{"paper":{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","variant":null,"exam_pdf":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/wos-2010-maj-matura-podstawowa.pdf","key_pdf":"wos-2010-maj-matura-podstawowa-odpowiedzi/wos-2010-maj-matura-podstawowa-odpowiedzi.pdf","question_count":25,"source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/1","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"1","points":3,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 1. (3 pkt)\nDo podanych opisów dopisz imiona i nazwiska odpowiednich polskich polityków.\nOpisy:\nA. Polski historyk, wieloletni działacz Unii Wolności, minister spraw zagranicznych w latach\n1997-2000, poseł do Parlamentu Europejskiego. W 1998 roku pełnił funkcję\nprzewodniczącego OBWE.\nB. Dziennikarz i historyk, więzień obozu w Auschwitz, minister spraw zagranicznych\nw rządzie Józefa Oleksego i Jerzego Buzka. Rzecznik pojednania polsko-niemieckiego.\nHonorowy obywatel Izraela.\nC. Profesor nauk technicznych. Działacz Akcji Wyborczej Solidarność. Premier rządu\nw latach 1997-2001. Poseł do Parlamentu Europejskiego, od 2009 jego przewodniczący.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 1. (0-3)\nWiadomości i rozumienie Polityka - identyfikowanie kluczowych postaci polskiej\nsceny politycznej (I/6)\nPoprawna odpowiedź\nA. Bronisław Geremek\nB. Władysław Bartoszewski\nC. Jerzy Buzek\n3 p. - za poprawne podanie imion i nazwisk wszystkich opisanych postaci. W zapisie nazwisk\nnie dopuszcza się błędów literowych (ortograficznych)\n1 p. - za poprawne podanie imienia i nazwiska jednej postaci","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/2","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"2","points":5,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 2. (5 pkt)\nPodaj trzy grupy społeczne, które zgodnie z obowiązującym w Polsce prawem mają\nstatus mniejszości narodowych, i dwie grupy społeczne, które mają status mniejszości\netnicznych. Odpowiedzi wybierz spośród: Kaszubi, Łemkowie, Ormianie, Słowacy,\nTatarzy, Ukraińcy, Karaimi, Rosjanie.\nA. Mniejszości narodowe:\n\n\n\nB. Mniejszości etniczne:\n\n","answer":"A","answer_text":"Zadanie 2. (0-5)\nWiadomości i rozumienie Społeczeństwo polskie - rozróżnianie mniejszości\nnarodowych i etnicznych (I/2)\nPoprawna odpowiedź\nA. trzy odpowiedzi spośród: Ormianie, Słowacy, Ukraińcy, Rosjanie\nB. dwie odpowiedzi spośród: Łemkowie, Tatarzy, Karaimi\n5 p. - za poprawne wymienienie wszystkich trzech mniejszości narodowych i dwóch\netnicznych\n1 p. - za poprawne podanie jednej mniejszości (narodowej lub etnicznej)","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/3","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"3","points":3,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 3. (3 pkt)\nDo podanych organów władzy Rzeczypospolitej Polskiej dopisz czas trwania\nich kadencji. Odpowiedzi wybierz spośród: 9 lat, 5 lat, 4 lata, 6 lat.\nOrgany władzy:\nA. Prezes Najwyższej Izby Kontroli\nB. Sejm\nC. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej","answer":"A","answer_text":"Zadanie 3. (0-3)\nWiadomości i rozumienie\nUstrój Rzeczypospolitej Polskiej - określanie kadencji\nwskazanych organów władzy (I/7)\nPoprawna odpowiedź\nA. 6 lat\nB. 4 lata\nC. 5 lat\n3 p. - za podanie właściwego czasu trwania wszystkich kadencji\n1 p. - za podanie właściwego czasu trwania jednej kadencji","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/4","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"4","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 4. (2 pkt)\nPodaj dwie cechy odróżniające grupę społeczną od przypadkowego zbioru osób.\n\n\nPoziom podstawowy\n3","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4. (0-2)\nWiadomości i rozumienie Życie społeczne - wskazywanie różnicy pomiędzy\ngrupą społeczną a przypadkowym zbiorem osób (I/1)\nPoprawna odpowiedź\nZdający podaje dwie odpowiedzi spośród:\n• interakcje międzyludzkie\n• świadomość wspólnoty\n• podobny stosunek do wartości\n• poczucie odrębności\n• wspólne normy\n• określone struktury\n• wspólny cel\n• trwanie\nKlucz punktowania odpowiedzi - poziom podstawowy\n3\n2 p. - za podanie dwóch właściwych cech odróżniających grupę społeczną od przypadkowego\nzbioru osób\n1 p. - za podanie jednej właściwej cechy","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/5","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"5","points":4,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 5. (4 pkt)\nDo podanych doktryn politycznych dopisz nazwiska ich twórców lub zwolenników.\nOdpowiedzi wybierz spośród: John Stuart Mill, Eduard Bernstein, Edmund Burke,\nPiotr Kropotkin, Karol Marks.\nDoktryny polityczne:\nA. konserwatyzm\nB. liberalizm\nC. socjaldemokracja\nD. komunizm\nW zadaniach 6-8 rozstrzygnij, które zdania zawierają informacje prawdziwe, a które\nfałszywe. W tabelę obok każdego zdania wpisz odpowiednio: Prawda lub Fałsz.