{"paper":{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","variant":null,"exam_pdf":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa.pdf","key_pdf":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa-odpowiedzi/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa-odpowiedzi.pdf","question_count":15,"source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},"questions":[{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/1","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"1","points":3,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1. (3 pkt)\nDzięki jakim środkom stylistyczno-językowym zastosowanym w akapicie 1. autor uzyskał\nekspresję wypowiedzi. Wypisz trzy i nazwij je.","answer":null,"answer_text":"1.\nNp.:\nkonsekwentne stosowanie czasu teraźniejszego\noperowanie kontrastami [( choć to tylko (dla niego aż) kilka\nkroków); Zwycięstwo! - Rozpacz, tragedia!)]\nskładnia nacechowana emocjonalnie:\no wykrzyknienia\no zdania zakończone wielokropkiem\no zdania krótkie, wyraziste\no nagromadzenie w zdaniu czasowników powodujące\ndynamikę wypowiedzi\nobrazowość języka, np. zwrotów, wyrażeń, zdań\nwyraziste epitety (na oczach tłumów, ostatkiem energii,\npubliczność zrywa się z miejsc, upragnioną granicę)\n3\n1,2","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/2","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"2","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Zadanie 2. (1 pkt)\nDlaczego igrzyska olimpijskie można nazwać „wydarzeniem wielowymiarowym”?\nNa podstawie akapitu 2. sformułuj trzy argumenty.","answer":null,"answer_text":"2.\nNp.:\nsą elementem tradycji\nsą pomostem między starożytnością a współczesnością\ninspirują twórczość artystyczną (teraz i w przeszłości)\nsą tematem konkursów sztuki\nzwycięstwo na olimpiadzie, i teraz i w starożytności,\nwynosi zawodnika ponad przeciętność\n1\n0","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/3","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"3","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Zadanie 3. (1 pkt)\nJakie znaczenie miało w starożytnej Grecji słowo „olimpiada”?","answer":null,"answer_text":"3.\nCzteroletni okres pomiędzy igrzyskami olimpijskimi będący\nw starożytności miarą czasu.\n1\n0","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/4","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"4","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Zadanie 4. (2 pkt)\nDlaczego pytanie o świadomość (określenie) źródeł motywacji olimpijskiej autor uważa\nza fundamentalne?\n1 flow (ang.) - przepływ\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nPoziom podstawowy\n5","answer":null,"answer_text":"4.\nMotywacja oddziałuje zarówno na formę fizyczną, jak\ni psychiczną sportowca. Od świadomości tego zależą\nprzygotowania zawodnika i jego sukces.\n2\n(0 lub 2)\n0\n5\nFunkcję metafory.\nFunkcję cytatu.\n2\n1","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/5","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"5","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Zadanie 5. (2 pkt)\nW akapicie 5. dwukrotnie występuje cudzysłów. Określ dwie jego funkcje w tekście.","answer":null,"answer_text":"5. Dostrzeżenie podobieństw, np.:\n0 - 3\na. gatunek literacki,\nb. adresat wypowiedzi - Bóg,\nc. apostroficzny charakter utworów,\nd. ukazanie piękna świata - Boskiego tworu,\ne. uroczysty, podniosły ton.\n6. Podsumowanie\n0 - 3\npełne, np.: dostrzeżenie różnic i podobieństw w ukazaniu postaw człowieka wobec Boga\ni świata oraz odmiennego nastroju i charakteru wypowiedzi poetów (pieśń błagalno-\ndziękczynna Kochanowskiego i elegijno - refleksyjna Słowackiego), wynikających\nz podstawowych kontekstów utworów.