{"paper":{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","variant":null,"exam_pdf":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2.pdf","key_pdf":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi-2/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-odpowiedzi-2.pdf","question_count":63,"source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},"questions":[{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"1","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.\nTekst. Jeden z typów komunikacji\n[Do tego typu komunikacji możemy zaliczyć następujące] elementy naszego zachowania[:]\n1. Gestykulacja - są to wszelkiego rodzaju ruchy rąk, dłoni oraz palców nóg, a także ruch\ngłową i korpusem ciała.\n2. Mimika - są to wszelkie środki wyrazu, jakimi dysponuje ludzka twarz.\n3. Pozycja ciała - jest to grupa naszych zachowań, które wskazują na stopień napięcia bądź\nrozluźnienia oraz „zamknięcia”, bądź „otwartości” w trakcie przebiegu interakcji.\n4. Dystans fizyczny - jest to odległość, jaką przyjmują rozmówcy w trakcie trwania rozmowy\n[…].\n5. Kontakt wzrokowy - są to wszelkie wymiany spojrzeń. Zachowania te są badane pod\nkątem długości trwania spojrzenia, częstotliwości, ale także interpretuje się znaczący brak\nspojrzeń.\nG. Osika, Komunikacja […], „Zeszyty Naukowe Politechniki Śląskiej” 2008,\nSeria: „Organizacja i Zarządzanie”, z. 43, s. 157-158.\nPlakat. Jedna z kampanii społecznych\nopsgluszyca.pl","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/1.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"1.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.1. (0-1)\nWyjaśnij, w jaki sposób uwidocznienie na plakacie wybranego z zachowań, których\ndotyczy tekst, sprawia, że przekaz tego plakatu zostaje wzmocniony.\n1.1.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.1. (0-1)\nWymagania określone w podstawie programowej1\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Wiedza i rozumienie.\n(ZR) 2) Zdający analizuje różnorodne\npostawy i zachowania społeczno-polityczne\noraz działania w ramach społeczeństwa\nobywatelskiego.\n(ZP) 7) Zdający wykorzystuje swą wiedzę\ndo interpretacji […] życia społecznego […].\nII. Wykorzystanie i tworzenie informacji.\n(ZR) 1) Zdający […] wykorzystuje\ninformacje na temat życia społeczno-\n-kulturowego […], krytycznie je analizuje,\nsamodzielnie wyciąga wnioski […].\n(ZP) 2) Zdający wykazuje się umiejętnością\n[…] interpretacji innych źródeł […].\n(ZR) I. Człowiek w społeczeństwie.\n3) Zdający […] wykazuje znaczenie\nkomunikacji niewerbalnej\nw porozumiewaniu się.\n(ZR) III. Struktura społeczna i problemy\nspołeczne.\n7) Zdający charakteryzuje wybrany problem\nżycia społecznego w Rzeczypospolitej\nPolskiej […].\n(SP) V. Nieletni wobec prawa.\n1) Zdający rozpoznaje zachowania\nzwiązane z przemocą fizyczną i psychiczną,\nw tym werbalną, wobec siebie i innych […].\n(SP) X. Środki masowego przekazu.\n3) Zdający wskazuje cele kampanii\nspołecznych; analizuje materiały z wybranej\nkampanii tego rodzaju.\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego wyjaśnienia.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\nTyp 1.: Wzmacnia przekaz gest ręki, który może kojarzyć się z chęcią zatrzymania zjawiska\nprzemocy, tym bardziej że gest ten jest w lewym dolnym rogu plakatu.\nTyp 2.: Wzmacnia przekaz grymas na twarzy, który może kojarzyć się z obawą, ze strachem\nczy z napięciem, związanymi ze zjawiskiem przemocy.\nTyp 3.: Wzmacniają przekaz zmrużone oczy, które mogą kojarzyć się z obawą czy ze\nstrachem, związanymi ze zjawiskiem przemocy.\n1 Załącznik nr 3 do rozporządzenia Ministra Edukacji z dnia 28 czerwca 2024 r. zmieniającego rozporządzenie\nw sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego dla liceum ogólnokształcącego, technikum oraz\nbranżowej szkoły II stopnia (Dz.U. 2024, poz. 1019).\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-1.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/1.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"1.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.2. (0-1)\nPodaj nazwę typu komunikacji, którego dotyczy tekst.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n2) Zdający analizuje różnorodne postawy\ni zachowania […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów […]\npopularnonaukowych […].\n(ZR) I. Człowiek w społeczeństwie.\n3) Zdający […] wykazuje znaczenie\nkomunikacji niewerbalnej\nw porozumiewaniu się.\nZasady oceniania\n1 pkt - podanie poprawnej nazwy.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\nTyp 1.: komunikacja niewerbalna\nTyp 2.: mowa ciała","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-1.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"2","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.