{"paper":{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","variant":null,"exam_pdf":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona.pdf","key_pdf":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona-odpowiedzi/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona-odpowiedzi.pdf","question_count":63,"source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"1","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.\nTabela. Realizowany model rodziny w społeczeństwie polskim - deklaracje z lat 2013 i 2020\n(w procentach)\n2013\n2020\nPartnerski - mąż (partner) i żona (partnerka) mniej więcej tyle samo\nczasu przeznaczają na pracę zawodową i oboje w równym stopniu\nzajmują się domem i dziećmi.\n27\n37\nTradycyjny - jedynie mąż (partner) pracuje, zarabiając wystarczająco\nna zaspokojenie potrzeb rodziny, a żona (partnerka) zajmuje się\ndomem i dziećmi.\n20\n17\nNieproporcjonalny żeński - zarówno mąż (partner), jak i żona\n(partnerka) pracują zawodowo, a mąż (partner) poświęca więcej czasu\nna pracę zawodową, natomiast żona (partnerka) oprócz pracy\nzawodowej zajmuje się domem i dziećmi.\n23\n21\nNieproporcjonalny męski - zarówno mąż (partner), jak i żona\n(partnerka) pracują zawodowo, a żona (partnerka) poświęca więcej\nczasu na pracę zawodową, natomiast mąż (partner) oprócz pracy\nzawodowej zajmuje się domem i dziećmi.\n8\n4\nOdwrócony - jedynie żona (partnerka) pracuje, zarabiając\nwystarczająco na zaspokojenie potrzeb rodziny, a mąż (partner)\nzajmuje się domem i dziećmi.\n3\n1\nInne wskazania oraz odpowiedzi „trudno powiedzieć”.\n19\n19\nWykres. Preferowany model rodziny w 2020 r. (według płci; w procentach)\nNa podstawie: Modele życia małżeńskiego Polaków, „Komunikat z Badań CBOS” 2020, nr 157, s. 4-5.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/1.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"1.1","points":1,"ptype":"true_false","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.1. (0-1)\nNa podstawie danych z tabeli i wykresu oceń prawdziwość podanych stwierdzeń.\nZaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F - jeśli jest fałszywe.\n1.\nW 2020 r. największa różnica (mierzona w punktach procentowych)\nmiędzy preferowanym a realizowanym modelem rodziny dotyczyła\nmodelu rodziny partnerskiej.\nP\nF\n2.\nMiędzy 2013 a 2020 rokiem o 4% spadły wskazania na model\nnieproporcjonalny męski jako realizowany model rodziny.\nP\nF\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.1. (0-1)\nWymagania określone w podstawie programowej1\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\n[…] interpretacji innych źródeł […].\n(ZP) II. Społeczeństwo obywatelskie.\n9) Zdający interpretuje wyniki badań opinii\npublicznej […].\n(SP) X. Środki masowego przekazu.\n4) Zdający […] znajduje w Internecie\nkomunikaty z badań opinii publicznej oraz\nodczytuje i interpretuje proste wyniki takich\nbadań.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\n1. P\n2. F","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-1.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/1.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"1.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.2. (0-1)\nNa podstawie danych z tabeli porównaj zmiany deklaracji o realizowanym modelu\nrodziny - sformułuj różnicę między modelem partnerskim a pozostałymi modelami.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.2. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\n[…] interpretacji innych źródeł […].\n(ZP) II. Społeczeństwo obywatelskie.\n9) Zdający interpretuje wyniki badań opinii\npublicznej […].\n(SP) X. Środki masowego przekazu.\n4) Zdający […] znajduje w Internecie\nkomunikaty z badań opinii publicznej oraz\nodczytuje i interpretuje proste wyniki takich\nbadań.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne sformułowanie różnicy.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\n1 Załącznik nr 3 do rozporządzenia Ministra Edukacji z dnia 28 czerwca 2024 r. zmieniającego rozporządzenie\nw sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego dla liceum ogólnokształcącego, technikum oraz branżowej\nszkoły II stopnia (Dz.U. 2024, poz. 1019).\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nPrzykładowa odpowiedź\nW przypadku realizowanego modelu rodziny w latach 2013-2020 deklaracja o modelu\npartnerskim wzrosła (o 10 punktów procentowych), natomiast spadły deklaracje dotyczące\ninnych modeli rodziny (w przedziale 2-4 punkty procentowe).","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-1.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"2","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.\nO kategoriach społecznych\nTekst 1.: […] to typ kategorii społecznej zajmującej wyodrębnioną część terytorium\npaństwowego, charakteryzującej się stycznością przestrzenną, która umożliwia stałe\nkontakty osobiste. Najbardziej widocznym przejawem jej istnienia są instytucje społeczne,\nktóre stwarzają warunki do podejmowania zbiorowych działań.\nTekst 2.: Parafia działająca w miejscu zamieszkania umożliwia nie tylko realizację potrzeb\nreligijnych, ale także pomaga zaspokajać niektóre inne potrzeby. Niektórzy badani\ndeklarują uczestnictwo w - organizowanych przez parafię - pielgrzymkach, imprezach\nkulturalnych i sportowo-turystycznych. Ponad 2/5 badanych lub członków ich rodzin to\nbeneficjenci tego typu działań swojej parafii.\nNa podstawie: Leksykon politologii, red. A. Antoszewski, R. Herbut, Wrocław 2004, s. 420;\nLokalna parafia - jej społeczne znaczenie i funkcje, „Komunikat z Badań CBOS” 2014, nr 158, s. 6-7.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/2.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"2.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.1. (0-1)\nUzasadnij, że tekst 1. dotyczy społeczności lokalnej, a nie - społeczności regionalnej.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Wiedza i rozumienie.\n(ZP) 1) Zdający wyjaśnia i analizuje\nprawidłowości życia społecznego […].\n(SP) 1) Zdający wyjaśnia podstawowe\nprawidłowości życia społecznego, w tym\nfunkcjonowania […] społeczności\nlokalnej i regionalnej […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów […]\npopularnonaukowych […].\n(ZP) I. Człowiek i społeczeństwo.\n3) Zdający charakteryzuje role społeczne\nczłowieka w związku z jego przynależnością do\nróżnych grup społecznych […].\n(SP) VI. Społeczność lokalna.\n6) Zdający rozpoznaje problemy społeczne\nswojej społeczności lokalnej […].\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nW przedstawionej kategorii dzięki styczności przestrzennej możliwe są stałe kontakty\nosobiste, co jest cechą wyróżniającą społeczność lokalną.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-2.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/2.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"2.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.2. (0-1)\nSformułuj argument i kontrargument do tezy: Kategoria społeczna przedstawiona\nw tekście 2. jest przykładem kategorii społecznej, której dotyczy tekst 1.\nArgument -\nKontrargument -\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n1) Zdający wyjaśnia i analizuje\nprawidłowości życia społecznego […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów […]\npopularnonaukowych […].\n(ZP) I. Człowiek i społeczeństwo.\n3) Zdający charakteryzuje role społeczne\nczłowieka w związku z jego przynależnością do\nróżnych grup społecznych […].\n(ZP) II. Społeczeństwo obywatelskie.\n3) Zdający przedstawia funkcjonujące\nw Rzeczypospolitej Polskiej kościoły i inne\nzwiązki wyznaniowe.\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego argumentu i poprawnego kontrargumentu.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nArgument -\nTyp 1.: Parafianie zamieszkują określone terytorium (parafię), co umożliwia stałe, osobiste\nkontakty.\nTyp 2.: Parafia jest instytucją społeczną, która umożliwia podejmowanie zbiorowych działań\njej mieszkańców.\nKontrargument -\nTyp 1.: Parafia nie obejmuje wszystkich mieszkańców danego terytorium, np. osób\nniewierzących lub innego wyznania, którzy są jednak częścią tej społeczności lokalnej.\nTyp 2.: Członkami parafii mogą pozostawać również osoby, które nie mieszkają już na\ndanym terenie.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-2.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/3","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"3","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3.\nTekst 1. O jednej z postaw społecznych\nNormatywny wpływ społeczny ma różne przyczyny. Zmieniamy swoje zachowanie, aby\npasowało do zachowania innych nie dlatego, że oni zdają się wiedzieć lepiej, ale dlatego, że\nchcemy pozostać w grupie, nadal korzystać z przywileju przynależności i unikać bólu\nz powodu ośmieszenia lub odrzucenia. Podporządkowujemy się normom społecznym grupy,\nczyli jawnym lub domniemanym regułom wskazującym akceptowane zachowania, wartości\ni postawy.\nTekst 2. O wpływie społecznym\n[U]leganie wpływowi społecznemu zależy od znaczenia, jakie grupa ma dla odbiorcy, od\nbezpośredniości oddziaływania i od liczby osób w grupie. […] Naciski normatywne są\nznacznie skuteczniejsze, gdy pochodzą od ludzi, którzy darzą nas przyjaźnią, miłością\ni szacunkiem, ponieważ nie chcemy stracić ich przychylności. […] Niebezpieczne może być\nzatem podejmowanie decyzji strategicznych przez grupy o dużej spójności, ponieważ ich\nczłonkowie starają się raczej zadowolić siebie nawzajem i unikać konfliktu, niż dojść do\nnajrozsądniejszych, najlogiczniejszych decyzji.\nE. Aronson, T.D. Wilson, R.M. Akert, Psychologia społeczna, Poznań 2006, s. 228-229, 241.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/3.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"3.1","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3.1. (0-1)\nDokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych.\nPostawą przeciwną do postawy opisanej w tekście 1. jest\nA. nonkonformizm.\nB. konformizm.\nC. oportunizm.\nD. legalizm.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 3.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n1) Zdający wyjaśnia i analizuje\nprawidłowości życia społecznego oraz\nwybrane współczesne procesy\nspołeczne.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […]\nwybranych tekstów z zakresu nauk\nspołecznych.\n(ZR) I. Człowiek w społeczeństwie.\n2) Zdający wyjaśnia, czym jest postawa oraz\nprzedstawia uwarunkowania procesu\nkształtowania i zmiany postaw.\n(ZP) I. Człowiek i społeczeństwo.\n5) Zdający […] analizuje przypadki oraz\nprzedstawia zalety i wady konformizmu\ni nonkonformizmu.\nZasady oceniania\n1 pkt - wskazanie poprawnego dokończenia zdania.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nA.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-3.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/3.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"3.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3.2. (0-1)\nRozstrzygnij, czy rodzina jest środowiskiem wpływu normatywnego. Odpowiedź\nuzasadnij, odnosząc się do obu tekstów.\nRozstrzygnięcie -\nUzasadnienie -\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n1) Zdający wyjaśnia prawidłowości życia\nspołeczno-kulturowego oraz procesy\nspołeczne [ ].\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […]\nwybranych tekstów z zakresu nauk\nspołecznych.\n(ZR) I. Człowiek w społeczeństwie.\n1) Zdający wyjaśnia, czym jest postawa oraz\nprzedstawia uwarunkowania procesu\nkształtowania i zmiany postaw.\n(ZR) II. Różnorodność kulturowa.\n3) Zdający porównuje modele socjalizacji\ncharakterystyczne dla własnej grupy wiekowej\ni pokolenia rodziców […].\n(ZP) I. Człowiek i społeczeństwo.\n5) Zdający wyjaśnia charakter procesu\nsocjalizacji; podaje przykłady wpływu\nspołecznego w różnych dziedzinach życia [ ].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nRozstrzygnięcie - Tak.\nUzasadnienie - Skłonienie jednostki do zachowania zgodnego z oczekiwaniami grupy jest\nprostsze w grupie małej i pierwotnej, a niewątpliwie taką grupą jest rodzina.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-3.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/4","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"4","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.\nSchemat. Formy kapitału społecznego (o poziomie wysokim lub bardzo wysokim) w Polsce\nw 2018 r.\nJakość życia i kapitał społeczny w Polsce. Wyniki [b]adania spójności społecznej 2018, Warszawa 2020, s. 157.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/4.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"4.1","points":1,"ptype":"true_false","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.1. (0-1)\nNa podstawie schematu oceń prawdziwość podanych stwierdzeń. Zaznacz P, jeśli\nstwierdzenie jest prawdziwe, albo F - jeśli jest fałszywe.\n1.\nWiększość osób z wysokim lub bardzo wysokim poziomem kapitału\nrodzinnego nie ma innych form kapitału społecznego na analogicznych\npoziomach.\nP\nF\n2.\nU ponad 11% badanych występował jednocześnie wysoki lub bardzo\nwysoki poziom co najmniej dwóch form kapitału społecznego.