{"paper":{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","variant":null,"exam_pdf":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa.pdf","key_pdf":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa-odpowiedzi/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa-odpowiedzi.pdf","question_count":15,"source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},"questions":[{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/1","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"1","points":null,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.\nStanisław Lem\nFelieton\nJakiś rok temu dostałem ze Szwecji albumy z reprodukcjami dzieł On Kawary. Za jedno\nz jego większych osiągnięć poczytują serię kalendarzowych dat, wzbogaconych strzępami\ngazet z odpowiednich dni tygodnia i roku, telegramami „I am still alive1”, które artysta\nwysyłał do znajomych, oraz fragmentami kołowego notatnika, gdzie notował, o której\ngodzinie wstał z łóżka. Można takie dzieło wyszydzać, mówiąc, że skoro On Kawara jest\nkonceptualistą, a koncepty bywają mądre i kretyńskie, nie ma żadnego powodu\ndo uprzywilejowania tylko pierwszych. Ale nie chodzi mi wcale o to, żeby drwić. Sztuka\nzawsze miała ambicję czy nadzieję trwałości, starała się uwiecznić to, co ulotne, a teraz działa\nna własną zgubę. Artysta pracujący w duchu On Kawary tworzy dzieła, których żaden\narcheolog schylony nad wykopaliskami z naszego wieku nie będzie mógł rozpoznać jako\ndzieł sztuki, niczym nie będą się bowiem różniły od śmiecia. Powtarzam: to nie ja chcę\ndeprecjonować taką twórczość, totalna deprecjacja jest jej własnym założeniem. Co może być\ndalej? Dzieła sztuki zakopywane zaraz po ich stworzeniu, żeby ich nikt nie widział, to jeszcze\nnie najgorsze - już są i może ktoś się ich kiedyś dokopie. Konsekwencja wymaga raczej\nogłoszeń typu „artysta X zawiadamia Publiczność, że skończył wczoraj rzeźbę, którą\nniezwłocznie roztrzaskał młotkiem na bardzo drobne kawałki”. A to, ponieważ następnym\netapem po Śmieciu może być tylko Nic.\nA literatura? Metryka i rymy zgniły już w poezji, już rozpadły się w proch.\nNie powiadamiam wcale, że skutkiem tego rozkładu są złe wiersze, zdarzają się znakomite,\nale co dalej? Co będą robić następni poeci? Wrócą do precyzyjnej formy? A co będzie\nz prozą? Powieść odniesiono już na cmentarz i złożono do grobu niezliczoną ilość razy w tym\nstuleciu, odczytując nad mogiłą akty zgonu - że już wszystko do wymyślenia zostało\nwymyślone i nic się na to nie poradzi. Nie wolno pisać tradycyjnie, bo to wstyd, ani „inaczej”,\nbo wszystkie „inaczej” też już wykorzystano do ostatniej kropki. Już wszystkie rodzaje\nkompozycji udało się zdekomponować, wszystko już było, nic nie może więc stać się\nnowego. Nikt nie będzie potrząsał nowości kwiatem, bo kwiat to koszmarny banał, a ci, co\npotrząsają zupełnie czymś innym, też się już wyczerpali. Służby, jakie literatura pełniła\nwobec czytelników, zostały generalnie odwołane. Czytelnika nie należy rozciekawiać, bawić,\nwzruszać, umoralniać, pouczać, kształcić, rozwijać, informować. Należy go dręczyć, tumanić,\nzawracać mu głowę, wyrządzać mu przykrość, zawodzić jego oczekiwania, a przede\nwszystkim zawile nudzić. Natura erozji jest taka sama jak w sztukach plastycznych, inna jest\ntylko materia w rozkładzie. Zatarcie takich rozgraniczeń to awers, którego rewersem jest\nzanik kryteriów oceny. Informacja o tym, że chodzi o dzieło plastyczne albo beletrystyczne,\ntkwi tylko w głowach twórcy i aprobujących go odbiorców, i kiedy te głowy legną w grobie,\nżadnymi metodami nie będzie już można ustalić następnej jakiejś generacji, że to nie był\nnotes wyrzucony na śmieci ani spisany ataktyczny2 bełkot, lecz dzieła sztuki. To właśnie\ndowodzi całkowitej ulotności takich dzieł. Są nie tylko śmiertelne, lecz chwilowe, a nawet\nmomentalne. Kultura budowana z takich obiektów i przekazów staje się kulturą\no wykastrowanej pamięci.\nNa podstawie: Stanisław Lem, Felieton, „Pismo” 1981, nr 3.\n1 I am still alive (ang.) - żyję.\n2 Ataksja - zaburzenie koordynacji ruchów i równowagi.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/1.1","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"1.1","points":1,"ptype":"closed","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.1. (0-1)\nNa początku felietonu autor przedstawia przykład On Kawary, żeby\nA. powołać się na znany autorytet w sztuce.\nB. wyjaśnić, na czym polega sztuka konceptualna.\nC. uwiecznić jego sztukę, która z założenia jest nietrwała.\nD. propagować sztukę artysty, którego zna osobiście.\nZdanie 1.2. (0-1)\nW którym zdaniu Lem mówi o takiej sztuce, którą akceptuje?\nA. Jakiś rok temu dostałem ze Szwecji albumy z reprodukcjami dzieł On Kawary.\nB. To nie ja chcę deprecjonować taką twórczość, totalna deprecjacja jest jej własnym\nzałożeniem.\nC. Sztuka zawsze miała ambicję czy nadzieję trwałości, starała się uwiecznić to, co ulotne.\nD. Dzieła sztuki zakopywane zaraz po ich stworzeniu, żeby ich nikt nie widział, to jeszcze\nnie najgorsze.","answer":"B","answer_text":"Zadanie 1.1 (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie\nzawartych w nich informacji.