{"paper":{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","variant":null,"exam_pdf":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona.pdf","key_pdf":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona-odpowiedzi/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona-odpowiedzi.pdf","question_count":18,"source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},"questions":[{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/1","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"1","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1. (1 pkt)\nŚrodkiem karnym nie jest\nA. grzywna.\nB. nawiązka.\nC. przepadek.\nD. świadczenie pienięŜne.","answer":"A","answer_text":"1.\nA\n0 - 1","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/2","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"2","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2. (1 pkt)\nWynik referendum ogólnokrajowego jest wiąŜący, jeŜeli weźmie w nim udział co najmniej\nA. ponad 20% uprawnionych do głosowania.\nB. ponad 1/3 uprawnionych do głosowania.\nC. ponad 50% uprawnionych do głosowania.\nD. ponad 2/3 uprawnionych do głosowania.","answer":"C","answer_text":"2.\nC\n0 - 1\na)\n1) Nieznajomość prawa szkodzi.\n2) Prawo nie działa wstecz.\n0 - 1","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/3","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"3","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3. (2 pkt)\na) Podaj polskie znaczenia podanych zasad prawa.\nIgnorantia iuris nocet -\nLex retro non agit -\nb) Wyjaśnij znaczenie jednej z powyŜszych zasad.","answer":null,"answer_text":"3.\nb)\n1) np.:\n• Obywatel nie moŜe usprawiedliwiać przekroczenia\nprawa faktem, iŜ nie wiedział, Ŝe dany czyn jest\nzabroniony.\n• Obywatel jest zobowiązany znać prawo w takim\nzakresie, w jakim go ono dotyczy.\n2) np.:\n• Wszystkie akty prawne wchodzą w Ŝycie najwcze-\nśniej w dniu ogłoszenia (lub po vacatio legis).\n• Nie narusza prawa ten, kto podjął działanie przed\nwejściem w Ŝycie aktu prawnego regulującego\ndaną kwestię.\nUwaga: naleŜy uznać inne poprawne merytorycznie odpowiedzi.\n0 - 1\n0 - 2","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/4","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"4","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4. (2 pkt)\nPodaj nazwisko i funkcję sprawowaną przez osobę przedstawioną na ilustracji.\nNazwisko:\nFunkcja:\nŹródło: www.jonaliberal.wordpress.com\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\n3","answer":null,"answer_text":"4.\nOsoba: (Thorbjørn) Jagland\nFunkcja: Sekretarz Generalny Rady Europy\n1 pkt za podanie\nnazwiska; 1 pkt\nza podanie funkcji\n0 - 2\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/5","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"5","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5. (1 pkt)\nPrzyporządkuj po dwie podane cechy do odpowiedniej kategorii państw, wpisując\ndo tabeli cyfry 1 - 8.\n1. Zasada wodzostwa i kult jednostki.\n2. Przypisanie autorytetu instytucjom władzy.\n3. Scentralizowane zarządzanie gospodarką.\n4. Zdecentralizowana władza publiczna.\n5. Polityka imperialistyczna i ekspansjonistyczna.\n6. Społeczny, gospodarczy i polityczny pluralizm.\n7. Dyktatura wojskowa lub policyjno-wojskowa.\n8. „Rządy prawa”.\nPaństwo demokratyczne\nPaństwo autorytarne\nPaństwo totalitarne","answer":null,"answer_text":"5.\nPaństwo demokratyczne: 4, 6, [8]\nPaństwo autorytarne: 2, 7\nPaństwo totalitarne: 1, 3, [5]\n0 - 1","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/6","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"6","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6. (1 pkt)\nPrzyporządkuj do formy uczestnictwa obywateli w Ŝyciu publicznym odpowiednie\nprzykłady organizacji działających w Polsce, wpisując cyfry 1 - 5.