{"paper":{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","variant":null,"exam_pdf":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/wos-2011-maj-matura-rozszerzona.pdf","key_pdf":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi/wos-2011-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi.pdf","question_count":20,"source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/1","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"1","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1. (1 pkt)\nPodkreśl zdanie, które opisuje konflikt ról społecznych.\nA. Dwie osoby pełniące takie same role społeczne rywalizują ze sobą.\nB. Dochodzi do sporu pomiędzy osobami pełniącymi różne role społeczne.\nC. Pełnienie jednej roli społecznej zmusza jednostkę do realizacji innej.\nD. Realizacja jednej z ról społecznych utrudnia jednostce pełnienie innej.","answer":"D","answer_text":"Zadanie 1. (0-1)\nObszar standardów\nOpis wymagań\nWiadomości i rozumienie\nŻycie społeczne i konflikty wartości społecznych (I.R.2 / I.P.1)\nPoprawna odpowiedź\nD.\n1 p. - za wskazanie poprawnej odpowiedzi","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/2","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"2","points":2,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2. (2 pkt)\nWpisz w odpowiednie miejsca tabeli nazwy opisanych zjawisk społecznych.\nOpis\nNazwa\nA.\nRodzaj struktury społecznej, w której o przynależności\nczłowieka do danej kategorii społecznej decydują: pozycja\nmaterialna, wykształcenie, prestiż społeczny\noraz samookreślenie.\nB.\nPodporządkowanie się normom, systemom wartości\ni wzorom zachowań obowiązującym w danej grupie; może\nbyć związane z naśladownictwem, uleganiem, identyfikacją\ni internalizacją.\nC.\nUproszczone, uogólniające i względnie trwałe przekonanie,\nczęsto dotyczące grupy etnicznej; określane bywa\ntakże jako skrótowy i zabarwiony wartościująco obraz\nfunkcjonujący w świadomości.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 2. (0-2)\nKorzystanie z informacji\nKorzystanie ze źródeł informacji o życiu społecznym (opisy\nzjawisk społecznych) (II.P.7)\nWiadomości: Procesy społeczne, prawidłowości życia społecznego (I.R.1/ I.P.1)\nPoprawna odpowiedź\nA. stratyfikacja społeczna (uwarstwienie społeczne / struktura warstwowa / struktura\ngradacyjna)\nB. konformizm\nC. stereotyp\n2 p. - za poprawne podanie trzech nazw\n1 p. - za poprawne podanie dwóch nazw","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/3","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"3","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3. (1 pkt)\nWymień nazwy dwóch najliczniejszych wyznań religijnych w Rzeczypospolitej Polskiej.\nƒ\nƒ","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3. (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nInstytucje życia społecznego w Polsce (I.R.3/ I.P.1)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\njedna spośród:\n• wyznanie katolickie (rzymskokatolickie) i wyznanie prawosławne\n• katolicyzm (rzymski katolicyzm) i prawosławie\n• Kościół katolicki (rzymskokatolicki) i Kościół prawosławny (Polski Autokefaliczny\nKościół Prawosławny)\n• Święty Kościół Rzymski i Cerkiew Prawosławna\n• katolicy i prawosławni\n1 p. - za poprawne podanie dwóch wyznań","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/4","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"4","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4. (1 pkt)\nWymień nazwy trzech współczesnych monarchii europejskich, w których jednoosobowa\ngłowa państwa nie nosi tytułu królewskiego.