miejscu, nie ruch *do* miejsca)\n- *llevaron en un lugar* = niepoprawne - *llevar* wymaga kierunku (*a*), nie lokalizacji (*en*)\n- A **błędna**\n\n**Opcja B** - *de* (od/z - pochodzenie lub wyłączenie):\n- *de* = skąd (origen), nie dokąd (destino)\n- *llevaron de un lugar* = zabrali *z* jakiegoś miejsca → odwrócony kierunek\n- B **błędna**\n\n**Opcja C** - *a* (do - kierunek ruchu) → **POPRAWNA**: *llevar a + miejsce* = zabrać do jakiegoś miejsca\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.4, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **C** (*a*)\n> - **0 pkt** - odpowiedź A lub B lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** I. Znajomość środków językowych\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - Przyimki kierunku vs lokalizacji:**\n>\n> | Przyimek | Funkcja | Przykład |\n> |----------|---------|---------|\n> | **a** | kierunek ruchu (dokąd?) | *ir a Madrid, llevar a casa* |\n> | **en** | lokalizacja statyczna (gdzie?) | *estar en Madrid, vivir en casa* |\n> | **de** | skąd? / przynależność | *venir de Madrid, es de Espańa* |\n>\n> Klucz: *llevar* = czasownik ruchu → zawsze z *a* dla celu ruchu\n\n> 📖 **Reference - Czasowniki ruchu + *a* (do):**\n> - *ir a* = iść/jechać do\n> - *llevar a* = zabrać do, nieść do\n> - *volver a* = wrócić do\n> - *llegar a* = dotrzeć do, przybyć do\n> - *venir a* = przyjść do\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Przyimek | Funkcja | Dlaczego błędna |\n| A | *en* | lokalizacja statyczna | *llevar en* jest niepoprawne - *llevar* wymaga celu ruchu (*a*), nie lokalizacji (*en*) |\n| B | *de* | skąd / przynależność | *llevar de* = zabrać *z* - odwrócony kierunek (skąd, nie dokąd) |\n| **C** | ***a*** | **kierunek ruchu (dokąd?)** | **POPRAWNA - *llevar a un lugar* = zabrać do pewnego miejsca** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Najczęstszy błąd to mylenie *en* i *a* w kontekście miejsca. Reguła: statyczne = *en* (gdzie jestem?), dynamiczne = *a* (dokąd idę/jadę?). Czasownik *llevar* = ruch → *a*.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Po *llevar* zawsze stosuj *a* dla miejsca docelowego: *llevar a casa*, *llevar al hospital*, *llevar a un lugar*. To mocna kolokacja - warto nauczyć się jej jako całości.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja B (*de*) mogłaby brzmieć logicznie (*zabrali ze strasznego miejsca* = ucieczka), ale tekst mówi o zabraniu *do* strasznego miejsca (gdzie była trituradora). Zawsze sprawdź kierunek ruchu: do (a) czy od/z (de).\n\n**8.5.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B - volví a**\n\nPełne zdanie: *\"me reciclaron, y **volví a** ser hoja.\"*\n(zostałam poddana recyklingowi i znowu stałam się kartką.)\n\n## Sposób 1 - analiza leksykalna i gramatyczna\n\nKontekst narracyjny:\n\n> \"Pero no fue así; me reciclaron, y 8.5. ser hoja.\"\n\nPrzed tą luką kartka papieru była bliska zniszczenia (*trituradora*), ale zostaje zrecyklingowana i **znowu** staje się kartką.\n\nKluczowe słowo: **znowu** = *de nuevo* / *otra vez* → wyraża powtórzenie czynności\n\n**Analiza struktur verbales:**\n\n- *volver a + infinitivo* = zrobić coś **ponownie**, **znowu**\n- *volvió a ser hoja* = znowu stała się kartką → **powrót do poprzedniego stanu**\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *me puse a* (zacząłam/zabrałam się do robienia czegoś):\n- *ponerse a + infinitivo* = zacząć coś robić (rozpoczęcie nowej czynności)\n- Kontekst: kartka nie zaczyna po raz pierwszy być kartką - **wraca** do bycia kartką (po recyklingu)\n- Sens nie pasuje: *me puse a ser hoja* = zaczęłam być kartką (jakby nigdy nie była) → A **błędna**\n\n**Opcja B** - *volví a* → **POPRAWNA**: *volver a ser hoja* = znowu zostać kartką (powrót do poprzedniego stanu)\n\n**Opcja C** - *dejé de* (przestałam robić coś):\n- *dejar de + infinitivo* = przestać coś robić (zakończenie, zaprzestanie)\n- *dejé de ser hoja* = przestałam być kartką → odwrotny sens niż wymagany!