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 5. (0-4)\nWiadomości i rozumienie Polityka - wskazywanie twórców i zwolenników podanych\ndoktryn politycznych I/6\nPoprawna odpowiedź\nA. Edmund Burke\nB. John Stuart Mill\nC. Eduard Bernstein\nD. Karol Marks\n4 p. - za właściwe dobranie wszystkich postaci do doktryn politycznych\n1 p. - za właściwe dobranie jednej postaci do doktryny politycznej","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/6","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"6","points":3,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 6. (3 pkt)\nCzłowiek i społeczeństwo\nZdania\nPrawda/Fałsz\nA.\nOportunizm charakteryzuje się jawnym lekceważeniem uznawanych\nw danej społeczności praw, norm obyczajowych, wartości oraz osób.\nB.\nObywatelskie nieposłuszeństwo to świadome nieprzestrzeganie praw\nuważanych za niesprawiedliwe.\nC.\nTyp społeczeństwa, którego główną zasadą jest wolność jednostki\ni jej odpowiedzialność, nazywamy społeczeństwem otwartym.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 6. (0-3)\nWiadomości i rozumienie Życie społeczne - rozpoznawanie postaw społecznych i typu\nspołeczeństw I/1\nPoprawna odpowiedź\nA. Fałsz\nB. Prawda\nC. Prawda\n3 p. - za poprawne określenie wszystkich zdań prawdziwych i fałszywych\n1 p. - za poprawne określenie jednego zdania prawdziwego lub fałszywego","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/7","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"7","points":3,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 7. (3 pkt)\nPrawo - Rzeczpospolita Polska\nZdania\nPrawda/Fałsz\nA.\nSędziowie mogą być członkami partii politycznych.\nB.\nSankcjami w prawie karnym są kary i środki karne.\nC.\nKrajowa Rada Sądownictwa stoi na straży niezależności sądów\ni niezawisłości sędziów.\nNr zadania\n1.\n2.\n3.\n4.\n5.\n6.\n7.\nMaks. liczba punktów\n3\n5\n3\n2\n4\n3\n3\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba punktów\nPoziom podstawowy\n4","answer":"A","answer_text":"Zadanie 7. (0-3)\nWiadomości i rozumienie Sądy i trybunały w Polsce - rozpoznawanie zasad, struktur,\nrozumienie podstawowych pojęć prawniczych I/10\nPoprawna odpowiedź\nA. Fałsz\nB. Prawda\nC. Prawda\n3 p. - za poprawne określenie wszystkich zdań prawdziwych i fałszywych\n1 p. - za poprawne określenie jednego zdania prawdziwego lub fałszywego","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/8","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"8","points":4,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 8. (4 pkt)\nOrganizacje międzynarodowe - Organizacja Narodów Zjednoczonych\nZdania\nPrawda/Fałsz\nA.\nZgromadzenie Ogólne składa się z przedstawicieli wszystkich\npaństw członkowskich ONZ, z których każde ma jeden głos.\nB.\nStatus stałych członków Rady Bezpieczeństwa ma sześć państw:\nChiny, Francja, Niemcy, Rosja, USA i Wielka Brytania.\nC.\nOrganizacje wyspecjalizowane Narodów Zjednoczonych\nto międzyrządowe organizacje połączone z ONZ oddzielnymi\nporozumieniami.\nD.\nUNICEF to organizacja koordynująca działania ONZ służące\nrozwojowi międzynarodowej współpracy kulturalnej, oświatowej\ni naukowej.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 8. (0-4)\nWiadomości i rozumienie Organizacje i instytucje międzynarodowe - znajomość struktur\nOrganizacji Narodów Zjednoczonych I/15\nPoprawna odpowiedź\nA. Prawda\nB. Fałsz\nC. Prawda\nD. Fałsz\n4 p. - za poprawne wskazanie wszystkich zdań prawdziwych i fałszywych\n1 p. - za poprawne wskazanie jednego zdania prawdziwego lub fałszywego\nKlucz punktowania odpowiedzi - poziom podstawowy\n4","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/9","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"9","points":2,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 9. (2 pkt)\nSpośród podanych praw i wolności wybierz te, które zgodnie z Konstytucją RP należą\ndo grupy praw i wolności politycznych. W wyznaczone miejsce wpisz właściwe litery.\nPrawa i wolności:\nA. wolność zrzeszania się\nB. nietykalność osobista\nC. prawo wybierania posłów\nD. prawo do własności\nPrawa i wolności polityczne:","answer":"A","answer_text":"Zadanie 9. (0-2)\nWiadomości i rozumienie Prawa człowieka - rozpoznawanie praw i wolności\npolitycznych I/11\nPoprawna odpowiedź\nA, C\n2 p. - za pełną poprawną odpowiedź\n1 p. - za podanie\n• jednej poprawnej odpowiedzi\n• dwóch odpowiedzi, w tym jednej poprawnej, np. A, D\n• trzech odpowiedzi, w tym dwóch poprawnych, np. A, C, D","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/10","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"10","points":3,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 10. (3 pkt)\nDo podanych opisów funkcji współczesnego państwa dopisz ich nazwy. Odpowiedzi\nwybierz spośród: kulturalno-oświatowa, porządkowa, administracyjna, prawodawcza,\nsocjalna.\nOpisy:\nA. Państwo ustanawia obowiązujący na swoim terytorium kodeks karny i kodeks cywilny.\nfunkcja\nB. Państwo podejmuje działania na rzecz pomocy społecznej, organizuje system rentowo-\nemerytalny, publiczną służbę zdrowia.\nfunkcja\nC. Państwo dba o bezpieczeństwo obywateli, utrzymuje siły mundurowe służące\nzaprowadzaniu ładu społecznego w sytuacjach zagrożenia i łamania prawa.