\n(3)\nczęściowe, np.: dostrzeżenie różnic i podobieństw pomiędzy utworami tylko w zakresie ich\ntematyki i nastroju\n(2)\npróba podsumowania, np.: sprowadzenie wniosku do stwierdzenia, że utwory różnią się od\nsiebie nastrojem.\n(1)\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nOdpowiedzi i schemat punktowania - poziom podstawowy\n4\nTemat 2. Fabryki, huty, kopalnie w oczach Stefana Żeromskiego - nowoczesność\ni postęp czy piekło dla pracujących tam ludzi? Odpowiedz na pytanie,\nanalizując załączone fragmenty Ludzi bezdomnych oraz wykorzystując\nznajomość całości powieści. Zwróć szczególną uwagę na opisy maszyn\ni pracujących robotników.\nI.\nROZWINIĘCIE TEMATU (maksymalnie 25 punktów)\nPunktacja\nAnaliza i interpretacja fragmentu zamieszczonego w arkuszu\n1. Określenie sytuacji i przedstawienie bohaterów, np.:\n0-2\na.\nJoasia w towarzystwie Tomasza zwiedza hutę,\nb. Tomasz Judym, lekarz, główny bohater powieści,\nc.\nJoasia Podborska, nauczycielka, zakochana z wzajemnością w Tomaszu.\n2. Umiejscowienie fragmentu w strukturze powieści, np.:\n0-1\na. opis dotyczy huty w Zagłębiu Dąbrowskim - Judym pracuje tam jako lekarz\nfabryczny,\nb. scena poprzedza finałową rozmowę Judyma z Joasią, poprzedza ich rozstanie.\nObraz huty (maszyn i ich działania)\n3. fascynacja nowoczesnością, np.:\n0-3\na.\nw tekście jest bardzo wiele opisów pracy maszyn,\nb. potęga i ogrom maszyn,\nc.\npiękno maszyn,\nd. ruch, hałas, energia,\ne.\nmaszyny zdają się żyć - porównania do żywych organizmów,\nf.\npatos i wzniosłość w opisie pracy maszyn.\n4. poczucie zagrożenia, np.:\n0-3\na.\nmotyw piekła (wysoka temperatura, łuna, odgłos jak „krótki, urwany śmiech\nszatana”),\nb. maszyny i produkty porównane do potworów, węży itp.,\nc.\nodgłosy jak „śpiew z tłumu, bojaźliwy, strwożony”,\nd. porównanie trąby tłoczącej powietrze do aorty, a szlaki do tryskającej krwi\nmoże kojarzyć się z niebezpieczeństwem, wypadkami,\ne.\nhuta budzi w Joasi trwogę („serce Joasi było strwożone”),\nf.\n„martwa twarz” Judyma.\nObraz pracujących robotników\n5. jako silnych, panujących nad technologią, np.:\n0-3\na.\nmoc robotników panujących nad rozpalonym żelazem,\nb. fizyczna siła robotników („olbrzymi czarni ludzie”),\nc.\npraca w hucie jako ujarzmianie natury,\nd. praca robotników „płynna, rytmiczna, prawie jak taniec”.\n6. jako ofiar huty, np.:\n0-3\na.\ninterpretacja symboliki czarnych ludzi,\nb. praca jest bardzo ciężka, ponad siły,\nc.\nhuta niszczy zdrowie robotników,\nd. motyw walki żelaza z robotnikami i braku litości („kto chory, ten umiera”).\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nOdpowiedzi i schemat punktowania - poziom podstawowy\n5\nWykorzystanie znajomości całej powieści\n7. Inne fabryki w powieści, np.:\n0-5\nfabryka cygar w Warszawie -\na.\nmiejsce pracy bratowej Judyma,\nb. robotnicy wykonują wciąż te same proste czynności,\nc.\nnajważniejsze jest, aby robotnicy pracowali szybko, jak maszyny, automaty,\nhuta w Warszawie -\nd. miejsce pracy Wiktora Judyma,\ne.\npraca bardzo ciężka i niszcząca zdrowie,\nf.\nzauważenie podobieństw między stalownią warszawską a hutą w Zagłębiu.\n8. Ogólny obraz fabryk, kopalni i hut w powieści, np.:\n0-2\na.\nbezwzględność właścicieli,\nb. nędza robotników,\nc.\nniebezpieczne warunki pracy, liczne wypadki.