\n- Tekst mówi o **odzyskaniu** stanu kartki, nie jego utracie → C **błędna**\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 8.5, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **B** (*volví a*)\n> - **0 pkt** - odpowiedź A lub C lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** I. Znajomość środków językowych\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - Struktury peryfrastyczne z bezokolicznikiem (Perífrasis Verbales):**\n>\n> | Struktura | Znaczenie | Przykład |\n> |-----------|-----------|---------|\n> | *volver a + inf.* | znowu, ponownie | *volvió a ser hoja* = znowu stała się kartką |\n> | *ponerse a + inf.* | zacząć (robić coś - nowe działanie) | *se puso a llorar* = zaczął płakać |\n> | *dejar de + inf.* | przestać (robić coś - zakończenie) | *dejó de fumar* = przestał palić |\n> | *empezar a + inf.* | zacząć | *empezó a hablar* = zaczął mówić |\n> | *seguir + gerundio* | kontynuować | *siguió hablando* = kontynuował mówienie |\n> | *acabar de + inf.* | właśnie skończyć | *acaba de llegar* = właśnie przyszedł |\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Struktura | Znaczenie | Dlaczego błędna |\n| A | *ponerse a* | zacząć robić coś (po raz pierwszy) | Kartka nie zaczyna po raz pierwszy - wraca do stanu kartki |\n| **B** | ***volver a*** | **znowu, ponownie** | **POPRAWNA - volvió a ser hoja = znowu stała się kartką** |\n| C | *dejar de* | przestać robić coś | Odwrotny sens: *dejé de ser hoja* = przestałam być kartką (nie o to chodzi) |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Trzy struktury (*ponerse a*, *volver a*, *dejar de*) to MUST KNOW na maturze z hiszpańskiego. Każda ma jedno konkretne znaczenie - naucz się ich jako całości z sensem, nie rozkładaj na części.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja C (*dejar de*) to klasyczna pułapka antonimu - uczeń, który nie zna struktury *volver a*, może wybrać C bo \"coś się *przestało* dziać\" - ale to odwrotny sens. Kontekst jasno mówi: kartka **odzyskała** swój stan, nie go **straciła**.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Volver a + infinitivo* to jedna z najważniejszych peryfraz w hiszpańskim. Pamiętaj: *volver a* + czasownik ≠ *volver* (wrócić) jako prosty czasownik. Gdy po *volver* jest bezokolicznik → peryfraza (znowu), gdy brak bezokolicznika → *volver* = wrócić.","image":"img/jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język hiszpański · Matura · maj 2022 (podstawowa)","subject_label":"Język hiszpański","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad/9","paper_id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa","number":"9","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-hiszpanski","category":"matura","year":2022,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 9. (0-5)\nW zadaniach 9.1.-9.5. spośród podanych odpowiedzi (A-C) wybierz tę, która najlepiej\noddaje sens wyróżnionego fragmentu. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\n9.1.\nSalí de la fiesta muy tarde y tuve que volver a casa andando.\nA. a pie\nB. despacio\nC. corriendo\n9.2.\nżPor qué no vamos al cine?\nA. żTe gusta ir al cine?\nB. ˇVe al cine!\nC. żTe apetece ir al cine?\n9.3.\nMi abuela se casó a los 40 ańos.\nA. hace 40 ańos\nB. cuando tenía 40 ańos\nC. en los ańos 40\n9.4.\nEl avión tuvo que aterrizar en otro aeropuerto debido a la tormenta.\nA. a causa de\nB. a pesar de\nC. gracias a\n9.5.\nEs un sitio muy acogedor.\nA. amplio\nB. lujoso\nC. agradable\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nEJHP-P0-100","answer":null,"answer_text":"9. Zaimki oraz pospolite modyfikatory takie jak np. muy, poco, bastante, mucho nie są\ntraktowane jako kolejne odniesienie do danego podpunktu polecenia.","solution":"**9.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A - a pie**\n\nPełne zdanie: *\"Salí de la fiesta muy tarde y tuve que volver a casa **a pie**.\"*\n(Wyszłem z imprezy bardzo późno i musiałem wrócić do domu **piechotą / na piechotę**.)