\nfunkcja\nPoziom podstawowy\n5","answer":"A","answer_text":"Zadanie 10. (0-3)\nWiadomości i rozumienie Państwo - rozpoznawanie funkcji współczesnego państwa I/4\nPoprawna odpowiedź\nA. prawodawcza\nB. socjalna\nC. porządkowa\n3 p. - za dobranie właściwej nazwy do każdej funkcji współczesnego państwa\n1 p. - za dobranie właściwej nazwy do jednej funkcji współczesnego państwa","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/11","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"11","points":3,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 11. (3 pkt)\nW każdym z podanych podpunktów podkreśl cechę właściwą dla Konstytucji RP.\nA. Konstytucja: materialna / formalna.\nB. Procedura powstawania: oktrojowana / uchwalona i przyjęta w referendum.\nC. Okres obowiązywania: stała / czasowa.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 11. (0-3)\nWiadomości i rozumienie Ustrój Rzeczypospolitej Polskiej - wskazywanie cech\nKonstytucji RP I/7\nPoprawna odpowiedź\nA. formalna\nB. uchwalona i przyjęta w referendum\nC. stała\n3 p. - za wskazanie wszystkich właściwych cech Konstytucji RP\n1 p. - za wskazanie jednej właściwej cechy Konstytucji RP","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/12","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"12","points":2,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 12. (2 pkt)\nPodaj nazwy zasad ustrojowych, do których odnoszą się zacytowane fragmenty\nKonstytucji RP.\nA. Art.4.1. Władza zwierzchnia w Rzeczypospolitej Polskiej należy do Narodu.\nzasada\nB. Art.7. Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa.\nzasada","answer":"A","answer_text":"Zadanie 12. (0-2)\nWiadomości i rozumienie Demokracja - rozpoznawanie zasad ustrojowych I/5\nPoprawna odpowiedź\nA. suwerenności narodu [suwerenności ludu, zwierzchnictwa narodu, zwierzchniej władzy\nnarodu]\nB. [demokratycznego] państwa prawa [państwa prawnego, praworządności, legalizmu,\nrządów prawa]\n2 p. - za poprawne nazwanie wszystkich zasad ustrojowych\n1 p. - za nazwanie jednej zasady ustrojowej\nKlucz punktowania odpowiedzi - poziom podstawowy\n5","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/13","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"13","points":4,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 13. (4 pkt)\nPodaj pełne nazwy konstytucyjnych organów państwa, do których uprawnień odnoszą\nsię zacytowane fragmenty Konstytucji RP.\nA. Art. 129.1. Ważność wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej stwierdza\nB. Art. 133.1.1) ratyfikuje i wypowiada umowy międzynarodowe [ ]\nC. Art. 203.1. [ ] kontroluje działalność organów administracji rządowej [ ] z punktu\nwidzenia legalności, gospodarności, celowości i rzetelności.\nD. Art. 208.1. [ ] stoi na straży wolności i praw człowieka i obywatela określonych\nw Konstytucji oraz w innych aktach normatywnych.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 13. (0-4)\nWiadomości i rozumienie Ustrój Rzeczypospolitej Polskiej - rozpoznawanie organów\nwładzy I/7\nPoprawna odpowiedź\nA. Sąd Najwyższy\nB. Prezydent Rzeczypospolitej [Prezydent RP; Prezydent Polski]\nC. Najwyższa Izba Kontroli\nD. Rzecznik Praw Obywatelskich\n4 p. - za podanie właściwych nazw wszystkich opisanych organów państwa\n1 p. - za podanie nazwy jednego organu państwa\nNie przyznajemy punktów za podanie skrótów, np. NIK.","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/14","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"14","points":3,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 14. (3 pkt)\nUzupełnij zdania, wpisując nazwę właściwego sądu. Nie używaj skrótów.\nA. Sąd apelacyjny pełni funkcję sądu II instancji rozpatrującego apelacje od wyroków\nwydanych w I instancji przez\nB. Nadzór nad działalnością sądów powszechnych i wojskowych w zakresie orzekania\nsprawuje\nC. Środki odwoławcze od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych rozpoznaje\nNr zadania\n8.\n9.\n10.\n11.\n12.\n13.\n14.\nMaks. liczba punktów\n4\n2\n3\n3\n2\n4\n3\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba punktów\nPoziom podstawowy\n6","answer":"A","answer_text":"Zadanie 14. (0-3)\nWiadomości i rozumienie Sądy i trybunały w Polsce - rozpoznawanie struktur władzy\nsądowniczej I/10\nPoprawna odpowiedź\nA. sąd okręgowy\nB. Sąd Najwyższy\nC. Naczelny Sąd Administracyjny\n3 p. - za podanie właściwych nazw wszystkich opisanych rodzajów sądów\n1 p. - za podanie nazwy jednego rodzaju sądu\nNie przyznajemy punktów za podanie skrótów, np. NSA","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/15","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"15","points":2,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 15. (2 pkt)\nDo podanych opisów zadań realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego\ndopisz sposoby ich finansowania. Odpowiedzi wybierz spośród: dochody własne,\nsubwencje ogólne, dotacje celowe z budżetu państwa.\nOpis zadania:\nA. Przed radą gminy stanęło zadanie znalezienia środków na sfinansowanie przebudowy\nskrzyżowania. Droga należała do kategorii dróg gminnych. Potrzebne fundusze uzyskano\nze sprzedaży działki będącej własnością gminy.