\nƒ\nƒ\nƒ\nPoziom rozszerzony\n3","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4. (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nWspółczesne formy państw (I.R.4)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\ntrzy spośród:\n• Luksemburg (Wielkie Księstwo Luksemburga)\n• Liechtenstein (Księstwo Liechtenstein)\n• Watykan (Państwo Miasta Watykańskiego / Państwo Watykańskie / Państwo Miasta\nWatykan)\n• Monako (Księstwo Monako)\n1 p. - za poprawne podanie trzech nazw państw\nKryteria oceniania odpowiedzi\n3","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/5","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"5","points":3,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5. (3 pkt)\nNa podstawie mapy i własnej wiedzy uzupełnij tabelę. Wpisz nazwy państw,\nodpowiednie litery, którymi oznaczono je na mapie, oraz formy rządu i systemy\npolityczne tych państw.\nNazwa państwa\nLitera na mapie\nForma rządu\nSystem polityczny\nmonarchia\nD\nkanclerski","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5. (0-3)\nKorzystanie z informacji Korzystanie ze źródeł informacji o życiu politycznym (mapa\npolityczna Europy) (II.P.7)\nWiadomości: Modele ustrojowe państw (I.R.5)\nPoprawna odpowiedź\nWielka Brytania (Zjednoczone\nKrólestwo Wielkiej Brytanii\ni Irlandii Północnej /\nZjednoczone Królestwo)\nA.\nmonarchia\ngabinetowo-parlamentarny\n(westminsterski / parlamentarno-\ngabinetowy / parlamentarny)\nFrancja (Republika Francuska /\nV Republika Francuska)\nD.\nrepublika\nparlamentarno-prezydencki\n(półprezydencki / semiprezydencki /\nsemiprezydencjalny / mieszany)\nNiemcy (Republika Federalna\nNiemiec / RFN)\nB.\nrepublika\nkanclerski\n3 p. - za poprawne wypełnienie trzech wierszy tabeli\n1 p. - za poprawne wypełnienie jednego wiersza tabeli","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/6","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"6","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6. (1 pkt)\nUporządkuj chronologicznie wydarzenia dotyczące polskiej transformacji ustrojowej\nprzełomu lat 80. i 90. XX wieku. We właściwe rubryki w tabeli wpisz numery od 1 do 4.\nWydarzenie, które miało miejsce najwcześniej, oznacz jako 1.\nWydarzenie\nKolejność\nA. pierwsze powszechne wybory prezydenckie\nB. pierwsze demokratyczne wybory do Sejmu RP\nC. pierwsze demokratyczne wybory samorządowe\nD. wybory parlamentarne przeprowadzone na podstawie porozumień\nOkrągłego Stołu\nNr zadania\n1.\n2.\n3.\n4.\n5.\n6.\nMaks. liczba punktów\n1\n2\n1\n1\n3\n1\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba punktów\nPoziom rozszerzony\n4","answer":"A","answer_text":"Zadanie 6. (0-1)\nKorzystanie z informacji Lokalizacja ważnych wydarzeń w czasie (II.P.4)\nWiadomości: Przemiany ustroju Polski (I.R.4/I.R.3)\nPoprawna odpowiedź\nA. - 3\nB. - 4\nC. - 2\nD. - 1\n1 p. - za poprawne wskazanie chronologii","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/7","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"7","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7. (1 pkt)\nRozstrzygnij, które zdania dotyczące wymiaru sprawiedliwości w Rzeczypospolitej\nPolskiej są prawdziwe, a które fałszywe. W tabeli obok każdego zdania wpisz\nodpowiednio prawda lub fałsz.\nZdanie\nPrawda / Fałsz\nA. Kasację od prawomocnego wyroku wydanego przez sąd drugiej\ninstancji rozpoznaje Sąd Najwyższy.\nB. Sądy powszechne rozstrzygają sprawy z zakresu prawa\nadministracyjnego i cywilnego.\nC. Trybunał Konstytucyjny orzeka o odpowiedzialności\nkonstytucyjnej posłów i senatorów.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 7. (0-1)\nWiadomości i rozumienie Sądy i Trybunały w Polsce, zasady funkcjonowania organów\nwładzy w RP (I.P.10/ I.R.7)\nPoprawna odpowiedź\nA. prawda\nB. fałsz\nC. fałsz\n1 p. - za poprawne wskazanie prawdziwości/ fałszywości wszystkich zdań","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/8","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"8","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8. (1 pkt)\nPodkreśl nazwę aktu prawnego, który w hierarchii prawa Rzeczypospolitej Polskiej\nznajduje się niżej niż Kodeks postępowania karnego.