\n\n## Sposób 1 - analiza leksykalna\n\nZdanie zawiera wyróżniony fragment: *\"tuve que volver a casa **andando**\"*\n\n- **andando** = gerundio od *andar* (chodzić) → sens: idąc piechotą, na piechotę\n- Szukamy synonimu wyrażenia **chodzić piechotą / na piechotę**\n\n**Analiza opcji:**\n\n- **Opcja A** - *a pie* = na piechotę, piechotą (dokładny synonim *andando* w znaczeniu \"poruszając się o własnych siłach, bez pojazdu\")\n- **Opcja B** - *despacio* = powoli (synonim prędkości, nie sposobu poruszania się)\n- **Opcja C** - *corriendo* = biegiem (też bez pojazdu, ale znacznie szybciej niż chodzenie)\n\n→ **Wniosek:** *andando* = *a pie* (na piechotę) → odpowiedź **A**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *a pie* → **POPRAWNA**: *volver a pie* = wrócić piechotą = pełny synonim *volver andando*\n\n**Opcja B** - *despacio* (powoli):\n- *despacio* opisuje **prędkość**, nie środek transportu\n- *andando* nie oznacza \"powoli\" - można *andar rápido* (chodzić szybko)\n- *volver despacio* = wrócić powoli ≠ wrócić piechotą → B **błędna**\n\n**Opcja C** - *corriendo* (biegiem):\n- *correr* = biec → to też czynność bez pojazdu, ale **biec** ≠ **chodzić**\n- *andando* (chodzić) vs *corriendo* (biec) to dwa różne sposoby przemieszczania się\n- C **błędna**\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.1, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **A** (*a pie*)\n> - **0 pkt** - odpowiedź B lub C lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** I. Znajomość środków językowych\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - *a pie* vs inne środki transportu (wyrażenia przyimkowe):**\n>\n> | Wyrażenie | Znaczenie |\n> |-----------|-----------|\n> | *a pie* | piechotą, na piechotę |\n> | *en coche* | samochodem |\n> | *en autobús* | autobusem |\n> | *en tren* | pociągiem |\n> | *en bicicleta* | rowerem |\n> | *en avión* | samolotem |\n> | *en moto* | motocyklem |\n>\n> Wyjątek: *a caballo* (na koniu) - też z *a*, jak *a pie*\n\n> 📖 **Reference - Gerundio jako przysłówek sposobu:**\n> *andando* = chodząc (gerundio od *andar*) - opisuje sposób poruszania się\n> Synonim: *a pie* (wyrażenie przyimkowe)\n> Pamiętaj: gerundio ≠ Participio: *andando* (chodzić) vs *andado* (nieużywany w ten sposób)\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Słowo | Znaczenie | Dlaczego błędna |\n| **A** | ***a pie*** | **na piechotę** | **POPRAWNA - synonim *andando*** |\n| B | *despacio* | powoli | Opis prędkości, nie środka transportu |\n| C | *corriendo* | biegiem | Chodzić ≠ biec; *andando* to chodzenie, nie bieganie |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja C (*corriendo*) to pułapka - bieganie też odbywa się \"bez pojazdu\", jak chodzenie. Ale zadanie pyta o **synonim wyróżnionego fragmentu** - *andando* = chodzić, nie biec. Dokładny sens musi się zgadzać.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Wyrażenie *a pie* to jedna z najbardziej podstawowych kolokacji w języku hiszpańskim. Pamiętaj: *ir a pie*, *volver a pie*, *llegar a pie* = iść/wrócić/przybyć pieszo.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach typu \"wybierz synonim wyróżnionego fragmentu\" zawsze sprawdź NIE TYLKO znaczenie słownikowe, ale też **kontekst gramatyczny i semantyczny**. *Despacio* (opcja B) opisuje sposób chodzenia (tempo), ale nie zastępuje *andando* jako synonim środka/sposobu lokomocji.\n\n**9.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C - żTe apetece ir al cine?**\n\n(Masz ochotę pójść do kina?)\n\n## Sposób 1 - analiza leksykalna i pragmatyczna\n\nWyróżniony fragment: *\"żPor qué no vamos al cine?\"*\n\nJest to retoryczne pytanie z przeczeniem, które w języku hiszpańskim służy jako **propozycja / sugestia**:\n- *żPor qué no + Present? * = Może byśmy ? / Nie chcesz ? / A może ?\n\n**Funkcja komunikacyjna:** zaproszenie, propozycja wspólnego wyjścia\n\n**Analiza opcji:**\n\n- **Opcja A** - *żTe gusta ir al cine?* = Czy lubisz chodzić do kina? → pytanie o ogólne preferencje, nie propozycja → funkcja **inna**\n- **Opcja B** - *ˇVe al cine!* = Idź do kina! → rozkaz, nie propozycja → funkcja **inna**\n- **Opcja C** - *żTe apetece ir al cine?* = Czy masz ochotę pójść do kina? → **propozycja / sugestia** → ta sama funkcja komunikacyjna co *żPor qué no vamos?*\n\n→ **Wniosek:** *żTe apetece ir al cine?* = synonim *żPor qué no vamos al cine?* w funkcji propozycji → **C**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *żTe gusta ir al cine?* (Czy lubisz kino?):\n- Pytanie o **preferencje/upodobania** (gustar = lubić), nie propozycja\n- *żPor qué no vamos?