\n9. Podsumowanie\n0-3\npełne (np.: dostrzeżenie niejednoznaczności obrazu fabryk i kopalń w powieści -\nmotywom pracy jako niszczącego przymusu ekonomicznego towarzyszy fascynacja\ntechniką; podjęcie próby interpretacji przyczyn tej fascynacji - tradycja pozytywistyczna\ni/lub szybki rozwój techniki w II poł. XIX w.; zauważenie, że opis stosunków\nw powieściowych fabrykach ma charakter krytyki społecznej),\n3\nniepełne (np.: dostrzeżenie niejednoznaczności obrazu fabryk i kopalń w powieści -\nmotywom pracy jako niszczącego przymusu ekonomicznego towarzyszy fascynacja\ntechniką),\n2\npróba podsumowania (np.: stwierdzenie, że Żeromski krytykuje stosunki w fabrykach\ni kopalniach lub stwierdzenie jego zafascynowania techniką).\n1\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nOdpowiedzi i schemat punktowania - poziom podstawowy\n6\nII.\nKOMPOZYCJA (maksymalnie 5 punktów)\nKompozycję wypracowania ocenia się wtedy, gdy przyznane zostały punkty za rozwinięcie tematu.\n- podporządkowana zamysłowi funkcjonalnemu wobec tematu, spójna wewnętrznie,\nprzejrzysta i logiczna; pełna konsekwencja w układzie graficznym,\n5\n- uporządkowana wobec przyjętego kryterium, spójna; graficzne wyodrębnienie\ngłównych części,\n3\n- wskazująca na podjęcie próby porządkowania myśli, na ogół spójna.\n1\nUwaga: jeśli powyższe kryteria nie zostały spełnione, nie przyznaje się punktów.\nIII.\nSTYL (maksymalnie 5 punktów)\n- jasny, żywy, swobodny, zgodny z zastosowaną formą wypowiedzi;\nurozmaicona leksyka,\n5\n- zgodny z zastosowaną formą wypowiedzi, na ogół jasny; wystarczająca leksyka,\n3\n- na ogół komunikatywny, dopuszczalne schematy językowe.\n1\nUwaga: jeśli powyższe kryteria nie zostały spełnione, nie przyznaje się punktów.\nIV.\nJĘZYK (maksymalnie 12 punktów)\n- język w całej pracy komunikatywny, poprawna, urozmaicona składnia,\npoprawne: słownictwo, frazeologia i fleksja,\n12\n- język w całej pracy komunikatywny, poprawne: składnia, słownictwo, frazeologia\ni fleksja,\n9\n- język w całej pracy komunikatywny, poprawna fleksja, w większości poprawne\nskładnia, słownictwo i frazeologia,\n6\n- język w pracy komunikatywny mimo błędów składniowych, słownikowych,\nfrazeologicznych i fleksyjnych,\n3\n- język w pracy komunikatywny mimo błędów fleksyjnych, licznych błędów\nskładniowych, słownikowych i frazeologicznych.\n1\nUwaga: jeśli powyższe kryteria nie zostały spełnione, nie przyznaje się punktów.\nV.\nZAPIS (maksymalnie 3 punkty)\n- bezbłędna ortografia;\npoprawna interpunkcja (nieliczne błędy) ;\n3\n- poprawna ortografia (nieliczne błędy II stopnia);\nna ogół poprawna interpunkcja;\n2\n- poprawna ortografia (nieliczne błędy różnego stopnia);\ninterpunkcja niezakłócająca komunikacji (mimo różnych błędów).\n1\nUwaga: jeśli powyższe kryteria nie zostały spełnione, nie przyznaje się punktów.\nVI.\nSZCZEGÓLNE WALORY PRACY\n0-4","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/6","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"6","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Zadanie 6. (1 pkt)\nNa czym polega związek treści akapitów 4. - 6.?","answer":null,"answer_text":"6.\nNp.:\nuzupełniają się\ndotyczą tego samego tematu\nkażdy następny akapit rozwija treści poprzedniego\nstanowią treściową całość\n1\n0","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/7","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"7","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Zadanie 7. (2 pkt)\nNa podstawie całego tekstu wyjaśnij, co składa się na „rytuał koncentracji”. Wymień dwa\njego elementy.","answer":null,"answer_text":"7.\nNp.:\npowtarzanie określonych czynności przez długi czas\nzabiegi umożliwiające skupienie - zrozumiałe jedynie dla\nwtajemniczonych (zawodnika i trenera)\nwzorzec postępowania (dieta, sen, relacje z ludźmi)\n2\n1","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/8","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"8","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Zadanie 8. (1 pkt)\nCzego dotyczy różnica między wewnętrznym i zewnętrznym stylem koncentracji. (akapit 8)","answer":null,"answer_text":"8.