\nA. Traktat z Lizbony zmieniający Traktat o Unii Europejskiej i Traktat ustanawiający\nWspólnotę Europejską\nB. Europejska Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności\nC. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości - Regulamin urzędowania sądów powszechnych\nD. Ordynacja wyborcza do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej\nPolskiej","answer":"C","answer_text":"Zadanie 8. (0-1)\nWiadomości i rozumienie Hierarchia aktów prawnych (I.P.9)\nPoprawna odpowiedź\nC.\n1 p. - za wskazanie poprawnej odpowiedzi\nKryteria oceniania odpowiedzi\n4","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/9","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"9","points":2,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9. (2 pkt)\nDo podanych opisów dopisz właściwe terminy.\nA. Ustawowe doraźne (jednorazowe) darowanie pewnych przestępstw i wykroczeń,\npolegające na zakazie wszczęcia postępowania karnego lub nakazie umorzenia\npostępowania już wszczętego.\nB. Pismo wszczynające postępowanie procesowe w sprawie cywilnej o charakterze spornym.\nC. Akt administracyjny, za pomocą którego organ administracji publicznej rozstrzyga\nsprawę. Od tego aktu przysługuje odwołanie do organu administracyjnego wyższej\ninstancji, a następnie - możliwość jego zaskarżenia do wojewódzkiego sądu\nadministracyjnego.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 9. (0-2)\nKorzystanie z informacji Rozumienie czytanych przepisów prawnych (II.7)\nWiadomości: Elementy prawa cywilnego, karnego, administracyjnego (I.R.10)\nPoprawna odpowiedź\nA. abolicja\nB. pozew\nC. decyzja (administracyjna)\n2 p. - za poprawne podanie trzech terminów\n1 p. - za poprawne podanie dwóch terminów","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/10","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"10","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10. (1 pkt)\nPodkreśl poprawne dokończenie normy prawnej.\nPełną zdolność do czynności prawnych osoba fizyczna nabywa z chwilą\nA. ukończenia 13 lat.\nB. uzyskania pełnoletności.\nC. urodzenia.\nD. zarejestrowania.\nPoziom rozszerzony\n5","answer":"B","answer_text":"Zadanie 10. (0-1)\nWiadomości i rozumienie\nElementy prawa cywilnego (I.R.10)\nPoprawna odpowiedź\nB.\n1 p. - za wskazanie poprawnej odpowiedzi","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/11","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"11","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11. (1 pkt)\nUzupełnij tekst. W odpowiednie miejsca wpisz: A - nazwę organizacji międzynarodowej,\nB - nazwę miasta.\nEuropejska Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności została\nprzyjęta przez państwa członkowskie (A) w 1950 roku.\nPozwala ona obywatelom państw sygnatariuszy na składanie skarg do Europejskiego\nTrybunału Praw Człowieka w (B)","answer":"A","answer_text":"Zadanie 11. (0-4)\nWiadomości i rozumienie Procedury ochrony praw człowieka (I.R.9)\nPoprawna odpowiedź\nA. Rady Europy\nB. Strasburgu\n1 p. - za podanie dwóch poprawnych nazw, w przypadku nazwy miasta także z błędem\nliterowym bądź zapisu fonetycznego","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/12","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"12","points":3,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12. (3 pkt)\nNa\npodstawie\nmapy\ni\nwłasnej\nwiedzy\nuzupełnij\ntabelę.\nWpisz\nnazwy\nscharakteryzowanych państw oraz odpowiednie numery, którymi oznaczono je\nna mapie.\nOpis państwa\nNazwa państwa\nNumer\nna mapie\nA.\nPaństwo o najwyższym poziomie PKB per capita.\nW 2004 roku zostało ono członkiem Unii Europejskiej.\nW państwie tym środkiem płatniczym jest euro.\nB.\nPaństwo federacyjne składające się z dwóch\npodmiotów, z których jeden ma także charakter\nfederacyjny. W latach 90. XX wieku toczyła się w nim\nwojna domowa pomiędzy trzema najliczniejszymi\nnarodami, odmiennymi od siebie pod względem\nreligijnym.