\nI.1.7) rozpoznaje intencję wypowiedzi\n(gimnazjum)\nI.1.1) odczytuje sens fragmentów\nPoprawne rozwiązanie\nB\nSchemat punktowania\n1 pkt - wskazanie poprawnej odpowiedzi\n0 pkt - odpowiedź błędna lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-1.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/1.3","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"1.3","points":2,"ptype":"closed","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.3. (0-2)\nKtóry z wymienionych twórców mógłby posłużyć się w swoim utworze przykładem\no charakterze podobnym do przykładu kończącego 1. akapit? Uzasadnij odpowiedź.\nA. Witold Gombrowicz\nB. Henryk Sienkiewicz\nC. Adam Mickiewicz\nD. Ignacy Krasicki\nUzasadnienie:","answer":"A","answer_text":"Zadanie 1.3 (0-2)\nI. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie\nzawartych w nich informacji.\nI.1.4) rozpoznaje funkcję zastosowanych\nw tekście środków językowych\nII.3.2) wykorzystuje w interpretacji\nkonteksty\nPrzykładowe rozwiązanie\nGombrowicz w swojej twórczości posługiwał się groteską.\nGombrowicz wykorzystywał w swoich utworach absurd.\nSchemat punktowania\n2 pkt - odpowiedź A ORAZ uzasadnienie wskazujące na obecność groteski w twórczości\nGombrowicza\n1 pkt - odpowiedź A bez poprawnego uzasadnienia\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-1.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/1.4","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"1.4","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.4. (0-2)\nWyjaśnij, co w kontekście 1. akapitu oznaczają użyte na jego końcu słowa Śmieć i Nic.\nŚmieć -\nNic -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.4 (0-2)\nI. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie\nzawartych w nich informacji.\nI.1.1) odczytuje sens fragmentów\nPrzykładowe rozwiązanie\nŚmieć oznacza bezwartościowość sztuki. Nic oznacza śmierć sztuki.\nŚmieć - sztuka bez wartości. Nic - unicestwienie sztuki.\nSchemat punktowania\n2 punkty - odpowiedź wskazuje dwa zjawiska: pozbawienie się przez sztukę wartości (Śmieć)\ni jej unicestwienie (Nic)\n1 punkt - odpowiedź wskazuje jedno z ww. zjawisk\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-1.4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/1.5","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"1.5","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.5. (0-2)\nWymień dwie funkcje, jakie pełnią pytania nagromadzone na początku akapitu 2.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.5 (0-2)\nI. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie\nzawartych w nich informacji.\nI.1.4) wskazuje charakterystyczne cechy\nstylu danego tekstu, rozpoznaje zastosowane\nw nim środki językowe i ich funkcje\nw tekście\nPrzykładowe rozwiązanie\nPytania efektownie wprowadzają temat literatury i podkreślają niepokój autora związany\nz tym, jaka jest i co ją czeka.\nPytania wprowadzają nowe zagadnienie (literatura) i szczegółowo określają problem\n(kondycja literatury).\nSchemat punktowania\n2 pkt - poprawne wymienienie dwóch funkcji pytań: wprowadzają temat, precyzują temat,\nwyrażają zaniepokojenie stanem / przyszłością literatury\n1 pkt - poprawne wskazanie jednej funkcji pytań\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-1.5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/1.6","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"1.6","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.6. (0-1)\nDlaczego w puencie Lem nazywa wytwory współczesnej sztuki obiektami, a nie dziełami?\nOdpowiedz na podstawie całego felietonu.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.6 (0-1)\nI. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie\nzawartych w nich informacji.\nI.3.1) analizuje i definiuje znaczenia słów\nI.1.1) odczytuje sens całego tekstu\nPrzykładowe rozwiązanie\nWedług Lema twory sztuki konceptualnej nie zasługują na nazwanie ich dziełami.\nSłowo dzieła ma charakter wartościujący pozytywnie, a obiekty sztuki konceptualnej nie\nzasługują na pozytywną ocenę.\nSchemat punktowania\n1 pkt - odpowiedź wskazuje na nobilitujący charakter słowa dzieła i / lub deprecjonujący\ncharakter słowa obiekty\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-1.6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/1.7","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"1.7","points":3,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.7. (0-3)\nNapisz streszczenie felietonu liczące 40-60 słów.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.7 (0-3)\nI. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie\nzawartych w nich informacji.\n1.5. Zdający dokonuje streszczenia tekstu\nPrzykładowe rozwiązania\n Lem podejmuje temat sztuki konceptualnej. Krytykuje ją, gdyż sztuka ta zaniechała\nrealizacji funkcji sztuki. Nie uwiecznia tego, co nietrwałe, bo jest ulotna. Autor\nz ironizuje na temat literatury dążącej do samounicestwienia. Twierdzi, że wytwory\nwspółczesnej sztuki nie zostaną rozpoznane przez potomnych, ponieważ nie różnią się\nod śmieci.\n Stanisław Lem w swoim felietonie pokazuje, że współczesna twórczość nie spełnia\nfunkcji, jaką zawsze pełniła sztuka utrwalająca to, co ulotne. Uważa obecną sztukę za\ngorszą, ponieważ jest ona nietrwała i udziwniona. Nie będzie jej można w przyszłości\nodróżnić od śmieci. Współczesną literaturę uważa za zmanierowaną i ogłupiającą\nczytelnika. Na koniec wyraża obawę się o losy kultury.