* to **zaproszenie** do wspólnego działania\n- A **błędna**\n\n**Opcja B** - *ˇVe al cine!* (Idź do kina!):\n- Forma **trybu rozkazującego** (imperativo) = rozkaz/polecenie\n- *żPor qué no vamos?* to propozycja wspólna (*vamos* = chodźmy - 1. os. lm.), nie rozkaz\n- B **błędna**\n\n**Opcja C** - *żTe apetece ir al cine?* → **POPRAWNA**: *apetecer* = mieć ochotę na → pytanie o chęć = propozycja = ta sama funkcja\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.2, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **C** (*żTe apetece ir al cine?*)\n> - **0 pkt** - odpowiedź A lub B lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** I. Znajomość środków językowych\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - Funkcje komunikacyjne propozycji / sugestii (Expresar sugerencias):**\n>\n> | Wyrażenie | Przykład | Funkcja |\n> |-----------|---------|---------|\n> | *żPor qué no + Presente?* | *żPor qué no vamos?* | Propozycja wspólna |\n> | *żTe apetece + infinitivo?* | *żTe apetece ir?* | Propozycja - pytanie o chęć |\n> | *żTe parece bien + infinitivo?* | *żTe parece bien salir?* | Propozycja - pytanie o akceptację |\n> | *żQué tal si + Presente?* | *żQué tal si vamos?* | Propozycja/sugestia |\n> | *Podríamos + infinitivo* | *Podríamos ir al cine* | Propozycja uprzejma |\n>\n> Wszystkie powyższe mają tę samą funkcję co *żPor qué no vamos?*\n\n> 📖 **Reference - *apetecer* (typ GUSTAR):**\n> Koniugacja: *me apetece / te apetece / le apetece / nos apetece / os apetece / les apetece*\n> Znaczenie: mieć ochotę na coś = *apetecer* (podobne do *gustar* ale bardziej bezpośrednie)\n> Przykład: *żTe apetece un café?* = Masz ochotę na kawę? / *Me apetece salir* = Mam ochotę wyjść\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Funkcja | Dlaczego błędna |\n| A | *żTe gusta ir al cine?* | Pytanie o ogólne preferencje | *gustar* = lubić (ogólnie), *żPor qué no vamos?* = konkretna propozycja \"teraz\" |\n| B | *ˇVe al cine!* | Rozkaz/polecenie | Imperativo = nakaz; *żPor qué no vamos?* = sugestia bez przymusu |\n| **C** | ***żTe apetece ir al cine?*** | **Propozycja / sugestia** | **POPRAWNA - ta sama funkcja komunikacyjna** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Opcja A (*żTe gusta?*) to pułapka - dotyczy kina (ten sam temat), ale pytanie o ogólne preferencje (*lubisz kino?*) to inna funkcja komunikacyjna niż propozycja (*chodźmy teraz do kina?*). Zadanie sprawdza funkcję, nie temat.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *żPor qué no vamos?* to idiomatyczna struktura propozycji - dosłownie \"Dlaczego nie idziemy?\" ale funkcja = \"Może byśmy poszli?\". Rozpoznaj tę strukturę jako propozycję, nie pytanie o przyczynę.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Apetecer* działa jak *gustar* - podmiot logiczny jest dopełnieniem (*te* = tobie), a \"rzecz\" jest podmiotem gramatycznym. *żTe apetece ir?* = dosłownie \"Czy pójście apetycznie wygląda dla ciebie?\" = Czy masz ochotę iść?\n\n**9.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B - cuando tenía 40 ańos**\n\nPełne zdanie: *\"Mi abuela se casó **cuando tenía 40 ańos**.\"*\n(Moja babcia wyszła za mąż, gdy miała 40 lat.)\n\n## Sposób 1 - analiza gramatyczna\n\nWyróżniony fragment: *\"Mi abuela se casó **a los 40 ańos**.\"*\n\n- **a los 40 ańos** = w wieku 40 lat (wyrażenie przyimkowe wskazujące wiek w momencie zdarzenia)\n- Szukamy synonimu wyrażającego **wiek osoby w momencie zdarzenia**\n\n**Analiza opcji:**\n\n| Opcja | Treść | Znaczenie |\n| A | *hace 40 ańos* | 40 lat temu (czas miniony, nie wiek) |\n| B | *cuando tenía 40 ańos* | kiedy miała 40 lat (wiek w momencie) |\n| C | *en los ańos 40* | w latach 40. (dekada XX w., nie wiek) |\n\n→ **Wniosek:** *a los 40 ańos* = *cuando tenía 40 ańos* → oba wyrażają wiek osoby w chwili zdarzenia → **B**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *hace 40 ańos* (40 lat temu):\n- *hace + tiempo* = temu (czas miniony od teraz)\n- *hace 40 ańos* = 40 lat temu = dotyczy **czasu**, kiedy miało miejsce zdarzenie (licząc od dzisiaj)\n- *a los 40 ańos* = w **wieku** 40 lat = dotyczy **wieku osoby**, nie czasu od teraz\n- A **błędna** (inne znaczenie)\n\n**Opcja B** - *cuando tenía 40 ańos* → **POPRAWNA**: *tenía 40 ańos* (Imperfecto = miała 40 lat w danym czasie) = *a los 40 ańos* (w wieku 40 lat)\n\n**Opcja C** - *en los ańos 40* (w latach 40.):\n- *los ańos 40* = dekada 1940-1949 (lata czterdzieste XX wieku)\n- Odnosi się do **okresu historycznego**, nie do wieku osoby\n- C **błędna** (homofoniczne, ale inne znaczenie)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.3, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **B** (*cuando tenía 40 ańos*)\n> - **0 pkt** - odpowiedź A lub C lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** I. Znajomość środków językowych\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - Wyrażenia czasu (Expresiones temporales):**\n>\n> | Wyrażenie | Znaczenie | Użycie |\n> |-----------|-----------|--------|\n> | *a los X ańos* | w wieku X lat | wiek osoby w momencie zdarzenia |\n> | *cuando tenía X ańos* | kiedy miała X lat | synonim powyższego |\n> | *hace X ańos* | X lat temu | czas miniony od teraz |\n> | *en los ańos X0* | w latach X0. | dekada historyczna |\n> | *de nińo/a* | jako dziecko | wiek ogólny |\n> | *con X ańos* | mając X lat | synonim *a los X ańos* |\n\n> 📖 **Reference - *a los X ańos* vs *hace X ańos* - klasyczna pułapka:**\n> *a los 20 ańos* = w wieku 20 lat (wiek!)\n> *hace 20 ańos* = 20 lat temu (czas od teraz!)\n> Przykład: *Se casó a los 20 ańos* ≠ *Se casó hace 20 ańos*\n> Pierwsze = wyszła za mąż w wieku 20 lat (może mieć teraz 50, 60, 80 lat)\n> Drugie = wyszła za mąż 20 lat temu (niezależnie od wieku)\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Znaczenie | Dlaczego błędna |\n| A | *hace 40 ańos* | 40 lat temu | Czas miniony od teraz, nie wiek osoby |\n| **B** | ***cuando tenía 40 ańos*** | **kiedy miała 40 lat** | **POPRAWNA - synonim *a los 40 ańos*** |\n| C | *en los ańos 40* | w latach 40. (dekada) | Dekada historyczna, nie wiek osoby |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** To zadanie to klasyczna pułapka - opcje A, B i C są bardzo podobne fonetycznie i wizualnie: *a los 40 ańos / hace 40 ańos / en los ańos 40*. Trzy różne znaczenia ukryte w podobnych formach. Uważnie czytaj KAŻDE słowo.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *En los ańos 40* (opcja C) to pułapka, bo babcia wychodzą za mąż w wieku 40 lat mogła to zrobić \"w latach 40.\" - ale te dwa znaczenia to przypadkowe podobieństwo, nie synonim. Zawsze sprawdź funkcję gramatyczną, nie tylko słowa.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Cuando tenía* używa **Imperfecto** (*tenía* - stan w przeszłości = wiek), a *se casó* używa **Indefinido** (*casó* - zdarzenie punktowe). To typowy podział Imperfecto (tło/opis/wiek) + Indefinido (zdarzenie) w zdaniu podrzędnym czasu.\n\n**9.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A - a causa de**\n\nPełne zdanie: *\"El avión tuvo que aterrizar en otro aeropuerto **a causa de** la tormenta.\"*\n(Samolot musiał lądować na innym lotnisku **z powodu** burzy.)\n\n## Sposób 1 - analiza leksykalna\n\nWyróżniony fragment: *\"El avión tuvo que aterrizar en otro aeropuerto **debido a** la tormenta.\"*\n\n- **debido a** = z powodu, wskutek (wyrażenie przyczynowe)\n- Szukamy synonimu wyrażającego **przyczynę / powód**\n\n**Analiza opcji:**\n\n| Opcja | Treść | Znaczenie |\n| A | *a causa de* | z powodu (przyczyna) |\n| B | *a pesar de* | mimo (kontrastu/ustępstwa) |\n| C | *gracias a* | dzięki (przyczyna pozytywna) |\n\n→ **Wniosek:** *debido a* = *a causa de* = z powodu → **A**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *a causa de* (z powodu):\n- *a causa de* = z powodu, wskutek → wyrażenie przyczynowe (negatywne lub neutralne)\n- Synonim *debido a* → **POPRAWNA**\n\n**Opcja B** - *a pesar de* (mimo, pomimo):\n- *a pesar de* = pomimo, mimo → wyrażenie **kontrastu/ustępstwa** (concesión)\n- *El avión tuvo que aterrizar a pesar de la tormenta* = Samolot musiał lądować pomimo burzy → inny sens (pomimo burzy, a nie z powodu)\n- B **błędna**\n\n**Opcja C** - *gracias a* (dzięki):\n- *gracias a* = dzięki → wyrażenie przyczynowe **pozytywne** (dobry skutek)\n- Lądowanie awaryjne z powodu