\nC.\nWiększość obywateli tego państwa to wierni Kościoła\nkatolickiego obrzadku łacińskiego. W latach 90. XX\nwieku zmniejszyła się w nim liczebność mniejszości\nserbskiej. Państwo to prowadzi negocjacje w sprawie\nczłonkostwa w Unii Europejskiej.\nNr zadania\n7.\n8.\n9.\n10.\n11.\n12.\nMaks. liczba punktów\n1\n1\n2\n1\n1\n3\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba punktów\nPoziom rozszerzony\n6","answer":"A","answer_text":"Zadanie 12. (0-3)\nKorzystanie z informacji Korzystanie ze źródeł informacji o życiu politycznym (mapa\npolityczna Bałkanów) (II.P.7)\nWiadomości: Szanse i bariery rozwoju Europy (I.R.11)\nPoprawna odpowiedź\nA.\nSłowenia (Republika Słowenii)\n2\nB.\nBośnia i Hercegowina\n4\nC.\nChorwacja (Republika Chorwacji)\n6\n3 p. - za poprawne wypełnienie trzech wierszy tabeli\n1 p. - za poprawne wypełnienie jednego wiersza tabeli","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/13","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"13","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13. (1 pkt)\nRozstrzygnij, które zdania dotyczące organizacji międzynarodowych zawierają\ninformacje prawdziwe, a które fałszywe. W tabeli obok każdego zdania wpisz\nodpowiednio prawda lub fałsz.\nZdanie\nPrawda / Fałsz\nA. Kazachstan jest państwem członkowskim OBWE.\nB. Kuwejt jest państwem członkowskim OPEC.\nC. Szwajcaria jest państwem członkowskim NATO.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 13. (0-1)\nWiadomości i rozumienie Organizacje międzynarodowe (I.P.15)\nPoprawna odpowiedź\nA. prawda\nB. prawda\nC. fałsz\n1 p. - za poprawne wskazanie prawdziwości/ fałszywości wszystkich zdań\nKryteria oceniania odpowiedzi\n5","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/14","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"14","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14. (1 pkt)\nSpośród podanych kompetencji instytucji Unii Europejskiej podkreśl dwie przynależne\nKomisji Europejskiej.\nA. prawo zawierania w imieniu Unii Europejskiej umów międzynarodowych, które wiążą\nwszystkie państwa członkowskie\nB. nadzór nad zgodnością polityki gospodarczej poszczególnych państw z przyjętymi\nzaleceniami\nC. przedstawianie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie Unii Europejskiej projektów aktów\nprawnych\nD. reprezentowanie Unii Europejskiej na arenie międzynarodowej, na przykład podczas\nnegocjowania umów\nCZĘŚĆ II - Analiza materiałów źródłowych (10 punktów)","answer":"B, C, D","answer_text":"Zadanie 14. (0-1)\nWiadomości i rozumienie Instytucje i zasady działania Unii Europejskiej (I.P.14)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\ndwie spośród: B., C., D.\n1 p. - za wskazanie minimum dwóch poprawnych odpowiedzi","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/15","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"15","points":2,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15. (2 pkt)\nNa podstawie tekstu i własnej wiedzy wykonaj polecenia.\nW niektórych państwach postradzieckich system polityczny określony jest\nkonstytucyjnie jako prezydencki. Różni go od klasycznej wersji amerykańskiej istnienie\notwartej egzekutywy. Dodatkowo stawia on prezydenta ponad innymi organami państwa,\nmimo formalnej zasady trójpodziału władzy. Głowy państw dysponują prawem wydawania\ndekretów oraz prawem weta zawieszającego wobec ustaw, mającego w praktyce charakter\nweta absolutnego. Decydująca jest także rola prezydentów w procedurze formowania rządów.\nRządy politycznie odpowiedzialne są przed głowami państw, a procedura parlamentarnego\nwotum nieufności ma charakter iluzoryczny, gdyż w takim przypadku prezydenci mogą\nzdymisjonować\nrząd\nlub\nrozwiązać\nparlament.\nSystem\ntaki\nbywa\nnazywany\nsuperprezydenckim lub prezydenckim wschodnim.