{"paper":{"id":"jezyk-polski-2026-czerwiec-matura-stara-podstawowa-2","subject":"jezyk-polski","category":"matura","year":2026,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","variant":"stara","exam_pdf":"jezyk-polski-2026-czerwiec-matura-stara-podstawowa-2/jezyk-polski-2026-czerwiec-matura-stara-podstawowa-2.pdf","key_pdf":null,"question_count":1,"source_label":"Język polski · Matura · czerwiec 2026 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"jezyk-polski-2026-czerwiec-matura-stara-podstawowa-2/zad/12","paper_id":"jezyk-polski-2026-czerwiec-matura-stara-podstawowa-2","number":"12","points":50,"ptype":"closed","subject":"jezyk-polski","category":"matura","year":2026,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 12. (0-50)\nWybierz jeden temat i napisz wypracowanie.\nTemat 1. Jak osoby bliskie człowiekowi wpływają na jego losy? Rozważ problem\ni uzasadnij swoje zdanie, odwołując się do podanego fragmentu Pana\nTadeusza, do całego utworu Adama Mickiewicza oraz do wybranego tekstu\nkultury. Twoja praca powinna liczyć co najmniej 250 wyrazów.\nAdam Mickiewcz\nPan Tadeusz\nW ręku ogromna laska: tak pan Sędzia kroczy.\nSchyliwszy się i ręce obmywszy w strumieniu,\nUsiadł przed Telimeną na wielkim kamieniu\nI wsparłszy się oburącz na gałkę słoniową\nTrzciny ogromnej, z taką ozwał się przemową:\n„Widzi Aśćka, od czasu jak tu u nas gości\nTadeuszek, niemało mam niespokojności;\nJestem bezdzietny, stary; ten dobry chłopczyna\nWszak to moja na świecie pociecha jedyna,\nPrzyszły dziedzic fortunki mojej. Z łaski nieba\nZostawię mu kęs niezły szlacheckiego chleba;\nJuż mu też czas obmyśleć los, postanowienie;\nAle zważaj no, Aśćka, moje utrapienie!\nWiesz, że pan Jacek, brat mój, Tadeusza ociec1,\nDziwny człowiek, zamiarów jego trudno dociec:\nNie chce wracać do kraju, Bóg wie, gdzie się kryje,\nNawet nie chce synowi oznajmić, że żyje,\nA ciągle nim zarządza. Naprzód w legijony\nChciał go posyłać; byłem okropnie zmartwiony.\nPotem zgodził się przecie, by w domu pozostał\nI żeby się ożenił. Jużbyć żony dostał;\nPartyję upatrzyłem; nikt z obywateli\nNie wyrówna z imienia ani z parenteli2\nPodkomorzemu; jego starsza córka Anna\nJest na wydaniu, piękna i posażna panna.\nChciałem zagaić”.\nNa to Telimena zbladła,\nZłożyła książkę, wstała nieco i usiadła.\n„Jak mamę kocham - rzekła - czy to, Panie Bracie,\nJest w tym sens jaki? Czy wy Boga w sercu macie?\nTo myślisz Tadeusza zostać dobrodziejem,\nJeśli młodego chłopca zrobisz grykosiejem3!\nŚwiat mu zawiążesz! Wierz mi, kląć was kiedyś będzie!\nZakopać taki talent w lasach i na grzędzie!\nWierz mi, ile poznałam, pojętne to dziecię,\nEPOP-P2_100\nWarto, żeby na wielkim przetarło się świecie;\nDobrze Brat zrobi, gdy go do stolicy wyśle;\nNa przykład do Warszawy? lub wie Brat, co myślę?\nŻeby do Peterburka? Ja pewnie tej zimy\nPojadę tam dla sprawy; razem ułożymy,\nCo zrobić z Tadeuszem: znam tam wiele osób,\nMam wpływy: to najlepszy kreacyi4 sposób.