{"paper":{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","variant":null,"exam_pdf":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa.pdf","key_pdf":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa-odpowiedzi/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa-odpowiedzi.pdf","question_count":16,"source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},"questions":[{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/1","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"1","points":null,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.\nZ jednej strony wszystkie światy\nRichard Nisbett z University of Michigan oraz psychologowie z Chin, Japonii i Korei\nzainicjowali badania nad porównaniem stylów myślenia przedstawicieli cywilizacji Wschodu\ni Zachodu. Nisbett wspomina rozmowę z Kai-Ping Pengiem, Chińczykiem: „Pewnego dnia ów\nbłyskotliwy student z Chin zwrócił się do mnie, mówiąc: wiesz, różnica między tobą a mną jest\ntaka, iż ja myślę, że świat jest okrągły, a ty uważasz, że jest on liniowy. Słuchałem tego\nsceptyczny, ale zaintrygowany. Byłem wszak uniwersalistą w kwestiach ludzkiego myślenia,\nuważałem, że wszystkie ludzkie grupy postrzegają świat i myślą w ten sam sposób. Obrany\nwówczas kierunek badań doprowadził mnie do przekonania, że dwa zasadniczo odmienne\npodejścia do rozumienia świata utrzymywały się przez tysiąclecia”.\nOsią porządkującą kontrasty między myśleniem ludzi Wschodu i Zachodu jest antynomia\ncałościowość - analityczność, czyli całościowe i kontekstowe ujmowanie rzeczywistości\nw przeciwieństwie do izolowania obiektów z otoczenia i następnie rozpatrywania ich\nwłaściwości wewnętrznych (cech, motywacji, sił, energii itp.). Kultura europejska wyczula nas\nna logikę wywodu i niesprzeczność argumentów, czy to w dyskursie naukowym, czy\nw przewodzie sądowym. Popadnięcie w sprzeczność dyskwalifikuje intelektualnie bądź\nskazuje prawnie. Tymczasem światopogląd dominujący wśród ludzi Wschodu dopuszcza\nwspółistnienie przeczących sobie argumentów, ponieważ świat jest w ciągłym ruchu i podlega\nzmianie. Idea drogi środka uzasadnia nie tyle walkę przeciwieństw lub wybór między nimi, ile\nich harmonijne współwystępowanie.\nKai-Ping Peng i Richard Nisbett wykazali, że skłonność Chińczyków do myślenia\nakceptującego stany sprzeczności zaznacza się w wielu dziedzinach. Na przykład preferują\ndowody odwołujące się do szerokiego kontekstu zdarzeń, a niewykazujące, że przyjęcie\nokreślonych przesłanek prowadzi do sprzeczności. Ponadto uśredniają odpowiedzialność stron\nzaangażowanych w konflikt lub uśredniają prawdę w wypadku sprzecznych twierdzeń, zamiast\nprzyznać rację jednej ze stron konfliktu czy sprzeczności. W wypadku konfliktu racji kierują\nsię zasadą, że „prawda leży pośrodku”.\nZapewne zarówno Chińczyk, jak i Europejczyk zgodzą się, że ten sam człowiek nie może\nbyć fizycznie obecny w tym samym czasie w dwóch różnych miejscach. Natomiast będą oni\nróżnić się co do praktycznych konsekwencji z tego wynikających. Europejczyk odmówi\nuczestnictwa w jednym ze spotkań, mówiąc, że jest już umówiony, natomiast Chińczyk\nzaproponuje, aby oba spotkania połączyć w jedno.\nInną\nkonsekwencją\ndalekowschodniego\nsposobu\nmyślenia\njest\nkompleksowe\ni kontekstowe postrzeganie przyczyn wydarzeń w świecie fizycznym i ludzkim. Analityczne\nmyślenie europejskie polega z kolei na izolowaniu przedmiotu obserwacji z otoczenia,\na następnie na wyposażaniu go w siły wewnętrzne, sprawcze wobec działań i skutków.\nW pewnym eksperymencie badani mieli wyjaśnić, dlaczego jedna z rybek wysuwa się do\nprzodu lub pozostaje w tyle ławicy innych ryb. Okazało się, że Chińczycy częściej wyjaśniali\nzachowanie rybki uwarunkowaniami zewnętrznymi (środowiskowymi), natomiast Amerykanie\no europejskim rodowodzie skłonni byli upatrywać jego przyczyn w jej cechach wewnętrznych\n(„sile”, „przebojowości” itp.).\nPsychologia kulturowa dociera do tajników ludzkiej psychiki, o których istnieniu nie\ndowiedzielibyśmy się, gdybyśmy kontaktowali się tylko z sąsiadami po drugiej stronie ulicy.