\nNa podstawie: K.A. Wojtaszczyk, W. Jakubowski (red.), Społeczeństwo i polityka. Podstawy nauk politycznych,\nWarszawa 2007.\nA. Podaj zaprezentowany w tekście argument świadczący o ograniczeniu funkcji\nkontrolnej legislatywy w systemie superprezydenckim.\nB. Wyjaśnij, na czym polega funkcjonująca w klasycznym systemie prezydenckim\nzasada zamkniętej egzekutywy.\nPoziom rozszerzony\n7","answer":null,"answer_text":"Zadanie 15. (0-2)\nKorzystanie ze źródeł informacji o życiu politycznym,\nkrytyczna analiza materiałów źródłowych (I.P.2/ II.R.1)\nA. Korzystanie z informacji\nWiadomości: Modele ustrojowe państw demokratycznych\n(I.R.5)\nB. Wiadomości i rozumienie Modele ustrojowe państw demokratycznych (I.R.5)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nA. jedna spośród:\n• iluzoryczny charakter wotum nieufności wobec rządu\n• przegłosowanie wotum nieufności wobec rządu nie oznacza dymisji tego organu\n• w przypadku przegłosowania przez parlament wotum nieufności wobec rządu prezydent\nmoże rozwiązać parlament\n• prezydent ponad innymi organami państwa\n• prezydent może rozwiązać parlament\n• rząd ponosi odpowiedzialność przed prezydentem\n1 p. - za podanie poprawnego argumentu\nB. jedna spośród:\ncała władza wykonawcza skupiona jest w ręku prezydenta\nnie ma instytucji premiera\nszefem rządu jest prezydent\nprezydent posiada kompetencje właściwe premierowi\n1 p. - za poprawne wyjaśnienie","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-15.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/16","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"16","points":2,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16. (2 pkt)\nNazwij zasadę ustrojową przedstawioną w artykule 15 Konstytucji Polskiej\nRzeczypospolitej Ludowej z 22 lipca 1952 roku. Wyjaśnij, na czym polegał jej\nniedemokratyczny charakter.\n1. Najwyższym organem władzy państwowej jest Sejm Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.\n3. Sejm uchwala ustawy oraz sprawuje kontrolę nad działalnością innych organów władzy\ni administracji państwowej.\nA. zasada:\nB. wyjaśnienie:","answer":"A","answer_text":"Zadanie 16. (0-2)\nRozumienie czytanych przepisów prawnych (II.P.7)\nA. Korzystanie z informacji\nWiadomości: Historyczne formy państwa polskiego,\nzagrożenia dla demokracji (I.R.4 / I.R.6)\nB. Wiadomości i rozumienie Historyczne formy państwa polskiego, zagrożenia\ndla demokracji (I.R.4 / I.R.6)\nPoprawna odpowiedź\nA. jednolitość władzy (monizm władzy)\n1 p. - za poprawne nazwanie zasady\nKryteria oceniania odpowiedzi\n6\nB. przykład wyjaśnienia - jedno spośród:\norgan ustawodawczy jest nadrzędny nad organami sądowniczymi\norgan ustawodawczy jest nadrzędny\njeden z organów władzy jest ponad innymi\nbrak podziału władzy / brak trójpodziału władzy\norgany sądownicze nie są niezależne\n• parlament nadrzędnym organem władzy\n• legislatywa nadrzędnym organem władzy\n• Sejm PRL był nadrzędnym organem władzy\n1 p. - za poprawne wyjaśnienie","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-16.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/17","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"17","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17. (1 pkt)\nNa podstawie wyników badania opinii publicznej sformułuj wniosek wskazujący\nna zależność między stopniem akceptacji zmian ustrojowych po 1989 roku\na deklarowanym udziałem w procedurach demokratycznych.\nCzy z perspektywy czasu może Pan(i) powiedzieć, że warto\nbyło przed dwudziestu laty, w 1989 roku, zmieniać w Polsce\nustrój, czy też nie warto?\nWarto\nNie warto\nTrudno powiedzieć\nPotencjalne elektoraty\nw procentach\nPO\n92\n2\n6\nPiS\n89\n5\n6\nSLD\n84\n8\n8\nPSL\n83\n11\n6\nniezdecydowani\n79\n8\n13\nniezamierzający głosować\n73\n13\n14\nŹródło: Polacy o minionym dwudziestoleciu, Komunikat z badań CBOS BS/26/2009.\nNr zadania\n13.\n14. 15.A. 15.B. 16.\n17.