\nO funkcjonowaniu wzorców społecznych u schyłku XX w.\nObecnie coraz częściej konieczność podjęcia się opieki nad starymi rodzicami, do niedawna\njeszcze prowadzącymi oddzielne gospodarstwo domowe, pojawia się nagle. […]\nUpowszechniające się […] formy zabezpieczania starych rodziców poprzez pozarodzinną\nopiekę instytucjonalną nie rozwiązują wewnętrznych konfliktów kobiet, czego wyrazem jest\nm.in. gloryfikacja postaw córek, które [-] pomimo ponadprzeciętnych sukcesów\nzawodowych, np. artystycznych [-] zdecydowały się na ograniczenie własnych aspiracji, by\nosobiście zająć się zniedołężniałym rodzicem. Umieszczenie starej matki czy ojca\nw zakładzie, [chociaż] nie spotyka się z przejawami społecznej dezaprobaty, w większości\nprzypadków rodzi moralny niepokój i poczucie winy, ponieważ w rzeczywistości oznacza\nniewywiązanie się z podstawowych obowiązków […] córki według wzorów\nzinternalizowanych w okresie dzieciństwa i wczesnej młodości.\nM. Chodkowska, Podstawowe dylematy […] w społeczeństwach uprzemysłowionych a konflikty […]\nkobiet polskich, „Roczniki Nauk Społecznych” 1994-1995, t. XXII-XXIII, z. 1, s. 334.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/2.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"2.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.1. (0-1)\nUzasadnij, że tekst dotyczy problemu konfliktu ról społecznych.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n1) Zdający wyjaśnia prawidłowości życia\nspołeczno-kulturowego oraz procesy\nspołeczne […].\n2) Zdający analizuje różnorodne postawy\ni zachowania […].\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] tekstów\nz zakresu nauk społecznych.\n(ZP) III. Rozumienie siebie oraz\nrozpoznawanie i rozwiązywanie problemów.\n6) Zdający rozpoznaje różne aspekty […]\nproblemów życia codziennego […].\n(ZR) III. Struktura społeczna i problemy\nspołeczne.\n9) Zdający charakteryzuje wybrany problem\nżycia społecznego w Rzeczypospolitej\nPolskiej […].\n(ZP) I. Człowiek i społeczeństwo.\n3) Zdający charakteryzuje role społeczne\nczłowieka w związku z jego\nprzynależnością do różnych grup\nspołecznych […].\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nKonflikt ról społecznych to sytuacja, w której niemożliwe dla jednostki staje się pogodzenie\nze sobą obowiązków i oczekiwań wynikających z odgrywania kilku ról społecznych.\nW sytuacji przedstawionej w tekście mamy do czynienia z trudną do pogodzenia rolą córki\n(i wynikającymi z niej obowiązkami wobec starzejących się rodziców) oraz ze\nzobowiązaniami czy z aspiracjami osoby aktywnej zawodowo.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-2.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/2.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"2.2","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.2. (0-1)\nDokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych.\nProces internalizacji, wspomniany w tekście, polega na\nA. narzucaniu otoczeniu swoich postaw.\nB. przyjmowaniu za własne cudzych postaw.\nC. odrzucaniu wzorów postaw własnej grupy społecznej.\nD. wytwarzaniu wzorów postaw w celu uzyskania nagrody.\n1.2.\n0-1\n2.1.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 2.2. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n1) Zdający wyjaśnia i analizuje\nprawidłowości życia społecznego […].\n(ZR) I. Człowiek w społeczeństwie.\n2) Zdający wyjaśnia, czym jest postawa\noraz przedstawia uwarunkowania procesu\nkształtowania i zmiany postaw.\n(ZP) I. Człowiek i społeczeństwo.\n5) Zdający wyjaśnia charakter procesu\nsocjalizacji; podaje przykłady wpływu\nspołecznego w różnych dziedzinach życia;\nanalizuje przypadki […] konformizmu […].\nZasady oceniania\n1 pkt - wybranie poprawnego dokończenia zdania.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nB","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-2.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/3","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"3","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3.\nO zjawiskach społecznych\n[P]ozycja matematyki we wszystkich egzaminach wstępnych do większości grandes écoles\n[najlepsze uczelnie] jest bardzo wysoka. […] Wymagając od przyszłych dyrektorów\ni administratorów, by byli przede wszystkim znakomici z matematyki, blokuje się dostęp do\nkariery całej warstwie populacji szkolnej.\nW gruncie rzeczy jednak sposób selekcji jest dobrany tak, że premiuje kulturę ogólną,\nogładę, których nie można się nauczyć do końca: trzeba je wynieść ze środowiska\nrodzinnego i towarzyskiego. Grandes écoles - świadomie lub nie - przywiązują wielką wagę\ndo sposobu bycia, który symbolizuje przynależność do elity. […]\n„Dostają się na Politechnikę nie ci, którzy są najlepsi z matematyki: na szczeblu takiego\negzaminu to nic nadzwyczajnego. Trzeba dodatkowo być dobrym z francuskiego. […] Co to\nznaczy być dobrym z francuskiego? Znać język, władać nim dobrze i ładnie? Tego się można\nnauczyć głównie w rodzinie. Jeśli rodzice mówią bardzo dobrze, jeśli podsuwają\nodpowiednie książki, a nie dopuszczają, by tracić czas na inne ”.