\nB. Planowana przez gminę inwestycja była ważna, więc rząd przekazał dodatkowe środki\nna jej sfinansowanie. Gmina otrzymała 50% środków przeznaczonych na realizację\ninwestycji.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 15. (0-2)\nWiadomości i rozumienie Ustrój Rzeczypospolitej Polskiej - znajomość zasad\nfinansowania samorządu terytorialnego I/7\nPoprawna odpowiedź\nA. dochody własne\nB. dotacje celowe [z budżetu państwa]\n2 p. - za poprawne podanie wszystkich sposobów finansowania jednostek samorządu\nterytorialnego\n1 p. - za podanie jednego sposobu finansowania jednostek samorządu terytorialnego","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-15.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/16","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"16","points":2,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 16. (2 pkt)\nNa podstawie tekstu i własnej wiedzy wykonaj polecenia.\nHistoryk Janusz K. wytoczył proces cywilny Wiesławowi F. Uznał, że ten naruszył jego\ndobra osobiste, zarzucając mu w liście do IPN działania na szkodę demokratycznej opozycji.\nNa podstawie: Gazeta Wyborcza nr 256, z 13.11.2008 r.\nA. Określ, która z osób wymienionych w tekście jest w opisanej sprawie powodem.\nPodaj jej imię.\nPowód\n/imię/\nB. Rozwiń skrót IPN.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 16. (0-2)\nWiadomości i rozumienie Obywatel wobec prawa - rozumienie zasad i znajomość\nstruktur wymiaru sprawiedliwości I/12\nPoprawna odpowiedź\nA. Janusz [Janusz K.]\nB. Instytut Pamięci Narodowej\n2 p. - za podanie dwóch poprawnych odpowiedzi\n1 p. - za podanie jednej poprawnej odpowiedzi\nKlucz punktowania odpowiedzi - poziom podstawowy\n6","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-16.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/17","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"17","points":3,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 17. (3 pkt)\nDo podanych opisów dopisz odpowiednich polityków. Odpowiedzi wybierz spośród:\nMartin Luther King, Charles de Gaulle, Robert Schuman, Fidel Castro.\nOpisy:\nA. Laureat pokojowej Nagrody Nobla; działacz na rzecz równouprawnienia ludności\ni zniesienia dyskryminacji rasowej w USA; w 1963 roku był jednym z głównych\nprzywódców pokojowej demonstracji zwanej Marszem na Waszyngton.\nB. Pierwszy sekretarz Komunistycznej Partii Kuby; rewolucjonista i dyktator kubański;\nwładzę nad państwem przejął w 1959 roku.\nC. Prezydent Francji w latach 1959-1969; zwolennik idei Europy Ojczyzn; doprowadził\ndo wystąpienia Francji ze struktur wojskowych NATO.\nPoziom podstawowy\n7","answer":"A","answer_text":"Zadanie 17. (0-3)\nWiadomości i rozumienie Identyfikowanie kluczowych postaci międzynarodowej sceny\npolitycznej I/15\nPoprawna odpowiedź\nA. Martin Luther King\nB. Fidel Castro\nC. Charles de Gaulle\n3 p. - za dobranie właściwych postaci do wszystkich podanych opisów\n1 p. - za dobranie właściwej postaci do jednego opisu","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-17.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/18","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"18","points":4,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 18. (4 pkt)\nDo podanych fragmentów traktatów międzynarodowych dopisz rok ich podpisania\noraz nazwy organizacji, które powstały na ich mocy. Nie używaj skrótów.\nFragmenty traktatów:\nA. Jego Królewska Mość Król Belgów, Prezydent Republiki Federalnej Niemiec, Prezydent\nRepubliki Francuskiej, Prezydent Republiki Włoskiej, Jej Królewska Wysokość Wielka\nKsiężna Luksemburga, Jej Królewska Mość Królowa Niderlandów, uznając, że energia\natomowa stanowi zasadnicze źródło rozwoju i ożywienia przemysłu, które umożliwi\nrozprzestrzenienie idei pokoju, [ ] zdecydowani stworzyć warunki niezbędne do rozwoju\nsilnego przemysłu jądrowego [ ]\nrok podpisania traktatu\nnazwa organizacji\nB. Strony zgadzają się, że zbrojna napaść na jedną lub więcej z nich w Europie lub Ameryce\nPółnocnej będzie uznana za napaść przeciwko nim wszystkim i dlatego zgadzają się,\nże jeżeli taka zbrojna napaść nastąpi, to każda z nich, w ramach wykonywania prawa\ndo indywidualnej lub zbiorowej samoobrony, uznanego na mocy artykułu 51 Karty\nNarodów Zjednoczonych, udzieli pomocy Stronie lub Stronom napadniętym [ ]\nrok podpisania traktatu\nnazwa organizacji","answer":"A","answer_text":"Zadanie 18. (0-4)\nWiadomości i rozumienie Organizacje i instytucje międzynarodowe - identyfikowanie\npodstawowych organizacji międzynarodowych I/15\nPoprawna odpowiedź\nA. rok - 1957\nEuropejska Wspólnota Energii Atomowej [Euratom]\nB. rok - 1949\nOrganizacja Paktu [Traktatu] Północnoatlantyckiego [Pakt / Traktat / Sojusz\nPółnocnoatlantycki]\n4 p. - za poprawne podanie wszystkich dat i pełnych polskich nazw organizacji\n1 p. - za podanie jednego poprawnego elementu z punktu A lub jednego - z B","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-18.