\nPoznając innych, zaczynamy rozumieć siebie samych. Czasami potrzebna jest daleka podróż,\nale dzięki psychologii kulturowej nie jest to podróż do barbarzyńców.\nNa podstawie: Paweł Boski, Z jednej strony wszystkie światy, „Charaktery” 2004, nr 5.\nMPO_1P","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/1.1","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"1.1","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.1. (0-1)\nNa podstawie całego tekstu wyjaśnij sens słów wypowiedzianych przez Kai-Ping Penga:\nJa myślę, że świat jest okrągły, a ty uważasz, że jest on liniowy.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.1. (0-1)\nPrzykładowe odpowiedzi\n• Zdaniem Chińczyka przedstawiciele cywilizacji Wschodu widzą świat całościowo,\na przedstawiciele cywilizacji Zachodu - fragmentarycznie.\n• Ludzie Wschodu widzą świat inaczej niż ludzie Zachodu.\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawną odpowiedź\n0 p. - za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-1.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/1.2","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"1.2","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.2. (0-1)\nWyjaśnij, czemu służy zacytowanie wypowiedzi Richarda Nisbetta w pierwszym akapicie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.2. (0-1)\nPrzykładowa odpowiedź\nJest argumentem; uzasadnia zdanie autora; uzasadnia jego tezę.\nPrzywołana wypowiedź R. Nisbetta jest inspiracją do rozważań podjętych w tekście.\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawną odpowiedź\n0 p. - za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-1.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/1.3","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"1.3","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.3. (0-2)\nWymień trzy różnice między sposobami myślenia ludzi Wschodu i Zachodu wskazane\nprzez autora.\n1\n2\n3","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.3. (0-2)\nPrzykładowe odpowiedzi\n1. Ludzie Wschodu myślą całościowo, a Zachodu - analitycznie, mają tendencje do\nizolowania obiektu obserwacji z otoczenia.\n2. Ludzie Wschodu zwracają uwagę na kontekst zewnętrzny wobec obiektu LUB szukają\nprzyczyn wydarzeń w uwarunkowaniach zewnętrznych. Ludzie Zachodu zwracają uwagę na\nwewnętrzne właściwości obiektu LUB szukają przyczyn wydarzeń w cechach obiektu\n3. Ludzie Wschodu akceptują sprzeczności, Zachodu - skupiają się na niesprzeczności\nargumentów.\n4. Ludzie Wschodu dopuszczają współistnienie przeciwieństw, Zachodu - zakładają\nkonieczność wyboru między przeciwieństwami.\nSchemat punktowania\n2 p. - za poprawnie wskazane trzy różnice\n1 p. - za poprawnie wskazane dwie różnice\n0 p. - za mniej niż dwie poprawnie wskazane różnice lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-1.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/1.4","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"1.4","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.4. (0-1)\nWyjaśnij, na czym polega logiczny związek między akapitem 3. a akapitem 4.\nMPO_1P","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.4. (0-1)\nPrzykładowe odpowiedzi\n• Akapit 4. zawiera przykład ilustrujący zjawisko przedstawione w akapicie 3.\n• Akapit 4. uzupełnia treść akapitu 3.\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawną odpowiedź\n0 p. - za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-1.4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/1.5","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"1.5","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.5. (0-1)\nW akapicie 6. autor posłużył się przykładem eksperymentu psychologicznego. Wyjaśnij,\nco nim zobrazował.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.5. (0-1)\nPrzykładowe odpowiedzi\n• To, że ludzie Wschodu przyczyn zdarzeń szukają w zewnętrznym kontekście, a ludzie\nZachodu - w wewnętrznych cechach izolowanego obiektu.\n• To, że ludzie Wschodu i Zachodu różnią się sposobem interpretacji zjawisk.