\nNp.:\nRóżnica dotyczy ilości czasu potrzebnego do koncentracji\ni rodzaju czynności wykonywanych przez zawodnika przed\nstartem.\n1\n1\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nOdpowiedzi i schemat punktowania - poziom podstawowy\n2","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/9","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"9","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Zadanie 9. (1 pkt)\nNa podstawie akapitu 9. napisz, co przeszkodziło chińskiemu zawodnikowi podczas\nolimpiady w Atlancie w zdobyciu złotego medalu w strzelaniu z pistoletu sportowego.","answer":null,"answer_text":"9.\nSparaliżował go lęk dotyczący ewentualnych ocen jego\nostatniego strzału.\n1\n0","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/10","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"10","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Zadanie 10. (1 pkt)\nWymień trzy korzyści wynikające z uświadomienia sobie przez Renatę Mauer - Różańską\nfaktu, że jej start na igrzyskach w Sydney „to tylko sport”.\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nPoziom podstawowy\n6","answer":null,"answer_text":"10.\nNp.:\nzdystansowanie się do nieudanego wcześniej startu\nzrozumienie, że są sprawy ważniejsze od sportu (np.\nrodzina)\nzrozumienie, że dla najbliższych ważna jest ona sama, a nie\njej osiągnięcia\nodrzucenie złych myśli i przygnębienia\nujrzenie wcześniejszej porażki we właściwych proporcjach\nchęć dalszej walki i udowodnienia, że się jest w czołówce\npełna mobilizacja i koncentracja na nowym zadaniu\nzdobycie złotego medalu olimpijskiego\n1\n0","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/11","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"11","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Zadanie 11. (1 pkt)\nWymień trzy cechy charakterystyczne dla stanu flow.","answer":null,"answer_text":"11.\nNp.:\ncałkowite skupienie na wykonywanej czynności\nkontrola nad ciałem i umysłem\nkoncentracja na teraźniejszości\nwewnętrzny spokój\n1\n0","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/12","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"12","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Zadanie 12. (1 pkt)\nWyjaśnij, jaki związek istnieje między stanami flow i kalokagatia.","answer":null,"answer_text":"12.\nŁączy je dążenie do harmonii (jedności) ducha i ciała.\n[kalokagatia - oznaczająca doskonałość duchową i cielesną, to\nideał, do którego się dąży;\nflow - to stan bliski tej doskonałości, kiedy człowiek osiąga\npełną harmonię ducha i ciała oraz kontrolę nad tymi sferami.]\n1\n0","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/13","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"13","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Zadanie 13. (2 pkt)\nNa podstawie całego tekstu sformułuj dwa argumenty dowodzące, że człowiek jest jednością\npsychosomatyczną.","answer":null,"answer_text":"13.\nNp.:\nO wynikach na zawodach olimpijskich w równym stopniu\ndecyduje forma fizyczna jak i forma psychiczna zawodnika.\nPrzygotowanie do igrzysk to troska o kondycję fizyczną\ni zabiegi wzmacniające psychikę zawodnika.\nZwycięstwo zawodnikowi zapewnia wejście w stan flow -\njedności tego, co fizyczne i duchowe.\n2\n1","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/14","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"14","points":1,"ptype":"closed","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Zadanie 14. (1 pkt)\nAutor w swoim artykule przede wszystkim\nA. popularyzuje, wywodzącą się z czasów starożytnych, ideę olimpiady.