\nSchemat punktowania\n3 pkt - przedstawienie tematu tekstu i tego, co na ten temat powiedziano w tekście; właściwa selekcja\ninformacji; logiczna struktura, właściwa liczba słów\n2 pkt - przedstawienie tematu tekstu i tego, co na ten temat powiedziano w tekście; właściwa liczba\nsłów ALE zaburzenia dotyczące selekcji informacji LUB struktury logicznej\n1 pkt - przedstawienie tematu tekstu i tego, co na ten temat powiedziano w tekście; właściwa liczba\nsłów ALE zaburzenia dotyczące selekcji informacji ORAZ struktury logicznej\n0 pkt- inna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-1.7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/2","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"2","points":null,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 2.\nWojciech Józef Burszta, Mariusz Czubaj\n… i wtedy spadł deszcz\nFutbol to z jednej strony rozrywka uniwersalna. Czytelna na każdym kontynencie.\nPowszechna tak dalece, że Międzynarodowa Federacja Piłki Nożnej skupia dziś więcej\npaństw członkowskich niż ONZ. Z drugiej strony - mecz piłkarski (zwłaszcza\nmiędzypaństwowy), jak mało który rytuał codzienny, integruje zbiorowość wokół zdarzenia,\nktóre na półtorej godziny nadaje sens temu, co polskie, niemieckie czy holenderskie.\nOd hymnu, poprzez ekspozycję barw, odgłos bojowo dudniącego bębna wprowadzamy się\nw stan, gdy jasne jest, kim jesteśmy my, a kim są tamci. W meczu piłkarskim wyraża się\nbowiem podstawowa tęsknota za światem uporządkowanym, takim, gdzie jesteśmy my\ni gdzie są oni. Gdzie swój staje naprzeciw obcego. Ta tęsknota - dodajmy - opisywana\npo wielekroć przez antropologów kultury wydaje się szczególnie ważna w naszych\nglobalnych i płynnych czasach, w których zmianę, nie zaś trwałość, przyjmuje się za normę.\nCzarny Łoś - legendarny szaman z plemienia Siuksów Ogala - pouczał: „Zauważyłeś, że\nwszystko, co czyni Indianin, dzieje się w kręgu; dlatego że moc świata zawsze przejawia się\nw kręgu i wszystko stara się być okrągłe”.\nW kręgu przejawia się także moc stadionu. Nie jest przypadkiem, że trybuny piłkarskie\nmają kształt owalu, kumulują energię do środka i są - jak nazywał to amerykański klasyk\nantropologii Edward T. Hall - dospołeczne, czyli sprzyjają intensyfikacji kontaktów między\nludźmi. Nie przypadkiem też trybuny te tworzą jeden organizm, gdy unoszą się w rytmie\nmeksykańskiej fali (która przyjęła się na całym świecie od mundialu w Meksyku w 1986 r.)\nalbo eksponują olbrzymich rozmiarów barwy narodowe lub klubowe.\nPodstawowym typem doświadczenia piłkarskiego jest bycie razem. Sama specyfika\nfutbolu jako gry polega przecież na nawiązywaniu kontaktu. Podawana piłka (pomińmy tu\nmoże specyfikę zagrań niektórych polskich piłkarzy) jest środkiem komunikacji, ostatecznym\ncelem gry są przecież nie indywidualne popisy (choć kochamy takich techników jak np.\nCristiano Ronaldo), lecz zwycięstwo drużyny. Inaczej mówiąc: celem jest osiągnięcie takiej\nformy porozumienia, która okaże się skuteczniejsza od gry wrażego zespołu.\nW antropologii kultury, jak w każdej dyscyplinie, istnieje grupa opowieści i anegdot\nwiecznie żywych. Jedna z nich traktuje o afrykańskim wodzu, który, odwiedziwszy Stary\nKontynent, wrócił do swojej wioski z opowieścią, która z grubsza brzmiała tak: „I w zasadzie\nu nich to jak u nas. Ale raz zabrali mnie na taką wielką łąkę. Z kilkanaście wiosek się tam\nzebrało i śpiewało różne pieśni. A potem wbiegły dwie drużyny wojowników. I pojawił się\nubrany na czarno szaman, który trzymał skórzany totem. Nagle szaman gwizdnął, wojownicy\nkopnęli totem i wiecie co wtedy? I wtedy spadł deszcz”.\nOd tamtej opowieści - wszystko jedno: prawdziwej czy wymyślonej z antropologicznej\npotrzeby - jedno się nie zmieniło. Piłka nożna wciąż kryje w sobie ziarno\nnieprzewidywalności, emocji i magii, które dostępne są w doświadczeniu, a blakną\nw najdoskonalszym nawet opisie.\nNiech nam wystarczy, że w piłkarskim kręgu przejawia się moc, by raz jeszcze\nsparafrazować Czarnego Łosia. Stary mędrzec wiedział, co mówi.\nNa podstawie: Wojciech Józef Burszta, Mariusz Czubaj, i wtedy spadł deszcz,\n„Niezbędnik Inteligenta Plus” 2010, nr 2.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/2.1","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"2.1","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 2.1. (0-2)\nZaznacz w tabeli znakiem X słowa kluczowe dla tekstu. Napisz uzasadnienie wyboru -\nwspólne dla wszystkich słów kluczowych.\nCzy jest\nto słowo\nkluczowe?\nUzasadnienie wyboru\nfutbol\nkontynent\nkrąg\nmagia\ntrofeum\nwojownik","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.1 (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie\nzawartych w nich informacji.\n1.5) wyróżnia ( ) kluczowe pojęcia\nPoprawna odpowiedź\nSłowa kluczowe: futbol, krąg, magia\n Słowa te występują w tekście i najpełniej oddają jego problematykę.\n To są słowa najważniejsze dla sensu tekstu.\n To są pojęcia dla tego tekstu najważniejsze. Skupiają najważniejszą treść.