\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawną odpowiedź\n0 p. - za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-1.5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/1.6","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"1.6","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.6. (0-2)\nZ akapitu 3. wypisz związek frazeologiczny i wyjaśnij jego znaczenie.\nZwiązek frazeologiczny -\nZnaczenie -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.6. (0-2)\nPoprawna odpowiedź\nZwiązek frazeologiczny - prawda leży pośrodku\nZnaczenie - słuszność można przyznać w równej mierze obu stronom sporu, bo częściowo\nkażda z nich ma rację.\nSchemat punktowania\n2 p. - za poprawne wypisanie związku frazeologicznego i wyjaśnienie jego znaczenia\n1 p. - za poprawne wypisanie związku frazeologicznego albo wyjaśnienie jego znaczenia\n0 p. - za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-1.6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/1.7","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"1.7","points":3,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1.7. (0-3)\nNapisz streszczenie tekstu liczące 40-60 słów.\nMPO_1P","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.7. (0-3)\nPrzykładowa odpowiedź\nW tekście przedstawiono różnice między myśleniem przedstawicieli różnych cywilizacji.\nLudzie Wschodu i Zachodu różnią się sposobem interpretacji zjawisk. Tekst opisuje\nkonsekwencje wynikające z całościowego i analitycznego postrzegania rzeczywistości.\nPoznawanie różnic między stylami myślenia i odkrywanie tajników innych kultur jest\nwartościowe i pomaga w zrozumieniu samego siebie.\nSchemat punktowania\n3 p. - ze streszczenia wynika, jaki jest temat tekstu i co na ten temat powiedziano w tekście;\nadekwatny poziom uogólnienia, streszczenie logicznie spójne, właściwa liczba słów\n2 p. - ze streszczenia wynika, jaki jest temat tekstu i c o na ten temat powiedziano w tekście\nALE zaburzenia dotyczące sposobu uogólnienia LUB logicznej spójności streszczenia\n1 p. - ze streszczenia wynika, jaki jest temat tekstu i co na ten temat powiedziano w tekście;\nALE zaburzenia dotyczące poziomu uogólnienia ORAZ logicznej spójności streszczenia\n0 p. - odpowiedź błędna lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-1.7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/2","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"2","points":null,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 2.\nChichot nad prozą\nPodczas gdy większość ludzi tropi poezję w prozie, ja - na odwrót - tropię prozę w poezji.\nI o ile jej nie znajduję - tekst mnie raczej nie pociąga. To dlatego miewam często kłopoty\nz poezją.\nU Wisławy Szymborskiej dostaję to, czego chciałam. Bo przecież jest ona prozaiczką\ni opowiadaczką historii, która dla niepoznaki rozpisywała swoje króciutkie teksty na wersy\ni pozwalała je nazywać wierszami. Wiedziała, co robi: w ten sposób zaoszczędzała czas na\nprzyjemności życia. Jak nikt inny potrafiła snuć historie. Czarowała pełnokrwistymi, choć\nzawartymi w kilku słowach opisami albo dawała gęste mikrowykłady o świecie. Jej teksty są\nzawsze procesem, podobnie jak opowiadanie, powieść lub esej. To doskonale skonstruowane\nfiligrany1 literackie, nanoksiążki2, które mieszczą się całe w czasie jednej-dwóch minut\nczytania.\nWeźmy na przykład Pierwszą fotografię Hitlera. Opowieść zaczyna się od zdjęcia i opisu\nbobasa, który - jak to wiemy - wkrótce stanie się tyranem i uosobieniem zła na ziemi. W jakiś\ncudowny sposób trzy zwrotki inicjują setki przeplatających się wątków historii, w których\nsłychać już huk dział, widać linie frontów poruszające się na mapach, płonące miasta i gwizd\nspadających bomb. Widać straszne rzeczy, choć nawet o nich nie wspomniano. Przeciwnie,\nwspomniano o tych miłych, sprawiających, że się uśmiechamy: nóżki, ogródek, pelargonie,\nserduszko. Ogromna epicka opowieść tkwi ukryta pod spokojnym i pogodnym opisem zakładu\nfotografa w mieście Braunau. Czy nie tak się pisze powieści? Czy nie na tym to polega:\nwyciągnąć coś z nieistnienia, nadać mu kształt i pozwolić dziać się w umyśle czytającego?