\nB. przygotowuje czytelników do świadomego odbioru igrzysk olimpijskich.\nC. ukazuje rolę wiedzy psychologicznej w przygotowaniu zawodnika do igrzysk.\nD. przekazuje swą fascynację olimpiadą jako zjawiskiem o wyjątkowym znaczeniu.\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nPoziom podstawowy\n7\nCzęść II - pisanie tekstu własnego w związku z tekstem literackim zamieszczonym\nw arkuszu. Wybierz temat i napisz wypracowanie nie krótsze niż dwie strony\n(około 250 słów).","answer":null,"answer_text":"14.\nC.\n1\n0\nŁĄCZNIE\n20\nCzęść II. Tworzenie tekstu własnego\nTemat 1. Dwie postawy człowieka wobec Boga i Jego dzieła.\nPorównaj pieśń Jana Kochanowskiego Czego chcesz od nas, Panie i Hymn\nJuliusza Słowackiego. Zwróć uwagę na nastrój obydwu utworów.\nI.\nROZWINIĘCIE TEMATU (maksymalnie 25 punktów)\nPunktacja\n1. Określenie podmiotu mówiącego, np.:\n0-4\n„Czego chcesz od nas, Panie ”\n(2)\na. podmiot zbiorowy przemawiający w imieniu zbiorowości,\nb. wierni Bogu ludzie wyrażający swe uczucia w dziękczynnej pieśni,\nc. człowiek afirmujący życie,\nSmutno mi…\n(2)\nd. podmiot jednostkowy; pielgrzym, wygnaniec,\ne. indywidualista (egocentryk) postrzegający świat podmiotowo,\nf. człowiek pozbawiony nadziei na lepsze jutro.\n2. Określenie uczuć i postaw podmiotu mówiącego, np.:\n0 - 6\n„Czego chcesz od nas, Panie ”\n(3)\na. wdzięczność dla Boga - Stwórcy,\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nOdpowiedzi i schemat punktowania - poziom podstawowy\n3\nb. wyznanie wiary (podporządkowanie człowieka Bogu),\nc. poczucie małości człowieka wobec doskonałości świata,\nd. uwielbienie dla Boga - artysty,\ne. radość życia,\nSmutno mi ”\n(3)\nf. zachwyt nad pięknem świata,\ng. poczucie osamotnienia i zagubienia,\nh. przekonanie, że Bóg nie go opuścił (podczas gdy ludzie to zrobili),\ni. ufność wobec Boga - wyjawienie samotności i niepokoju tylko przed Bogiem (skrywanie\nuczuć przed innymi),\nj. cierpienie z powodu opuszczenia ojczyzny, do której nie wróci,\nk. bolesne wspomnienia wywołane skojarzeniem z polskim krajobrazem,\nl. poczucie nicości i marności człowieka wobec doskonałości świata (dzieła Boskiego),\nm. poczucie wspólnoty losu z innymi ludźmi w obliczu śmierci i przemijania,\nn. smutek.\n3. Charakterystyka świata - Boskiego dzieła, np.:\n0 - 6\n„Czego chcesz od nas, Panie ”\n(3)\na. piękny, pełen ładu i harmonii,\nb. doskonały jak dzieło sztuki (np. architektura sklepienia niebieskiego, uhaftowanego\ngwiazdami, podkreślenie walorów estetycznych darów pór roku),\nc. spokojny, pełen optymizmu i bliskości ( np. obraz zwierząt biorących pożywienie z rąk\nBoga),\nd. barwny, oddziałujący na wyobraźnię,\n„Smutno mi ”\n(3)\ne. ogromny i bezkresny (obraz statku zagubionego na pustkowiu morza),\nf. piękny (obraz morza błyszczącego w promieniach zachodzącego słońca),\ng. obcy (wizja grobu na obczyźnie),\nh. doskonały,\ni. wieczny (świadomość przemijania człowieka).\n4. Dostrzeżenie różnic, np.:\n0 - 3\na. nastrój: radość, optymizm - smutek, gorycz, niepokój,\nb. charakter wypowiedzi: pieśń o charakterze modlitewno - dziękczynnym, wypowiedź\njednostki skupionej na swoich uczuciach,\nc. charakter refleksji: optymistyczna wiara w przyszłość wynikająca z przekonania o opiece\nBoskiej - smutna refleksja o ludzkiej egzystencji, w której pewna jest tylko Opatrzność.","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"},{"id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad/Temat 1","paper_id":"jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa","number":"Temat 1","points":null,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"probna","year":2009,"month":"styczen","level":"podstawowa","text":"Temat 1. Dwie postawy człowieka wobec Boga i Jego dzieła.