burzy to negatywny skutek - nie mówimy \"dzięki burzy wylądował\"\n- C **błędna**\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.4, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **A** (*a causa de*)\n> - **0 pkt** - odpowiedź B lub C lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** I. Znajomość środków językowych\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - Wyrażenia przyczynowe i kontrastywne (Expresiones causales y concesivas):**\n>\n> | Wyrażenie | Znaczenie | Kontekst |\n> |-----------|-----------|---------|\n> | *debido a* | z powodu, wskutek | przyczyna (neutralna lub negatywna) |\n> | *a causa de* | z powodu | przyczyna (neutralna lub negatywna) |\n> | *por culpa de* | przez (czyjąś winę) | przyczyna negatywna, z winą |\n> | *gracias a* | dzięki | przyczyna pozytywna |\n> | *a pesar de* | mimo, pomimo | kontrast/ustępstwo |\n> | *a pesar de que* + indicativo/subjuntivo | pomimo że | kontrast |\n>\n> **Klucz: devido a = a causa de (neutralne) ≠ gracias a (pozytywne) ≠ a pesar de (kontrast)**\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Wyrażenie | Znaczenie | Dlaczego błędna |\n| **A** | ***a causa de*** | **z powodu (synonim *debido a*)** | **POPRAWNA** |\n| B | *a pesar de* | mimo, pomimo | Kontrast, nie przyczyna - odwrócony sens logiczny |\n| C | *gracias a* | dzięki | Przyczyna pozytywna - burza to nie pozytywna przyczyna lądowania awaryjnego |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Trzy wyrażenia *debido a / a causa de / gracias a* wszystkie wyrażają \"przyczynę\", ale *gracias a* tylko dla **pozytywnych skutków**. Lądowanie awaryjne z powodu burzy = negatywny skutek → tylko *debido a / a causa de*, nie *gracias a*.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *A pesar de* (opcja B) to kontrast, nie przyczyna. Test: jeśli mógłbyś zastąpić wyrażeniem \"mimo że\" → to *a pesar de*; jeśli \"z powodu że\" → to *debido a / a causa de*.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Para *debido a / a causa de* to synonimy - zawsze wymienialne. Para *gracias a* to podobne wyrażenie, ale TYLKO z pozytywnym skutkiem. To jedna z najważniejszych dystynkcji w zadaniach 9 na maturze z hiszpańskiego.\n\n**9.5.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C - agradable**\n\nPełne zdanie: *\"Es un sitio muy **agradable**.\"*\n(To bardzo przyjemne/miłe miejsce.)\n\n## Sposób 1 - analiza leksykalna\n\nWyróżniony fragment: *\"Es un sitio muy **acogedor**.\"*\n\n- **acogedor/a** = przytulny, ciepły, przyjazny atmosferą (dosłownie: \"gościnny, który wita\")\n- Szukamy synonimu - przymiotnika opisującego podobne cechy miejsca\n\n**Analiza opcji:**\n\n| Opcja | Słowo | Znaczenie |\n| A | *amplio* | przestronny, obszerny (rozmiar) |\n| B | *lujoso* | luksusowy (standard) |\n| C | *agradable* | przyjemny, miły (ogólna atmosfera) |\n\n→ *acogedor* = przytulny/przyjemny (pozytywna atmosfera) → synonim: *agradable* (przyjemny) → **C**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A** - *amplio* (przestronny, szeroki):\n- *amplio* opisuje **rozmiar/przestrzeń**, nie atmosferę\n- Miejsce przytulne (*acogedor*) jest często małe i ciepłe - wręcz przeciwność do przestronnego\n- A **błędna**\n\n**Opcja B** - *lujoso* (luksusowy):\n- *lujoso* opisuje **standard/wyrafinowanie** (drogie meble, ekskluzywność)\n- *Acogedor* = przytulny/ciepły - niezależny od luksusu (może być proste, ale ciepłe)\n- B **błędna**\n\n**Opcja C** - *agradable* (przyjemny, miły):\n- *agradable* = sprawiający przyjemność, miły → najbliższy synonim *acogedor*\n- Oba opisują pozytywną **atmosferę i wrażenie** miejsca\n- C **POPRAWNA**\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.5, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź **C** (*agradable*)\n> - **0 pkt** - odpowiedź A lub B lub brak odpowiedzi\n> - **Wymaganie ogólne:** I. Znajomość środków językowych\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - Przymiotniki opisujące miejsca (campo léxico: descripción de lugares):**\n>\n> | Przymiotnik | Znaczenie | Co opisuje |\n> |-------------|-----------|------------|\n> | *acogedor/a* | przytulny, ciepły, przyjazny | atmosfera, nastrój