\nForma uczestnictwa\nPrzykłady organizacji\nA. Stowarzyszenie\n1. Związek Nauczycielstwa Polskiego\nB. Fundacja\n2. Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy\nC. Związek zawodowy\n3. Narodowy Bank Polski\nD. Partia polityczna\n4. Polski Czerwony KrzyŜ\n5. Polskie Stronnictwo Ludowe\nA B C D","answer":null,"answer_text":"6.\nA - 4, B - 2, C - 1, D - 5.\n0 - 1\na)\nTrybunał Stanu (drugi skład orzekający).\n0 - 1","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/7","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"7","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7. (2 pkt)\na) Podaj, do jakiego organu moŜe odwołać się osoba uznana za winną orzeczeniem\nTrybunału Stanu.\nb) Uzasadnij swoją odpowiedź.\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\n4","answer":null,"answer_text":"7.\nb)\nnp.: W I instancji Trybunał Stanu wyrok wydaje\nw składzie 7-osobowym, a poniewaŜ Trybunał Stanu\nnie ma struktury pionowej, jego wyroki podlegają\nzaskarŜeniu i są rozpatrywane raz jeszcze przez Try-\nbunał Stanu, obradującym w pełnym składzie.\nUwaga: naleŜy uznać inne poprawne merytorycznie odpowiedzi.\n0 - 1\n0 - 2","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/8","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"8","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8. (1 pkt)\nUzupełnij poniŜszy schemat, wpisując w odpowiednie miejsca nazwy organizacji\nmiędzynarodowych.","answer":null,"answer_text":"8.\n1. Organizacja Paktu Północnoatlantyckiego [Pakt\nPółnocnoatlantycki]\n2. Unia Europejska\n3. Rada Europy\n0 - 1","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/9","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"9","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9. (1 pkt)\nPodaj nazwę pojęcia zdefiniowanego w poniŜszym tekście.\nWszelkie zbiorowości ludzi natomiast, które nie są złączone więzią społeczną nie powinny\nbyć, zgodnie z terminologią przyjętą na gruncie socjologii, nazywane grupami społecznymi.\n(…) Najczęściej stosuje się po prostu terminu zbiorowość. Inne często wykorzystywane\nw takich wypadkach pojęcie to (…) - jest to zbiór ludzi wyodrębnionych ze względu na cechę\nwaŜną dla Ŝycia społecznego.\nNa podstawie: Witold Modzelewski, Wprowadzenie do socjologii, Warszawa 1996.\nPojęcie:\nALBANIA\nANDORA\nARMENIA\nAZERBEJDśAN\nBOŚNIA I HERCEGOWINA\nCHORWACJA\nCZARNOGÓRA\nGRUZJA\nLICHTENSTEIN\nMACEDONIA\nMOŁDAWIA\nMONAKO\nROSJA\nSAN MARINO\nSERBIA\nSZWAJCARIA\nUKRAINA\nBELGIA\nLUKSEMBURG\nBUŁGARIA\nŁOTWA\nCZECHY\nNIEMCY\nDANIA\nPOLSKA\nESTONIA\nPORTUGALIA\nFRANCJA\nRUMUNIA\nGRECJA\nSŁOWACJA\nHISZPANIA\nSŁOWENIA\nHOLANDIA\nWĘGRY\nLITWA\nWŁOCHY\nWIELKA BRYTANIA\nAUSTRIA\nIRLANDIA\nCYPR\nMALTA\nFINLANDIA\nSZWECJA\nKANADA\nUSA\nISLANDIA\nNORWEGIA\nTURCJA\n1\n2\n3\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\n5","answer":"A, B","answer_text":"9.\nKategoria społeczna.\n0 - 1\na)\nA. Zachodni Brzeg\nB. Strefa Gazy\n0 - 1\nb) Hamas [Islamski Ruch Oporu]\n0 - 1","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/10","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"10","points":3,"ptype":"open","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10. (3 pkt)\nNa podstawie mapy i własnej wiedzy wykonaj polecenia.\na) Podaj nazwy terytoriów oznaczonych literami A i B,\nwchodzących w skład Autonomii Palestyńskiej.\nTerytorium A:\nTerytorium B:\nb) Podaj nazwę ugrupowania politycznego, znanego\nze swojej działalności terrorystycznej, które sprawuje\nwładzę na obszarze oznaczonym literą B.