\nP\nF","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4.1. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\n[…] interpretacji innych źródeł […].\n(ZP) II. Społeczeństwo obywatelskie.\n9) Zdający interpretuje wyniki badań opinii\npublicznej […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\n1. P\n2. F","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-4.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/4.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"4.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.2. (0-1)\nSformułuj argumenty do tezy: Rozwojowi społeczeństwa obywatelskiego sprzyja\nwysoki lub bardzo wysoki poziom dwóch z zaprezentowanych form kapitału\nspołecznego.\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n2) Zdający analizuje […] działania\nw ramach społeczeństwa\nobywatelskiego.\n(ZP) III. Rozumienie siebie oraz\nrozpoznawanie i rozwiązywanie\nproblemów.\n5) Zdający diagnozuje problemy\nspołeczno-polityczne na poziomie\nlokalnym, państwowym […].\n(ZR) VI. Społeczeństwo obywatelskie i kultura\npolityczna.\n2) Zdający wyjaśnia - z wykorzystaniem\nwyników badań społecznych - jak powstaje\ni jakie znaczenie dla społeczeństwa\nobywatelskiego ma kapitał społeczny […].\n(ZP) II. Społeczeństwo obywatelskie.\n2) Zdający przygotowuje materiał […] na temat\ndziałań indywidualnych lub grupowych w życiu\npublicznym […].\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie dwóch poprawnych argumentów.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\n- Kapitał towarzysko-sąsiedzki oznacza umiejętność tworzenia silnych relacji społecznych\nz sąsiadami, a takie sieci społeczne funkcjonują między rodziną a instytucjami państwa\nmogą być spożytkowane dla wzmocnienia społeczeństwa obywatelskiego.\n- Kapitał stowarzyszeniowy oznacza umiejętność tworzenia organizacji pozarządowych i/lub\naktywnego funkcjonowania w nich, co jest typowym elementem społeczeństwa\nobywatelskiego.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-4.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/5","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"5","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5.\nO jednym ze zjawisk społecznych\n[…] jest to kumulujący się i złożony proces stopniowego wypadania z centralnych obszarów\nekonomii, polityki i społeczeństwa, wynikający z procesów zachodzących na tych obszarach\ni połączony ze stopniową izolacją osób, grup, społeczności i terytoriów oraz [z] lokowaniem\nich na pozycjach niższości/gorszych w odniesieniu do centrów rozwoju/możliwości, zasobów\ni dominujących wartości.\n[…] Diagnoza, wymiary i kierunki działań, red. M. Pokrzywa, S. Wilk, Rzeszów 2013, s. 12.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/5.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"5.1","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5.1. (0-1)\nDokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych.\nZjawisko społeczne opisane w tekście to\nA. wykluczenie społeczne.\nB. konflikt ról społecznych.\nC. integracja społeczna.\nD. adaptacja społeczna.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 5.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n1) Zdający wyjaśnia […] procesy\nspołeczne […] we współczesnym\nświecie.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów […]\nz zakresu nauk społecznych.\n(ZR) III. Struktura społeczna i problemy\nspołeczne.\n5) Zdający [wyjaśnia] związek między\nnierównościami społecznymi a nierównością\nszans życiowych.\n(ZP) VI. Wybrane problemy polityki publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający przedstawia działania w celu\nograniczenia bezrobocia i wykluczenia\nspołecznego […].\nZasady oceniania\n1 pkt - wskazanie poprawnego dokończenia zdania.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nA.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-5.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/5.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"5.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5.2. (0-1)\nSformułuj argument i kontrargument do tezy: Przyczyną zjawiska opisanego w tekście\njest bezrobocie.\nArgument -\nKontrargument -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n1) Zdający wyjaśnia […] procesy\nspołeczne […] we współczesnym\nświecie.\n4) Zdający wyjaśnia związki\nprzyczynowo-skutkowe w życiu\nspołeczno-politycznym.\n(ZR) III. Rozumienie siebie oraz\nrozpoznawanie i rozwiązywanie\nproblemów.\n3) Zdający analizuje i wyjaśnia złożone\nproblemy społeczne […] oraz szuka ich\nrozwiązań […].\n(ZR) III. Struktura społeczna i problemy\nspołeczne.\n5) Zdający [wyjaśnia] związek między\nnierównościami społecznymi a nierównością\nszans życiowych.\n6) Zdający charakteryzuje wybrany problem\nżycia społecznego w Rzeczypospolitej Polskiej;\nrozważa różne możliwości jego rozwiązania.\n(ZP) I. Człowiek i społeczeństwo.\n6) Zdający […] rozpoznaje przyczyny, przejawy\ni skutki nietolerancji i stygmatyzacji […].\n(ZP) VI. Wybrane problemy polityki publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający przedstawia działania w celu\nograniczenia bezrobocia i wykluczenia\nspołecznego […].\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego argumentu i poprawnego kontrargumentu.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nArgument - Bezrobocie ma szereg konsekwencji, a jedną z nich może być ubóstwo, co\nprowadzi do wykluczenia społecznego (tzw. wykluczenie materialne).\nKontrargument -\nTyp 1.: Bezrobocie frykcyjne ma charakter typowy dla gospodarki rynkowej i nie wywołuje\nkonsekwencji w postaci wykluczenia.\nTyp 2.: Podeszły wiek, niepełnosprawność czy samotność nie oznaczają statusu\nbezrobotnego, a są czynnikami składającymi się na wykluczenie społeczne (tzw.\nwykluczenie fizyczne).\nTyp 3.: Konflikty z prawem, poczucie dyskryminacji, uzależnienie od alkoholu lub narkotyków\nnie oznaczają statusu bezrobotnego, a są czynnikami składającymi się na wykluczenie\nspołeczne (tzw. wykluczenie normatywne).\nTyp 4.: Mieszkanie na wsi i niskie wykształcenie nie oznaczają statusu bezrobotnego, a są\nczynnikami składającymi się na wykluczenie społeczne (tzw. wykluczenie strukturalne).","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-5.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/6","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"6","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6.\nTekst. O jednej z mniejszości narodowych w Polsce\nPrzedstawiciele tej mniejszości mieszkają w rozproszeniu, przede wszystkim w dużych\nmiastach. Pierwszym oficjalnym polskim dokumentem nadającym tej mniejszości przywileje\ni autonomię był statut kaliski z XIII wieku. Odsetek ludności tej narodowości\nw społeczeństwie, wynoszący około 10% w okresie II Rzeczypospolitej, drastycznie\nzmniejszył się w wyniku polityki okupanta w okresie II wojny światowej.\nNa podstawie: www.gov.pl\nMWOP-R0_100\nFotografia. Obiekt sakralny im. Małżonków Nożyków na warszawskim Śródmieściu\nfotopolska.eu","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/6.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"6.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6.1. (0-1)\nRozstrzygnij, czy fotografia przedstawia obiekt sakralny charakterystyczny dla religii\nmniejszości przedstawionej w tekście. Odpowiedź uzasadnij, odnosząc się do obu\nmateriałów.\nRozstrzygnięcie -\nUzasadnienie -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 6.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n1) Zdający wyjaśnia prawidłowości życia\nspołeczno-kulturowego oraz procesy\nspołeczne, w tym etniczne, we\nwspółczesnym świecie.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów\npublicystycznych i popularnonaukowych\noraz interpretacji innych źródeł (np.\nwykresy i schematy) z zakresu\nprzedmiotu.\n(ZR) IV. Aspekty etniczne życia społecznego.\n3) Zdający przedstawia elementy dziedzictwa\nkulturowego etnicznej grupy mniejszościowej\nw Rzeczypospolitej Polskiej […].\n(SP) VIII. Wspólnoty narodowe / etniczne\ni ojczyzna.\n4) Zdający wymienia mieszkające w Polsce\nmniejszości narodowe i etniczne […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nRozstrzygnięcie - Tak.\nUzasadnienie -\nTyp 1.: Fotografia przedstawia synagogę, o czym świadczy umieszczona wysoko nad\nwejściem Gwiazda Dawida - symbol judaizmu (religii charakterystycznej dla mniejszości\nżydowskiej). W tekście znajdują się informacje charakterystyczne dla tej mniejszości, m.in.\nstatut kaliski (dotyczący praw tylko tej mniejszości).\nTyp 2.: Fotografia przedstawia synagogę Nożyków - jedyny zachowany żydowski obiekt\nsakralny w Warszawie. W tekście znajdują się informacje charakterystyczne dla tej\nmniejszości, m.in. eksterminacja w czasie II wojny światowej (wymierzona w cały naród,\ndotyczyła również Romów, ale w tytule tekstu wskazano, że chodzi o mniejszość narodową,\na nie - o etniczną).","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-6.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/6.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"6.2","points":1,"ptype":"true_false","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6.2. (0-1)\nOceń prawdziwość podanych stwierdzeń. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe,\nalbo F - jeśli jest fałszywe.\n1.\nMniejszość przedstawiona w tekście ma w Polsce status prawny\nmniejszości narodowej (a nie - etnicznej), bo jej członkowie identyfikują\nsię z narodem będącym narodem tytularnym w innym państwie.\nP\nF\n2.\nMniejszość przedstawiona w tekście jest określana jako mniejszość\nnarodowa (a nie - etniczna), gdyż typowa dla jej członków jest wyłącznie\njedna identyfikacja narodowo-etniczna.\nP\nF\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 6.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n4) Zdający wyjaśnia związki\nprzyczynowo-skutkowe w życiu\nspołeczno-politycznym.\n5) Zdający charakteryzuje instytucje\npolskiego systemu prawnego.\n(ZP) IV. Prawa człowieka i ich ochrona.\n4) Zdający przedstawia szczegółowe prawa\nmniejszości narodowych i etnicznych […]\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n(SP) VIII. Wspólnoty narodowe / etniczne\ni ojczyzna.\n5) Zdający uzasadnia, że można pogodzić\nróżne tożsamości społeczno-kulturowe […].\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\n1. P\n2. F","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-6.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/7","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"7","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7.\nTekst. O szkolnictwie polskim na Białorusi\nChoć przez pierwsze lata [polskie szkolnictwo] rozwijało się względnie spokojnie, od 2005 r.\npolskie szkoły znajdują się pod nieustanną presją ze strony władz […]. Cel tej polityki jest\nniezmienny: rusyfikacja (rzadziej [-] białorutenizacja) młodego pokolenia białoruskich\nPolaków. Wrogie działania prowadzono również w okresach odwilży politycznej\nw stosunkach dwustronnych (z ostatnim w latach 2016-2020 włącznie) […]. Najbardziej\ndotkliwe uderzenie w sieć polskiego szkolnictwa nastąpiło jednak w marcu [2021 r.], co\nnależy postrzegać zarówno w szerszym kontekście - jako część fali represji wobec\nspołeczeństwa obywatelskiego po wyborach prezydenckich [z sierpnia 2020 r.], jak\ni [w] węższym - jako kolejny cios w polską mniejszość. Przejawem tego jest aresztowanie\nkierownictwa Związku Polaków na Białorusi (ZPB) oraz dyrektorki jednej z polskich szkół\nspołecznych w Brześciu. Jednocześnie prokuratura podjęła szereg kontroli w innych\nplacówkach polskich […] oraz [w] komercyjnych szkołach uczących języka polskiego.\nK. Kłysiński, Rugowanie polskości. Łukaszenka wobec polskiego szkolnictwa na Białorusi,\n„Komentarze OSW”, 22.04.2021, osw.waw.pl\nFotografia. Akcja społeczna w Warszawie\nkoncertbialorus.pgenarodowy.pl","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/7.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"7.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7.1. (0-1)\nSformułuj argumenty do tezy: Akcja przedstawiona na fotografii nie była wywołana\ndziałaniami wobec polskiej mniejszości opisanymi w tekście.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 7.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n2) Zdający analizuje różnorodne […]\nzachowania społeczno-polityczne […].\n8) Zdający wykorzystuje swą wiedzę do\nrozumienia zjawisk społeczno-\n-politycznych […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów\npublicystycznych i popularnonaukowych\noraz interpretacji innych źródeł (np.\nwykresy i schematy) z zakresu\nprzedmiotu.\n(ZR) IV. Aspekty etniczne życia społecznego.\n5) Zdający analizuje stan przestrzegania praw\nmniejszości narodowych i etnicznych\nw […] wybranym państwie.\n(ZR) VI. Społeczeństwo obywatelskie i kultura\npolityczna.\n13) Zdający krytycznie analizuje przekazy\nmedialne […].\n14) Zdający […].podaje cele i zadania wybranej\nkampanii społecznej […].\n(ZR) VIII. Modele sprawowania władzy.\n12) Zdający rozpoznaje przejawy [działania]\npaństwa autorytarnego i totalitarnego […].\n(ZP) IV. Prawa człowieka i ich ochrona.