\nAlbo zabawny dramat o błędnie wybranym numerze telefonu i jego skutkach - Pomyłka.\nOsoby: Dzwoniący, Bezsenni Prorocy, Królowie, Małżonka Lichwiarza, Marszałek Dworu. To\nnajprawdziwsza gatunkowo komedia pomyłek, qui pro quo3. Można by ją świetnie rozegrać\nw teatrze, szkoda, że nikt tego nie robi.\nI może jeszcze rzućmy okiem na tę piękną opowieść o Hani, służącej4. Moją ulubioną.\nDostajemy portret tak dokładny i biografię tak przenikliwą, że nie potrzeba nam ani jednego\nsłowa więcej, wszystko zostało powiedziane czule i mądrze, panorama życia tej kobiety\nprzemknęła nam przed oczami, jakbyśmy przeczytali właśnie całą książkę, zaczynającą się od\nczegoś w tym rodzaju: „Wrześniowy poranek był mglisty i zapowiadał bliską już jesień.\nDziecko, dziewczynka, urodziło się tuż po świcie, dano mu na imię Hanna po babce ”. Na\nkoniec w wierszu Szymborskiej przychodzi wielki epilog w postaci kilku słów: „chustka\npostrzępiona ujada na wietrze”. W oku zostaje obraz, którego trudno się pozbyć, jakby wieńczył\ntrzysta stron prozy.\nI cóż my, wyrobnicy prozy, spoceni rzemieślnicy od rozdziałów, przygarbieni tkacze\nwątków, którzy tłuczemy w klawiatury i niszczymy sobie kręgosłupy tysiącami godzin\nsiedzenia? Pani Wisławo, Pani na pewno nad nami biednymi chichocze.\nNa podstawie: Olga Tokarczuk, Chichot nad prozą, „Tygodnik Powszechny” 2012, nr 40.\n1 Filigran - technika polegająca na zdobieniu lub wykonywaniu całego przedmiotu z cienkich drucików ułożonych\nw ażurową siatkę.\n2 Nanoksiążki - książki zmniejszone, najmniejsze.\n3 Qui pro quo (łac.) - zabawne nieporozumienie, pomyłka co do osoby.\n4 Hania służąca - nawiązanie do wiersza W. Szymborskiej Hania.\nMPO_1P","answer":null,"answer_text":"1\n0","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/2.1","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"2.1","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 2.1. (0-2)\nNa podstawie akapitu 2. wyjaśnij znaczenie określeń prozaiczka i opowiadaczka historii\nw odniesieniu do Wisławy Szymborskiej.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.1. (0-2)\nPrzykładowe odpowiedzi\nZdaniem autorki artykułu, Szymborska, pisząc wiersze, opowiadała całe historie\ni przedstawiała wykłady o świecie. Utwory poetyckie Szymborskiej przypominają prozę\nzapisaną w formie wierszy.\nSchemat punktowania\n2 p. - za uzasadnienie odnoszące się do obu sformułowań\n1 p. - za uzasadnienie odnoszące się tylko do jednego sformułowania\n0 p. - za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-2.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/2.2","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"2.2","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 2.2. (0-2)\nNa podstawie tekstu sformułuj trzy argumenty potwierdzające tezę, że wiersze\nSzymborskiej mają cechy gatunków epickich i dramatu.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.2. (0-2)\nPrzykładowe odpowiedzi\n- opowiadają historie\n- są w nich zarysowane wątki jak w powieściach\n- wiersz Pierwsza fotografia Hitlera zawiera wątki typowe dla powieści\n- dzięki postaciom i zdarzeniom wiersze przypominają gatunki dramatu\n- wiersz Pomyłka przypomina komedię pomyłek\n- zawierają epickie portrety bohaterów\n- wiersz Hania ma kompozycję opowiadania\nSchemat punktowania\n2 p. - za poprawne sformułowanie trzech argumentów\n1 p. - za poprawne sformułowanie dwóch argumentów\n0 p. - za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-2.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/2.3","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"2.3","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 2.3. (0-1)\nJaką cechę pracy prozaików obrazują metafory: wyrobnicy prozy, spoceni rzemieślnicy od\nrozdziałów, przygarbieni tkacze wątków?","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.3. (0-1)\nPrzykładowe odpowiedzi\nTrud tworzenia, wysiłek twórczy, pracowitość.\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawną odpowiedź\n0 p. - za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-2.