\nMaks. liczba punktów\n1\n1\n1\n1\n2\n1\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba punktów\nPoziom rozszerzony\n8","answer":null,"answer_text":"Zadanie 17. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nKorzystanie ze źródeł informacji o życiu politycznym,\nkrytyczna analiza materiałów źródłowych (I.P.2 / II.R.1)\nWiadomości: Przemiany społeczeństwa polskiego, kultura polityczna społeczeństwa\npolskiego (I.R.3 / I.P.6)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\njedna spośród:\nWśród osób deklarujących absencję wyborczą (i niezdecydowanych) odsetek\nakceptujących zmiany po 1989 roku jest mniejszy niż w potencjalnych elektoratach partii\nWśród osób deklarujących głosowanie odsetek akceptujących zmiany po 1989 roku jest\nwiększy niż wśród niegłosujących (i niezdecydowanych)\n1 p. - za podanie poprawnej zależności","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-17.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/18","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"18","points":3,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18. (3 pkt)\nNa podstawie zamieszczonych materiałów źródłowych oraz własnej wiedzy wykonaj\npolecenia.\nMija właśnie 12 lat od dnia, w którym przyjęta została w głosowaniu powszechnym\nobowiązująca Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Te 12 lat to stosunkowo niewiele jak\nna przeciętny czas funkcjonowania najwyższego aktu normatywnego w państwie. Jest to\njednak okres wystarczająco długi, by móc ocenić zalety i wady Konstytucji, a także ustalić,\nczy wymaga zmian, a jeśli tak, to jak daleko sięgających. [ ]\nGdyby zapytano mnie, jak oceniam funkcjonowanie obowiązujących rozwiązań\nkonstytucyjnych, powiedziałbym, że na ogół dobrze. Moim zdaniem żadne z nich nie stało się\nsamoistnym źródłem zła i nieprawości w życiu publicznym. Dotyczy to także tych, które\nregulują stosunki między prezydentem a rządem i premierem. Jeśli, na co zwraca się niekiedy\nuwagę, umocowanie ustrojowe\nprezydenta\nwynikające\nz\nwyboru\ndokonywanego\nw głosowaniu powszechnym jest silniejsze, niż to wynika z zakresu jego zadań i kompetencji,\nto harmonii między tymi czynnikami szukałbym nie w powiększaniu uprawnień głowy\npaństwa, lecz w zmianie formuły jej powoływania.\nByć może należałoby się zastanowić nad powrotem do wyborów dokonywanych nie\nw głosowaniu powszechnym, lecz przez Zgromadzenie Narodowe (połączone Sejm i Senat),\nlub nad przeprowadzaniem wyboru przez inne ciało zbiorowe (np. wspólne zebranie posłów,\nsenatorów i członków sejmików wojewódzkich). Zdaję sobie sprawę, że taka zmiana byłaby\nniezmiernie trudna do przyjęcia, zwłaszcza wobec ukształtowanych już oczekiwań\nobywatelskich i wobec interesów, jakie w wyborach powszechnych mają do załatwienia\npolitycy i ich stronnictwa. W poszukiwaniu równowagi między prezydentem a rządem\nna pewno nie należy ograniczać konstytucyjnych uprawnień prezydenta czy tworzyć tzw.\nustaw kompetencyjnych [ ].\nByć może dobrym pomysłem jest zmniejszenie liczby posłów i senatorów (jakie, to\nsprawa dalsza), ale nie szukałbym oszczędności budżetowych kosztem zniesienia Senatu.\nMożna byłoby się zastanowić, przykładowo: czy rzecznik praw dziecka nie powinien stać się\nzastępcą rzecznika praw obywatelskich, czy kandydatów na sędziów Trybunału\nKonstytucyjnego nie powinny wysuwać gremia prawnicze i naukowe (przy zachowaniu\nwyborczych uprawnień Sejmu), czy nie należałoby zmodyfikować instytucji referendum\nogólnonarodowego w taki sposób, aby parlament mógł przekazać na drogę głosowania\npowszechnego uchwalanie niektórych ustaw ważnych dla mieszkańców kraju. [ ]\nJest rzeczą oczywistą, że przedstawione tu przeze mnie, raczej skromne niż ambitne,\npropozycje zmian konstytucyjnych mogą budzić wątpliwości i zastrzeżenia. Lecz na tym\nwłaśnie polega debata, by mogły się w niej pojawiać sugestie i projekty dyskusyjne.