\n7) Zdający […] przedstawia problem łamania\npraw człowieka w wybranym państwie\nniedemokratycznym.\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie dwóch poprawnych argumentów.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\n- Tekst dotyczy represji władz białoruskich wobec mniejszości polskiej, a akcja „Solidarni\nz Białorusią” związana jest z prześladowaniami opozycji i protestujących po wyborach\nprezydenckich w 2020 r.\n- Wydarzenia z września 2020 r. przedstawione na zdjęciu są reakcją na represje po\nwyborach prezydenckich w sierpniu 2020 r., a w tekście wskazano, że prześladowania\nmniejszości miały miejsce już wcześniej, a nasiliły się od marca 2021 r.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-7.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/7.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"7.2","points":1,"ptype":"true_false","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7.2. (0-1)\nOceń prawdziwość podanych stwierdzeń. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe,\nalbo F - jeśli jest fałszywe.\n1.\nDziałania władz białoruskich opisane w tekście stoją w sprzeczności\nz polityką wielokulturowości.\nP\nF\n2.\nW myśl prawodawstwa polskiego członkowie Związku Polaków na\nBiałorusi są uznawani za repatriantów.\nP\nF\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 7.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n1) Zdający wyjaśnia […] procesy\nspołeczne, w tym etniczne, we\nwspółczesnym świecie;\n5) Zdający wyjaśnia i analizuje\nfunkcjonowanie polskiego systemu\nprawnego.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów\npublicystycznych i popularnonaukowych\n[…].\n(ZR) IV. Aspekty etniczne życia społecznego.\n7) Zdający przedstawia i porównuje różne\nmodele polityki wobec imigrantów (unifikacja /\nasymilacja, integracja, wielokulturowość)\nw państwach Europy.\n(ZR) V. Państwo, myśl polityczna\ni demokratyzacja.\n4) Zdający przedstawia zasady nabywania\nobywatelstwa oraz procedury jego uzyskiwania\nw Rzeczypospolitej Polskiej […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\n1. P\n2. F","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-7.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/7.3","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"7.3","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7.3. (0-1)\nDokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych.\nBiałoruś była w drugiej dekadzie XXI wieku członkiem programu w ramach europejskiej\npolityki sąsiedztwa, który to program jest określany jako\nA. Inicjatywa Trójmorza.\nB. Partnerstwo dla Pokoju.\nC. Partnerstwo Wschodnie.\nD. Inicjatywa Środkowoeuropejska.","answer":"C","answer_text":"Zadanie 7.3. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n7) Zdający analizuje współczesny ład\nmiędzynarodowy i wyjaśnia rolę różnych\npodmiotów zaangażowanych w jego\nstabilność lub zmianę w jego\nfunkcjonowaniu.\n(ZR) XIII. Ład międzynarodowy.\n2) Zdający przedstawia zmiany\nw międzynarodowym ładzie politycznym\ni gospodarczym w XXI w.;\n18) Zdający przedstawia cele form współpracy\nregionalnej, w tym inicjatyw\nmiędzynarodowych, w których uczestniczy\nRzeczpospolita Polska […].\n(ZR) XIV. Integracja europejska.\n8) Zdający charakteryzuje działalność Unii\nEuropejskiej w sferze polityki zagranicznej […].\nZasady oceniania\n1 pkt - wskazanie poprawnego dokończenia zdania.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nC.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-7.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/8","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"8","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.\nO propozycji zmian dotyczących treści nadawanych przez stacje radiowe\n1. W lutym tego roku przedstawiciele 202 stacji ogólnopolskich, ponadregionalnych\ni lokalnych skierowali list do władz.\n2. Wyrazili swój sprzeciw odnośnie do podniesienia minimalnego udziału utworów\npolskojęzycznych z 33 do 49 proc.\n3. Według radiowców słuchacze nie wykazują zapotrzebowania na słuchanie rodzimych\ntwórców w aż tak dużym zakresie.\n4. W dobie pandemii zwiększenie udziału polskojęzycznych utworów wydaje się właściwym\nrozwiązaniem.\n5. Będzie to wsparcie rodzimego środowiska muzycznego, które już od roku funkcjonuje\nw znacznie ograniczonym zakresie.\n6. Słuchacze z pewnością nie zrezygnują z radia.\n7. W porównaniu z najbardziej atrakcyjnymi platformami streamingowymi radio ma jedną\nzasadniczą zaletę - jest „żywe” i dostarcza na bieżąco najbardziej aktualne informacje.\nNa podstawie: M. Kaczyńska-Zielińska, Więcej polskiej muzyki w radiu!, „Sieci” 2021, nr 12, s. 17.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/8.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"8.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.1. (0-1)\nUzupełnij zdanie - wpisz właściwe numery.\nZdania, w których zawarte są wyłącznie fakty, oznaczono numerami i","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8.1. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów\npublicystycznych […].\n(ZP) II. Społeczeństwo obywatelskie.\n7) Zdający krytycznie analizuje przekazy\nmedialne […].\n(SP) X. Środki masowego przekazu.\n2) Zdający […] odróżnia informacje o faktach\nod komentarzy i opinii […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne wskazanie dwóch zdań.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\n1; 2.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-8.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/8.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"8.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.2. (0-1)\nSformułuj argumenty do tezy: Propozycja podkreślona w zdaniu 2. przyczyni się do\nosiągnięcia celu określonego w zdaniu 5.\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n4) Zdający wyjaśnia związki\nprzyczynowo-skutkowe w życiu\nspołeczno-politycznym.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów\npublicystycznych […].\n(ZR) IX. Sprawowanie władzy\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n10) Zdający przedstawia działania państwa\nw zakresie polityki kulturalnej […].\n(ZP) II. Społeczeństwo obywatelskie.\n7) Zdający krytycznie analizuje przekazy\nmedialne […].\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie dwóch poprawnych argumentów.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nTyp 1.: Zwiększenie liczby odtworzeń polskich utworów zwiększy przychody ich twórców\nz tytułu tantiem.\nTyp 2.: Zwiększenie udziału polskich utworów na antenie może przełożyć się na\nwypromowanie nowych wykonawców.\nTyp 3.: Zwiększenie udziału polskich utworów w ofercie może wpłynąć na zwiększenie\nsprzedaży płyt w sklepach.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-8.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/9","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"9","points":null,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9.\nTabela. Poziom zaufania społeczeństwa polskiego do centralnych instytucji władzy w 2018 r.\n(wg potencjalnych elektoratów; w procentach)\nCzy, ogólnie rzecz biorąc, ma\nPan(i) zaufanie do\nwymienionych instytucji?\nPotencjalne elektoraty\nDeklarujący\nabsencję wyborczą\nPiS\nPO\nTak\nNie\nTak\nNie\nTak\nNie\nRada Ministrów RP\n89\n8\n13\n81\n23\n59\nSejm RP i Senat RP\n74\n16\n9\n85\n16\n65\nPrezydent RP\n96\n3\n30\n64\n48\n34\nNa podstawie: O nieufności i zaufaniu, „Komunikat z Badań CBOS” 2018, nr 35, s. 13.\nTekst. Wyobrażenia o idealnej władzy - z badań antropologicznych w Małopolsce\nPostać gospodarza stanowi […] wzór dobrej władzy państwowej. [I]deałem jest władza\nintegralna, nie tylko skupiona w jednym ręku, ale obejmująca całość problemów. Władza\nzogniskowana w jednej osobie władcy panującego nad całością narodowego gospodarstwa.\n[…] Ten wzór jest zasadniczo przeciwstawny władzy kolektywnej. Parlament [w tych\nwyobrażeniach to] zgromadzenie bezosobowe, przez to trudne do pojęcia i zaakceptowania,\na obdarzone znacznymi kompetencjami przerastającymi […] możliwości posłów. […] Polsce\npotrzebna jest bardzo silna, najlepiej jednoosobowa władza, bo [Polacy] „to strasznie\nniezdyscyplinowany naród”.\nA. Malewska-Szałygin, Wyobrażenia o państwie i władzy we wsiach nowotarskich 1999-2005,\nWarszawa 2008, s. 20, 84-85.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/9.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"9.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9.1. (0-1)\nSformułuj zależność między deklarowaną opcją głosowania (na ówczesną partię\nopozycyjną vs. na ówczesną partię rządzącą) a zaufaniem społecznym do instytucji\nwymienionych w tabeli.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 9.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nZP) I. Wiedza i rozumienie.\n3) Zdający przedstawia funkcjonowanie\nsystemu politycznego Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\n[…] interpretacji innych źródeł […].\n(ZR) X. Kontrola władzy.\n4) Zdający wyjaśnia funkcje opozycji politycznej\nw systemie politycznym […].\n(ZP) II. Społeczeństwo obywatelskie.\n4) Zdający wymienia partie polityczne, które\nw ostatnich wyborach do Sejmu\nRzeczypospolitej Polskiej przekroczyły próg\nniezbędny do uzyskania dotacji budżetowej\n[…].\n9) Zdający interpretuje wyniki badań opinii\npublicznej […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne sformułowanie zależności.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nZaufanie do instytucji wymienionych w tabeli jest uzależnione od opcji politycznej, która\nw momencie przeprowadzenia badania była przez respondentów z daną instytucją\nutożsamiana - wywodzący się z PiS rząd i Prezydent RP oraz Sejm RP i Senat RP,\nw których większość miało PiS, największym zaufaniem cieszyły się wśród zwolenników tej\npartii, a najmniejszym - wśród elektoratu opozycyjnej PO.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-9.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/9.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"9.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9.2. (0-1)\nUzasadnij, że zaprezentowane wyniki badań opinii publicznej potwierdzają wniosek\nz badań terenowych, który podkreślono w tekście.\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 9.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nZR) I. Wiedza i rozumienie.\n2) Zdający analizuje różnorodne\npostawy i zachowania społeczno-\n-polityczne […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów […]\noraz interpretacji innych źródeł (np.\nwykresy i schematy) z zakresu\nprzedmiotu.\n(ZR) VI. Społeczeństwo obywatelskie i kultura\npolityczna.\n8) Zdający analizuje - z wykorzystaniem\nwyników badań […] - postawy społeczeństwa\npolskiego wobec instytucji publicznych […].\n(ZP) II. Społeczeństwo obywatelskie.\n9) Zdający interpretuje wyniki badań opinii\npublicznej […].\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n5) Zdający […] analizuje - z wykorzystaniem\nwyników badań opinii publicznej - poziom\npoparcia społecznego władzy prezydenckiej.\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nPrzykładowa odpowiedź\nW tekście mowa o tym, że najlepszą według Polaków władzą jest władza jednoosobowa,\na badania potwierdzają, że niezależnie od opcji politycznej Polacy większym zaufaniem\nobdarzają organ jednoosobowy niż organy kolegialne.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-9.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/10","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"10","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10.\nTabela. Podział mandatów w wyborach parlamentarnych\nIzba pierwsza\nIzba druga\nKwota większościowa\n232 wybranych w okręgach\njednomandatowych\n116 wybranych w okręgach\njednomandatowych\nKwota proporcjonalna\n386 wybranych w okręgach\nwielomandatowych\n193 wybranych w okręgach\nwielomandatowych\nZagranica\n12\n6","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/10.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"10.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10.1. (0-1)\nPodaj nazwę rodzaju systemu wyborczego obowiązującego w zaprezentowanych\nwyborach obu izb parlamentarnych.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 10.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n3) Zdający przedstawia różne formy\nrywalizacji o władzę państwową […].\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje\nna temat życia […] politycznego,\nkrytycznie je analizuje, samodzielnie\nwyciąga wnioski.\n(ZR) VII. Rywalizacja o władzę.\n8) Zdający analizuje argumenty na rzecz\nwiększościowego, proporcjonalnego\ni mieszanego systemu wyborczego […].\nZasady oceniania\n1 pkt - podanie poprawnej nazwy.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nsystem mieszany","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-10.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/10.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"10.2","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10.2. (0-2)\nWyjaśnij, na czym polegają różnice między zasadami systemu wyborczego\nw zaprezentowanych wyborach a rozwiązaniami z wyborów parlamentarnych\nw Polsce.