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/2.4","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"2.4","points":1,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 2.4. (0-1)\nPodaj synonim słowa epilog użytego przez autorkę artykułu w przedostatnim akapicie.\nMPO_1P","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.4. (0-1)\nPrzykładowe odpowiedzi\nZakończenie / zamknięcie / dokończenie / finał.\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawną odpowiedź\n0 p. - za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-2.4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/2.5","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"2.5","points":1,"ptype":"closed","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 2.5. (0-1)\nDokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych.\nAby nawiązać kontakt z odbiorcą, autorka posłużyła się czasownikami w\nA. formie zwrotnej.\nB. formach bezosobowych.\nC. pierwszej osobie liczby mnogiej.\nD. pierwszej osobie liczby pojedynczej.","answer":"C","answer_text":"Zadanie 2.5. (0-1)\nPoprawna odpowiedź\nC\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawną odpowiedź\n0 p. - za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-2.5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/2.6","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"2.6","points":2,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 2.6. (0-2)\na) Wyjaśnij sens metafory podkreślonej w poniższym zdaniu.\nDostajemy portret tak dokładny i biografię tak przenikliwą, że nie potrzeba nam ani jednego\nsłowa więcej, wszystko zostało powiedziane czule i mądrze, panorama życia tej kobiety\nprzemknęła nam przed oczami, jakbyśmy przeczytali właśnie całą książkę.\nb) Określ, jaką funkcję pełni ta metafora.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.6. (0-2)\nPrzykładowe odpowiedzi\nSens stwierdzenia: za pomocą małej liczby słów poetka potrafiła przedstawić życiorys\nbohaterki; czytelnik mógł się zapoznać z całym życiem bohaterki wiersza.\nFunkcja:\nUbarwia tekst / uzupełnia wypowiedź / wzmacnia sugestywność wypowiedzi.\nSchemat punktowania\n2 p. - za poprawne wyjaśnienie sensu i określenie funkcji\n1 p. - za poprawne wyjaśnienie sensu lub określenie funkcji\n0 p. - za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-2.6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"},{"id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad/3","paper_id":"jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa","number":"3","points":null,"ptype":"closed","subject":"jezyk-polski","category":"inne","year":2016,"month":"sierpien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 3.\nWybierz jeden temat i napisz wypracowanie.\nTemat 1. Czym dla człowieka może być praca? Rozważ problem i uzasadnij swoje zdanie,\nodwołując się do podanego fragmentu Lalki, całego utworu Bolesława Prusa\noraz innego tekstu kultury. Twoja praca powinna liczyć co najmniej 250 słów.\nLalka\nObejrzawszy się, czy ma krawat na szyi, a zegarek i portmonetkę w kieszeniach, pan\nIgnacy wydobywał ze stolika wielki klucz i, trochę zgarbiony, uroczyście otwierał tylne drzwi\nsklepu, obite żelazną blachą. Wchodzili tam obaj ze służącym, zapalali parę płomyków gazu\ni podczas gdy służący zamiatał podłogę, pan Ignacy odczytywał przez binokle ze swego\nnotatnika rozkład zajęć na dzień dzisiejszy. „Oddać w banku osiemset rubli, aha Do Lublina\nwysłać trzy albumy, tuzin portmonetek Właśnie! Do Wiednia przekaz na tysiąc dwieście\nMPO_1P\nguldenów Z kolei odebrać transport Zmonitować5 rymarza za nieodesłanie walizek\nBagatela! Napisać list do Stasia Bagatela ”.\nSkończywszy czytać, zapalał jeszcze kilka płomieni i przy ich blasku robił przegląd\ntowarów w gablotkach i szafach.\n„Spinki, szpilki, portmonety dobrze Rękawiczki, wachlarze, krawaty tak jest Laski,\nparasole, sakwojaże A tu - albumy, neseserki Szafirowy wczoraj sprzedano, naturalnie!\nLichtarze, kałamarze, przyciski Porcelana Ciekawym, dlaczego ten wazon odwrócili?