\nŹródło: P. Winczorek, Sprawy zbyt ważne, aby zostawić je tylko politykom, „Rzeczpospolita”, 28.05.2009.\nPoziom rozszerzony\n9\nSpołeczeństwo polskie o zmianie Konstytucji RP\nŹródło: Badanie telefoniczne PBS DGA, „Gazeta Wyborcza”, 24.11.2009.\nA. Rozstrzygnij, które z proponowanych przez autora tekstu rozwiązań ustrojowych\nnie jest akceptowane społecznie. W odpowiedzi wykorzystaj dane z badania opinii\npublicznej.\nB. Wymień propozycje przedstawionych przez autora tekstu zmian ustrojowych\ndotyczących: 1) referendum, 2) Trybunału Konstytucyjnego. Obok każdej z nich\nwpisz aktualne unormowania zawarte w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.\nProponowane zmiany\nAktualne unormowania konstytucyjne\n1)\n2)\nNr zadania\n18.A. 18.B.\nMaks. liczba punktów\n1\n2\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba punktów\nPoziom rozszerzony\n10","answer":null,"answer_text":"Zadanie 18. (0-3)\nKorzystanie ze źródeł informacji o życiu politycznym (tekst\npopularnonaukowy oraz dane z badań opinii publicznej w formie\nwykresów słupkowych), krytyczna analiza materiałów źródłowych, analiza\nstanowisk różnych stron debaty publicznej (II.P.2 / II.R.1 / II.R.2)\nA. Korzystanie\nz informacji\nWiadomości: Modele ustrojowe państw demokratycznych (I.R.5)\nKorzystanie ze źródeł informacji o życiu politycznym (tekst popularnonaukowy),\nkrytyczna analiza materiałów źródłowych (II.P.2 / II.R.1)\nB. Korzystanie\nz informacji\nWiadomości: Zasady funkcjonowania organów władzy w RP (I.R.7)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nA. jedna spośród\n• nieakceptowaną zmianą są wybory Prezydenta przez Zgromadzenie Narodowe - zgadza się\nz tym 9% respondentów\n• 89% respondentów chce - inaczej niż autor tekstu - powszechnych wyborów\nprezydenckich\n1 p. - za podanie nieakceptowanej zmiany wraz z przytoczeniem danych\nKryteria oceniania odpowiedzi\n7\nB.\nProponowane zmiany\nAktualne unormowania konstytucyjne\njedna spośród:\n• uchwalenie ustaw w drodze\nreferendum z inicjatywy\nparlamentu\n• możliwość zarządzania\nprzez parlament referendum\nogólnonarodowego\nw sprawie uchwalania\nważnych dla obywateli\nustaw\njedno spośród:\n• referendum ogólnonarodowe może zostać zarządzone\njedynie w sprawach o „szczególnym znaczeniu\ndla państwa”\n• referendum zarządza Sejm lub Prezydenta RP\nza zgodą Senatu\n• ustawy uchwala obecnie Sejm\n• referendum dotyczy przepisów rozdziału I, II i XII\nkonstytucji\n• procedura legislacyjna nie przewiduje instytucji\nreferendum\nsędziów Trybunału\nKonstytucyjnego wybiera\nSejm, a kandydatów wysuwają\ngremia prawnicze i naukowe\nsędziów Trybunału Konstytucyjnego wybiera Sejm\n(a kandydatów wysuwa grupa co najmniej 50 posłów\nlub Prezydium Sejmu)\n2 p. - za poprawne wypełnienie dwóch wierszy tabeli\n1 p. - za poprawne wypełnienie jednego wiersza tabeli","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-18.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/19","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"19","points":2,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 19. (2 pkt)\nNa podstawie tekstu wykonaj polecenia.\nPrzez ostatnie 20 lat bardzo dużo zostało zrobione. W dziedzinie ochrony praw\nczłowieka Polska wypełnia podstawowe standardy demokratycznego państwa prawnego.\nMamy wiele pretensji do działania sądów, ale jest to bardziej sprawa osób, które pełnią urząd\nsędziowski. Nikt rozsądny nie może powiedzieć, że sądy w Polsce są zależne i że jest jakiś\npolityczny nacisk na sądy, któremu one muszą ulegać.