\nSchemat punktowania\n2 pkt - wskazanie 3 (tylko) słów kluczowych i poprawne uzasadnienie wyboru\n1 pkt - wskazanie 3 (tylko) słów kluczowych bez poprawnego uzasadnienia LUB wskazanie\n2 słów kluczowych i poprawne uzasadnienie wyboru (w tym wariancie zdający oprócz 2 słów\nkluczowych może wskazać słowo dodatkowe)\n0 pkt- inna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-2.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/2.2","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"2.2","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 2.2. (0-1)\nUzupełnij definicję odpowiednim słowem z akapitu 1.\nZespół czynności, których częste powtarzanie tworzy jakiś zwyczaj, to","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.2 (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie\nzawartych w nich informacji.\nI.3.1) analizuje i definiuje znaczenia słów\nI.1.1) odczytuje sens fragmentu\nPrzykładowa odpowiedź:\nRytuał\nSchemat punktowania\n1 pkt - uzupełnienie definicji słowem rytuał\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-2.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/2.3","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"2.3","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 2.3. (0-2)\nOdwołując się do budowy słowotwórczej wyrazu „dospołeczny” i treści akapitu 3. i 4.,\nwyjaśnij znaczenie stwierdzenia „trybuny są dospołeczne”. Nie cytuj.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.3 (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie\nzawartych w nich informacji.\nI.3.9) rozpoznaje temat słowotwórczy i\nformant w wyrazach pochodnych i wskazuje\nfunkcje formantów w nadawaniu znaczenia\nwyrazom pochodnym [gimnazjum]\nI.3.1) analizuje i definiuje ( ) znaczenia\nsłów\nPrzykłady odpowiedzi za 2 punkty:\n Słowo zbudowane jest z przyimka „do” wskazującego na kierunek („do środka”) oraz\nprzymiotnika „społeczne”. Stwierdzenie „trybuny są dospołeczne” oznacza że, krąg\ntrybun skłania kibiców do kontaktowania się ze sobą.\n Budowa: do+społeczne (przyimek i przymiotnik). Znaczenie: sprzyjające kontaktom\nspołecznym.\nSchemat punktowania\n2 pkt - wyjaśnienie znaczenia stwierdzenia z odwołaniem się do budowy słowotwórczej\n1 pkt - wyjaśnienie znaczenia stwierdzenia bez odwołania się do budowy\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-2.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/2.4","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"2.4","points":1,"ptype":"closed","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 2.4. (0-1)\nJaką funkcję pełni wypowiedź szamana przytoczona w 3. akapicie?\nA. Podsumowuje część wstępną.\nB. Stanowi komentarz do poprzedniego akapitu.\nC. Wprowadza do tekstu nowy motyw.\nD. Stanowi nawiązanie do tytułu.","answer":"C","answer_text":"Zadanie 2.4 (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie\nzawartych w nich informacji.\nI.1.1) odczytuje sens ( ) fragmentów;\npotrafi objaśnić ich ( ) funkcję na tle\ncałości\nPoprawna odpowiedź\nC\nSchemat punktowania\n1 pkt - wskazanie prawidłowej odpowiedzi\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-2.4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/2.5","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"2.5","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 2.5. (0-1)\nZaznacz w tabeli TAK lub NIE i napisz uzasadnienie, podając jedną cechę językową\nwypowiedzi afrykańskiego wodza (akapit 6.).\nWypowiedź afrykańskiego wodza ma cechy odmiany mówionej języka\nTAK NIE\nUzasadnienie:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.5 (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie\nzawartych w nich informacji.\nI.3.1) rozumie pojęcie stylu, rozpoznaje styl\npotoczny [gimnazjum]\nI.1.4) wskazuje charakterystyczne cechy\nstylu danego tekstu, rozpoznaje zastosowane\nw nim środki językowe i ich funkcje w tek\nście\nI.3.8) odróżnia słownictwo (…) oficjalne od\nswobodnego\nPrzykładowa odpowiedź:\nTak, np. rozpoczynanie zdań od spójników LUB ciąg krótkich wypowiedzeń LUB zaimki\nwskazujące, np.:\n Zdania są krótkie i rozpoczynają się od spójników.\n Jego wypowiedź składa się z kilku krótkich zdań jakby wypowiadanych na bieżąco\ndo kogoś\n Wódz powiedział: „u nich tak jak u nas”. To tak, jakby mówił bezpośrednio jakiegoś\nsłuchacza.\nSchemat punktowania\n1 pkt - za zaznaczenie odpowiedzi TAK i uzasadnienie wskazujące na co najmniej jedną\ncechę odmiany mówionej języka w wypowiedzi wodza\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-2.5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/2.6","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"2.6","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 2.6. (0-1)\nWyjaśnij, w kontekście całego tekstu, sens przeciwstawienia podkreślonego w zdaniu:\nPiłka nożna wciąż kryje w sobie ziarno nieprzewidywalności, emocji i magii, które dostępne\nsą w doświadczeniu, a blakną w najdoskonalszym nawet opisie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.6 (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie\nzawartych w nich informacji.\n1.1) odczytuje sens całego tekstu\n1.4) rozpoznaje zastosowane środki\njęzykowe i ich funkcje w tekście\nPrzykładowa odpowiedź:\n Przeciwstawienie to podkreśla wymowę tekstu: w widowisku piłkarskim ważne jest\nprzeżywanie emocji. Trudno je opisać, wyrazić słowami, bo futbol to magia,\nnieprzewidywalność.