\nZ pewnością Nie, nie uszkodzony Lalki z włosami, teatr, karuzel Trzeba na jutro postawić\nw oknie karuzel, bo już fontanna spowszedniała. Bagatela! Ósma dochodzi Założyłbym się,\nże Klejn będzie pierwszy, a Mraczewski ostatni. Naturalnie Poznał się z jakąś guwernantką\ni już jej kupił neseserkę na rachunek i z rabatem Rozumie się Byle nie zaczął kupować bez\nrabatu i bez rachunku ”. Tak mruczał i chodził po sklepie przygarbiony, z rękoma\nw kieszeniach, a za nim jego pudel. […]\nO ósmej wieczór zamykano sklep; subiekci rozchodzili się i zostawał tylko Rzecki. Robił\ndzienny rachunek, sprawdzał kasę, układał plan czynności na jutro i przypominał sobie: czy\nzrobiono wszystko, co wypadało na dziś? Każdą zaniedbaną sprawę opłacał długą\nbezsennością i smętnymi marzeniami na temat ruiny sklepu, stanowczego upadku\nNapoleonidów i tego, że wszystkie nadzieje, jakie miał w życiu, były tylko głupstwem. […]\nJeżeli dzień udał się dobrze, pan Ignacy był kontent. Wówczas przed snem czytał historię\nkonsulatu i cesarstwa albo wycinki z gazet opisujących wojnę włoską z roku 1859, albo też, co\ntrafiało się rzadziej, wydobywał spod łóżka gitarę i grał na niej, przyśpiewując wątpliwej\nwartości tenorem. […] Do przyjemniejszych dni należała u niego niedziela; wówczas bowiem\nobmyślał i wykonywał plany wystaw okiennych na cały tydzień.\nBolesław Prus, Lalka, Kraków 2009.\nTemat 2. Zinterpretuj podany utwór. Postaw tezę interpretacyjną i ją uzasadnij. Twoja\npraca powinna liczyć co najmniej 250 słów.\nDo S…\nBunt nie przemija, bunt się ustatecznia;\nJest teraz w locie: dojrzałym, dokolnym,\nJakim kołują doświadczone orły.\nBunt się uskrzydla tak - jak udorzecznia.\nBo wpierw to było jakby piaskiem w oczy,\nTurniejem chłopców na słonecznej plaży;\nA teraz ciężki; teraz więcej waży.\nBunt się uskrzydla tak - jak w kamień toczy.\nI pomyśl: czułość, ta świetlista kula,\nTeraz dopiero w mym pobliżu płonie,\nLuzując szczęki, łagodząc me dłonie.\nBunt się uskrzydla tak - jak się uczula.\nStanisław Grochowiak, Nie było lata, Warszawa 1969.\n5 Zmonitować - tu: upomnieć.\nMPO_1P\nna temat nr\nMPO_1P\nMPO_1P\nMPO_1P\nMPO_1P\nMPO_1P\nMPO_1P\nTabelę wypełnia egzaminator!\nLiczba punktów\nSuma\nUzasadnienie przyznania 0 punktów\nrozprawka\nA.\n0 - 3 - 6\nB.\n0 - 4 - 8 - 12 - 18\ninterpretacja\nA.\n0 - 3 - 6 - 9\nB.\n0 - 5 - 10 - 15\nC.\n0 - 2 - 4\nD.\n0 - 3 - 6\nE.\n0 - 1 - 2\nF.\n0 - 2 - 4\nG.\n0 - 3 - 6\nH.\n0 - 2 - 4\nMPO_1P\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3.\nTemat 1. Czym dla człowieka może być praca? Rozważ problem i uzasadnij swoje\nzdanie, odwołując się do podanego fragmentu Lalki, całego utworu Bolesława\nPrusa oraz innego tekstu kultury. Twoja praca powinna liczyć co najmniej 250\nsłów.\nI. Odbiór wypowiedzi\ni wykorzystanie zawartych w nich\ninformacji.\nZdający:\n1.1) odczytuje sens całego tekstu [ ]\n1.2) […] odczytuje zawarte w odbieranych tekstach\ninformacje zarówno jawne, jak i ukryte.\nII. Analiza i interpretacja tekstów\nkultury.\nZdający:\n1.2) określa problematykę utworu\n2.4) rozpoznaje w utworze sposoby kreowania\nświata przedstawionego i bohatera […]\n3.2) wykorzystuje w interpretacji utworu konteksty\n3.3) porównuje funkcjonowanie tych samych\nmotywów w różnych utworach literackich.\nIII. Tworzenie wypowiedzi.\nZdający:\n1.1) tworzy dłuższy tekst pisany [ ] (rozprawka)\n[ ] zgodnie z podstawowymi regułami jego\norganizacji, przestrzegając zasad spójności\nznaczeniowej i logicznej\n1.2) przygotowuje wypowiedź [ ] (wybiera [ ]\nodpowiedni układ kompozycyjny, analizuje temat,\nwybiera formę kompozycyjną, […], dobiera\nwłaściwe słownictwo)\n1.3) tworzy samodzielną wypowiedź\nargumentacyjną według podstawowych zasad logiki\ni retoryki (stawia tezę lub hipotezę, dobiera\nargumenty, porządkuje je, hierarchizuje, dokonuje\nich selekcji pod względem użyteczności\nw wypowiedzi, podsumowuje, dobiera przykłady\nilustrujące wywód myślowy, przeprowadza\nprawidłowe wnioskowanie).