\nc) Wyjaśnij cel istnienia stref buforowych ONZ.\nNa podstawie: www.izrael.badacz.pl","answer":null,"answer_text":"10.\nc)\nnp.: Strefy buforowe mają zapobiegać atakom mili-\ntarnym na Izrael z terytorium Syrii i Libanu.\nUwaga: naleŜy uznać inne poprawne merytorycznie odpowiedzi.\n0 - 1\n0 - 3","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/11","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"11","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11. (1 pkt)\nNa podstawie fragmentu Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 roku\ni własnej wiedzy, wskaŜ zdanie fałszywe, wpisując przy nim znak „X”.\nArt. 62.\n1. Obywatel polski ma prawo udziału w referendum oraz prawo wybierania Prezydenta\nRzeczypospolitej, posłów, senatorów i przedstawicieli do organów samorządu\nterytorialnego, jeŜeli najpóźniej w dniu głosowania kończy 18 lat.\n2. Prawo udziału w referendum oraz prawo wybierania nie przysługuje osobom, które\nprawomocnym orzeczeniem sądowym są ubezwłasnowolnione lub pozbawione praw\npublicznych albo wyborczych.\nA.\nZapisy art. 62 Konstytucji dotyczą praw politycznych.\nB.\nZapis art. 62 ust.1 Konstytucji dotyczy takŜe biernego prawa wyborczego.\nC.\nZapis art. 62 ust.2 Konstytucji dotyczy takŜe biernego prawa wyborczego.\nB\nA\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\n6","answer":"B","answer_text":"11.\nB - zdanie fałszywe\n0 - 1","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/12","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"12","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12. (2 pkt)\nPodaj dwa sposoby interpretacji stwierdzenia zamieszczonego na rysunku.\n1)\n2)\nŹródło:www.sawka.pl","answer":null,"answer_text":"12.\n1) Z jednej strony sformułowanie moŜe dotyczyć\nroli prasy w ujawnianiu róŜnych nieprawidłowo-\nści czy faktów przekroczenia prawa (dziennikar-\nstwo śledcze).\n2) Z drugiej strony zainteresowania prasy przebie-\ngiem śledztwa (procesu) - przekazywanie relacji\n(jeśli prasa jest obecna, to znak, ze sprawa jest waŜ-\nna).\nUwaga: naleŜy uznać inne poprawne merytorycznie odpowiedzi.\npo 1 punkcie\nza podanie jednego\nsposobu interpretacji\n0 - 2\na)\n0 - 1","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/13","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"13","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13. (2 pkt)\na) Uzupełnij poniŜszy schemat\nb) Podaj nazwę organizacji pozarządowej, która za działalność słuŜącą ochronie praw\nczłowieka otrzymała pokojową Nagrodę Nobla w 1977 roku.\nII Prawa ekonomiczne i socjalne\nIII Prawa ekologiczne oraz do korzystania\nz osiągnięć cywilizacji\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\n7\nCZĘŚĆ II - Analiza materiałów źródłowych (10 punktów)","answer":null,"answer_text":"13.\nb) Amnesty International\n0 - 1\na)\nJeden z poniŜszych argumentów:\n• problem nie jest jednoznaczny,\n• nie uzyskano wiedzy na temat faktów, ale na temat\nsądu o nich,\n• problem stanowi przedmiot dyskusji publicznej,\n• problem istotny dla duŜej liczby ludzi.\n0 - 1\nb)\nOpinia publiczna w tej sprawie ukształtowała się,\ngdyŜ 72% ankietowanych [niemal 3/4, zdecydowana\nwiększość] opowiada się za jedną z opcji.\n0 - 1","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/14","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"14","points":3,"ptype":"open","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14. (3 pkt)\nNa podstawie tekstu źródłowego i tabeli nr 1 wykonaj polecenia.