\n Autorzy tekstu przeciwstawiają doświadczenie opisowi. Podkreślają, że doznane\npodczas meczu piłkarskiego emocje trudno opisać.\nSchemat punktowania\n1 pkt - za wyjaśnienie sensu przeciwstawienia emocji i ich opisu (wyrażenia słowami)\nwskazujące na niemożność przekazania istoty emocji za pomocą opisu\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-2.6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"},{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/3","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"3","points":null,"ptype":"closed","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 3.\nWybierz jeden temat i napisz wypracowanie.\nTemat 1. Czym może być dla człowieka podróżowanie? Rozważ problem i uzasadnij\nswoje stanowisko, odwołując się do podanego fragmentu reportażu Ryszarda\nKapuścińskiego oraz innych, wybranych przez siebie, tekstów kultury. Twoja praca\npowinna liczyć co najmniej 250 słów.\nJeżeli nawet latami nie sięgałem do Dziejów3, pamiętałem o ich autorze. Był postacią\nkiedyś realną i rzeczywistą, potem na dwa tysiąclecia zapomnianą, a dziś, po tylu wiekach,\ndla mnie przynajmniej - znów żywą. Obdarzyłem ją teraz wyglądem i cechami, jakie\nchciałem jej nadać. Był to już mój Herodot, a przez to, że mój - szczególnie mi bliski, taki,\nz którym miałem wspólny język i mogłem porozumieć się w pół słowa.\nJednakże takich zapaleńców jak Herodot nie rodzi się wielu. Przeciętny człowiek nie jest\nspecjalnie ciekaw świata. Ot, żyje, musi jakoś się z tym faktem uporać, im będzie go to\nkosztowało mniej wysiłku - tym lepiej. A przecież poznawanie świata zakłada wysiłek, i to\nwielki, pochłaniający człowieka. Większość ludzi raczej rozwija w sobie zdolności\nprzeciwne, zdolność, aby patrząc - nie widzieć, aby słuchając - nie słyszeć. Więc kiedy\npojawia się ktoś taki jak Herodot - człowiek owładnięty żądzą, bzikiem, manią poznania,\na jeszcze obdarzony rozumem i talentem pisarskim - to fakt taki przechodzi od razu do\nhistorii świata!\nTak naprawdę nie wiemy, co ciągnie człowieka w świat. Ciekawość? Głód przeżyć?\nPotrzeba nieustannego dziwienia się? Człowiek, który przestaje się dziwić, jest wydrążony,\nma wypalone serce. W człowieku, który uważa, że wszystko już było i nic nie może go\nzdziwić, umarło to, co najpiękniejsze - uroda życia. Herodot jest tego przeciwieństwem.\nRuchliwy, zaabsorbowany, niestrudzony nomada, pełen planów, pomysłów, hipotez. Ciągle\nw podróży. Nawet kiedy jest w domu (ale gdzie jest jego dom?), to albo wrócił z wyprawy,\nalbo już przygotowuje się do następnej. Podróż jako wysiłek i dociekanie, jako próba\npoznania wszystkiego - życia, świata, siebie.\n3 Dzieje to starożytne (V w. p.n.e.) dzieło historyczne Herodota, historyka greckiego, w którym opisane są jego\npodróże po całym ówczesnym świecie (Azji, Bliskim Wschodzie, Północnej Afryce i Europie).\nNosi w myślach mapę świata, zresztą sam ją tworzy, zmienia, uzupełnia. To żywy obraz,\nruchliwy kalejdoskop, migocący ekran. Dzieje się na nim tysiąc rzeczy.\nNa mapie Herodota jest Grecja i Kreta, Persja i Kaukaz, Arabia i Morze Czerwone. Nie ma\nani Chin, ani obu Ameryk, ani Pacyfiku. Brak mu pewności, jaki jest kształt Europy.\nNa podstawie: Ryszard Kapuściński, Podróże z Herodotem, Kraków 2005.\nTemat 2. Zinterpretuj podany utwór. Postaw tezę interpretacyjną i uzasadnij ją. Twoja\npraca powinna liczyć co najmniej 250 słów.\nJan Kochanowski\nPieśń IX z Ksiąg wtórych\nNie porzucaj nadzieje,\nJakoć się kolwiek dzieje:\nBo nie już4 słońce ostatnie zachodzi,\nA po złej chwili piękny dzień przychodzi.\nPatrzaj teraz na lasy,\nJako prze zimne czasy\nWszystkę swą krasę drzewa utraciły,\nA śniegi pola wysoko przykryły.\nPo chwili wiosna przyjdzie,\nTen śnieg z nienagła5 zyjdzie\nA ziemia, skoro słońce jej zagrzeje,\nW rozliczne barwy znowu się odzieje.\nNic wiecznego na świecie:\nRadość się z troską plecie,\nA kiedy jedna weźmie moc nawiętszą,\nW ten czas masz ujźrzeć odmianę naprędszą.\nAle człowiek zhardzieje,\nGdy mu się dobrze dzieje;\nWięc też, kiedy go Fortuna6 omyli7,\nWnet głowę zwiesi i powagę zmyli8.\nLecz na szczęście wszelakie\nSerce ma być jednakie;\nBo z nas Fortuna w żywe oczy szydzi,\nTo da, to weźmie, jako się jej widzi.\nTy nie miej za stracone,\nCo może być wrócone:\nSiła9 Bóg może wywrócić10 w godzinie;\nA kto mu kolwiek ufa, nie zaginie.\nl\nTekst oparty na wydaniu: Jan Kochanowski, Dzieła polskie, oprac. J. Krzyżanowski, t. 1, Warszawa 1969.\n4 Nie już (starop.) - jeszcze nie.\n5 Z nienagła (starop.) - stopniowo.\n6 Fortuna - w mitologii rzymskiej bogini przypadku; los.\n7 Omylić (starop.) - zwieść.\n8 Zmylić - tu: stracić.\n9 Siła - wiele.\n10 Wywrócić - tu: zmienić.\nna temat nr\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3.\nTemat 1. Czym może być dla człowieka podróżowanie? Rozważ problem i uzasadnij\nswoje stanowisko, odwołując się do podanego fragmentu reportażu Ryszarda\nKapuścińskiego oraz innych, wybranych przez siebie, tekstów kultury. Twoja praca\npowinna liczyć co najmniej 250 słów.\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Odbiór wypowiedzi\ni wykorzystanie zawartych w nich\ninformacji.