\nKryteria oceny rozprawki\nA\nSformułowanie\nstanowiska\nwobec\nproblemu\npodanego\nw poleceniu\nB\nUzasadnienie\nstanowiska\nC\nPoprawność\nrzeczowa\nD\nZamysł\nkompozycyjny\nE\nSpójność\nlokalna\nF\nStyl tekstu\nG\nPoprawność\njęzykowa\nH\nPoprawność\nzapisu\n6\nStanowisko jest\nadekwatne\ndo problemu\npodanego\nw poleceniu\n18\nUzasadnienie\ntrafne,\nszerokie\ni pogłębione\n4\nBrak błędów\nrzeczowych\n6\nKompozycja\nfunkcjonalna\n2\nPełna\nspójność\nwypowiedzi\nlub\nnieznaczne\nzaburzenia\nspójności\n4\nStyl\nstosowny\n6\nBrak błędów\nlub nieliczne\nbłędy\nnierażące\n4\nZapis\nw pełni\npoprawny\nlub nieliczne\nbłędy\nnierażące\n12\nUzasadnienie\ntrafne\ni szerokie\n3\nStanowisko jest\nczęściowo\nadekwatne\ndo problemu\npodanego\nw poleceniu\n8\nUzasadnienie\ntrafne,\nale wąskie\n2\nNie więcej\nniż jeden\nbłąd\nrzeczowy\n3\nZaburzenia\nfunkcjonalności\nkompozycji\n1\nZnaczne\nzaburzenia\nspójności\n2\nStyl\nczęściowo\nstosowny\n3\nLiczne błędy\nnierażące\nlub nieliczne\nbłędy rażące\n2\nLiczne\nbłędy\nnierażące\nlub nieliczne\nbłędy rażące\n4\nUzasadnienie\nczęściowe\n0\nStanowisko jest\nnieadekwatne\nlub brak\nstanowiska\n0\nBrak\nuzasadnienia\nstanowiska\n0\nBłędy\nrzeczowe\n0\nBrak zamysłu\nkompozycyjnego\n0\nWypowiedź\nniespójna\n0\nStyl\nniestosowny\n0\nLiczne błędy\nrażące\n0\nLiczne\nbłędy rażące\nUWAGA\nJeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.\nJeśli w kategorii A praca uzyska 3 punkty, a w kategorii B - 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.\nJeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.\nPojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę - zdający otrzymuje 0 punktów.\nObjaśnienia dotyczące kryteriów oceny rozprawki\nA. Sformułowanie stanowiska (np. w postaci tezy lub hipotezy). Zdający powinien zrozumieć problem postawiony w poleceniu i sformułować\nstanowisko będące rozwiązaniem problemu. Stanowisko jest oceniane ze względu na to, czy jest udaną próbą rozwiązania problemu.\nAdekwatność to odpowiedniość (zgodność, współmierność) stanowiska i problemu (zdający może się zgodzić, nie zgodzić, zachować postawę\nambiwalentną wobec istoty problemu).\nSformułowanie stanowiska będącego częściowo udaną próbą rozwiązań problemu jest skutkiem niepełnego zrozumienia problemu lub\nniepełnego zrozumienia tekstu.\nWypowiedź argumentacyjna, w której brak stanowiska, może zawierać jedynie streszczenie tekstu, biografię autora itp. lub rozwijać myśli\nniezwiązane z poleceniem.\nSformułowanie stanowiska nie musi stanowić wyodrębnionej części rozprawki.\nB. Uzasadnienie stanowiska jest oceniane ze względu na to, czy jest trafne, czy jest szerokie i czy jest pogłębione.\nUzasadnienie nie musi być graficznie wyodrębnioną częścią rozprawki.\nUzasadnienie:\n- pogłębione to uzasadnienie, w którym zdający wnikliwie odniósł się w rozwinięciu do wszystkich elementów polecenia,\n- trafne zawiera logicznie poprawne argumenty (czyli stwierdzenia poparte przykładami) za przyjętym rozwiązaniem problemu.\nSzerokość uzasadnienia ocenia się na podstawie tego, czy zdający w swojej wypowiedzi odniósł się do wszystkich elementów wskazanych w poleceniu.\nUzasadnienie jest:\n- szerokie, jeśli zdający trafnie odniósł się do wszystkich elementów wskazanych w poleceniu,\n- wąskie, jeśli zdający trafnie odniósł się tylko do niektórych elementów wskazanych w poleceniu (np. nie odniósł się do podanego w zadaniu\ntekstu lub nie przywołał innego tekstu kultury),\n- częściowe, jeżeli (a) niektórych argumentów nie można uznać za logicznie poprawne wobec przyjętego stanowiska lub (b) niektóre\nargumenty są niepoparte przykładami, lub (c) niektóre argumenty są wzajemnie sprzeczne.\nWypowiedź argumentacyjna, w której brak uzasadnienia, nie zawiera logicznie poprawnych argumentów za przyjętym rozwiązaniem problemu\nlub rozwija myśli niezwiązane ze stanowiskiem.\nC. Poprawność rzeczową ocenia się na podstawie liczby błędów rzeczowych. Pomyłki (np. w nazwach własnych lub datach) niewpływające na\nuzasadnienie stanowiska wobec problemu uważa się za usterki, a nie błędy rzeczowe.\nBłąd kardynalny to błąd rzeczowy świadczący o nieznajomości (1) tekstu kultury, do którego odwołuje się zdający, oraz (2) kontekstu\ninterpretacyjnego przywołanego przez zdającego.