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/19","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"19","points":4,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 19. (4 pkt)\nPodaj polskie nazwy opisanych instytucji lub organów Unii Europejskiej. Nie używaj\nskrótów.\nA. Politycznie niezależna od rządów państw członkowskich instytucja, która reprezentuje\ncałą Unię Europejską i dba o jej interesy. Zgłasza projekty aktów prawnych, proponuje\nkierunki polityki i programy działania, odpowiada za wykonywanie decyzji Parlamentu\ni Rady.\nB. Instytucja powołana do życia w 1994 roku. Jest organem doradczym złożonym\nz przedstawicieli\nwładz\nregionalnych\ni\nlokalnych\nkrajów\nczłonkowskich.\nDba o poszanowanie regionalnej i lokalnej tożsamości.\nC. Jest podstawowym organem decyzyjnym i prawodawczym Unii Europejskiej. Rządy\npaństw członkowskich delegują do niej ministrów kierujących resortami, których\nproblemy rozpatrywane są na jej forum.\nD. Instytucja uprawniona do rozstrzygania sporów prawnych powstałych między państwami\nczłonkowskimi, instytucjami UE, przedsiębiorstwami i osobami fizycznymi. W jej skład\nwchodzi jeden sędzia z każdego państwa członkowskiego. Powstała w 1952 roku.\nInformacje publikowane na stronie www.ukie.gov.pl\nNr zadania\n15.\n16.\n17.\n18.\n19.\nMaks. liczba punktów\n2\n2\n3\n4\n4\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba punktów\nPoziom podstawowy\n8","answer":"A","answer_text":"Zadanie 19. (0-4)\nWiadomości i rozumienie\nRozpoznawanie instytucji i organów Unii Europejskiej I/14\nPoprawna odpowiedź\nA. Komisja Europejska\nB. Komitet Regionów\nC. Rada Unii Europejskiej\nD. Trybunał Sprawiedliwości [Europejski Trybunał Sprawiedliwości]\n4 p. - za poprawne podanie nazw wszystkich opisanych instytucji lub organów Unii\nEuropejskiej\n1 p. - za poprawne podanie nazwy jednej instytucji lub organu Unii Europejskiej","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-19.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/20","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"20","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 20. (1 pkt)\nNa podstawie danych zawartych w tabeli określ związek pomiędzy oceną skuteczności\noperacji militarnej NATO w Afganistanie a poparciem respondentów dla udziału w niej\npolskich żołnierzy.\nCzy popiera Pan(i) udział polskich żołnierzy\nw operacji NATO w Afganistanie, czy też nie?\nCzy uważa Pan(i), że operacja\nmilitarna NATO w Afganistanie\nprzyczyni się do pokoju w tym kraju?\nPopieram\nNie popieram\nTrudno\npowiedzieć\nTak\n72%\n25%\n3%\nNie\n8%\n89%\n3%\nTrudno powiedzieć\n12%\n69%\n19%\nNa podstawie: Stosunek do udziału polskich żołnierzy w operacji NATO w Afganistanie. [w:] Komunikat z badań\nCBOS, Warszawa, październik 2007.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 20. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nBudowanie wniosków na podstawie analizy źródła\nstatystycznego II/2\nPrzykładowe poprawne odpowiedzi\n• Wśród osób uważających, że misja będzie skuteczna, większość popiera uczestnictwo\nw niej polskich żołnierzy.\n• Wśród osób uważających, że misja nie będzie skuteczna, większość nie popiera\nuczestnictwa w niej polskich żołnierzy.\n• Ocena skuteczności misji w Afganistanie ma zasadniczy wpływ na poparcie uczestnictwa\nw niej polskich żołnierzy.\nKlucz punktowania odpowiedzi - poziom podstawowy\n7\nOcena skuteczności misji nie jest jedynym czynnikiem decydującym o poparciu\nuczestnictwa w niej polskich żołnierzy [aż 25 % osób oceniających pozytywnie szanse\nna zaprowadzenie pokoju w Afganistanie nie popiera misji i aż 69 % osób\nniezdecydowanych, co do oceny skuteczności misji].\n1 p. - za przedstawienie jednego związku/zależności\nZdający: powinien przedstawić zależność, a nie wybrane dane\nUwaga: nie musi posługiwać się danymi liczbowymi; jeżeli przytoczy błędne dane liczbowe,\nnie przyznajemy punktu; pomylenie punktów procentowych i procentów obniża\npunktację.","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-20.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/21","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"21","points":6,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 21. (6 pkt)\nOkreśl, które z państw oznaczonych na mapie numerami 1-5 były (są) obszarami\ndziałania wymienionych organizacji terrorystycznych. Uzupełnij tabelę, podając\nbrakujące informacje.\n1\n4\n2\n3\n5\nPoziom podstawowy\n9\nOrganizacja\nPaństwo\nNumer\nIRA\nFrakcja Czerwonej Armii\nETA","answer":null,"answer_text":"Zadanie 21. (0-6)\nWiadomości i rozumienie\nRozumienie problemów współczesnego świata, znajomość:\n• organizacji terrorystycznych\n• mapy politycznej Europy\nI/16\nPoprawna odpowiedź\n(0-2) IRA\nnazwa: Wielka Brytania [Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej]\nnr 4\n(0-2) Frakcja Czerwonej Armii\nnazwa: Niemcy [RFN]\nnr 2\n(0-2) ETA\nnazwa: Hiszpania\nnr 1\n6 p. - za poprawne podanie\n• nazw wszystkich państw, w których działały wymienione organizacje terrorystyczne\n• wszystkich numerów, którymi oznaczono właściwe państwa na mapie\n1 p. - za podanie jednego poprawnego elementu","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-21.