\n1.1) odczytuje sens całego tekstu [ ];\n1.2) […] odczytuje zawarte w odbieranych tekstach\ninformacje zarówno jawne, jak i ukryte.\nII. Analiza i interpretacja tekstów\nkultury.\n1.2) określa problematykę utworu; 2.4) rozpoznaje\nw utworze sposoby kreowania świata\nprzedstawionego i bohatera […];\n3.2) wykorzystuje w interpretacji utworu konteksty;\n3.3) porównuje funkcjonowanie tych samych\nmotywów w różnych utworach literackich.\nIII. Tworzenie wypowiedzi.\n1.1) tworzy dłuższy tekst pisany [ ] (rozprawka)\n[ ] zgodnie z podstawowymi regułami jego\norganizacji, przestrzegając zasad spójności\nznaczeniowej i logicznej;\n1.2) przygotowuje wypowiedź [ ] (wybiera [ ]\nodpowiedni układ kompozycyjny, analizuje temat,\nwybiera formę kompozycyjną, […], dobiera\nwłaściwe słownictwo);\n1.3) tworzy samodzielną wypowiedź\nargumentacyjną według podstawowych zasad logiki\ni retoryki (stawia tezę lub hipotezę, dobiera\nargumenty, porządkuje je, hierarchizuje, dokonuje\nich selekcji pod względem użyteczności w\nwypowiedzi, podsumowuje, dobiera przykłady\nilustrujące wywód myślowy, przeprowadza\nprawidłowe wnioskowanie).\nKryteria oceny rozprawki\nA\nSformułowanie\nstanowiska\nwobec\nproblemu\npodanego\nw poleceniu\nB\nUzasadnienie\nstanowiska\nC\nPoprawność\nrzeczowa\nD\nZamysł\nkompozycyjny\nE\nSpójność\nlokalna\nF\nStyl tekstu\nG\nPoprawność\njęzykowa\nH\nPoprawność\nzapisu\n6\nStanowisko jest\nadekwatne\ndo problemu\npodanego\nw poleceniu\n18\nUzasadnienie\ntrafne,\nszerokie\ni pogłębione\n4\nBrak błędów\nrzeczowych\n6\nKompozycja\nfunkcjonalna\n2\nPełna\nspójność\nwypowiedzi\nlub\nnieznaczne\nzaburzenia\nspójności\n4\nStyl\nstosowny\n6\nBrak błędów\nlub nieliczne\nbłędy\nnierażące\n4\nZapis\nw pełni\npoprawny\nlub nieliczne\nbłędy\nnierażące\n12\nUzasadnienie\ntrafne\ni szerokie\n3\nStanowisko jest\nczęściowo\nadekwatne\ndo problemu\npodanego\nw poleceniu\n8\nUzasadnienie\ntrafne,\nale wąskie\n2\nNie więcej\nniż jeden\nbłąd\nrzeczowy\n3\nZaburzenia\nfunkcjonalności\nkompozycji\n1\nZnaczne\nzaburzenia\nspójności\n2\nStyl\nczęściowo\nstosowny\n3\nLiczne błędy\nnierażące\nlub nieliczne\nbłędy rażące\n2\nLiczne\nbłędy\nnierażące\nlub nieliczne\nbłędy rażące\n4\nUzasadnienie\nczęściowe\n0\nStanowisko jest\nnieadekwatne\nlub brak\nstanowiska\n0\nBrak\nuzasadnienia\nstanowiska\n0\nBłędy\nrzeczowe\n0\nBrak\nzamysłu\nkompozycyjnego\n0\nWypowiedź\nniespójna\n0\nStyl\nniestosowny\n0\nLiczne błędy\nrażące\n0\nLiczne\nbłędy rażące\nUWAGA\nJeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.\nJeśli w kategorii A praca uzyska 3 punkty, a w kategorii B - 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.\nJeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.\nPojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę - zdający otrzymuje 0 punktów.\nPrzykładowa realizacja zadania\n„Czym może być dla człowieka podróżowanie?”. Reportażysta zastanawia się, czy jest to\nrzecz potrzebna w życiu każdego człowieka.\nWedług autora podróż jest bardzo ważna. Pisze o tym w przywołanej powyżej książce,\nktórej bohater poznaje świat z Dziejami Herodota w ręku. Jest on człowiekiem energicznym,\ndążącym wytrwale do celu. Kresem jego wędrówki jest nie tylko poznanie nowych miejsc, ale\nprzede wszystkim samego siebie. Kapuściński uważa, że współcześni ludzie nie są specjalnie\nciekawi świata, nie mają potrzeby nieustannego dziwienia się. Mają „wypalone serce” i nie\npotrafią mądrze korzystać z życia. Reportażysta odkrywa przed czytelnikiem prawdę, że\npodróż to próba zrozumienia wszystkiego - życia, świata, siebie. Stanowisko to jest\nprzekonujące - w ten sposób traktują podróże także różne postacie literackie.\nI tak, są one przełomowym i poznawczym doświadczeniem dla tytułowego bohatera\ndramatu Juliusza Słowackiego pt. „Kordian”. Podróże kształcą młodzieńca, zdobywa podczas\nich trwania wiedzę życiową. Są początkiem jego wielkiej przemiany wewnętrznej.\nW Londynie uczy się, iż dla wielu osób najważniejsze są pieniądze, że można za nie kupić\nstanowisko, a nawet drugiego człowieka, o czym świadczy też przygoda z Wiolettą, która\nchce być z nim tylko dlatego, że jest bogaty. W trakcie swej wędrówki zastanawia się też nad\ninnymi wartościami, m.in. takimi jak wiedza czy wiara. Ostatnim etapem podróży bohatera\njest góra Mont Blanc, na której dokonuje się jego przemiana duchowa. Podczas swoich\nwypraw Kordian zaczyna rozumieć sens istnienia oraz poznaje świat i wzbogaca się o nowe\ndoświadczenia życiowe.\nPodróże są także motywem serii książek Agaty Christie. Ich bohater, detektyw Herkules\nPoirot. Można w nieskończoność pisać, czym są podróże dla Poirot. Detektyw spełnia się\npodczas nich zawodowo, przeżywa nowe przygody, rozwija swoje pasje, poznaje świat.\nA przede wszystkim, tak jak na przykład w książkach „Morderstwo na Nilu” czy\n„Morderstwo w Orient Expresie”, odkrywa, że ludzie, niezależnie od szerokości\ngeograficznej, kierują się tymi samymi namiętnościami: żądzą posiadania, chęcią władzy\ni zaszczytów. Wiedza ta służy mu nie tylko do rozwiązywania zagadek kryminalnych, lecz\ntakże wzbogaca go wewnętrznie.\nJa również lubię podróżować. Co roku wyjeżdżam z rodziną na wakacje, nie tylko po to,\naby odpoczywać. W nowych miejscach, czyli np. ostatniego lata w Peru, poznałem inną\nkulturę, patrzyłem na życie Indian, odkrywałem nowy język, zaspokajałem własną ciekawość\negzotycznego świata, miałem czas na refleksje. Peru mnie urzekło i wzbogaciło moje życiowe\ndoświadczenie.