\nOpinia publiczna zawsze musi dotyczyć jakiegoś problemu, którego rozwiązanie nie jest\nzwykle dla wszystkich jednoznaczne. Dzięki badaniom opinii publicznej nie uzyskujemy\nwiedzy na temat faktów, ale na temat sądu o nich. Musi to być zarazem problem, który jest\nistotny dla duŜej liczby ludzi i stanowi przedmiot dyskusji publicznej. Tak więc istnieje wiele\nproblemów, które nagle zaczynają budzić zainteresowanie opinii publicznej, aby następnie\nna powrót popaść w zapomnienie. (…)\nW publicznej dyskusji wyłania się zazwyczaj jakieś stanowisko dominujące. Gdy opinie\nludzi są całkowicie rozstrzelone, mówimy, Ŝe opinia publiczna na dany temat jeszcze się nie\nukształtowała. Za głos opinii publicznej uwaŜa się bowiem opinię znaczącej większości.\nZdarza się jednak, Ŝe w toku dyskusji wyłonią się dwa lub trzy stanowiska, z których Ŝadne\nnie zdobędzie poparcia wyraźnie większego niŜ pozostałe. Wówczas będziemy mówić,\nŜe opinia publiczna jest w danej kwestii podzielona.\nEncyclopedia Britannica, cyt. za Edukacja prawna i obywatelska, Materiały pomocnicze dla uczniów\nszkół średnich, Część druga, Wybór i opracowanie T. Merta i A. Pacewicz, Warszawa 1998.\nTabela nr 1.\n2003 r.\n2004 r.\nVII VIII\nIX\nX\nXI\nXII\nI\nII\nIII\nIV\nV\nVI\nVII\nVIII\nIX\nX\nXi\nCzy popiera Pan(-i)\nudział polskich\nŜołnierzy\nw operacji w Iraku,\nczy teŜ nie?\nw procentach\nPopieram\n36\n34\n40\n37\n28\n33\n42\n35\n36\n29\n22\n28\n23\n26\n25\n23\n24\nNie popieram\n55\n60\n53\n57\n67\n62\n53\n60\n60\n66\n74\n66\n73\n70\n71\n74\n72\nTrudno powiedzieć\n8\n6\n7\n6\n5\n5\n5\n6\n4\n5\n4\n5\n4\n5\n4\n3\n4\nŹródło: CBOS 2004 r.\na) Podaj argument za uznaniem informacji z tabeli za wyraz opinii publicznej.\nb) Określ, czy opinia publiczna w przedmiotowej sprawie ukształtowała się. Odpowiedź\nuzasadnij, odwołując do danych z tabeli.\nc) WskaŜ datę badania, w którym opinię publiczną w przedmiotowej sprawie moŜna\nuznać za najbardziej podzieloną.\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\n8","answer":null,"answer_text":"14.\nc)\nI [styczeń] 2004 r.\n0 - 1\n0 - 3\nGeneracje praw człowieka\nI Prawa oraz wolności osobiste i polityczne\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/15","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"15","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15. (2 pkt)\nNa podstawie tekstu źródłowego i diagramu nr 1 wykonaj polecenia.\nBadania opinii publicznej stały się jednym z ulubionych zajęć socjologów. Oczywiście\nwiele z tych badań słuŜy waŜnym celom i dzięki nim moŜna się sporo dowiedzieć o stanie\nspołeczeństwa. Jednak nieco inaczej jest z badaniami dotyczącymi spraw publicznych\ni politycznych. MoŜna mieć uzasadnione wątpliwości, czy nieustanne publikowanie takich\nbadań słuŜy dobrze rozwojowi demokracji. Coraz częściej bowiem politycy ( ) sprawdzają,\njak ich działania są oceniane w badaniach i dostosowują swoje postępowanie do tego, czego\nrzekomo oczekuje społeczeństwo. „Rzekomo” - gdyŜ badania opinii publicznej są zawsze\nobciąŜone powaŜnym marginesem błędu i często dostarczają odpowiedzi na mało - w gruncie\nrzeczy - waŜne pytania.\nMarcin Król, Opinia publiczna i władza, Tygodnik Powszechny nr 29/2003.\nDiagram 1.\nŹródło: CBOS 2004 r.\na) WykaŜ, Ŝe tekst zawiera sprzeczność, dotyczącą oceny wiarygodności badań.\nb) Określ stopień zbieŜności opinii ankietowanych wyraŜonych w badaniach\nz faktycznymi działaniami polityków przedstawionymi w tekście.\nW jaki sposób, Pana(-i) zdaniem, rząd, parlament i inne władze\npowinny korzystać z wyników badań opinii publicznej?