\nRóżnica występująca wyłącznie w wyborach izb pierwszych -\nRóżnica występująca wyłącznie w wyborach izb drugich -\nRóżnica w wyborach obu izb -\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 10.2. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Wiedza i rozumienie.\n(ZR) 3) Zdający przedstawia różne\nformy rywalizacji o władzę państwową\n[…].\n(ZP) 3) Zdający przedstawia\nfunkcjonowanie systemu politycznego\nRzeczypospolitej Polskiej.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje\nna temat życia […] politycznego,\nkrytycznie je analizuje, samodzielnie\nwyciąga wnioski.\n(ZR) VII. Rywalizacja o władzę.\n9) Zdający porównuje typy systemów\nwyborczych […]; porównuje systemy wyborcze\nobowiązujące w wyborach w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający wyjaśnia, jak są przeprowadzane\npowszechne i bezpośrednie wybory organów\nwładzy publicznej w Rzeczypospolitej Polskiej;\nna przykładzie wyborów do Sejmu\nRzeczypospolitej Polskiej i Senatu\nRzeczypospolitej Polskiej porównuje ordynację\nproporcjonalną i większościową.\nZasady oceniania\n2 pkt - poprawne wyjaśnienie trzech różnic.\n1 pkt - poprawne wyjaśnienie dwóch różnic.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nRóżnica występująca wyłącznie w wyborach izb pierwszych - W Polsce system jest\nproporcjonalny, są tylko okręgi wielomandatowe, a zatem nie ma elementu wyborów\nwiększościowych w JOW-ach.\nRóżnica występująca wyłącznie w wyborach izb drugich - W Polsce system jest w pełni\nwiększościowy, wybór następuje tylko w JOW-ach, a zatem nie ma elementu wyborów\nproporcjonalnych w wielomandatowych okręgach.\nRóżnica w wyborach obu izb - W Polsce nie ma oddzielnych mandatów przeznaczonych na\nzagranicę, ponieważ dolicza się głosy z niej płynące do okręgu wyborczego m.st. Warszawy\nlub okręgu z warszawskim Śródmieściem.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-10.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/11","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"11","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.\nRozważania o ustroju państwa i reprezentacji\nRepublika, przez co rozumiem ustrój, w którym istnieje system reprezentacji, otwiera inną\nperspektywę i obiecuje lekarstwa, jakiego szukamy. Różni się ona od czystej demokracji. […]\nNiezależnie od tego, jak mała może być republika, liczba reprezentantów musi zostać\nodpowiednio zwiększona, aby zabezpieczyć się przed knowaniami niewielkiej ich liczby,\n[a] niezależnie od tego, jak duża może być republika, musi ograniczyć ich liczbę, aby\nzabezpieczyć się przed zamieszaniem, jakie powstaje, gdy jest ich wielu. Zatem liczba\nreprezentantów w tych dwóch przypadkach nie jest proporcjonalna do liczby wyborców […].\nJ. Madison, Eseje polityczne federalistów, nr 10, [cyt. za:] Odkrywając wolność, Warszawa 2012, s. 174-175.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/11.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"11.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.1. (0-1)\nPodaj współczesne nazwy form demokracji, wobec których autor użył sformułowań\npodkreślonych w tekście.\nrepublika -\nczysta demokracja -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 11.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n2) Zdający […] charakteryzuje zasady\ni formy demokracji […].\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów\npublicystycznych, a także wybranych\ntekstów z zakresu nauk społecznych.\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n2) Zdający charakteryzuje formy demokracji\nbezpośredniej […].\n(SP) XI. Demokracja w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n3) Zdający wyjaśnia zasadę przedstawicielstwa\n(demokracji pośredniej) […].\nZasady oceniania\n1 pkt - podanie dwóch poprawnych nazw.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nrepublika - demokracja przedstawicielska / demokracja pośrednia\nczysta demokracja - demokracja bezpośrednia","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-11.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/11.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"11.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.2. (0-1)\nUzasadnij, że propozycje autora sformułowane w tekście nie dotyczą współczesnej\nzasady proporcjonalności wyborów.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 11.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n3) Zdający przedstawia różne formy\nrywalizacji o władzę państwową […].\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów\npublicystycznych, a także wybranych\ntekstów z zakresu nauk społecznych.\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający wyjaśnia, jak są przeprowadzane\npowszechne i bezpośrednie wybory organów\nwładzy publicznej w Rzeczypospolitej Polskiej;\nna przykładzie wyborów do Sejmu\nRzeczypospolitej Polskiej [przedstawia]\nordynację proporcjonalną.\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nPrzykładowa odpowiedź\nZasada proporcjonalności odnosi się do rodzaju ordynacji wyborczej (sposobu ustalania\npodziału mandatów), natomiast w tekście autor rozważa ogólną liczbę reprezentantów\nobywateli w organie władzy w stosunku do liczby ludności.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-11.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/12","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"12","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.\nO ustrojach państw europejskich\nOpis A. Parlamentaryzm w tym państwie jest określany jako dwuizbowość symetryczna,\nnatomiast w zakresie relacji między organami władzy nie występuje zasada równowagi -\nnajwyższa władza należy do parlamentu. Organem pełniącym funkcje wykonawcze jest\n7-osobowa Rada Związkowa.\nOpis B. Uprawnienia prawodawcze posiadają Parlament Związkowy pochodzący z wyborów\npowszechnych oraz Rada Związkowa reprezentująca rządy krajów związkowych.\nLegislatywie nie przysługuje prawo do wnioskowania o dymisję ministrów. Szef rządu jest nie\ntylko jego przewodniczącym - jego kompetencje są większe niż w typowym systemie\nparlamentarno-gabinetowym.\nOpis C. W tym państwie wybory do izb parlamentu odbywają się w różnych terminach.\nIstnieje zakaz łączenia funkcji w parlamencie i rządzie. Jednocześnie rząd jest\nodpowiedzialny przed izbą pierwszą parlamentu. Pozycja głowy państwa na ogół jest\nwiększa, gdy wywodzi się ona z tej samej opcji politycznej co większość w izbie pierwszej\nparlamentu.\nMWOP-R0_100\nFragment mapy politycznej Europy","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/12.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"12.1","points":2,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.1. (0-2)\nUzupełnij tabelę - do każdego opisu ustroju danego państwa dopisz nazwę tego\npaństwa i numer, którym oznaczono je na mapie.\nNazwa państwa\nNumer na mapie\nOpis A.\nOpis B.\nOpis C.","answer":"A","answer_text":"Zadanie 12.1. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n3) Zdający przedstawia różne formy\nrywalizacji o władzę państwową, jej\nsprawowania oraz kontroli.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje\nna temat życia […] politycznego,\nkrytycznie je analizuje, samodzielnie\nwyciąga wnioski.\n(ZR) VIII. Modele sprawowania władzy.\n3) Zdający charakteryzuje systemy polityczne\noparte na współpracy legislatywy i egzekutywy\n- […] kanclerski (na przykładzie Republiki\nFederalnej Niemiec) […].\n4) Zdający charakteryzuje systemy ze\nszczególną rolą prezydenta - […]\nsemiprezydencki / parlamentarno-prezydencki\n(na przykładzie Republiki Francuskiej) […].\n5) Zdający charakteryzuje systemy polityczne\nz zachwianym podziałem władzy -\nparlamentarno-komitetowy / rządy konwentu\n(na przykładzie Konfederacji Szwajcarii) […].\nZasady oceniania\n2 pkt - podanie trzech poprawnych nazw państw i odpowiadających im numerów.\n1 pkt - podanie trzech poprawnych nazw państw ALBO podanie dwóch poprawnych nazw\npaństw i odpowiadających im numerów.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nA. Szwajcaria / Konfederacja Szwajcarska - 5.\nB. Niemcy / RFN / Republika Federalna Niemiec - 3\nC. Francja / Republika Francuska - 6","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-12.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/12.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"12.2","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.2. (0-2)\nUzasadnij, że nie wszystkie państwa oznaczone na mapie numerami spełniają podane\nkryteria. W każdym przypadku podaj nazwę państwa niespełniającego danego\nkryterium.\nRepublikańska forma rządu / rządów -\nUstrój terytorialno-prawny państwa złożonego -\nJednoosobowa głowa państwa -\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 12.2. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n3) Zdający przedstawia różne formy\nrywalizacji o władzę państwową, jej\nsprawowania oraz kontroli.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje\nna temat życia społecznego, w tym\npolitycznego.\n(ZR) VIII. Modele sprawowania władzy.\n1) Zdający […] charakteryzuje formę\n(jednoosobowa lub kolegialna) głowy państwa\nwe współczesnych republikach […].\n2) Zdający przedstawia, odwołując się do\nwspółczesnych przykładów, typologie\nwspółczesnych monarchii […].\n9) Zdający przedstawia ustroje terytorialno-\n-prawne we współczesnych państwach\ndemokratycznych - wyjaśnia podział na\npaństwa unitarne i złożone […].\nZasady oceniania\n2 pkt - poprawne uzasadnienie w trzech kryteriach.\n1 pkt - poprawne uzasadnienie w dwóch kryteriach.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nRepublikańska forma rządu / rządów - Na mapie mamy zaznaczone dwie monarchie: Wielką\nBrytanię oraz Belgię.\nUstrój terytorialno-prawny państwa złożonego - Na mapie mamy zaznaczone jedno państwo\nunitarne - Francję.\nJednoosobowa głowa państwa - Na mapie mamy zaznaczone jedno państwo z kolegialną\ngłową państwa - Szwajcarię.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-12.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/13","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"13","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13.\nPrzepisy prawne z art. 117 Konstytucji Federacji Rosyjskiej\n1. Rząd Federacji Rosyjskiej może podać się do dymisji, a Prezydent [Federacji Rosyjskiej]\nmoże ją przyjąć, bądź odrzucić.\n2. Prezydent Federacji Rosyjskiej może zdymisjonować Rząd Federacji Rosyjskiej.\n3. Duma Państwowa może wyrazić wotum nieufności dla Rządu Federacji Rosyjskiej.\nUchwała o wyrażeniu wotum nieufności dla Rządu Federacji Rosyjskiej podejmowana jest\nwiększością głosów ogólnej liczby deputowanych do Dumy Państwowej. Po wyrażeniu przez\nDumę Państwową wotum nieufności dla Rządu Federacji Rosyjskiej, Prezydent Federacji\nRosyjskiej ma prawo zdymisjonować Rząd Federacji Rosyjskiej lub nie zgodzić się z decyzją\nDumy Państwowej. W przypadku gdy Duma Państwowa w ciągu trzech miesięcy powtórnie\nwyrazi wotum nieufności dla Rządu Federacji Rosyjskiej, Prezydent Federacji Rosyjskiej\ndymisjonuje Rząd Federacji Rosyjskiej albo rozwiązuje Dumę Państwową i zarządza nowe\nwybory.\nKonstytucja Federacji Rosyjskiej, Warszawa 2022, s. 112.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/13.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"13.1","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13.1. (0-2)\nRozstrzygnij, czy według konstytucji, której fragment przytoczono, głowa państwa ma\nwiększe uprawnienia niż Prezydent RP. Odpowiedź uzasadnij - sformułuj dwa\nargumenty, w których odwołasz się do przytoczonych przepisów prawnych oraz\nanalogicznych rozwiązań ustrojowych z Konstytucji RP.\nRozstrzygnięcie -\nUzasadnienie -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 13.1. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Wiedza i rozumienie.\n(ZR) 3) Zdający przedstawia różne\nformy rywalizacji o władzę państwową,\njej sprawowania oraz kontroli.\n(ZP) 3) Zdający przedstawia\nfunkcjonowanie systemu politycznego\nRzeczypospolitej Polskiej.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje\nna temat życia […] politycznego,\nkrytycznie je analizuje, samodzielnie\nwyciąga wnioski.\n(ZR) VIII. Modele sprawowania władzy.\n5) Zdający charakteryzuje systemy polityczne\nz zachwianym podziałem władzy - […]\nsuperprezydencki (na przykładzie Federacji\nRosyjskiej) […].\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n5) Zdający […] przedstawia kompetencje\nPrezydenta Rzeczypospolitej Polskiej:\nceremonialno-reprezentacyjne, w stosunku do\nrządu, parlamentu […].\n6) Zdający […] przedstawia procedury […]\nodwoływania Rady Ministrów, używając\nokreśleń: […] konstruktywne wotum nieufności,\nwotum nieufności wobec ministra, dymisja.\n(ZP) V. Prawo w Rzeczypospolitej Polskiej.\n5) Zdający […] interpretuje przepisy prawne.\nZasady oceniania\n2 pkt - poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie dwóch poprawnych argumentów\nuzasadnienia.\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie poprawnego argumentu uzasadnienia\nALBO sformułowanie dwóch poprawnych argumentów uzasadnienia.