miejsca |\n> | *agradable* | przyjemny, miły | ogólna pozytywna ocena |\n> | *cómodo/a* | wygodny | komfort fizyczny |\n> | *amplio/a* | przestronny | rozmiar, przestrzeń |\n> | *lujoso/a* | luksusowy | standard, wyrafinowanie |\n> | *íntimo/a* | kameralny, intymny | prywatność, małość |\n> | *tranquilo/a* | spokojny, cichy | brak hałasu/zamieszania |\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Słowo | Znaczenie | Dlaczego błędna |\n| A | *amplio* | przestronny | Opis rozmiaru, nie atmosfery; przytulny ≠ przestronny |\n| B | *lujoso* | luksusowy | Opis standardu/ceny, nie nastroju; przytulny ≠ luksusowy |\n| **C** | ***agradable*** | **przyjemny** | **POPRAWNA - synonim *acogedor*** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Acogedor* to jedno z ważniejszych słów na maturze z hiszpańskiego - opis miejsc (pokój, restauracja, kawiarnia, dom). Pamiętaj jego synonim *agradable* oraz antonim *frío/a* (zimny - w sensie atmosfery, nie temperatury).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Nie myl *cómodo* (wygodny fizycznie - fotel, łóżko) z *acogedor* (przytulny atmospherically). Wygodne miejsce nie musi być przytulne i odwrotnie.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach synonimów z zadania 9 (wybierz wyrażenie o tym samym sensie) zawsze sprawdzaj kategorię semantyczną: czy opcje dotyczą tego samego aspektu (rozmiar, standard, atmosfera, czas itp.). *Acogedor* = atmosfera → szukaj synonimu atmosferycznego, nie rozmiarowego czy cenowego.","image":"img/jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język hiszpański · Matura · maj 2022 (podstawowa)","subject_label":"Język hiszpański","category_label":"Matura"},{"id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad/10","paper_id":"jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa","number":"10","points":10,"ptype":"open","subject":"jezyk-hiszpanski","category":"matura","year":2022,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 10. (0-10)\nUczestniczyłeś(-aś) w rodzinnej uroczystości. W e-mailu do koleżanki z Hiszpanii:\n• poinformuj, z jakiej okazji odbyła się ta uroczystość i kto w niej uczestniczył\n• opisz miejsce, w którym została zorganizowana\n• napisz, jaką niespodziankę przygotowano dla zaproszonych gości\n• przedstaw swoją opinię na temat uroczystości rodzinnych.\nRozwiń swoją wypowiedź w każdym z czterech podpunktów, pamiętając, że jej długość\npowinna wynosić od 80 do 130 wyrazów (nie licząc wyrazów w zdaniach, które są podane).\nOceniane są: umiejętność pełnego przekazania informacji (4 punkty), spójność i logika\nwypowiedzi (2 punkty), bogactwo językowe (2 punkty) oraz poprawność językowa (2 punkty).\nPodpisz się jako XYZ.\nCZYSTOPIS\nˇHola, Marga!\nżQué tal el fin de semana? Yo asistí a una fiesta familiar.\nEJHP-P0-100\nTreść\nSpójność\ni logika\nZakres środków\njęzykowych\nPoprawność środków\njęzykowych\nRAZEM\n0-1-2-3-4\n0-1-2\n0-1-2\n0-1-2\nEJHP-P0-100\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":"10. Nazwy własne nie są traktowane jako kolejne odniesienie do danego podpunktu\npolecenia, chyba że w wyraźny sposób wnoszą dodatkowe informacje, np. La fiesta fue\nen el club “Golondrinas”. („nie odniósł się”).","solution":"## Poprawna odpowiedź\n\nE-mail do Margi opisujący rodzinną uroczystość. Poniżej wzorcowy tekst spełniający wszystkie cztery podpunkty i kryteria CKE (80-130 wyrazów).\n\n## Sposób 1 - analiza wymagań (co trzeba napisać)\n\nZadanie wymaga rozwinięcia **czterech podpunktów** w e-mailu:\n\n1. **Z jakiej okazji** odbyła się uroczystość i **kto uczestniczył**\n2. **Opis miejsca** (gdzie?)\n3. **Niespodzianka** dla gości\n4. **Opinia** na temat uroczystości rodzinnych\n\nForma: **e-mail nieformalny** do koleżanki z Hiszpanii (Marga)\nDługość: **80-130 wyrazów** (bez podanych zdań)\nPodpis: **XYZ**\n\n## Sposób 2 - struktura e-maila nieformalnego\n\nZdanie otwierające (dane): *ˇHola, Marga! żQué tal el fin de semana? Yo asistí a una fiesta familiar.*\n\n**Schemat e-maila:**\n1. Nawiązanie (podane) → rozwinięcie podpunktu 1 (okazja + uczestnicy)\n2. Opis miejsca (podpunkt 2)\n3. Niespodzianka (podpunkt 3)\n4. Opinia osobista (podpunkt 4)\n5. Zamknięcie + podpis\n\n## Wzór tekstu\n\nˇHola, Marga!