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/22","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"22","points":5,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 22. (5 pkt)\nNa podstawie tekstu i własnej wiedzy wykonaj polecenia.\nWkrótce minie siedem lat od obalenia reżimu talibów. Od siedmiu lat pół świata stara\nsię zapewnić temu nowemu państwu, Islamskiej Republice Afganistanu, lepszą przyszłość,\na przede wszystkim pokój. [ ]\nW kolejnych przemówieniach i oświadczeniach zachodnich wojskowych, dyplomatów\ni polityków stale się powtarza, że sytuacja w dziedzinie bezpieczeństwa wyraźnie\nsię poprawiła, że sukcesy militarne są niezaprzeczalne, że talibowie właściwie zostali\npokonani. Jednak kiedy Afgańczycy mówią sami do lokalnego audytorium, powtarzają,\nże pokój i Afganistan to ciągle dwa sprzeczne słowa. W ubiegłym roku przy afgańskich\ndrogach wybuchło 1469 bomb, tj. prawie pięciokrotnie więcej niż w 2004 roku. Naliczono\n8950 zbrojnych ataków na wojska i cywilny personel pomocniczy, czyli dziesięciokrotnie\nwięcej niż trzy lata wcześniej. 130 zamachowców - samobójców wysadziło się w powietrze,\nw roku 2004 było ich trzech. [ ]\nAfganistan, jak już nie raz w dziejach, jest pionkiem na szachownicy, przy której\nsiedzi więcej niż dwóch graczy. Akcja, w której uczestniczy zachodnia połowa świata,\nnie przynosi szybkich efektów, bo druga połowa dokłada starań, by te wysiłki niweczyć.\nPodczas gdy NATO stara się rozbroić ludność, nie ustają dostawy granatników i karabinów\nz Pakistanu. Rząd Iranu oskarżany jest o wspieranie handlu afgańskim opium i heroiną w celu\nszkodzenia Zachodowi. Chiny, najdalej na wschód położony sąsiad Afganistanu, liczą\nna nowe źródła surowców z tamtejszych gór. W Dubaju pierze się i inwestuje brudne\npieniądze zarobione w Afganistanie.\nŹródło: U. Fichtner, Trzecia wojna światowa, www.polityka.pl, 2008\na) Określ, czy według autora tekstu działania podjęte przez NATO doprowadziły\ndo stabilizacji sytuacji wewnętrznej w Afganistanie. Sformułuj dwa argumenty\nuzasadniające odpowiedź.\nOdpowiedź\nArgumenty\n\n\nb) Wymień dwa podane w tekście powody, dla których Iran, Pakistan, Chiny i Dubaj\nzainteresowane są destabilizacją sytuacji politycznej w Afganistanie.\n\n\nNr zadania\n20.\n21.\n22.\nMaks. liczba punktów\n1\n6\n5\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba punktów\nPoziom podstawowy\n10","answer":null,"answer_text":"Zadanie 22. (0-5)\nKorzystanie z informacji\nBudowanie wniosków na podstawie analizy źródła\nnarracyjnego, II/2\nodróżnianie opinii od informacji o faktach II/3\nPoprawne odpowiedzi\na) (0-3)\n(0-1) Ocena / opinia\n1 p. - za sformułowanie oceny: Nie [nie doprowadziły; nastąpiła eskalacja konfliktu]\n0 p. - brak oceny / podanie niepoprawnej oceny\n(0-2) Uzasadnienie\nUzasadnienie jest punktowane tylko wówczas, gdy zdający dokonał właściwej oceny.\nKlucz punktowania odpowiedzi - poziom podstawowy\n8\nPrzykładowe odpowiedzi\n• Autor tekstu przytacza dane statystyczne świadczące o wzroście liczby zamachów\nbombowych [ataków na wojska, samobójczych zamachów].\n• Utrzymuje się nielegalny handel opium, heroiną, bronią.\n• Autor tekstu nie podaje żadnego pozytywnego faktu świadczącego o stabilizacji państwa.\n• Autor powołuje się na wypowiedzi Afgańczyków, świadczące o braku stabilności w ich\nkraju.\n2 p. - za podanie dwóch poprawnie sformułowanych argumentów\n1 p. - za podanie jednego poprawnie sformułowanego argumentu\n0 p. - brak argumentów lub podanie niepoprawnych argumentów\nb) (0-2)\nPrzykładowe odpowiedzi\n• Destabilizacja Afganistanu sprzyja wykorzystywaniu ekonomicznemu kraju.\n• Szkodzenie interesom Zachodu.\n2 p. - za podanie dwóch właściwych powodów\n1 p. - za podanie jednego właściwego powodu\n0 p. - brak odpowiedzi lub podanie dwóch niepoprawnych odpowiedzi","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-22.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/23","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"23","points":7,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 23. (7 pkt)\nNa podstawie wykresu i własnej wiedzy wykonaj polecenia.\nŹródło: www.cbos.pl\na) Kto powinien podejmować działania na rzecz ochrony środowiska naturalnego?\nNa podstawie wykresu przedstaw zmiany opinii respondentów w latach 1993-2000.\nb) Wymień po dwa działania na rzecz ochrony środowiska naturalnego, jakie\nna terytorium gminy mogą podjąć jej władze i mieszkańcy.\nwładze gminy\n\n\nmieszkańcy gminy\n\n\nPoziom podstawowy\n11","answer":null,"answer_text":"Zadanie 23. (0-7)\nKorzystanie z informacji\nBudowanie wniosków na podstawie analizy źródła\nstatystycznego II/2\nTworzenie informacji\nRozwiązywanie problemów społeczności lokalnej III/3\nPoprawne odpowiedzi\na) (0-3)\nPrzykładowa odpowiedź\nW 2000 roku w porównaniu do roku 1993 badani w coraz większym stopniu przenoszą\nodpowiedzialność za stan środowiska naturalnego na siebie samych i władze lokalne,\na w mniejszym obarczają tym obowiązkiem władze centralne i wojewódzkie.