\nPorównaj pieśń Jana Kochanowskiego Czego chcesz od nas, Panie i Hymn\nJuliusza Słowackiego. Zwróć uwagę na nastrój obydwu utworów.\nJan Kochanowski Pieśń XXV (Czego chcesz od nas, Panie…)\nCzego chcesz od nas, Panie, za Twe hojne dary?\nCzego za dobrodziejstwa, którym nie masz miary?\nKościół Cię nie ogarnie, wszędy pełno Ciebie,\nI w otchłaniach, i w morzu, na ziemi, na niebie.\nZłota też, wiem, nie pragniesz, bo to wszytko Twoje,\nCokolwiek na tym świecie człowiek mieni2 swoje.\nWdzięcznym Cię tedy sercem, Panie, wyznawamy,\nBo nad to przystojniejszej ofiary nie mamy.\nTyś Pan wszytkiego świata, Tyś niebo zbudował\nI złotymi gwiazdami ślicznieś uhaftował;\nTyś fundament założył nieobeszłej ziemi\nI przykryłeś jej nagość zioły rozlicznemi.\nZa twoim rozkazaniem w brzegach morze stoi,\nA zamierzonych granic przeskoczyć się boi;\nRzeki wód nieprzebranych wielką hojność mają.\nBiały dzień a noc ciemna swoje czasy znają.\nTobie k’woli rozliczne kwiatki Wiosna rodzi,\nTobie k’woli w kłosianym wieńcu Lato chodzi.\nWino Jesień i jabłka rozmaite dawa,\nPotym do gotowego gnuśna Zima wstawa.\nZ Twej łaski rosa na mdłe3 zioła padnie,\nA zagorzałe4 zboża deszcz ożywia snadnie5;\nZ Twoich rąk wszelkie źwierzę patrza swej żywności,\nA Ty każdego żywisz z Twej szczodrobliwości.\nBądź na wieki pochwalon, nieśmiertelny Panie!\nTwoja łaska, Twa dobroć nigdy nie ustanie.\nChowaj nas, póki raczysz, na tej niskiej ziemi;\nJedno zawżdy niech będziem pod skrzydłami Twemi!\nJan Kochanowski, Pieśń XXV, [w:] Antologia polskiej poezji renesansowej, Warszawa 1984.\n2 mienić - głosić, twierdzić\n3 mdłe - słabe, wątłe\n4 zagorzałe - spalone słońcem\n5 snadnie - łatwo\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nPoziom podstawowy\n8\nJuliusz Słowacki Hymn\nSmutno mi, Boże! - Dla mnie na zachodzie\nRozlałeś tęczę blasków promienistą;\nPrzede mną gasisz w lazurowej wodzie\nGwiazdę ognistą…\nChoć mi tak niebo ty złocisz i morze,\nSmutno mi, Boże!\nJak puste kłosy z podniesioną głową\nStoję rozkoszy próżen i dosytu…\nDla obcych ludzi mam twarz jednakową,\nCiszę błękitu.\nAle przed Tobą głąb serca otworzę,\nSmutno mi, Boże!\nJako na matki odejście się żali\nMała dziecina, tak ja płaczu bliski,\nPatrząc na słońce, co mi rzuca z fali\nOstatnie błyski…\nChoć wiem, że jutro błyśnie nowe zorze,\nSmutno mi, Boże!\nDzisiaj na wielkim morzu obłąkany,\nSto mil od brzegu i sto mil przed brzegiem,\nWidziałem lotne w powietrzu bociany\nDługim szeregiem.\nŻem je znał kiedyś na polskim ugorze,\nSmutno mi, Boże!\nŻem często dumał nad mogiłą ludzi,\nŻem prawie nie znał rodzinnego domu,\nŻem był jak pielgrzym, co się w drodze trudzi\nPrzy blaskach gromu,\nŻe nie wiem, gdzie się w mogiłę położę,\nSmutno mi, Boże!\nTy będziesz widział moje białe kości\nW straż nie oddane kolumnowym czołom;\nAlem jest jako człowiek, co zazdrości\nMogił popiołom…\nWięc, że mieć będę niespokojne łoże,\nSmutno mi, Boże!\nKazano w kraju niewinnej dziecinie\nModlić się za mnie co dzień… a ja przecie\nWiem, że mój okręt nie do kraju płynie,\nPłynąc po świecie…\nWięc, że modlitwa dziecka nic nie może,\nSmutno mi, Boże!\nNa tęczę blasków, którą tak ogromnie\nAnieli Twoi w niebie rozpostarli,\nNowi gdzieś ludzie w sto lat będą po mnie\nPatrzący - marli.\nNim się przed moją nicością ukorzę,\nSmutno mi, Boże!\nPisałem o zachodzie słońca na morzu przed Aleksandrią [19 października 1836]\nJuliusz Słowacki, Hymn, [w] Dzieła wybrane, Wrocław 1984.