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nPrzykładowa odpowiedź\nRozstrzygnięcie - Tak.\nUzasadnienie -\nTyp 1.: Prezydent Federacji Rosyjskiej może z własnej inicjatywy zdymisjonować Radę\nMinistrów a Prezydent RP takiego uprawnienia nie ma - kontrolę polityczną nad rządem\nw Polsce sprawuje wyłącznie Sejm RP.\nTyp 2.: Prezydent Federacji Rosyjskiej ma prawo nie zgodzić się z decyzją Dumy\nPaństwowej dotyczącą udzielenia Radzie Ministrów wotum nieufności, a Prezydent\nRzeczypospolitej takiego uprawnienia nie ma - musi przyjąć dymisję rządu w takim\nprzypadku.\nTyp 3.: W przypadku gdy Duma Państwowa w ciągu trzech miesięcy powtórnie wyrazi wotum\nnieufności Rządowi Federacji Rosyjskiej, Prezydent Federacji Rosyjskiej może rozwiązać\nDumę Państwową, a Prezydent Rzeczypospolitej z tego powodu nie może skrócić kadencji\nSejmu RP.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-13.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/13.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"13.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13.2. (0-1)\nRozstrzygnij, czy przytoczone przepisy prawne pozwalają wnioskować, że w ustroju\nFederacji Rosyjskiej funkcjonuje konstruktywne wotum nieufności. Odpowiedź\nuzasadnij, wyjaśniając tę procedurę.\nRozstrzygnięcie -\nMWOP-R0_100\nUzasadnienie -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 13.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Wiedza i rozumienie.\n(ZR) 3) Zdający przedstawia różne\nformy rywalizacji o władzę państwową,\njej sprawowania oraz kontroli.\n(ZP) 3) Zdający przedstawia\nfunkcjonowanie systemu politycznego\nRzeczypospolitej Polskiej.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje\nna temat życia […] politycznego,\nkrytycznie je analizuje, samodzielnie\nwyciąga wnioski.\n(ZR) VIII. Modele sprawowania władzy.\n3) Zdający charakteryzuje systemy polityczne\noparte na współpracy legislatywy i egzekutywy\n- […] kanclerski (na przykładzie Republiki\nFederalnej Niemiec) […].\n5) Zdający charakteryzuje systemy polityczne\nz zachwianym podziałem władzy - […]\nsuperprezydencki (na przykładzie Federacji\nRosyjskiej) […].\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n6) Zdający […] przedstawia […] konstruktywne\nwotum nieufności […].\n(ZP) V. Prawo w Rzeczypospolitej Polskiej.\n5) Zdający […] interpretuje przepisy prawne.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nRozstrzygnięcie - Nie.\nUzasadnienie - Instytucja konstruktywnego wotum nieufności oznacza, że we wniosku\no dymisję rządu powinna być wskazana osoba, której wnioskodawcy chcą powierzyć urząd\nnowego premiera. W przytoczonych przepisach prawnych (jak również w ustroju FR) takie\nrozwiązanie nie występuje.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-13.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/14","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"14","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14.\nWykres. Dochody według rodzajów i wydatki ogółem budżetu gminy wiejskiej Limanowa\nw 2018 r.\n* Niektóre kategorie mogą zawierać się w sobie.\nGmina wiejska Limanowa, powiat limanowski, svs.stat.gov.pl","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/14.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"14.1","points":1,"ptype":"true_false","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14.1. (0-1)\nNa podstawie wykresu oceń prawdziwość podanych stwierdzeń. Zaznacz P, jeśli\nstwierdzenie jest prawdziwe, albo F - jeśli jest fałszywe.\n1.\nŁączna suma pieniędzy przekazana z budżetu państwa gminie\nLimanowa w 2018 roku wyniosła 16 mln zł.\nP\nF\n2.\nGmina Limanowa w 2018 roku miała deficyt budżetowy.\nP\nF","answer":null,"answer_text":"Zadanie 14.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Wiedza i rozumienie.\n(ZR) 5) Zdający wyjaśnia i analizuje\nfunkcjonowanie polskiego systemu\nprawnego.\n(ZP) 3) Zdający przedstawia\nfunkcjonowanie systemu politycznego\nRzeczypospolitej Polskiej.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\n[…] interpretacji innych źródeł\n(np. wykresy i schematy) z zakresu\nprzedmiotu.\n(ZR) IX. Sprawowanie władzy\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający wyjaśnia, jakie są\nw Rzeczypospolitej Polskiej źródła dochodów\nsamorządu terytorialnego (dochody własne,\ndotacje, subwencje) i kierunki ich wydatków.\n4) Zdający […] analizuje informacje na temat\ndochodów i wydatków […] gminy.\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n7) Zdający przedstawia zakres działania\n[gminy] w Rzeczypospolitej Polskiej,\nz uwzględnieniem struktury głównych\nkierunków wydatków budżetowych na te\ndziałania oraz źródeł ich finansowania.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\n1. F\n2. F","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-14.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/14.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"14.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14.2. (0-1)\nUzasadnij, że organem mającym w kompetencjach wykonanie budżetu, którego\ndotyczy wykres, nie był zarząd.\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 14.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n3) Zdający przedstawia funkcjonowanie\nsystemu politycznego Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje\nna temat życia społecznego, w tym\npolitycznego.\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n8) Zdający przedstawia organy […]\nwykonawcze samorządu terytorialnego na\npoziomie gminy […] w Rzeczypospolitej\nPolskiej; charakteryzuje przykładowe\nkompetencje tych organów […].\n(SP) VI. Społeczność lokalna.\n3) Zdający wymienia organy […] wykonawcze\nw gminie […]; podaje uprawnienia tych\norganów.\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nPrzykładowa odpowiedź\nTyp 1.: Organem wykonawczym w gminie wiejskiej jest wójt.\nTyp 2.: Już prawie ćwierć wieku temu zdecydowano się w Polsce na (wybierany w wyborach\npowszechnych) jednoosobowy organ wykonawczy na poziomie gminy.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-14.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/15","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"15","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15.\nFragment porozumienia\nPOROZUMIENIE NR S-V.865.1.2022 z dnia 31 marca 2022 r.\nw sprawie powierzenia wykonywania zadań w zakresie przekazywania środków Funduszu\nPracy z przeznaczeniem dla gmin na dofinansowanie pracodawcom kosztów kształcenia\nmłodocianych pracowników zawarte [między]\nWojewodą Podkarpackim Panią Ewą Leniart - zwanym dalej „Wojewodą”\na Podkarpackim Kuratorem Oświaty Panią Małgorzatą Rauch - zwanym dalej „Kuratorem”\n[…]\n§ 3. Zobowiązania Kuratora: […]\n2. Kurator może przeprowadzić we współpracy ze służbami Wojewody kontrole w zakresie\nrealizacji zadania określonego w ust. 1, z których sporządzi bieżące protokoły i przedłoży\nWojewodzie do dnia 10 stycznia 2023 r. informację o realizacji zadania wraz z ich\nwynikami i oceną. […]\nDziennik Urzędowy Województwa Podkarpackiego 2022, poz. 1464.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-15.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/15.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"15.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15.1. (0-1)\nRozstrzygnij, czy powyższe porozumienie dotyczy realizacji zadania własnego czy\nzleconego (dla wskazanych w nim jednostek samorządu terytorialnego). Odpowiedź\nuzasadnij.\nRozstrzygnięcie - zadanie\nUzasadnienie -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 15.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Wiedza i rozumienie.\n(ZR) 5) Zdający wyjaśnia i analizuje\nfunkcjonowanie polskiego systemu\nprawnego.\n(ZR) 8) Zdający wykorzystuje swą\nwiedzę do rozumienia zjawisk\nspołeczno-politycznych […].\n(ZP) 3) Zdający przedstawia\nfunkcjonowanie systemu politycznego\nRzeczypospolitej Polskiej.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje\nna temat życia […] politycznego,\nkrytycznie je analizuje, samodzielnie\nwyciąga wnioski […].\n(ZR) IX. Sprawowanie władzy\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający wyjaśnia, jakie są\nw Rzeczypospolitej Polskiej źródła dochodów\nsamorządu terytorialnego (dochody własne,\ndotacje, subwencje) i kierunki ich wydatków.\n7) Zdający przedstawia politykę państwa na\nrynku pracy w Rzeczypospolitej Polskiej […].\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n6) Zdający analizuje przepisy prawne\ndotyczące […] administracji rządowej.\n7) Zdający przedstawia zakres działania\nposzczególnych poziomów samorządu\nterytorialnego (gmina, powiat, województwo)\nw Rzeczypospolitej Polskiej […].\n(ZP) VI. Wybrane problemy polityki publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający przedstawia działania w celu\nograniczenia bezrobocia i wykluczenia\nspołecznego na przykładzie działalności urzędu\npracy w swoim powiecie.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nRozstrzygnięcie - zlecone.\nUzasadnienie - Dofinansowanie pracodawcom kosztów kształcenia młodocianych\npracowników nie może należeć do ustawowych zadań gminy, jako że kompetencje\ndotyczące działań na rynku pracy zaczynają się od poziomu powiatu.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-15.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/15.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"15.2","points":1,"ptype":"true_false","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15.2. (0-1)\nOceń prawdziwość podanych stwierdzeń. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe,\nalbo F - jeśli jest fałszywe.\n1.\nPonieważ przedstawione porozumienie zostało zawarte przez organy\nwładzy publicznej, ma ono status decyzji administracyjnej.\nP\nF\n2.\nPrzedstawione porozumienie w momencie ogłoszenia w Dzienniku\nUrzędowym Województwa Podkarpackiego stało się źródłem\npowszechnie obowiązującego prawa w tym województwie.\nP\nF","answer":null,"answer_text":"Zadanie 15.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n5) Zdający charakteryzuje instytucje\npolskiego systemu prawnego.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\n[…] interpretacji innych źródeł […]\nz zakresu przedmiotu.\n(ZP) V. Prawo w Rzeczypospolitej Polskiej.\n2) Zdający przedstawia źródła prawa\nw Rzeczypospolitej Polskiej […].\n3) Zdający […] interpretuje przepisy prawne.\n8) Zdający odróżnia akty administracyjne od\ninnego rodzaju dokumentów.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\n1. F\n2. F","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-15.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/16","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"16","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16.\nPrzepisy prawne z Konstytucji RP\nArt. 222. Rada Ministrów przedkłada Sejmowi najpóźniej na 3 miesiące przed rozpoczęciem\nroku budżetowego projekt ustawy budżetowej na rok następny.\nMWOP-R0_100\nArt. 223. Senat może uchwalić poprawki do ustawy budżetowej w ciągu 20 dni od dnia\nprzekazania jej Senatowi.\nArt. 224.1. Prezydent Rzeczypospolitej podpisuje w ciągu 7 dni ustawę budżetową […]\nprzedstawioną przez Marszałka Sejmu. […]\n2. W przypadku zwrócenia się Prezydenta Rzeczypospolitej do Trybunału Konstytucyjnego\nw sprawie zgodności z Konstytucją ustawy budżetowej […] przed jej podpisaniem, Trybunał\norzeka w tej sprawie nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku\nw Trybunale.\nDz.U. 1997, nr 78, poz. 483, z późn. zm. (stan prawny na 14 kwietnia 2025 r.).","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-16.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/16.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"16.1","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16.1. (0-2)\nSformułuj różnice między procedurą uchwalenia ustawy, której dotyczą przytoczone\nprzepisy prawne, a zwykłą procedurą legislacyjną - przedstaw po dwie różnice\nw kompetencjach Senatu RP oraz Prezydenta RP.\nRóżnice w kompetencjach Senatu RP -\nRóżnice w kompetencjach Prezydenta RP -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 16.1. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Wiedza i rozumienie.\n(ZR) 5) Zdający wyjaśnia i analizuje\nfunkcjonowanie polskiego systemu\nprawnego.\n(ZP) 3) Zdający przedstawia\nfunkcjonowanie systemu politycznego\nRzeczypospolitej Polskiej.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje\nna temat życia […] politycznego, […]\nsamodzielnie wyciąga wnioski […].\n(ZR) XI. System prawa w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n3) Zdający porównuje ścieżkę legislacyjną\nwymaganą do […] tworzenia ustaw, ustawy\nbudżetowej […].\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n4) Zdający […] wymienia kompetencje […]\nSenatu Rzeczypospolitej Polskiej […].\n5) Zdający […] przedstawia kompetencje\nPrezydenta Rzeczypospolitej Polskiej […].\n(ZP) V. Prawo w Rzeczypospolitej Polskiej.\n2) Zdający […] przedstawia procedurę\nustawodawczą.\n3) Zdający […] interpretuje przepisy prawne.\nZasady oceniania\n2 pkt - poprawne sformułowanie czterech różnic.\n1 pkt - poprawne sformułowanie dwóch lub trzech różnic.