\n29%\n56%\n6%\n9%\n1\n2\n3\n4\nWyniki badań opinii publicznej\npowinny być zobowiązujące dla\nwładz, jeŜeli obywatele mówią,\nczego chcą w danej kwestii\nspołecznej\nWładze powinny brać pod\nuwagę wyniki badań opinii\npublicznej, ale niekoniecznie się\ndo nich stosować\nBadani nie mogą wiedzieć, co\njest najlepsze dla kraju, decyzje\nmuszą samodzielnie podejmo-\nwać kompetentne władze\nTrudno powiedzieć\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\n9","answer":null,"answer_text":"15.\na)\nAutor twierdzi, Ŝe dzięki badaniom moŜna się sporo\ndowiedzieć o stanie społeczeństwa. Jednocześnie\nuwaŜa, Ŝe badania są zawsze obciąŜone powaŜnym\nmarginesem błędu. Skoro tak, to takŜe informacji\no stanie społeczeństwa nie moŜna uznać za rzetelne.\nUwaga: naleŜy uznać inne poprawne merytorycznie odpowiedzi.\n0 - 1\nb)\nOpinie ankietowanych i faktyczne działania polity-\nków pokrywają się [są zbieŜne, wykazują podobień-\nstwo]. Autor w tekście pisze, Ŝe politycy coraz czę-\nściej dostosowują swoje postępowanie do tego, czego\noczekuje społeczeństwo i 56% [ponad połowa] an-\nkietowanych chciałaby, aby wyniki badań były zo-\nbowiązujące dla władz.\n0 - 1\n0 - 2\na)\nJeden z poniŜszych przykładów:\n• w 2001 roku badania wskazywały na wyraźnie\nniŜsze poparcie dla LPR niŜ wynik, jaki uzyskała\nta partia w wyborach.\n• w 2001 roku badania wskazywały na nieco niŜsze\npoparcie dla Samoobrony RP niŜ wynik, jaki uzy-\nskała ta partia w wyborach.\n• w 2005 roku badania wskazywały na wyraźnie\nniŜsze poparcie dla Samoobrony RP niŜ wynik,\njaki uzyskała ta partia w wyborach.\n0 - 1","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-15.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/16","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"16","points":3,"ptype":"open","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16. (3 pkt)\nNa podstawie tekstu źródłowego i tabeli nr 2 wykonaj polecenia.\nLiczne sondaŜe i wielkie badanie w dniu głosowania (exit-pool) stały się juŜ stałym\nelementem przedwyborczej debaty w naszym kraju. Informują, stanowią swoiste lustro - czy\nzbiorową fotografię - budząc zarazem wielkie emocje. Padają pytania: Wierzyć im? Mówią\nprawdę czy kłamią? (…)\nKilka miesięcy temu rada CBOS - odnosząc się do krytyk dokładności sondaŜy (…) -\nwymieniła w swym oświadczeniu moŜliwe źródła takich niedokładności. Oprócz nieuchronnej\nniedokładności próby (…) są to odmowy odpowiedzi oraz podawanie ankieterom odpowiedzi\nniezgodnych z prawdą. Jak czytamy w oświadczeniu rady CBOS „waŜnym źródłem odmów\nstała się niechęć do ujawniania przez ludzi własnych poglądów politycznych, zwłaszcza\nw okresach przedwyborczych. (…)\nDodać trzeba - to kolejny wniosek członków rady CBOS - Ŝe „opinia publiczna ma\nrównieŜ skłonność od ukrywania swych sympatii do polityków i ugrupowań mających opinie\npopulistycznych”. Myślę, Ŝe ten fenomen dogodnie będzie nazwać „sondaŜowym błędem\nparalaksy”.\nTabela 2.\nWyniki oficjalne i sondaŜe exit-poll w wyborach parlamentarnych\n2001 r.\n2005 r.\nWyniki\noficjalne\nOBOP\nPBS\nWyniki\noficjalne\nOBOP\ni PBS\nGfK\nPolonia\nPartie polityczne\nw procentach\nSLD-UP\n41,0\n44,1\n43,7\n11,3\n11,2\n11,0\nPO\n12,7\n12,5\n13,0\n24,1\n24,7\n26,5\nSamoobrona RP\n10,2\n9,7\n9,2\n11,4\n10,5\n10,2\nPiS\n9,5\n9,1\n9,8\n27,0\n27,6\n28,3\nPSL\n9,0\n9,0\n8,4\n7,0\n5,9\n5,7\nLPR\n7,9\n6,4\n6,7\n8,0\n9,9\n8,3\nŹródło: opracowanie własne na podstawie Wprost 24 oraz PKW.\na) Podaj dane z tabeli, będące przykładem „sondaŜowego błędu paralaksy”, o którym\nmowa w tekście.\nb) Oceń, z punktu widzenia demokracji, postępowanie osób, które podają ankieterom\nodpowiedzi niezgodne z prawdą. Uzasadnij ocenę.\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\n10","answer":null,"answer_text":"16.