\n3 p. - za przedstawienie jednej spośród podanych odpowiedzi\n• poprawne określenie trzech (lub więcej) zmian\n• poprawne wymienienie podmiotu najczęściej wskazywanego przez respondentów\ni podanie dwóch właściwych zmian\n• podanie ogólnej tendencji zmian\n2 p. - za przedstawienie jednej spośród podanych odpowiedzi\n• poprawne określenie dwóch zmian\n• poprawne wymienienie podmiotu najczęściej wskazywanego przez respondentów\ni podanie jednej właściwej zmiany\n1 p. - za przedstawienie jednej zmiany lub poprawne wymienienie podmiotu najczęściej\nwskazywanego przez respondentów\n0 p. - gdy zdający nie spełni powyższych wymagań\nKlucz punktowania odpowiedzi - poziom podstawowy\n9\nb) (0-4)\n(0-2) władze gminy\nPrzykładowe odpowiedzi\n• Budowa [pozyskanie środków na budowę] infrastruktury proekologicznej [oczyszczalnie\nścieków, wysypiska śmieci, pojemniki do segregowania śmieci].\n• Tworzenie [pozyskiwanie środków na tworzenie] specjalnych stref chronionych na terenie\ngminy.\n• Działania kształtujące proekologiczne postawy.\n2 p. - za podanie dwóch właściwych działań\n1 p. - za podanie jednego właściwego działania\n0 p. - brak odpowiedzi lub podanie dwóch niewłaściwych działań\n(0-2) mieszkańcy gminy\nPrzykładowe odpowiedzi\n• Korzystanie z energooszczędnych urządzeń elektrycznych [oświetlenia].\n• Segregowanie śmieci.\n• Przestrzeganie prawa chroniącego środowisko naturalne, np. zakazu wywożenia śmieci\ndo lasu.\n2 p. - za podanie dwóch właściwych działań\n1 p. - za podanie jednego właściwego działania\n0 p. - brak odpowiedzi lub podanie dwóch niewłaściwych działań","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-23.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/24","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"24","points":7,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 24. (7 pkt)\nZapoznaj się z danymi dotyczącymi frekwencji wyborczej w Polsce w latach 1989-2009\ni wykonaj polecenia.\nTabela 1\nFrekwencja wyborcza w Polsce podczas wyborów do Parlamentu Europejskiego\ni w referendach po 1989 roku.\nRok\nWybory do Parlamentu\nEuropejskiego\nReferenda\n1996\nReferendum w sprawie uwłaszczenia\ni prywatyzacji - 32,40%\n1997\nReferendum konstytucyjne - 42,86%\n2003\nReferendum w sprawie przystąpienia\ndo Unii Europejskiej - 58,85%\n2004\n20,87%\n2009\n24,53%\nNa podstawie: www.pkw.gov.pl\nTabela 2\nFrekwencja wyborcza w Polsce w latach 1989-2007.\nData\nwyborów\nWybory\ndo Sejmu\nWybory\nprezydenckie\n04. 06. 1989\n62,70%\n25. 11. 1990\n09. 12. 1990\n60,63%\n53,40%\n27. 10. 1991\n43,20%\n19. 09. 1993\n52,13%\n05. 11. 1995\n19. 11. 1995\n64,70%\n68,20%\n21. 09. 1997\n47,93%\n08. 10. 2000\n61,12%\n23. 09. 2001\n46,29%\n25. 09. 2005\n40,57%\n09. 10. 2005\n23. 10. 2005\n49,74%\n50,99%\n21. 10. 2007\n53,88%\nNa podstawie: www.pkw.gov.pl\nA. Na podstawie tabeli 2. podaj wielkość\nfrekwencji\nw\nwyborach\ndo\nSejmu\nKontraktowego.\nB. Wyjaśnij,\ndlaczego\nw\nlatach\n1990,\n1995 i 2005\npodano\ndwa\nwskaźniki\nfrekwencji\nwyborczej\nw\nwyborach\nprezydenckich. W wypowiedzi powołaj się\nna Konstytucję RP.\nNr zadania\n23.\nMaks. liczba punktów\n7\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba punktów\nPoziom podstawowy\n12\nC. Porównaj frekwencję obywateli polskich w wyborach do Parlamentu Europejskiego\nz frekwencją w referendum w sprawie przystąpienia Polski do Unii Europejskiej.\nNa podstawie własnej wiedzy wyjaśnij różnicę frekwencji.\nPorównanie:\nWyjaśnienie:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 24. (0-7)\nKorzystanie z informacji\nBudowanie wniosków na podstawie analizy źródła\nstatystycznego; II/2\nWskazywanie przyczyn i skutków wydarzeń i procesów\npolitycznych oraz społeczno-ekonomicznych II/5\nWiadomości i rozumienie\nUstrój Rzeczypospolitej Polskiej - znajomość zasad systemu\nwyborczego I/7\nA. (0-1)\nPoprawna odpowiedź\n62,70 [%]\n1 p. - za poprawne przytoczenie danych\nB. (0-3)\nPrzykładowa odpowiedź\nW pierwszej turze wyborów żaden z kandydatów nie otrzymał więcej niż połowę ważnie\noddanych głosów, zorganizowano więc drugą turę wyborów.\n3 p. - za podanie odpowiedzi zawierającej dwa elementy: informację, że odbyły się dwie tury\nwyborów oraz pełny opis zasady\n2 p. - za podanie odpowiedzi zawierającej dwa elementy, ale zasada została przytoczona\nw sposób niepełny\n1 p. - za podanie\n• odpowiedzi zawierającej tylko jeden element, np. Odbyły się dwie tury wyborów.\n• odpowiedzi zawierającej dwa elementy, ale zasada została przytoczona błędnie\n0 p. - gdy zdający nie spełni powyższych wymagań\nKlucz punktowania odpowiedzi - poziom podstawowy\n10\nC. (0-3)\n(0-1) Porównanie\nPrzykładowe odpowiedzi\n• Obywatele polscy znacznie liczniej wzięli udział w referendum unijnym niż w wyborach\ndo Parlamentu Europejskiego.\n• Większość Polaków wobec wyborów do Parlamentu Europejskiego pozostała bierna,\na wobec referendum unijnego aktywna [wzięła udział w głosowaniu].\n• Frekwencja w referendum była wyższa.\n1 p. - za poprawnie sformułowany wniosek\nUwaga: zdający nie musi przytaczać danych liczbowych. Jeżeli poda błędne dane, nie\nprzyznajemy punktu.\n(0-2) Wyjaśnienie\nPrzykładowe odpowiedzi\nFrekwencja w referendum\n• Jego wyniki miały zdecydować o przyszłości polskiego państwa.