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nPrzykładowa odpowiedź\nRóżnice w kompetencjach Senatu RP -\nTyp 1.: Przy ustawie budżetowej inicjatywę ustawodawczą ma tylko Rada Ministrów, a przy\nustawie zwykłej ma ją też m.in. Senat RP.\nTyp 2.: Przy ustawie budżetowej Senat RP poprawki może uchwalić w ciągu 20 dni, a przy\nustawie zwykłej - w ciągu 30 dni.\nTyp 3.: Przy ustawie budżetowej Senat RP nie ma możliwości odrzucenia ustawy, a przy\nustawie zwykłej ma taką możliwość.\nRóżnice w kompetencjach Prezydenta RP -\nTyp 1.: Przy ustawie budżetowej inicjatywę ustawodawczą ma tylko Rada Ministrów, a przy\nustawie zwykłej ma ją też m.in. Prezydent RP.\nTyp 2.: Przy ustawie budżetowej Prezydent RP ma 7 dni na podjęcie decyzji, a przy ustawie\nzwykłej - 21 dni.\nTyp 3.: Ustawy budżetowej Prezydent RP nie może zawetować, a ustawę zwykłą - może.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-16.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":19,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/16.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"16.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16.2. (0-1)\nRozstrzygnij, czy procedura opisana w art. 224 ust. 2 Konstytucji RP jest formą\nzastosowania zasady hierarchiczności źródeł prawa. Odpowiedź uzasadnij.\nRozstrzygnięcie -\nUzasadnienie -\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 16.2. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n5) Zdający wyjaśnia i analizuje\nfunkcjonowanie polskiego systemu\nprawnego.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje\nna temat życia […] politycznego, […]\nsamodzielnie wyciąga wnioski […].\n(ZR) X. Kontrola władzy.\n9) Zdający wykazuje znaczenie sądownictwa\nkonstytucyjnego dla państwa prawa […].\n(ZR) XI. System prawa w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n2) Zdający wyjaśnia zasady hierarchiczności,\nspójności i zupełności w systemie prawnym\n[…].\n(ZP) V. Prawo w Rzeczypospolitej Polskiej.\n2) Zdający przedstawia źródła prawa\nw Rzeczypospolitej Polskiej - wykazuje\nszczególne znaczenie Konstytucji\nRzeczypospolitej Polskiej; przedstawia\nprocedurę ustawodawczą.\n3) Zdający […] interpretuje przepisy prawne.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nRozstrzygnięcie - Tak.\nUzasadnienie - Art. 224.2. Konstytucji RP jest przykładem realizacji zasady hierarchiczności,\nponieważ pozwala Trybunałowi Konstytucyjnemu rozstrzygnąć zgodność aktu prawnego\nniższego rzędu (w tym przypadku - ustawy budżetowej) z aktem prawnym wyższego rzędu\n(w tym przypadku z Konstytucją RP).","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-16.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":19,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/17","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"17","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17.\nMateriał 1. Fragment orzeczenia sądu\nWyrokiem z dnia 4 grudnia 2012 r. Sąd Okręgowy w Koszalinie uznał oskarżoną E.M. za\nwinną popełnienia zarzucanego jej przestępstwa z tym ustaleniem, że działała [ona] w celu\nosiągnięcia korzyści majątkowej oraz że łączna kwota przywłaszczonych przez oskarżoną\npieniędzy to 442 438,68 zł, stanowiąca mienie znacznej wartości, a ponadto z ustaleniem dni\ni wysokości przywłaszczonych pieniędzy wpływającym na zmianę łącznie przywłaszczonej\nkwoty, tj. przestępstwa z art. 284 § 2 k.k. w związku z art. 294 § 1 k.k. i w związku z art. 12\nk.k. i za to na podstawie art. 294 § 1 k.k. skazał E.M. na karę 4 lat pozbawienia wolności […].\norzeczenia.szczecin.sa.gov.pl\nMateriał 2. Fragment aktu prawnego\nArt. 7. § 2. Zbrodnią jest czyn zabroniony zagrożony karą pozbawienia wolności na czas nie\nkrótszy od lat 3 albo karą surowszą.\nArt. 12. Dwa lub więcej zachowań, podjętych w krótkich odstępach czasu w wykonaniu\nz góry powziętego zamiaru, uważa się za jeden czyn zabroniony; jeżeli przedmiotem\nzamachu jest dobro osobiste, warunkiem uznania wielości zachowań za jeden czyn\nzabroniony jest tożsamość pokrzywdzonego.\nArt. 284. § 2. Kto przywłaszcza sobie powierzoną mu rzecz ruchomą, podlega karze\npozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.\nArt. 294. § 1. Kto dopuszcza się przestępstwa określonego w art. 278 § 1 lub 2, art. 284 § 1\nlub 2, art. 285 § 1, art. 286 § 1, art. 287 § 1, art. 288 § 1 lub 3, lub w art. 291 § 1, w stosunku\ndo mienia znacznej wartości, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.\nDz.U. 1997, nr 88, poz. 553, z późn. zm. (stan prawny na 14 kwietnia 2025 r.).","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-17.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":20,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/17.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"17.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17.1. (0-1)\nRozstrzygnij, czy przestępstwo, którego dotyczy orzeczenie sądu, było zbrodnią.\nOdpowiedź uzasadnij, odnosząc się do kwestii wymiaru kary (z obu materiałów).\nRozstrzygnięcie -\nUzasadnienie -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 17.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n5) Zdający wyjaśnia i analizuje\nfunkcjonowanie polskiego systemu\nprawnego.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\n[…] interpretacji innych źródeł […]\nz zakresu przedmiotu.\n(ZR) XI. System prawa w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n11) Zdający stosuje w analizie przypadku\npodstawowe instytucje prawa karnego\nw Rzeczypospolitej Polskiej ([…] występek\na zbrodnia […]).\n(ZP) V. Prawo w Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający […] interpretuje przepisy prawne.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nRozstrzygnięcie - Nie.\nUzasadnienie - Ponieważ za przestępstwo popełnione przez oskarżoną dolna granica kary\nwynosi rok, a zatem jest to czas krótszy od lat 3.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-17.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":20,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/17.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"17.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17.2. (0-1)\nOdnosząc się do obu materiałów, wyjaśnij związek między przepisami z art. 284 § 2\noraz z art. 294 § 1.\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 17.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n5) Zdający wyjaśnia i analizuje\nfunkcjonowanie polskiego systemu\nprawnego.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\n[…] interpretacji innych źródeł […]\nz zakresu przedmiotu.\n(ZR) XI. System prawa w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n12) Zdający przedstawia kary […] unormowane\nw […] Kodeksie karnym w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n(ZP) V. Prawo w Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający […] interpretuje przepisy prawne.\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego wyjaśnienia.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nZwiązek polega na wyższym wymiarze kary za to samo przestępstwo - fakt, że\nprzywłaszczona rzecz ruchoma jest znacznej wartości, ten wymiar podnosi.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-17.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":20,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/18","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"18","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18.\nSprawa przed ETPCz - Wiesław Rutkowski przeciwko Polsce\nWiesław Rutkowski był funkcjonariuszem Policji. 18 września 2002 r. został zatrzymany\nw związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa korupcji oraz działania\nw zorganizowanej grupie przestępczej. Akt oskarżenia trafił do sądu w grudniu 2002 r.\nPierwsza rozprawa odbyła się we wrześniu 2006 r. Stan przewlekłości został wywołany przez\nspór o właściwość sądu i konieczność prowadzenia postępowania od początku. Ostatecznie\nw lipcu 2010 r. Rutkowski został uniewinniony od stawianych mu zarzutów.\nWiesław Rutkowski wniósł skargę na przewlekłość postępowania do sądu krajowego, który\nuwzględnił ją tylko w odniesieniu do okresu od 17 września 2004 r. do 18 listopada 2005 r.\ni przyznał w czerwcu 2010 r. skarżącemu sumę 2 tysięcy złotych. To wyczerpało ówczesną\ndrogę krajową dochodzenia roszczenia.\n30 listopada 2010 r. Wiesław Rutkowski złożył we właściwym terminie skargę do\nEuropejskiego Trybunału Praw Człowieka. W wyroku ETPCz stwierdził, że doszło do\nnaruszenia przez Polskę art. 6 ust. 1 oraz art. 13 Konwencji i przyznał poszkodowanemu\n9200 euro pomniejszone o wskazane 2000 zł tytułem poniesionej szkody oraz 750 euro\ntytułem zwrotu kosztów.\nNa podstawie: trybunal.gov.pl","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-18.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/18.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"18.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18.1. (0-1)\nPodaj nazwę konwencji wskazanej w tekście - konwencji normującej także\nfunkcjonowanie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 18.1. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n6) Zdający charakteryzuje kwestię praw\nczłowieka i ich międzynarodowej\nochrony.\n(ZP) IV. Prawa człowieka i ich ochrona.\n3) Zdający uzasadnia znaczenie Konwencji\no ochronie praw człowieka i podstawowych\nwolności w kontekście Europejskiego\nTrybunału Praw Człowieka […].\nZasady oceniania\n1 pkt - podanie poprawnej nazwy.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nTyp 1.: Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności\nTyp 2.: Europejska Konwencja Praw Człowieka","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-18.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/18.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"18.2","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18.2. (0-2)\nNa przykładzie sprawy zaprezentowanej w tekście wyjaśnij, jakie trzy warunki musi\nspełniać skarga indywidualna, aby została dopuszczona do rozpatrzenia przez\nEuropejski Trybunał Praw Człowieka.\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 18.2. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n6) Zdający charakteryzuje kwestię praw\nczłowieka i ich międzynarodowej\nochrony.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje\nna temat życia społecznego, w tym\npolitycznego.\n(ZR) III. Rozumienie siebie oraz\nrozpoznawanie i rozwiązywanie\nproblemów.\n6) Zdający rozpoznaje przypadki\nłamania praw człowieka i łamania prawa\noraz wybiera odpowiednie mechanizmy\ndochodzenia tych praw.\n(ZR) XII. Prawa człowieka i ich ochrona\nmiędzynarodowa.\n3) Zdający wymienia katalog praw i wolności\nz Konwencji o ochronie praw człowieka\ni podstawowych wolności […].\n(ZP) IV. Prawa człowieka i ich ochrona.\n3) Zdający uzasadnia znaczenie Konwencji\no ochronie praw człowieka i podstawowych\nwolności w kontekście Europejskiego\nTrybunału Praw Człowieka; przedstawia\nwarunki, jakie muszą zaistnieć, aby rozpatrzył\non skargę obywatela; analizuje wybrany wyrok\ntego trybunału.\nZasady oceniania\n2 pkt - poprawne wyjaśnienie trzech warunków.\n1 pkt - poprawne wyjaśnienie dwóch warunków.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\n- Skarga musi dotyczyć naruszenia praw człowieka zawartych w Konwencji przez jej\npaństwo-stronę - w tym przypadku Polska naruszyła art. 6 ust. 1 i art. 13 tej umowy.\n- Skarga może zostać złożona po wyczerpaniu wszystkich środków odwoławczych\nprzewidzianych przez prawo krajowe - z tekstu wynika, że wyrok sądu krajowego z czerwca\n2010 r. wyczerpał tę drogę.\n- Od ostatniego wyroku w sprawie w postępowaniu krajowym nie mogło upłynąć więcej niż\n6 miesięcy - okres między czerwcem a listopadem 2010 r. mieści się w tym przedziale.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-18.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/19","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"19","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 19.\nFragment z art. 5 umowy międzynarodowej\nStrony zgadzają się, że zbrojna napaść na jedną lub więcej z nich w Europie lub Ameryce\nPółnocnej będzie uznana za napaść przeciwko nim wszystkim[,] i dlatego zgadzają się, że\njeżeli taka zbrojna napaść nastąpi, to każda z nich, w ramach wykonywania prawa do\nindywidualnej lub zbiorowej samoobrony, uznanego na mocy artykułu 51 Karty Narodów\nZjednoczonych, udzieli pomocy Stronie lub Stronom napadniętym, podejmując niezwłocznie,\nsamodzielnie, jak i w porozumieniu z innymi Stronami, działania, jakie uzna za konieczne,\nłącznie z użyciem siły zbrojnej, w celu przywrócenia i utrzymania bezpieczeństwa obszaru\npółnocnoatlantyckiego. […]\nDz.U. 2000, nr 87, poz. 970.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-19.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":22,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/19.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"19.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 19.1. (0-1)\nPodaj pełną polską nazwę organizacji międzynarodowej utworzonej na mocy umowy\nmiędzynarodowej, której fragment przytoczono.