\nb)\nOcena:\nPostępowanie osób, którzy podają ankieterom od-\npowiedzi niezgodne z prawdą naleŜy (z punktu wi-\ndzenia demokracji) ocenić negatywnie.\nUzasadnienie, np:\nDemokracja stwarza obywatelowi moŜliwość nie-\nskrępowanego wyraŜania swoich opinii. Nie musi on\nwprawdzie ujawniać swoich poglądów (choć moŜna\nmieć wątpliwości, dlaczego w świetle tolerancji ma\ntak czynić), lecz podawanie nieprawdy jest łamaniem\nzasady zaufania w społeczeństwie.\nUwaga: naleŜy uznać inne poprawne merytorycznie uzasadnienie.\n1 pkt za sformułowa-\nnie oceny;\n1 pkt za uzasadnienie\noceny\n0 - 3\na)\nJedna z poniŜszych danych:\n• aŜ 81% ankietowanych twierdzi, Ŝe wyniki son-\ndaŜy dają dobrą podstawę do oceny działalności\npolityków, instytucji państwowych, działań rządu,\n• tylko 9% twierdzi, Ŝe jest odwrotnie,\n• tylko 20% badanych uwaŜa, Ŝe sondaŜe są ma-\nnipulowane, a ich wyniki nie oddają tego, co lu-\ndzie myślą naprawdę,\n• aŜ 58% uwaŜa, Ŝe tak nie jest.\n0 - 1","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-16.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/17","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"17","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17. (2 pkt)\nNa podstawie tabeli nr 3 wykonaj polecenia.\nTabela 3.\nZgadzam się\nNie\nzgadzam się\nTrudno\npowiedzieć\nCzy zgadza się Pan(-i) z następującymi poglądami na temat\nbadań opinii publicznej?\nw procentach\n1) Powinno się brać udział w badaniach, bo jak inaczej\npowiedzieć, co się myśli.\n88\n6\n6\n2) Powinno się więcej informować o wynikach badań opinii\npublicznej.\n82\n8\n10\n3) Wyniki sondaŜy dają dobrą podstawę do oceny działalności\npolityków, instytucji państwowych, działań rządu.\n81\n9\n10\n4) Gdyby naprawdę wykorzystywano wyniki badań opinii\npublicznej, wszystkim w kraju Ŝyłoby się lepiej.\n73\n12\n15\n5) Ludzie w prasie chętnie czytają o wynikach badań opinii\npublicznej.\n68\n13\n19\n6) Pytania w ankietach są często bezsensowne.\n29\n54\n17\n7) SondaŜe są manipulowane, a ich wyniki nie oddają tego,\nco ludzie myślą naprawdę.\n20\n58\n22\n8) Badania opinii to sztuka dla sztuki, bez Ŝadnych\nzastosowań.\n17\n56\n27\n9) Ludzie zwykle Ŝałują, Ŝe zgodzili się wziąć udział\nw badaniach.\n9\n72\n19\nŹródło: CBOS 2004 r.\na) Podaj dane potwierdzające wprost opinie respondentów o rzetelności badań.\nb) Rozstrzygnij, które z poniŜszych zdań zawierają wyłącznie fakty, a w których zawarte\nsą takŜe opinie. Do tabeli wpisz odpowiednio: fakt lub opinia.\nZdania\nfakt lub opinia\n1.\nWiększość społeczeństwa jest zainteresowana wynikami badań.\n2.\nCo piąty respondent uwaŜa, Ŝe sondaŜe są manipulowane.\n3.\nNa większość pytań badani udzielili jednoznacznej odpowiedzi.\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\n11\nCZĘŚĆ III - Wypracowanie (20 punktów)","answer":null,"answer_text":"17.\nb)\n1. opinia\n2. fakt\n3. fakt\n0 - 1\n0 - 2\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\nTemat 1. Zdający:\nTreść\nA. Formułuje ogólną ocenę znaczenia opinii publicznej\ndla funkcjonowania społeczeństwa i państwa.\n0 - 1\nB. Poziom I: (1 - 4 pkt.)\nOkreśla zakres pozytywnego i negatywnego wpły-\nwu wykorzystania badań opinii publicznej na funk-\ncjonowanie społeczeństwa i państwa polskiego.\nPoziom II: (5 - 8 pkt.)\nPrzedstawia przykłady z Ŝycia społecznego i poli-\ntycznego, wskazujące na jakościowe zróŜnicowanie\nwpływu wykorzystywania wyników badań opinii\npublicznej.\nPoziom III: (9 - 12 pkt.)\nAnalizuje problem wpływu wykorzystania badań\nopinii publicznej na róŜnorodne aspekty Ŝycia spo-\nłecznego (np. model rodziny, struktura zawodowa,\nwykształcenie) i państwowego (np. scena politycz-\nna, prawodawstwo, administracja).