\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nPoziom podstawowy\n9\nTemat 2. Fabryki, huty, kopalnie w oczach Stefana Żeromskiego - nowoczesność i postęp\nczy piekło dla pracujących tam ludzi? Odpowiedz na pytanie, analizując\nzałączone fragmenty Ludzi bezdomnych oraz wykorzystując znajomość całości\npowieści. Zwróć szczególną uwagę na opisy maszyn i pracujących robotników.\nRano przed ósmą Judym zdążał piechotą na dworzec kolejowy. Był to jeden z pierwszych\ndni września. Jeszcze słońce pieściło się z ziemią i posępne, czarne domy obłóczyły na się\nszaty jego świetliste. [ ]\nNa dworcu spotkał już kilka osób, które go uchyleniem kapelusza witały. To jeszcze\nbardziej odbierało mu pewność siebie.\nW dali rozległ się sygnał zwiastujący pociąg i wkrótce, jak barwne dzwona węża6, długie\nciało zaczęło się przeginać w zwrotnicach. W jednym z okien doktor zobaczył Joasię. Była\nubrana w skromny kapelusik podróżny. Miała szarą suknię. [ ]\nSzli szeroką ulicą, po bruku uwalanym w błocie, mówiąc o rzeczach obojętnych. Panna\nJoasia zmuszona była dbać o swą suknię.\nKiedy niekiedy podnosiła oczy pełne blasku i wówczas odrobina żalu za tak sztywne\nprzyjęcie ukazywała się na jej czystej twarzy.\nJudym dostrzegł i to także.\n- Będzie pan łaskaw pokazać mi fabryki tutejsze? - spytała z odrobiną zalotności.\n- Z wielką chęcią Właśnie idziemy [ ]\nWeszli w podwórze fabryczne.\nOtoczyła ich puszcza machin i warsztatów.\nTu hale otwarte, w których wiły się złote węże drutu, gdzie indziej zionęły ogniem jamy\npieców martenowskich, dalej jęczały młoty parowe bijące w belki białej stali.\nKupy węgla, szmelcu, stosy szyn [ ] zagradzały im drogę. Judym miał już wyrobione\npozwolenie zwiedzenia wszystkich robót, a nawet delegowanego specjalistę technika, który\nmiał go, wraz z „kuzynką”, oprowadzić. Technik nawinął się wkrótce, bardziej zapewne\nusposobiony do oprowadzania „kuzynki”, choćby też w towarzystwie lekarza, niż\ndo ślęczenia nad jakimś rysunkiem w kantorze.\nPoszli tedy we troje. [ ] Weszli po schodach na wielki piec.\nWidzieli kaskadę ochładzającą mur rozpalony, trąbę, która prowadzi do jego wnętrza upalne\npowietrze i która zdaje się oddychać jak aorta.\nJoasia nie mogła się dosyć napatrzeć cienkiej smudze szlaki7 tryskającej jak krew z górnego\notworu. Właśnie przy nich przebito piec i ognista rzeka wylała się na ziemię. Cudne iskry\nstrzelały z tego złotego strumienia. Fale jego posłusznie płynęły do łożysk swoich, które im\ndługimi drągami otwierali czarni ludzie w siatkach na twarzy. Łuna stała jeszcze nad tą\nsadzawką ognistą, gdy ją opuścić musieli dążąc gdzie indziej.\nWprowadzono ich do sali maszyn pompujących gorący wicher. Olbrzymie koła o kilkunastu\nmetrach średnicy, do połowy zanurzone w ziemię, toczyły się w swych miejscach bez\nszelestu, w jakimś milczeniu i chwale. W cylindrach, błyszczących jak lustra, coś nieustannie\ncmokało, jakby wielka gęba niechlujnego potwora chłeptała napój. Z innego miejsca wyrywał\nsię dźwięk nie istniejący.\nBył to krótki, urwany śmiech szatana. Serce Joasi było strwożone. Czuła, że ten głos do niej\nsię stosuje, że radosne marzenia o szczęściu, jej cichą miłość zobaczył. Spojrzała na Judyma\nszukając w jego oczach zaprzeczenia, ale ta twarz droga była martwa\n6 jak barwne dzwona węża - jak kolorowe ciało węża\n7 szlaka - produkt odpadowy w procesach hutniczych\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nPoziom podstawowy\n10\nObejrzeli piece martenowskie8, które wytwarzają stal odlewaną w kubłach na belki. Te\n„kolby” wędrują stamtąd do walcowni, gdzie znowu w czeluść pieca wrzucone zostaną i do\nbiałości się rozpalą.\nW wielkich halach wyłożonych żelaznymi płytami wszystkie wrota stały otworem.\nPrzeciągi rwały wzdłuż i w poprzek, ochładzając czoła, plecy i ręce, które pali białe żelazo.