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 19.1. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n6) Zdający przedstawia podstawowe\nkwestie dotyczące stosunków\nmiędzynarodowych.\n(ZP) VII. Współczesne stosunki\nmiędzynarodowe.\n11) Zdający przedstawia genezę i cele\nOrganizacji Paktu Północnoatlantyckiego […].\n(SP) XII. Sprawy międzynarodowe.\n1) Zdający wymienia cele i przejawy działania\n[…] Organizacji Paktu Północnoatlantyckiego.\nZasady oceniania\n1 pkt - podanie poprawnej nazwy.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nOrganizacja Paktu Północnoatlantyckiego / Organizacja Traktatu Północnoatlantyckiego /\nSojusz Północnoatlantycki","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-19.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":22,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/19.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"19.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 19.2. (0-1)\nWyjaśnij kontekst zastosowania przytoczonego artykułu umowy międzynarodowej\nwobec Afganistanu w październiku 2001 roku.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 19.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n6) Zdający analizuje współczesny ład\nmiędzynarodowy i wyjaśnia rolę różnych\npodmiotów zaangażowanych w jego\nstabilność lub zmianę w jego\nfunkcjonowaniu.\n7) wykorzystuje swą wiedzę do\nrozumienia zjawisk społeczno-\n-politycznych, także w perspektywie\nglobalnej i ze wskazaniem na globalne\nwspółzależności.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\n[…] interpretacji innych źródeł […]\nz zakresu przedmiotu.\n(ZR) XIII. Ład międzynarodowy.\n11) Zdający przedstawia konflikty\nmiędzynarodowe i etniczne w XXI w. na\nobszarze Środkowego […] Wschodu; lokalizuje\nje i wyjaśnia ich przyczyny i konsekwencje.\n16) Zdający charakteryzuje strategie\nzwalczania terroryzmu, wskazując na ich słabe\ni mocne strony.\n22) Zdający wymienia najważniejsze operacje\npokojowe i militarne Organizacji Paktu\nPółnocnoatlantyckiego; wykazuje zmieniającą\nsię rolę tej organizacji od lat 90. XX w.\n(ZR) XV. Polska polityka zagraniczna.\n5) Zdający wyjaśnia cele, instrumenty i treści\nkierunku euroatlantyckiego polskiej polityki\nzagranicznej, w tym relacje ze Stanami\nZjednoczonymi Ameryki.\n6) Zdający przedstawia udział Rzeczypospolitej\nPolskiej w międzynarodowych misjach\npokojowych i operacjach militarnych […].\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego wyjaśnienia.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nPrzykładowa odpowiedź\nUSA są członkiem NATO, a powodem zastosowania zacytowanego art. 5. był zamach\nterrorystyczny na World Trade Center i Pentagon 11 września 2001 r. zorganizowany przez\nAl-Ka’idę, czyli organizację terrorystyczną, która współpracowała z talibami rządzącymi\nwówczas Afganistanem.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-19.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":22,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/20","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"20","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 20.\nTekst 1.\nAnalizując obecne działania Federacji Rosyjskiej na arenie międzynarodowej, można dojść\ndo wniosku, że wytyczne polityki zagranicznej przedstawione w rzekomym testamencie\nPiotra Wielkiego są nadal aktualne. Pierwsze symptomy powrotu do polityki imperialistycznej\npo rozpadzie ZSRR można było dostrzec w 2008 roku. […]\n1 marca 2014 roku Władimir Putin zwrócił się do Rady Federacji o wydanie zgody na\nużycie Sił Zbrojnych Federacji Rosyjskiej. Działania podjęte przez wojska rosyjskie [zostały\nprzedstawione jako mające] na celu ochronę życia i bezpieczeństwa zagrożonych osób.\nRosja próbowała uzasadnić podjęte działania militarne poprzez odwołanie się do\nwywołującej spory doktryny „odpowiedzialności za ochronę”.\nK. Rydel, Przyłączenie Krymu przez Rosję w świetle prawa międzynarodowego,\n„Historia@Teoria” 2018, nr 1(7), s. 226, 234.\nTekst 2.\n[P]rewencja pozostaje punktem centralnym koncepcji odpowiedzialności za ochronę.\nGdy zawiodą działania prewencyjne, a państwo nie jest w stanie lub nie chce przywrócić\nrównowagi sytuacji, społeczność międzynarodowa może przedsięwziąć środki interwencyjne.\nPrzymusowe środki mogą przybrać postać polityczną, ekonomiczną oraz prawną,\nMWOP-R0_100\na w ekstremalnych sytuacjach nawet formę akcji wojskowych. Porażka zarówno prewencji\nprzyczynowej, jak i tej bezpośredniej[,] mającej na celu powstrzymanie kryzysu\nhumanitarnego, nie zawsze musi oznaczać konieczność zastosowania sensu stricto\ninterwencji zbrojnej. Takie działania mogą przybrać formę między innymi embarga […].\nZ kolei w sferze ekonomicznej jakiekolwiek przedsięwzięcia pod hasłem bezpośredniej\ninterwencji mogą mieć postać sankcji finansowych, wycelowanych w zagraniczne aktywa\npaństw, przywódców, ruchów wyzwoleńczych lub organizacji terrorystycznych.\nP. Zajadło-Węglarz, Koncepcja odpowiedzialności za ochronę jako przejaw sprawiedliwości międzynarodowej,\n„Gdańskie Studia Prawnicze” 2016, s. 557.\nFragment mapy politycznej Europy i Azji","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-20.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":22,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/20.1","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"20.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 20.1. (0-1)\nUzupełnij tabelę dotyczącą stwierdzenia podkreślonego w tekście 1. - wpisz nazwę\npaństwa, którego integralność terytorialna została naruszona, oraz numer, którym to\npaństwo oznaczono na mapie.\nRok wydarzenia\nNazwa państwa\nNumer na mapie\n2008","answer":null,"answer_text":"Zadanie 20.1. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n6) Zdający analizuje współczesny ład\nmiędzynarodowy i wyjaśnia rolę różnych\npodmiotów zaangażowanych w jego\nstabilność lub zmianę w jego\nfunkcjonowaniu.\n(ZR) XIII. Ład międzynarodowy.\n7) Zdający wykazuje, że regionalne mocarstwa\nniezachodnie ([…] Federacja Rosyjska […])\ndziałają w kierunku wzmocnienia własnej\npozycji międzynarodowej […].\n8) Zdający […] wykazuje zróżnicowanie\nw reakcjach wspólnoty międzynarodowej\nwobec poszczególnych separatyzmów.\n10) Zdający przedstawia konflikty\nmiędzynarodowe i etniczne w azjatyckiej części\nobszaru poradzieckiego; lokalizuje je i wyjaśnia\nich przyczyny i konsekwencje.\nZasady oceniania\n1 pkt - podanie poprawnej nazwy i numeru na mapie.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nGruzja, 3","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-20.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":23,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/20.2","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"20.2","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 20.2. (0-2)\nW każdej ze wskazanych kwestii sformułuj argument uzasadniający tezę: Działania\nwymienione w 2. akapicie tekstu 1. były sprzeczne z koncepcją przedstawioną\nw tekście 2.\n• ze względu na cel -\n• ze względu na stronę interweniującą -\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 20.2. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n6) Zdający analizuje współczesny ład\nmiędzynarodowy i wyjaśnia rolę różnych\npodmiotów zaangażowanych w jego\nstabilność lub zmianę w jego\nfunkcjonowaniu.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje\nna temat życia […] politycznego,\nkrytycznie je analizuje, samodzielnie\nwyciąga wnioski […].\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] tekstów\nz zakresu nauk społecznych.\n(ZR) XIII. Ład międzynarodowy.\n7) Zdający wykazuje, że regionalne mocarstwa\nniezachodnie ([…] Federacja Rosyjska […])\ndziałają w kierunku wzmocnienia własnej\npozycji międzynarodowej […].\n9) Zdający przedstawia konflikty\nmiędzynarodowe i etniczne w nieunijnej części\nEuropy; lokalizuje je, wyjaśnia ich przyczyny\ni konsekwencje.\n14) Zdający wyjaśnia pojęcia pomocy\nhumanitarnej, współpracy rozwojowej,\ninterwencji humanitarnej oraz misji pokojowej;\npodaje ich przykłady z różnych części świata,\noceniając ich skuteczność i aspekty moralne.\nZasady oceniania\n2 pkt - sformułowanie dwóch poprawnych argumentów.\n1 pkt - sformułowanie poprawnego argumentu.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\n ze względu na cel -\nTyp 1.: Zasada odpowiedzialności za ochronę dotyczy sytuacji, w której państwo nie chce lub\nnie może przywrócić równowagi sytuacji, a Ukraina kontrolowała sytuację na Krymie.\nTyp 2.: Interwencja jest możliwa w przypadku kryzysu humanitarnego, a na Krymie do niego\nnie doszło.\n ze względu na stronę interweniującą -\nŚrodki interwencyjne podejmuje społeczność międzynarodowa, a interwencja Rosji została\npodjęta bez zgody RB ONZ.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-20.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":23,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/21","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"21","points":5,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 21. (0-5)\nMateriał 1. Opis sprawy - na podstawie uzasadnienia z pozwu o zapłatę\n14 IX 2022 r. Emil Emilewski (zam. al. 3 maja 100, 30-062 Kraków) zlecił Markowi\nMarkowskiemu (zam. ul. Krakowska 500, 33-100 Tarnów) wykonanie mebli na wymiar\ni zamontowanie ich w swoim domku letniskowym w górach. Marek Markowski (prowadzący\njednoosobową działalność gospodarczą pod firmą: MarMarMeb Marek Markowski\nNIP: 123-456-78-19, adres: ul. Krakowska 500, 33-100 Tarnów) po wykonaniu i montażu\nmebli w domku letniskowym Emila Emilewskiego wystawił 23 X 2022 r. fakturę VAT (numer\n55/2022) na kwotę 45 000 zł brutto określającą 7-dniowy termin płatności. Zleceniodawca nie\nzgłaszał uwag co do jakości wykonanych prac (podpisał protokół odbiorczy prac bez\nzastrzeżeń) i potwierdził podpisem odbiór faktury. Emil Emilewski nie zapłacił faktury\nw terminie i unikał kontaktu z wykonawcą. W związku z tym Marek Markowski pismem\nz 14 XI 2022 r. wezwał Emila Emilewskiego do zapłaty żądanej kwoty w terminie 7 dni. Do\ndnia wniesienia pozwu o zapłatę Emil Emilewski nie zapłacił kwoty wynagrodzenia za\nwykonanie i montaż mebli.\nMateriał 2. Fragment uzasadnienia z pozwu o zapłatę w sprawie opisanej w materiale 1.\nDochodzona wierzytelność jest bezsporna, gdyż wynika ona wprost z umowy zawartej\nw miejscu zamieszkania usługobiorcy, a Emil Emilewski potwierdził odbiór wykonanych prac\nbez zastrzeżeń. Z uwagi na fakt, iż podpisana przez Emila Emilewskiego faktura stanowi\nw świetle art. 485 §1 pkt 2 KPC rachunek zaakceptowany przez dłużnika, zasadne jest\npostępowanie nakazowe. Od należności wynikającej z faktury VAT numer 55/2022\ndomagam się również odsetek ustawowych, liczonych od dnia 31 X 2022 r., tj. od dnia\nnastępnego po dniu wymagalności płatności faktury.\nDowody:\n- umowa z 14 IX 2022 r.;\n- faktura VAT nr 55/2022 z 23 X 2022 r. wraz z potwierdzeniem odbioru;\n- wezwanie do zapłaty z 14 XI 2022 r. wraz z potwierdzeniem odbioru.\nMateriał 3. Przepisy prawne z kodeksu obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej\nArt. 17. Do właściwości sądów okręgowych należą sprawy: […]\n4) o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu sporu przewyższa sto tysięcy złotych […].\nArt. 27. § 1. Powództwo wytacza się przed sąd pierwszej instancji, w którego okręgu\npozwany ma miejsce zamieszkania.\nDz.U. 1964, nr 43, poz. 296, z późn. zm. (stan prawny na 14 kwietnia 2025 r.).\nMateriał 4. Właściwość sądów powszechnych dla adresów podanych w materiale 1.\nSąd Rejonowy dla Krakowa-Krowodrzy, ul. Przy Rondzie 7, 31-547 Kraków.\nSąd Okręgowy w Krakowie ul. Przy Rondzie 7, 31-547 Kraków.\nSąd Rejonowy w Tarnowie, ul. Dąbrowskiego 27, 33-100 Tarnów.\nSąd Okręgowy w Tarnowie, ul. Dąbrowskiego 27, 33-100 Tarnów.\nJako Marek Markowski napisz fragment pozwu o zapłatę poprzedzający uzasadnienie,\nktórego dotyczą materiał 1. i 2. Pamiętaj o formalnym charakterze pisma - nie\nzapomnij określić nazwy, miejsca i daty pisma, nazw i danych stron, nazwy sądu i jego\nwydziału, wartości przedmiotu sporu oraz sformułuj żądanie.\nMWOP-R0_100\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 21. (0-5)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n5) Zdający wyjaśnia i analizuje\nfunkcjonowanie polskiego systemu\nprawnego.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów […]\noraz interpretacji innych źródeł […].\nIII. Rozumienie siebie oraz\nrozpoznawanie i rozwiązywanie\nproblemów.\n(ZR) 6) Zdający rozpoznaje przypadki\n[…] łamania prawa oraz wybiera\nodpowiednie mechanizmy dochodzenia\ntych praw.\n(ZP) 6) Zdający rozpoznaje różne\naspekty, także prawne, problemów\nżycia codziennego i podaje możliwe\nsposoby ich rozwiązania.\n(ZR) IV. Komunikowanie\ni współdziałanie.\n5) Zdający korzysta z procedur\ni możliwości, jakie stwarzają\nobywatelom instytucje życia\npublicznego, w tym instytucje prawne -\nsporządza pisma do organów władz.\n(ZR) XI. System prawa w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n9) Zdający przedstawia podstawowe zasady\npostępowania cywilnego; pisze pozew\nw sprawie cywilnej.