\nNa podstawie powyższych argumentów zdecydowanie mogę stwierdzić, że podróże, tak\njak w wypadku Herodota i Kapuścińskiego, są potrzebne w życiu człowieka. Zaspokajają one\nciekawość, uczą też otwarcia na innych i są dobrym sposobem poznania samego siebie.\nPoziom wykonania\nA. Sformułowanie stanowiska: 6 pkt. - stanowisko adekwatne do problemu podanego\nw poleceniu (zdający podaje jednoznaczną tezę).\nB. Uzasadnienie stanowiska: 12 pkt.- uzasadnienie trafne, szerokie (zdający podaje\nrzeczowe argumenty z przytoczonego fragmentu Podróży z Herodotem oraz trafnie\nprzywołuje literackie konteksty (Kordian, powieści Agaty Christie) i buduje na ich podstawie\nrzeczową argumentację, uzasadnia swoje rozwiązanie problemu.\nC. Poprawność rzeczowa: 4 pkt. - brak błędów rzeczowych.\nD. Zamysł kompozycyjny: 6 pkt. - kompozycja funkcjonalna.\nE. Spójność lokalna: 2 pkt. - nieznaczne zaburzenia spójności.\nF. Styl tekstu: 4 pkt. - styl stosowny.\nG. Poprawność językowa: 6 pkt. - nieliczne błędy nierażące.\nH. Poprawność zapisu: 4 pkt. - zapis w pełni poprawny.\nTemat 2. Zinterpretuj podany utwór. Postaw tezę interpretacyjną i uzasadnij ją. Twoja\npraca powinna liczyć co najmniej 250 słów.\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Odbiór wypowiedzi i\nwykorzystanie zawartych w nich\ninformacji.\n1.1) odczytuje sens całego tekstu [ ];\n1.2) […] odczytuje zawarte w odbieranych tekstach\ninformacje zarówno jawne, jak i ukryte.\nII. Analiza i interpretacja tekstów\nkultury.\n1.2) określa problematykę utworu; 2.4) rozpoznaje\nw utworze sposoby kreowania świata\nprzedstawionego i bohatera […];\n3.2) wykorzystuje w interpretacji utworu konteksty;\n3.3) porównuje funkcjonowanie tych samych\nmotywów w różnych utworach literackich.\nIII. Tworzenie wypowiedzi.\n1.1) tworzy dłuższy tekst pisany [ ] (rozprawka)\n[ ] zgodnie z podstawowymi regułami jego\norganizacji, przestrzegając zasad spójności\nznaczeniowej i logicznej;\n1.2) przygotowuje wypowiedź [ ] (wybiera [ ]\nodpowiedni układ kompozycyjny, analizuje temat,\nwybiera formę kompozycyjną, […], dobiera\nwłaściwe słownictwo);\n1.3) tworzy samodzielną wypowiedź\nargumentacyjną według podstawowych zasad logiki\ni retoryki (stawia tezę lub hipotezę, dobiera\nargumenty, porządkuje je, hierarchizuje, dokonuje\nich selekcji pod względem użyteczności w\nwypowiedzi, podsumowuje, dobiera przykłady\nilustrujące wywód myślowy, przeprowadza\nprawidłowe wnioskowanie).\nPrzykładowa realizacja zadania\n„Pieśń IX” Jana Kochanowskiego zawiera typową dla filozofii epoki postawę wobec życia.\nPoeta, nawiązując do popularnego w tym czasie motywu Fortuny i zmienności ludzkiego\nlosu, wskazuje, jak człowiek powinien przyjmować zmieniające się sytuacje życiowe\ni co w ludzkim życiu jest najważniejsze.\nUtwór rozpoczyna zwrot do adresata, w którym poeta zachęca do bycia opanowanym\nwobec zmienności losu i do tego, by nigdy nie tracić nadziei na lepsze. W kolejnych wersach\nKochanowski posługuje się prostymi stwierdzeniami: „Bo nie już słońce ostatnie zachodzi,\na po złej chwili piękny dzień przychodzi”. Poeta ukazuje przeplatanie się dobrych i złych\nchwil, przypomina podstawową prawdę, że nic nie trwa wiecznie, zarówno szczęście, jak\ni nieszczęście.\nPodobną filozofię przedstawiają kolejne strofy. W drugiej i trzeciej zwrotce Kochanowski\nwykorzystuje motyw zmieniających się pór roku. Opisując brzydką i srogą zimę, zaraz potem\nzaznacza, że po zimie przychodzi wiosna: piękna, wesoła i kolorowa. Z kolei w strofie czwartej\npoeta pisze: „Nic wiecznego na świecie”, zaznaczając w ten sposób potrzebę akceptacji zmian,\ntym bardziej, że na wiele rzeczy nie mamy wpływu, bo ludzkim losem często rządzi ślepy\nprzypadek.\nRzymska bogini przypadku - Fortuna nie bez powodu przedstawiana była w czasach\nrenesansu jako kobieta z przepaską na oczach - wszechmocna siła rządząca się własnymi,\nczęsto niezrozumiałymi dla nas prawami: „Bo z nas Fortuna w żywe oczy szydzi, to da, to\nweźmie, jako się jej widzi”. Osoba mówiąca w wierszu przestrzega czytelnika przed naiwną\nwiarą w przychylność losu. Wobec nieodgadnionych wyroków Fortuny potrzebna jest, jak\nzaznacza Kochanowski, stałość uczuć i pielęgnowanie ideałów oraz wartości. Jedyną obronę\nczłowieka w tej sytuacji stanowi „serce jednakie”, to znaczy równowaga ducha w szczęściu\ni nieszczęściu. Renesansowy poeta odwołuje się tutaj do filozofii stoickiej. Opiera się nie tylko\nna własnym życiowym doświadczeniu, ale też na przekonaniach Horacego, od którego przejął\nzasadę „złotego środka”. W ostatniej zwrotce przypomina, że nie powinno się przywiązywać\nzbyt wielkiej wagi do zrządzeń losu, które i tak nie mogą być zmienione przez ludzi. Zwraca\nnatomiast uwagę na to, że niezależnie od biegu wydarzeń, trwała i niezmienna powinna być\nwiara w Boga, ponieważ to ona zapewnia wieczny spokój i stanowi najważniejszą wartość\nw życiu człowieka. Bóg jest tu przedstawiony jako obrońca człowieka, jego opiekun, który jako\nwszechmogący może obrócić los na korzyść człowieka.