\nżQué tal el fin de semana? Yo asistí a una fiesta familiar.\n\nLa celebración fue con motivo del 70 cumpleańos de mi abuelo. Éramos casi treinta personas: mis padres, tíos, primos y algunos amigos íntimos de la familia.\n\nLa fiesta se organizó en un restaurante del centro de la ciudad. Era un local muy acogedor con jardín privado, decorado con flores y globos de colores.\n\nLa sorpresa para los invitados fue un espectáculo de música en directo. Un grupo de jóvenes músicos tocó las canciones favoritas de mi abuelo. ˇTodos se emocionaron muchísimo!\n\nEn mi opinión, las fiestas familiares son muy importantes porque nos permiten reunirnos y fortalecer los vínculos con las personas que queremos.\n\nˇHasta pronto!\nXYZ\n\n*(ok. 110 wyrazów - w normie CKE)*\n\n## Punkty CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 10, max 10 pkt):**\n>\n> **1. Treść (0-4 pkt):**\n>\n> | Podpunkt | Realizacja w wzorze | Status |\n> |----------|--------------------|----|\n> | Z jakiej okazji + kto uczestniczył | *\"con motivo del 70 cumpleańos de mi abuelo\"* + *\"casi treinta personas: mis padres, tíos, primos \"* | Rozwinięty (2 elementy) |\n> | Opis miejsca | *\"restaurante del centro jardín privado, decorado con flores y globos\"* | Rozwinięty |\n> | Niespodzianka dla gości | *\"espectáculo de música en directo canciones favoritas de mi abuelo\"* | Rozwinięty |\n> | Opinia o uroczystościach | *\"son muy importantes porque nos permiten reunirnos \"* | Rozwinięty |\n>\n> 4 podpunkty rozwinięte → **max 4 pkt za treść**\n>\n> **2. Spójność i logika (0-2 pkt):**\n> - Logiczne przejścia między akapitami, czytelna struktura → **2 pkt**\n>\n> **3. Zakres środków językowych (0-2 pkt):**\n> - Użyte struktury: *con motivo de, con motivo del, casi treinta, se organizó, fue decorado, nos permiten + infinitivo, fortalecer los vínculos* → **2 pkt**\n>\n> **4. Poprawność środków językowych (0-2 pkt):**\n> - Brak błędów gramatycznych i ortograficznych → **2 pkt**\n>\n> **Razem: 10/10 pkt**\n\n## Schemat oceniania CKE - uwagi szczegółowe\n\n> 📋 **Uwaga CKE - Podpunkt 1 jest dwuczłonowy:**\n> Musi zawierać zarówno:\n> - okazję (*cumpleańos, aniversario, boda, comunión, graduación *)\n> - oraz uczestników (*quién asistió: familia, amigos, cuántas personas *)\n> Sama nazwa okazji bez uczestników = podpunkt tylko częściowo zrealizowany = może dać mniej niż max\n\n> 📋 **Uwaga CKE - Opis miejsca:**\n> Musi zawierać min. **trzy różne aspekty** miejsca lub nazwy z opisem. Sam *\"en un restaurante\"* = za mało. Dodaj: lokalizację + opis wystroju + atmosferę lub pojemność.\n\n> 📋 **Uwaga CKE - Niespodzianka:**\n> Musi być to coś specjalnego, nieoczekiwanego. Podaj: co to było + jaki wywołało efekt (reakcja gości). Sam *\"hubo una sorpresa\"* bez rozwinięcia = podpunkt niezrealizowany.\n\n> 📋 **Uwaga CKE - Opinia:**\n> Musi być wyrażona **i uzasadniona** (dlaczego taką masz opinię). Sam *\"me gustan\"* bez uzasadnienia = podpunkt niezrealizowany.\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Długość tekstu: **80-130 wyrazów** (nie licząc zdań podanych). Policz wyrazy po napisaniu! Tekst za krótki (< 80) lub za długi (> 130) obniża ocenę za spójność.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** E-mail nieformalny do koleżanki - używaj formy *tú* (drugiej osoby), nie *usted*. Przykład: *żQué tal ?*, *Escríbeme pronto*, *Un abrazo*.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klucz CKE zaznacza: jeśli używasz polskiego słowa w kluczowym fragmencie (*mi abuela fue a la fiesta niezapomniana*), podpunkt jest niezrealizowany. Pisz TYLKO po hiszpańsku.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Wyrazy *muy*, *poco*, *bastante*, *mucho* oraz zaimki (*lo*, *la*, *me*) NIE są liczone jako kolejne odwołanie do podpunktu. Używaj różnorodnych przymiotników, rzeczowników i czasowników, żeby podpunkty były \"rozwinięte\" w rozumieniu CKE.","image":"img/jezyk-hiszpanski-2022-maj-matura-podstawowa/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język hiszpański · Matura · maj 2022 (podstawowa)","subject_label":"Język hiszpański","category_label":"Matura"}]}