\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n9) Zdający przedstawia strukturę sądownictwa\npowszechnego […] w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n(ZP) V. Prawo w Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający […] wskazuje, w jakim kodeksie\nobowiązującym w Rzeczypospolitej Polskiej\nmożna znaleźć przepisy dotyczące konkretnej\nsprawy; interpretuje przepisy prawne.\n4) Zdający wyjaśnia podstawowe instytucje\nprawne […] prawa zobowiązaniowego\nw Rzeczypospolitej Polskiej […].\n7) Zdający przedstawia przebieg postępowania\ncywilnego w Rzeczypospolitej Polskiej oraz\nuczestniczące w nim strony; analizuje kazus\nz zakresu prawa cywilnego […], w tym pozew\nw takiej sprawie.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nZasady oceniania\n5 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni dwiema kategoriami elementów składowych\noraz o właściwej konstrukcji.\n4 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni dwiema kategoriami elementów składowych\nALBO rozwiązanie ze zrealizowaną jedną kategorią elementów składowych w pełni\ni z jedną - częściowo oraz o właściwej konstrukcji.\n3 pkt - rozwiązanie ze zrealizowaną jedną kategorią elementów składowych w pełni\ni z jedną - częściowo.\n2 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi częściowo dwiema kategoriami elementów\nskładowych ALBO rozwiązanie ze zrealizowaną w pełni jedną kategorią elementów\nskładowych.\n1 pkt - rozwiązanie ze zrealizowaną częściowo jedną kategorią elementów składowych.\n0 pkt - rozwiązanie bez zrealizowanej kategorii elementów składowych ALBO brak\nrozwiązania.\nKategorie elementów składowych:\n1) Właściwe oznaczenie danych i nazw stron, nazwy sądu i wydziału sądu.\n2) Właściwie sformułowanie nazwy pisma, wartości przedmiotu sporu oraz żądania.\nUwaga: Za właściwą konstrukcję uznaje się właściwe rozplanowanie pisma wraz z datą oraz\nwłaściwą leksyką prawną.\nPrzykładowa odpowiedź\nKraków, 11 grudnia 2022\nSąd Rejonowy dla Krakowa-Krowodrzy\nWydział Cywilny\nul. Przy Rondzie 7, 31-547 Kraków\nPowód:\nMarek Markowski\nul. Krakowska 500, 33-100 Tarnów\nprowadzący jednoosobową działalność gospodarczą\npod firmą: MarMarMeb Marek Markowski\nul. Krakowska 500, 33-100 Tarnów\nNIP: 123-456-78-19\nPozwany:\nEmil Emilewski\nal. 3 maja 100, 30-062 Kraków\nWartość przedmiotu sporu: 45000 zł (czterdzieści pięć tysięcy złotych)\nPOZEW O ZAPŁATĘ\nw postępowaniu nakazowym\nW imieniu własnym wnoszę o:\n1. zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 45000 zł wraz z ustawowymi\nodsetkami od 31 X 2022 r. do dnia zapłaty z tytułu wykonania umowy z dnia 14 IX 2022 r.,\n2. rozpoznanie sprawy w postępowaniu nakazowym, a w przypadku nieuwzględnienia tego\nwniosku - o przeprowadzenie rozprawy w nieobecności powoda,\n3. zasądzenie kosztów postępowania od pozwanego na rzecz powoda według norm\nprzepisanych.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-21.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":24,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/22","paper_id":"wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"22","points":7,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 22. (0-7)\nTekst. O potencjalnym członkostwie Ukrainy w UE\nW przyszłym tygodniu Komisja Europejska ma przedstawić ustną ocenę zaawansowania\nUkrainy w spełnianiu tzw. siedmiu rekomendacji wynikających ze statusu kandydata do UE.\nDotyczą one m.in. walki z korupcją i oligarchią, harmonizowania przepisów dotyczących\nmediów, zmian w prawie pozwalających na osiągnięcie przez Sąd Konstytucyjny pełnej\nniezależności i skuteczną ochronę mniejszości narodowych. Od ich wypełnienia zależy to,\nczy i kiedy rozpoczną się negocjacje akcesyjne.\nNawet jeśli ocena KE będzie pozytywna, ostateczna decyzja będzie należeć do\nprzywódców, którzy spotykają się na szczycie w Brukseli w czerwcu. Każde z posiedzeń\nRady Europejskiej ma swoją dynamikę, więc trudno przesądzić, co postanowią szefowie\nrządów lub państw. W lutym podczas historycznego szczytu UE - Ukraina nie było zgody co\ndo tego, aby rozpocząć negocjacje. Przeciwna temu była m.in. Holandia.\nNa podstawie: J. Pawlicki, Kiedy Ukraina wejdzie do Unii Europejskiej? […], newsweek.pl\nInfografiki. O działaniach UE na Bałkanach Zachodnich\nMWOP-R0_100\nwww.consilium.europa.eu\nScharakteryzuj terytorialny rozwój Wspólnot Europejskich i Unii Europejskiej. Rozważ\nkwestię dalszego rozszerzenia tej organizacji - sformułuj argumenty i kontrargumenty\nzwiązane ze skutkami możliwego przyjęcia do Unii Europejskiej kolejnych państw\neuropejskich.\nMWOP-R0_100\nMWOP-R0_100\nMWOP-R0_100\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)\nWIEDZA\nO SPOŁECZEŃSTWIE\nPoziom rozszerzony\nFormuła 2023\nWIEDZA\nO SPOŁECZEŃSTWIE\nPoziom rozszerzony\nFormuła 2023\nWIEDZA\nO SPOŁECZEŃSTWIE\nPoziom rozszerzony\nFormuła 2023","answer":null,"answer_text":"Zadanie 22. (0-7)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n7) Zdający analizuje współczesny ład\nmiędzynarodowy i wyjaśnia rolę różnych\npodmiotów zaangażowanych w jego\nstabilność lub zmianę w jego\nfunkcjonowaniu.\n8) Zdający wykorzystuje swą wiedzę do\nrozumienia zjawisk społeczno-\n-politycznych, także w perspektywie\nglobalnej i ze wskazaniem na globalne\nwspółzależności.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n3) Zdający potrafi przedstawiać\ni uzasadniać poglądy odmienne od\nwłasnych.\n4) Zdający wykorzystuje informacje do\ntworzenia własnej złożonej wypowiedzi\noraz rozważania różnych rozwiązań\nw obszarze społeczno-politycznym.\n(ZR) III. Rozumienie siebie oraz\nrozpoznawanie i rozwiązywanie\nproblemów.\n3) Zdający analizuje i wyjaśnia złożone\nproblemy społeczne, polityczne\ni wyzwania globalne oraz szuka ich\nrozwiązań […].\n7) Zdający formułuje hipotezy dotyczące\nważnych problemów społecznych.\n(ZR) IV. Komunikowanie\ni współdziałanie.\n1) Zdający dyskutuje i bierze udział\nw debatach […].\n2) Zdający tworzy strategię\nargumentowania […].\n(ZR) III. Struktura społeczna i problemy\nspołeczne.\n9) Zdający charakteryzuje specyfikę procesów\nmigracyjnych do Europy i wewnątrz Europy.\n(ZR) XIV. Integracja europejska.\n2) Zdający przedstawia etapy powojennej\nintegracji europejskiej […].\n3) Zdający przedstawia integrację w ramach\nUnii Europejskiej […].\n8) Zdający charakteryzuje działalność Unii\nEuropejskiej w sferze polityki zagranicznej […];\nrozważa kwestię globalnej roli Unii\nEuropejskiej.\n12) Zdający formułuje argumenty na temat\nprzyszłości Unii Europejskiej w zakresie jej\nstruktury i zadań oraz jej składu\nczłonkowskiego.\n(ZP) VII. Współczesne stosunki\nmiędzynarodowe.\n8) Zdający wymienia państwa członkowskie\nUnii Europejskiej; przedstawia podstawowe\nobszary i zasady działania Unii Europejskiej.\n10) Zdający […] rozważa kwestię korzyści\ni kosztów członkostwa Rzeczypospolitej\nPolskiej w Unii Europejskiej.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nZasady oceniania\n7 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni trzema aspektami tematu oraz o właściwej\nformie, strukturze i logice wywodu.\n6 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi dwoma aspektami tematu w pełni i z jednym -\nczęściowo oraz o właściwej formie, strukturze i logice wywodu ALBO rozwiązanie ze\nzrealizowanymi w pełni trzema aspektami tematu.\n5 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi dwoma aspektami tematu w pełni i z jednym -\nczęściowo ALBO rozwiązanie ze zrealizowanym jednym aspektem w pełni\ni z dwoma - częściowo oraz o właściwej formie, strukturze i logice wywodu.\n4 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni dwoma aspektami tematu ALBO rozwiązanie\nze zrealizowanymi częściowo trzema aspektami tematu oraz o właściwej strukturze\ni logice wywodu, ALBO rozwiązanie ze zrealizowanym jednym aspektem tematu\nw pełni i z dwoma - częściowo.\n3 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi częściowo trzema aspektami tematu ALBO\nrozwiązanie ze zrealizowanym jednym aspektem tematu w pełni i z jednym -\nczęściowo.\n2 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi częściowo dwoma aspektami tematu ALBO\nrozwiązanie ze zrealizowanym w pełni jednym aspektem tematu.\n1 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanym częściowo jednym aspektem tematu.\n0 pkt - rozwiązanie bez zrealizowanego aspektu tematu ALBO brak rozwiązania.\nAspekty tematu:\n1) Przedstawienie rozwoju terytorialnego Wspólnot Europejskich i Unii Europejskiej.\n2) Sformułowanie argumentów za dalszym rozszerzeniem Unii Europejskiej.\n3) Sformułowanie argumentów przeciw dalszemu rozszerzeniu Unii Europejskiej.\nPrzykładowa odpowiedź\nIntegracja europejska sięga swoimi korzeniami deklaracji Schumana z 1950 r. Początkowo\ndotyczyła ona tylko państw Europy Zachodniej, jednakże po upadku żelaznej kurtyny wnioski\no akcesję zaczęły składać także dawne państwa postkomunistyczne, w tym republiki\nporadzieckie. Choć tzw. Brexit, czyli wyjście Wielkiej Brytanii po referendum w 2016 r.,\nwywołał liczne dyskusje i wątpliwości wokół przyszłości UE, temat rozszerzenia wrócił\nmocniej w związku z agresją Rosji na Ukrainę w 2022 r.\nPierwszą ze wspólnot europejskich, Europejską Wspólnotę Węgla i Stali, utworzyło w 1951\nr. sześć państw: Belgia, Niderlandy, Luksemburg, Francja, Włochy i RFN. Te same państwa\npowołały sześć lat później Europejską Wspólnotę Gospodarczą i Europejską Wspólnotę\nEnergii Atomowej. Pierwsze rozszerzenie Wspólnot Europejskich odbyło się w 1973 r.\ni dotyczyło Wielkiej Brytanii, Irlandii i Danii. W latach 80. XX wieku przystąpiły do nich: Grecja\n(1981 r.) oraz Hiszpania i Portugalia (1986 r.). Po upadku żelaznej kurtyny i powstaniu UE\npierwsze rozszerzenie (w 1995 r.) objęło Austrię, Szwecję i Finlandię. Prawdziwym\nwyzwaniem okazało się jednak największe rozszerzenie UE, m.in. o dawne państwa\nkomunistyczne w 2004 r., kiedy do tej struktury przystąpiły Estonia, Łotwa, Litwa, Polska,\nCzechy, Słowacja, Węgry, Słowenia, Malta oraz Cypr. Swoistym dopełnieniem tego procesu\nbyło przyjęcie do UE Rumunii i Bułgarii w 2007 r. oraz Chorwacji w 2013 r. Po opuszczeniu\nUE przez Wielką Brytanię w 2020 r. organizacja ta liczy 27 państw.\nObecnie kandydatami do członkostwa w Unii Europejskiej są: Serbia, Czarnogóra, Albania,\nMacedonia Północna, Bośnia i Hercegowina, Ukraina, Mołdawia oraz Turcja (choć rozmowy\nw tej sprawie zostały zamrożone). Dodatkowo członkostwo rozważają Gruzja i Kosowo.\nW przypadku pierwszych czterech wymienionych państw rozpoczęły się już negocjacje\nakcesyjne. Głównym argumentem przemawiającym za dalszym rozszerzeniem jest duża\ndeterminacja i - co za tym idzie - wola państw do reform, zbliżających je do Unii\nEuropejskiej. Szczególnie widoczne jest to w przypadku Ukrainy, w której brak podpisania\numowy stowarzyszeniowej stał się powodem rozruchów i obalenia prezydenta Janukowycza\nna przełomie 2013 i 2014 r. Członkostwo w UE mogłoby przyczynić się również do\nstabilizacji politycznej obszaru Bałkanów i Europy Wschodniej, wciąż targanych licznymi\nkonfliktami. Wymagane przez UE zmiany dotyczące choćby praworządności, walki\nz korupcją czy wymiaru sprawiedliwości mogą pozytywnie wpłynąć na funkcjonowanie tych\npaństw. Ponadto w przypadku państw bałkańskich członkostwo w Unii wymaga również\nuregulowania kwestii odpowiedzialności za zbrodnie wojenne z lat 90. XX wieku czy choćby\npowolnego postępu w relacjach Serbii z Kosowem. Trzeba też pamiętać, że nowe państwa\npowiększą unijny rynek, ponieważ dostarczą mu siły roboczej, a także tworzą szanse na\nnowe inwestycje, których na obszarze Bałkan Zachodnich już jest dużo.\nPrzeciw dalszemu rozszerzaniu UE przemawiają przede wszystkim koszty: państwa\nubiegające się o członkostwo są nierzadko dużo biedniejsze niż członkowie, a w przypadku\nUkrainy - dodatkowo zniszczone przez wojnę. To wymagałoby dużych nakładów z funduszy\nunijnych, co obciążyłoby znacząco budżet i przez to nie spotkałoby się z aprobatą wielu\npaństw, szczególnie tych bogatszych, będących płatnikami netto. Otwarcie unijnego rynku\npracy dla obywateli państw Europy Wschodniej czy Bałkanów może prowadzić do dużego\nnapływu pracowników, co z kolei może spowodować konflikty społeczne na Zachodzie oraz\nwzrost nastrojów antyimigranckich. Dodatkowo Unia zostałaby zaangażowana w lokalne\nkonflikty (np. Donbas, Naddniestrze, Republika Serbska w Bośni), co stanowiłoby duże\nwyzwanie dla wciąż niedoskonałej polityki bezpieczeństwa i obrony.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nPodsumowując, akcesja nowych państw do Unii Europejskiej jest szansą na stabilizację\ncałego kontynentu, zarówno polityczną, jak i gospodarczą. Jednak wprowadzanie unijnych\nstandardów będzie wyzwaniem dla samej Unii i będzie wymagało od jej członków środków\nw - znaczenie większej niż dotychczas - skali. Z tego punktu widzenia należy ocenić, że\ndalsze rozszerzenie nie zależy tylko od gotowości kandydatów, ale również od samej UE.","solution":null,"image":"img/wos-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-22.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":26,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"}]}