\nW „Pieśni IX” Jan Kochanowski połączył chrześcijańskie przekonanie o tym,\nże zawierzenie Bogu gwarantuje życie wieczne, że „kto mu kolwiek ufa, nie zaginie”\nz renesansową fascynację życiem. Echa filozofii zawartej w „Pieśni IX” odnajdujemy np.\nw wierszu „Przedśpiew” Leopolda Staffa - przedstawiciela dwudziestowiecznego\nklasycyzmu. Osoba mówiąca w tym utworze potrafi pogodnie znosić los i mądrze się smucić.\nDla niej, tak jak dla renesansowego humanisty, nic w życiu „nie jest obce” i dlatego śpiewa\npochwałę życia.\nRenesansowy charakter pieśni Kochanowskiego podkreśla jej budowa. Zgodnie\nz zasadami epoki ten gatunek to utwór regularny, stroficzny i melodyjny. Całość mieści się\nw ideałach epoki i zachowuje klasyczną zasadę jasności stylu. Tego dotyczy również\noszczędność zastosowanych epitetów i ich prostota, np.: „zła chwila”, „piękny dzień”, „moc\nnajwiętsza”. Pozwala to odbiorcy skupić się na wyraźnie sformułowanych refleksjach, a nie\nna nadmiarze środków stylistycznych będących jedynie popisami retoryki, ozdobnikami.\nPodsumowując, interpretowana przeze mnie pieśń zawiera podstawowe prawdy o ludzkim\nżyciu i człowieku. Podejmuje jeden z charakterystycznych dla renesansu motywów, jakim jest\nkapryśna Fortuna, która ma władzę nad całym światem. Osoba mówiąca w wierszu, podobnie\njak w wielu innych filozoficzno-refleksyjnych utworach Kochanowskiego, takich jak np.\n„Pieśń XVII” i „Pieśń XIX” z „Ksiąg wtórych” czy fraszka „O żywocie ludzkim”, poucza\nczytelnika, jak mądrze żyć w świecie, w którym nic nie jest nam dane na zawsze.\nPoziom wykonania\nA. Koncepcja interpretacyjna: 9 pkt. - koncepcja interpretacyjna niesprzeczna z utworem, spójna\ni obejmująca sensy niedosłownie (znajduje potwierdzenie w tekście, obejmuje i łączy w całość\nodszukane przez piszącego sensy utworu).\nB. Uzasadnienie tezy interpretacyjnej: 15 pkt. - uzasadnienie tezy interpretacyjnej trafne\ni pogłębione (zawiera powiązane z tekstem, wynikające ze sfunkcjonalizowanej analizy, argumenty\npozwalające odczytać sens utworu; wykorzystano kontekst historycznoliteracki związany z epoką).\nC. Poprawność rzeczowa: 4 pkt. - brak błędów rzeczowych.\nD. Zamysł kompozycyjny: 6 pkt. - kompozycja funkcjonalna.\nE. Spójność lokalna: 2 pkt. - nieznaczne zaburzenia spójności lokalnej.\nF. Styl tekstu: 4 pkt. - styl stosowny.\nG. Poprawność językowa: 6 pkt. - nieliczne błędy nierażące.\nH. Poprawność zapisu: 4 pkt.- zapis w pełni poprawny.\nKryteria oceny interpretacji utworu poetyckiego\nA\nKoncepcja\ninterpretacyjna\nB\nUzasadnienie\ntezy\ninterpretacyjnej\nC\nPoprawność\nrzeczowa\nD\nZamysł\nkompozycyjny\nE\nSpójność\nlokalna\nF\nStyl tekstu\nG\nPoprawność\njęzykowa\nH\nPoprawność\nzapisu\n9\nKoncepcja\nniesprzeczna\nz\nutworem,\nspójna\ni\nobejmująca\nsensy\nniedosłowne\n15\nUzasadnienie\ntrafne\ni pogłębione\n4\nBrak błędów\nrzeczowych\n6\nKompozycja\nfunkcjonalna\n2\nPełna\nspójność\nwypowiedzi\nlub\nnieznaczne\nzaburzenia\nspójności\n4\nStyl\nstosowny\n6\nBrak błędów\nlub nieliczne\nbłędy\nnierażące\n4\nZapis\nw\npełni\npoprawny\nlub nieliczne\nbłędy\nnierażące\n6\nKoncepcja\nniesprzeczna\nz\nutworem,\nale\nniespójna\ni/lub obejmująca\nw\nwiększości\nznaczenia\ndosłowne\n10\nUzasadnienie\ntrafne,\nale\nniepogłębione\n2\nNie więcej\nniż jeden\nbłąd\nrzeczowy\n3\nZaburzenia\nfunkcjonalności\nkompozycji\n1\nZnaczne\nzaburzenia\nspójności\n2\nStyl\nczęściowo\nstosowny\n3\nLiczne błędy\nnierażące\nlub nieliczne\nbłędy rażące\n2\nLiczne błędy\nnierażące\nlub nieliczne\nbłędy rażące\n3\nKoncepcja\nczęściowo\nsprzeczna\nz utworem\n5\nUzasadnienie\nczęściowo trafne\n0\nBrak\nkoncepcji\nlub\nkoncepcja\ncałkowicie\nsprzeczna\nz utworem\n0\nBrak\ntrafnych\nargumentów\nuzasadniających\ninterpretację\n0\nBłędy\nrzeczowe\n0\nBrak\nzamysłu\nkompozycyjnego\n0\nWypowiedź\nniespójna\n0\nStyl\nniestosowny\n0\nLiczne błędy\nrażące\n0\nLiczne błędy\nrażące\nUWAGA\nJeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.\nJeśli w kategorii A praca uzyska 2 punkty, a w kategorii B - 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.\nJeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.\nPojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę - zdający otrzymuje 0 punktów.\nPoziom wykonania\nA. Koncepcja interpretacyjna: 6 pkt. - koncepcja interpretacyjna niesprzeczna z utworem, spójna\ni obejmująca sensy niedosłownie (znajduje potwierdzenie w tekście, obejmuje i łączy w całość odszukane przez\npiszącego sensy utworu).\nB. Uzasadnienie tezy interpretacyjnej: 12 pkt. - trafne i pogłębione.\nC. Poprawność rzeczowa: 2 pkt. - brak błędów rzeczowych.\nD. Zamysł kompozycyjny: 4 pkt. - kompozycja funkcjonalna (segmentacja i uporządkowanie tekstu zgodne\nz wybranym przez zdającego gatunkiem wypowiedzi; wyodrębnione językowo i graficznie części pracy\nlogicznie i konsekwentnie uporządkowane).\nE. Spójność lokalna: 2 pkt. - pełna spójność wypowiedzi.\nF. Styl tekstu: 3 pkt. - styl stosowny (środki językowe dostosowane do wybranego przez zdającego gatunku\nwypowiedzi i sytuacji, celowo zastosowane konstrukcje składniowe oraz jednostki leksykalne; konsekwentne\nposługiwanie się jednym, wybranym stylem).\nG. Poprawność językowa: 4 pkt. - brak błędów.\nH. Poprawność zapisu: 4 pkt. - zapis w pełni poprawny.","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy"}]}