\n• Miało charakter rozstrzygający w ważnej dla obywateli sprawie.\n• Zostało poprzedzone rozległą kampanią informacyjną i propagandową, zachęcającą\ndo uczestnictwa.\n• Trwało dwa dni, aby jak najwięcej wyborców mogło wziąć w nim udział.\nFrekwencja w wyborach\n• Ogólna niechęć obywateli do wyborów parlamentarnych.\n• Mała wiedza na temat zasad działania i konstrukcji struktur unijnych.\n• Brak zaufania do polskich elit politycznych.\n2 p. - za logiczne skomentowane frekwencji w referendum w sprawie przystąpienia do Unii\nEuropejskiej oraz frekwencji w wyborach do Parlamentu Europejskiego\n1 p. - za skomentowanie frekwencji tylko w jednym rodzaju głosowania albo w dwóch\nrodzajach głosowania, ale komentarz zawiera błąd merytoryczny\n0 p. - brak odpowiedzi, popełnienie więcej niż dwóch błędów merytorycznych, lub gdy\nwypowiedź jest nielogiczna\nUwaga: punkty za wyjaśnienie przyznajemy tylko wówczas, gdy porównanie zostało\nwykonane poprawnie.","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-24.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad/25","paper_id":"wos-2010-maj-matura-podstawowa","number":"25","points":15,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2010,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 25. (15 pkt)\nSzukając sposobów podwyższenia frekwencji wyborczej w Polsce, zaproponowano\nwprowadzenie przymusu uczestnictwa obywateli polskich w wyborach parlamentarnych,\nprezydenckich, samorządowych, do Parlamentu Europejskiego oraz w referendach.\nUstosunkuj się do tej propozycji. Podaj argumenty i kontrargumenty. Rozważ inne\nniż przymus wyborczy działania, które mogłyby zwiększyć zainteresowanie obywateli\nżyciem politycznym kraju.\nCZYSTOPIS\nPoziom podstawowy\n13\nNr zadania\n24.\n25.\nMaks. liczba punktów\n7\n15\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba punktów\nPoziom podstawowy\n14\nPoziom podstawowy\n15\nPoziom podstawowy\n16\nBRUDNOPIS","answer":null,"answer_text":"Zadanie 25. (0-15)\nTworzenie informacji\nFormułowanie i uzasadnianie własnego stanowiska\nw sprawach publicznych III/2\nSzukając sposobów podwyższenia frekwencji wyborczej w Polsce, zaproponowano\nwprowadzenie przymusu uczestnictwa obywateli polskich w wyborach parlamentarnych,\nprezydenckich, samorządowych, do Parlamentu Europejskiego oraz w referendach.\nUstosunkuj się do tej propozycji. Podaj argumenty i kontrargumenty. Rozważ inne\nniż przymus wyborczy działania, które mogłyby zwiększyć zainteresowanie obywateli\nżyciem politycznym kraju.\nKlucz punktowania odpowiedzi - poziom podstawowy\n11\n(0-1) Zajęcie stanowiska\n(0-4) Argumenty\n(0-4) Kontrargumenty\n(0-4) Przykłady innych działań\nPunkty za argumenty, kontrargumenty i przykłady działań przyznajemy według tej samej\nzasady.\n4 p. - za podanie dwóch lub więcej argumentów, logicznie uzasadnionych i poprawnych\nmerytorycznie\n3 p. - jeżeli zdający spełni jedno z wymienionych wymagań:\n• poda dwa właściwe argumenty lub więcej oraz je uzasadni. W uzasadnieniu\nwystąpią usterki logiczne lub merytoryczne\n• wymieni jeden logicznie i merytorycznie uzasadniony argument, a pozostałe\nargumenty tylko wymieni [bez podania uzasadnienia]\n2 p. - jeżeli zdający spełni jedno z wymienionych wymagań:\n• poda jeden logicznie i merytorycznie uzasadniony argument\n• wymieni dwa lub więcej argumentów bez uzasadnienia (lub z błędnym\nuzasadnieniem)\n1 p. - jeżeli zdający wymieni właściwy argument i go uzasadnieni, ale w uzasadnieniu\nwystąpią usterki logiczne lub merytoryczne\n0 p. - jeżeli zdający nie wymieni argumentów lub wymieni jeden argument bez uzasadnienia\nlub uzasadnienie argumentu zawiera błędy merytoryczne / logiczne.\n(0-1) Język wypowiedzi: styl, gramatyka, ortografia\n1 p. - za pracę napisaną językiem w pełni komunikatywnym.\n(0-1) Kompozycja pracy\n1. p. - za uporządkowany, logiczny wywód, np. praca zawiera wstęp, rozwinięcie, podsumowanie.\nPrzykładowe argumenty za przymusem wyborczym\nPrzymus wyborczy może\n• zwiększyć zainteresowanie życiem politycznym kraju, ponieważ przynajmniej część\nwyborców będzie chciała poznać kandydatów i ich programy\n• skłonić większą liczbę obywateli do ustosunkowania się do ważnych kwestii społecznych\nczy politycznych\n• skłonić obywateli do wzięcia odpowiedzialności za losy kraju (zwiększyć świadomość\nobywatelską).\nPrzykładowe argumenty przeciw przymusowi wyborczemu\nPrzymus wyborczy\n• łamie konstytucyjne prawa i wolności\n• grozi dewaluacją wartości demokratycznych\n• zwiększa niebezpieczeństwo dokonywania nieprzemyślanych wyborów\n• może wywołać odwrotny efekt - bunt, niechęć, a nie wzrost zaangażowania w życie kraju.\nPrzykłady innych działań\n• głosowanie dwudniowe\n• wydłużony czas pracy lokali wyborczych\n• głosowanie przez pełnomocników\n• głosowanie przez Internet\n• zorganizowanie bezpłatnego transportu do lokali wyborczych\n• propagowanie udziału w wyborach\n• podniesienie poziomu kultury politycznej.","solution":null,"image":"img/wos-2010-maj-matura-podstawowa/zad-25.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2010 (podstawowa)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"}]}