\n0 - 12\nC. Zwraca uwagę na związki przyczynowo-skutkowe,\nodwołuje się do źródeł niezamieszczonych w arku-\nszu, polemizuje z opiniami, przeprowadza krytycz-\nną analizę materiałów źródłowych.\n0 - 3\nI\nD. Zamieszcza we właściwych kontekstach dwa przy-\nkłady z zamieszczonych w arkuszu źródeł.\n0 - 2\nII\nTerminologia. Stosuje właściwą terminologię przy\nopisie prezentowanych zagadnień.\n0 - 1","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-17.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"},{"id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad/18","paper_id":"wos-2010-styczen-probna-rozszerzona","number":"18","points":20,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"probna","year":2010,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18. (20 pkt)\nWybierz jeden z podanych tematów i napisz wypracowanie.\nTemat nr 1\nPodejmując krytyczną analizę materiałów źródłowych zamieszczonych w arkuszu oraz\nrozpatrując przykłady z Ŝycia społecznego i politycznego, przedstaw pozytywny\ni negatywny wpływ wykorzystania badań opinii publicznej na róŜnorodne aspekty\nfunkcjonowania społeczeństwa i państwa.\nTemat nr 2\n„Nie moŜna stale gwałcić lub ignorować poglądu dominującego w opinii publicznej,\nbo wtedy po prostu znika demokracja”. Podejmując krytyczną analizę materiałów\nźródłowych zamieszczonych w arkuszu oraz rozpatrując róŜnorodne przykłady z Ŝycia\nspołecznego i politycznego, odnieś się do opinii historyka idei Marcina Króla.\nWybieram temat nr\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\n12\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\n13\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\n14\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\n15\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\n16\nBRUDNOPIS","answer":null,"answer_text":"18.\nIII\nKompozycja. Przedstawia treści w sposób przemyśla-\nny, spójny i logiczny, dbając o właściwą strukturę pra-\ncy.\n0 - 1\n0 - 20\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nMateriał ćwiczeniowy z wiedzy o społeczeństwie\nPoziom rozszerzony\nTemat 2. Zdający:\nTreść\nA. Formułuje ogólną ocenę opinii wyraŜonej przez\nMarcina Króla.\n0 - 1\nB. Poziom I: (1 - 4 pkt.)\nPodejmuje próbę uzasadnienia własnej oceny, poda-\njąc przykłady z Ŝycia społecznego i politycznego,\n(np. decyzje władz w sprawach międzynarodowych,\nnowelizacja prawa, reformy instytucjonalne).\nPoziom II: (5 - 8 pkt.)\nProwadzi polemikę z opinią wyraŜoną przez\nM. Króla, wskazując w podanych przykładach za-\nrówno elementy wskazujące na słuszność jego opi-\nnii, jak i jej nieadekwatność.\nPoziom III: (9 - 12 pkt.)\nAnalizuje wskazane przykłady na róŜnych płasz-\nczyznach, dostrzega pozytywne i negatywne efekty\npodjętych działań w róŜnych aspektach, odnosi się\ndo przykładów z róŜnych państw.\n0 - 12\nC. Zwraca uwagę na związki przyczynowo-skutkowe,\nodwołuje się do źródeł niezamieszczonych w arku-\nszu, przeprowadza krytyczną analizę materiałów\nźródłowych, prognozuje na temat rozwoju demo-\nkracji w kontekście wyraŜanej opinii publicznej.\n0 - 3\nI\nD. Zamieszcza we właściwych kontekstach dwa przy-\nkłady z zamieszczonych w arkuszu źródeł.\n0 - 2\nII\nTerminologia. Stosuje właściwą terminologię przy\nopisie prezentowanych zagadnień.\n0 - 1\n18.\nIII\nKompozycja. Przedstawia treści w sposób przemyśla-\nny, spójny i logiczny, dbając o właściwą strukturę pra-\ncy.\n0 - 1\n0 - 20","solution":null,"image":"img/wos-2010-styczen-probna-rozszerzona/zad-18.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura próbna · styczeń 2010 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura próbna"}]}