\nNie istnieją tam płuca chore, nie ma nerwów. Kto chory, ten umiera. Jak ognista kula, pędzi\nna ręcznym wózku przez halę biała belka. Nie widać ludzi, którzy ją dźwigają. Pada na ruszt,\nktóry się z posadzki wydobywa. Jest on jak plecy o kilkunastu metrach długości, wyginające\nsię zupełnie wzorem kręgosłupa i niby z kręgów złożone z kół wydłużonych.\nCzterej olbrzymi czarni ludzie z jednej i czterej z drugiej strony walców, w siatkach\nna twarzy, dzierżąc w ręku długie obcęgi, ujmują belkę w swą władzę. Pchną ją mocno\nmiędzy szeroko rozdziawione walce dolne. Jak bryła masła stal się między nią wślizguje. Po\ntamtej stronie czeka na nią ruszt, który się z ziemi wysunął. Czyny ludzi są płynne, rytmiczne,\nprawie jak taniec. [ ]\nTuż obok latają po ziemi węże stalowe.\nBiały ucinek9 sztaby płonącej, wprowadzony w ciasny otwór, wybiega co chwila\nw przestrzeń, zmierzając do coraz węższych kryjówek. Tam stoją młodzi ludzie z krótkimi\nszczypcami, którzy chwytają pysk węża, gdy się wysuwa, i niosą go swobodnie na salę.\nDopiero gdy ogon stukać zacznie po ziemi, kierują go do innej szczeliny. Drut pędzi z szaloną\nszybkością. Ogon, ginąc w otworze, trzepie się na prawo i lewo jak żywy\nOgłuszający huk\nBelka stalowa spada na kowadło.\nNieruchomy młot parowy zlatuje na nią jak piorun, razem prostym niby uderzenie pięści.\nZgnieciona kolba przybiera formę płaskiego kręgu. Wtedy w środek jego stawiają przyrząd,\nktóry ma wybić otwór, doskonale okrągły. Młot spada raz za razem ze wściekłą siłą. Dzwoni\npotężnym językiem, który odbija się w halach, w powietrzu, w ziemi Z hukiem rozlega się\nlwi ryk żelaza Stęka w nim gniew kopalni zwyciężonej przez silne ramię człowiecze. Krąg\nz wybitym otworem jest kołem lokomotywy. [ ]\nNim stanie na szynach, walczy z ujarzmicielem10. Wyżera mu oczy, a twarz zalewa potem;\npłomieniami, którym je poddał, napełnia jego płuca i serce, na ostre przeciągi wystawione.\nSzarpie mu nerwy w tej samej minucie, gdy młot parowy szarpie i rozbija jego cząsteczki\n[ ]\nSłychać było suchy szczęk żelaza o żelazo Joasia doznała wrażenia, że to jest śpiew.\nPo wielkim huku organów w jakiejś katedrze daje się słyszeć śpiew, śpiew z tłumu,\nbojaźliwy, strwożony Stygnące koło poszło dalej w swą drogę.\nJudym nachylił się do swej towarzyszki i zapytał:\n- Czy widzi pani dobrze pracę tych ludzi?\n- Widzę - rzekła głosem zdumionym.\n- Tak, tak niech się pani dobrze im przyjrzy.\nNie mówili nic więcej ani w halach, ani na ogromnych dziedzińcach zawalonych istnymi\ngórami miału, gruzów, piasku. Wiatr porywał i nosił z miejsca na miejsce pyły i dziwne jakieś\nrdze lotne.\nGdy pożegnali uprzejmego mentora11, minęli wrota fabryki i gdy jej mury daleko zostały,\nszli za miasto.\nStefan Żeromski, Ludzie bezdomni, Warszawa 1956.\n8 piece martenowskie - piece hutnicze\n9 ucinek - kawałek\n10 ujarzmiciel - ten, który ujarzmił, to znaczy pokonał\n11 mentor - doradca, nauczyciel (książk.)\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nPoziom podstawowy\n11\nna temat nr\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nPoziom podstawowy\n12\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nPoziom podstawowy\n13\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nPoziom podstawowy\n14\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nPoziom podstawowy\n15\nPróbny egzamin maturalny z języka polskiego\nPoziom podstawowy\n16\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2009-styczen-probna-podstawowa/zad-Temat_1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura próbna · styczeń 2009 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura próbna"}]}