\nD. Kompozycja oceniana jest ze względu na funkcjonalność segmentacji i uporządkowanie tekstu zgodnie z gatunkiem wypowiedzi. Należy\nwziąć pod uwagę, czy w tekście zostały wyodrębnione - językowo i graficznie - części pracy oraz akapity niezbędne dla jasnego przedstawienia\nstanowiska i uzasadniających je argumentów, a także czy wyodrębnione części i akapity są logicznie oraz konsekwentnie uporządkowane (bez\nluk i zbędnych powtórzeń).\nKompozycja jest funkcjonalna, jeśli podział tekstu na segmenty (części) i ich porządek (układ) są ściśle powiązane z porządkiem treści\ni realizowanymi w tekście funkcjami retorycznymi. Odejście od zasady trójdzielnej kompozycji nie jest błędem, jeśli segmentacja jest funkcjonalna.\nE. Spójność lokalną ocenia się na podstawie zgodności logicznej i gramatycznej między kolejnymi, znajdującymi się w bezpośrednim\nsąsiedztwie zdaniami w akapitach. Znaczne zaburzenia spójności wypowiedzi to np. akapity zbudowane z sekwencji zdań niepowiązanych ze\nsobą ani logicznie, ani gramatycznie (potok luźnych myśli, skojarzeń).\nF. Styl tekstu ocenia się ze względu na stosowność.\nStyl uznaje się za:\n- stosowny, jeśli zachowana jest zasada decorum (dobór środków językowych jest celowy i adekwatny do wybranego przez ucznia gatunku\nwypowiedzi, sytuacji egzaminacyjnej, tematu i intencji wypowiedzi oraz odmiany pisanej języka). Dopuszczalne są drobne, sporadyczne\nodstępstwa od stosowności,\n- częściowo stosowny, jeśli w wypowiedzi zdający niefunkcjonalnie łączy różne style, nie kontroluje jednolitości stylu, np. w wypowiedzi\npojawiają się wyrazy i konstrukcje z języka potocznego, nieoficjalnego, wtręty ze stylu urzędowego, nadmierna metaforyka.\nMieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne.\n- niestosowny, jeśli wypowiedź zawiera np. wulgaryzmy lub ma charakter obraźliwy.\nStyl wypracowania nie musi być zgodny z upodobaniami stylistycznymi egzaminatora.\nG. Poprawność językowa oceniana jest ze względu na liczbę i wagę błędów składniowych, leksykalnych, słowotwórczych, frazeologicznych,\nfleksyjnych i stylistycznych.\nBłąd stylistyczny to konstrukcja zgodna z normą językową, ale niewłaściwa w sytuacji, w której powstaje tekst, oraz nieodpowiednia dla stylu,\nw jakim tekst jest pisany, np. udziwniona metafora, niefunkcjonalny kolokwializm, wulgaryzm, nieuzasadnione powtórzenie leksykalne lub\nskładniowe. Błędów logicznych nie uznaje się za błędy stylistyczne.\nH. Poprawność zapisu ocenia się ze względu na liczbę błędów ortograficznych i interpunkcyjnych (szacowaną odpowiednio do objętości\ntekstu) oraz ich wagę (błędy rażące i nierażące). Za błąd rażący uznaje się błąd, który polega na naruszeniu ogólnej reguły ortograficznej lub\ninterpunkcyjnej w zapisie słów lub fraz o wysokiej frekwencji. Ewentualne wątpliwości rozstrzygają ustalenia Rady Języka Polskiego\ni klasyfikacja błędów interpunkcyjnych Jerzego Podrackiego.\nTemat 2. Zinterpretuj podany utwór. Postaw tezę interpretacyjną i uzasadnij ją. Twoja\npraca powinna liczyć co najmniej 250 słów.\nSzczegółowe ustalenia dotyczące sposobu oceniania\n• Koncepcja interpretacyjna zdającego musi być widoczna w pracy, choć nie\nmusi być wyrażona w formie tezy, może wynikać pośrednio z wywodu.\n• Przywołany przez zdającego kontekst powinien być sfunkcjonalizowany\n(nawiązujący do tekstu i pogłębiający koncepcję interpretacyjną). Nie\nwystarczy samo jego wskazanie lub hasłowe odwołanie się do niego.\n• Proste odczytanie (parafrazowanie, streszczanie) tekstu danego w zadaniu nie\njest jego interpretacją.\n• Można przyznać maksymalną liczbę punktów za pracę, w której nie został\nopisany kontrast między formą a treścią.\n• Zdający wybiera obszar analizy, nie ma obowiązku dokonania np. analizy\nformy/języka wiersza.","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2016-sierpien-poprawkowa-podstawowa/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Inne · sierpień 2016 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Inne"}]}