\nZa mą pomocą znajdzie wstęp w najpierwsze domy,\nA kiedy będzie ważnym osobom znajomy,\nDostanie urząd, order; wtenczas niech porzuci\nSłużbę, jeżeli zechce, niech do domu wróci,\nMając już i znaczenie, i znajomość świata.\nI cóż Brat myśli o tym?”\n[…]\n„Widzi Siostra - rzekł Sędzia, skrobiąc smutnie głowę -\nChciałbym bardzo, cóż, kiedy mam trudności nowe!\nPan Jacek nie wypuszcza z opieki swej syna\nI przysłał mi tu właśnie na kark bernardyna\nRobaka, który przybył z tamtej strony Wisły;\nPrzyjaciel brata, wszystkie wie jego zamysły;\nA więc o Tadeusza już wyrzekli losie\nI chcą, by się ożenił, aby pojął Zosię,\nWychowankę Wać Pani; oboje dostaną,\nOprócz fortunki mojej, z łaski Jacka wiano\nW kapitałach; wiesz Aśćka, że ma kapitały,\nI z łaski jego mam też fundusz prawie cały,\nMa więc prawo rozrządzać. - Aśćka pomyśl o tym,\nŻeby się to zrobiło z najmniejszym kłopotém.\nTrzeba ich z sobą poznać. Prawda, bardzo młodzi,\nSzczególnie Zosia mała, lecz to nic nie szkodzi;\nCzas by już Zośkę wreszcie wydobyć z zamknięcia,\nBo wszakci to już pono wyrasta z dziecięcia”.\nAdam Mickiewicz, Pan Tadeusz, Wrocław 2019.\n1 Ociec - ojciec.\n2 Parentela - ród dobry.\n3 Grykosiej - siejący grykę, więc gospodarz rolny.\n4 Kreacyi - kreacji, czyli zrobienia kogoś kimś znaczniejszym, wyprowadzenia go na wyższe stanowisko.\nEPOP-P2_100\nTemat 2. Zinterpretuj podany utwór. Postaw tezę interpretacyjną i ją uzasadnij. Twoja\npraca powinna liczyć co najmniej 250 wyrazów.\nKrzysztof Kamil Baczyński\nPiosenka\nJa: cień, który zgubił człowieka\nw dalekich miastach zdarzeń,\npodniesiony do potęgi nocy,\nchodzę w czwartym wymiarze1.\nTo pieśni zardzewiałe dymią,\nulata anioł ze światem w dłoni,\nkiedy zgarbiony od wspomnień\nodmawiam tysiąc płatków jabłoni.\nDziś: jak co rok -\nzarasta chmury ludzi gęsty las,\nanioł ze światem w dłoni odlata -\nczas\nprzejść nad ziemią\ndo porządku wszechświata.\n[1940]\nKrzysztof Kamil Baczyński, Piosenka, [w:] tegoż, Ten czas. Wiersze zebrane, Warszawa 2018.\n1 Czwarty wymiar - czas jako wielkość funkcjonująca w fizyce obok długości, szerokości i wysokości.\nEPOP-P2_100\nna temat nr\nMiejsce dla\negzaminatora\nEPOP-P2_100\nEPOP-P2_100\nEPOP-P2_100\nEPOP-P2_100\nEPOP-P2_100\nEPOP-P2_100\nTabelę wypełnia egzaminator!\nLiczba punktów\nSuma\nUzasadnienie przyznania 0 punktów\nrozprawka\nA.\n0 - 3 - 6\nB.\n0 - 4 - 8 - 12 - 18\ninterpretacja\nA.\n0 - 3 - 6 - 9\nB.\n0 - 5 - 10 - 15\nC.\n0 - 2 - 4\nD.\n0 - 3 - 6\nE.\n0 - 1 - 2\nF.\n0 - 2 - 4\nG.\n0 - 3 - 6\nH.\n0 - 2 - 4\nEPOP-P2_100\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)\nJĘZYK POLSKI\nPoziom podstawowy\nWypracowanie\nFormuła 2015\nJĘZYK POLSKI\nPoziom podstawowy\nWypracowanie\nFormuła 2015\nJĘZYK POLSKI\nPoziom podstawowy\nWypracowanie\nFormuła 2015","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2026-czerwiec-matura-stara-podstawowa-2/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura · czerwiec 2026 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura"}]}