\nDo jednego z największych sukcesów polskiej transformacji zaliczyć można\nzbudowanie prawa wyborczego. W okresie PRL-u nie mieliśmy właściwie prawa wyborczego\nw ścisłym tego słowa znaczeniu, bowiem istniała pewna fikcja, która odbywała się co cztery\nlata. Wówczas wybory były potwierdzeniem tego, co zostało już wcześniej dawno\nustalone. [ ]\nNajwiększym niepowodzeniem ostatnich 20 lat jest złe funkcjonowanie aparatu\npaństwowego. Jedno prawo obywatelskie nie zostało zrealizowane w Polsce, czyli prawo\nobywatela do dobrze funkcjonującego państwa. Prawo jest źle tworzone, gdyż są pewne\nmechanizmy, które powodują, że w czasie prac parlamentarnych nawet dobre projekty są\npsute i z tym nie możemy sobie dać rady. Ten sam problem pojawia się w odniesieniu\ndo egzekutywy i administracji. Daleko nam do poziomu, na którym urzędnik byłby\nprzewodnikiem obywatela. Cały czas spotykamy się z sytuacją, w której urzędnik pokazuje\nswoją władzę w stosunku do obywatela. Człowiek nie bardzo jest świadomy swoich\nuprawnień czy obowiązków, w związku z czym musi się zdać na wiedzę urzędnika.\nŹródło: A. Zoll, Nadal dzielimy się na „my” i „oni”, za: wiadomosci.wp.pl, 4.06.2009.\nA. Wypisz argumenty użyte przez autora tekstu, uzasadniające jego negatywną ocenę\nfunkcjonowania w Polsce\nƒ legislatywy:\nƒ administracji publicznej:\nB. Wymień, za autorem tekstu, trzy sukcesy polskiej transformacji ustrojowej.\nƒ\nƒ\nƒ\nPoziom rozszerzony\n11\nCZĘŚĆ III - Wypracowanie (20 punktów)","answer":"A","answer_text":"Zadanie 19. (0-2)\nKorzystanie z informacji\nKorzystanie ze źródeł informacji o życiu politycznym,\nkrytyczna analiza materiałów źródłowych (I.P.2 / II.R.1)\nWiadomości: Funkcjonowanie organów władzy w RP, zagrożenia dla demokracji (I.R.7 / I.R.6)\nPoprawna odpowiedź\nA. legislatywa\nprzykład argumentu - jeden spośród:\nniewłaściwe mechanizmy tworzenia prawa\ntworzenie „złego” prawa\nzłe tworzenie prawa / psucie dobrych projektów ustaw\nadministracja\nprzykład argumentu - jeden spośród:\nniewłaściwe wypełnianie funkcji usługowej wobec obywateli\nurzędnicy pokazują swoją władzę w stosunku do obywatela\nurzędnicy nie są przewodnikami obywatela\n1 p. - za poprawne wpisanie dwóch argumentów\nB.\nniezależność sądów\nochrona praw człowieka (wypełnianie standardów demokratycznego państwa prawa\nw dziedzinie praw człowieka)\nzbudowanie (demokratycznego) prawa wyborczego\n1 p. - za poprawne wpisanie trzech sukcesów\nKryteria oceniania odpowiedzi\n8","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-19.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad/20","paper_id":"wos-2011-maj-matura-rozszerzona","number":"20","points":20,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 20. (20 pkt)\nNapisz wypracowanie na jeden z podanych tematów, wykorzystując materiały źródłowe\nzawarte w II części arkusza.\nTemat nr 1\nScharakteryzuj tryb wyboru i kompetencje Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej\noraz oceń\njego\npozycję\nustrojową,\nodnosząc\nsię\ndo\nmodeli\nprezydentury\nwe współczesnych\npaństwach\ndemokratycznych\no\nsystemie\nprezydenckim,\nparlamentarno-prezydenckim i parlamentarno-gabinetowym.\nTemat nr 2\nScharakteryzuj zasady demokratycznego państwa prawnego i oceń ich funkcjonowanie\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\nWybieram temat nr\nNr zadania\n19.\n20.1.\n20.2. 20.3.\nMaks. liczba punktów\n2\n18\n1\n1\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba punktów\nPoziom rozszerzony\n12\nPoziom rozszerzony\n13\nPoziom rozszerzony\n14\nPoziom rozszerzony\n15\nPoziom rozszerzony\n16\nBRUDNOPIS\nMWO-Rą_ąP-112\nWYPEŁNIA EGZAMINATOR\nWYPEŁNIA ZDAJĄCY\nPunkty\n0\n0\n0\n0\n1\n1\n1\n1\n11\n2\n2\n12\n13\n3\n3\n4\n14\n5\n15\n6\n16\n7\n17\n18\n8\n9\n10\n2\n1\n3\n4\n5\n20.1\n6\n20.2\n7\n8\n9\n10\n11\n12\n13\n14\n15A\n15B\n16\n18A\n18B\n19\n17\n20.3\nNr\nzad\nTemat:\n1\n2\nMiejsce na naklejkę\nz nr PESEL\nPESEL\nSUMA\nPUNKTÓW\nD\nJ\n0\n0\n1\n1\n2\n2\n3\n3\n4\n4\n5\n5\n6\n7\n8\n9\nKOD EGZAMINATORA\nCzytelny podpis egzaminatora\nKOD ZDAJĄCEGO","answer":null,"answer_text":"Zadanie 20. (0-20)","solution":null,"image":"img/wos-2011-maj-matura-rozszerzona/zad-20.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2011 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"}]}