\nM. Ostrowski, Francuski sen, Warszawa 2019, s. 128.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/3.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"3.1","points":1,"ptype":"true_false","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3.1. (0-1)\nOceń prawdziwość podanych stwierdzeń. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe,\nalbo F - jeśli jest fałszywe.\nOgłada, o której mowa w tekście, jest nabywana przez jednostkę w procesie\nsocjalizacji.\nP\nF\nSystem rekrutacji na uczelnie, o którym mowa w tekście, sprzyja inkluzji\nspołecznej.\nP\nF","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n1) Zdający wyjaśnia prawidłowości życia\nspołeczno-kulturowego oraz procesy\nspołeczne […] we współczesnym świecie.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów\npublicystycznych […].\n(ZR) III. Struktura społeczna i problemy\nspołeczne.\n1) Zdający podaje przykłady i wyjaśnia\nuwarunkowania pionowej i poziomej\nruchliwości społecznej.\n(ZP) I. Człowiek i społeczeństwo.\n5) Zdający wyjaśnia charakter procesu\nsocjalizacji […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nPF\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-3.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/3.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"3.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3.2. (0-1)\nUzasadnij, że tekst dotyczy podanych funkcji rodziny.\n1. Funkcja kulturalna\nUzasadnienie -\n2. Funkcja stratyfikacyjna\nUzasadnienie -\n3.2.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n1) Zdający wyjaśnia i analizuje\nprawidłowości życia społecznego […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów\npublicystycznych […].\n(ZR) III. Struktura społeczna i problemy\nspołeczne.\n1) Zdający podaje przykłady i wyjaśnia\nuwarunkowania pionowej i poziomej\nruchliwości społecznej.\n(ZP) I. Człowiek i społeczeństwo.\n2) Zdający […] wyjaśnia problemy związane\nz realizacją różnych funkcji rodziny […].\n(SP) II. Rodzina.\n2) Zdający analizuje wpływ, jaki rodzina\nwywiera na dzieci […].\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie dwóch poprawnych uzasadnień.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nFunkcja kulturalna - Podsuwanie odpowiednich książek, bogate słownictwo używane\nw domu / ogłada wyniesiona z domu.\nFunkcja stratyfikacyjna - Sukcesy edukacyjne są zależne od statusu społecznego rodziców.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-3.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/4","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"4","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.\nLogotypy organizacji pracowniczych\nwww.opzz.org.pl, www.solidarnosc.org.pl, fzz.org.pl\nPrzepis prawny z ustawy obowiązującej w Rzeczypospolitej Polskiej\nArt. 1.1. Tworzy się Radę Dialogu Społecznego […] jako forum trójstronnej współpracy strony\nreprezentującej osoby wykonujące pracę zarobkową […], zwanej dalej „stroną pracowników”,\nstrony pracodawców […] oraz strony rządowej, zwanych dalej „stronami Rady”.\nDz.U. 2015, poz. 1240, z późn. zm. (stan prawny na 20 lutego 2026 r.).","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/4.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"4.1","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.1. (0-2)\nUzupełnij tabelę dotyczącą organizacji, których logotypy przedstawiono. Podaj nazwę\nrodzaju tych organizacji (występującą w ich formalnych nazwach) oraz uzasadnij, że\nsą one podmiotami społeczeństwa obywatelskiego.\nNazwa rodzaju\norganizacji\nUzasadnienie,\nże organizacje\nsą podmiotami\nspołeczeństwa\nobywatelskiego","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4.1. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n2) Zdający przedstawia znaczenie\nróżnych podmiotów w życiu publicznym\n[…].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje\nna temat życia społecznego […].\n(ZR) VI. Społeczeństwo obywatelskie i kultura\npolityczna.\n6) Zdający charakteryzuje cele i działania\nzwiązków zawodowych […]; przedstawia\nzwiązki zawodowe funkcjonujące współcześnie\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n(ZP) II. Społeczeństwo obywatelskie.\n1) Zdający przedstawia rodzaje i przykłady\norganizacji pozarządowych […].\nZasady oceniania\n2 pkt - podanie poprawnej nazwy oraz sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n1 pkt - podanie poprawnej nazwy ALBO sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nNazwa - związek zawodowy\nUzasadnienie -\nTyp 1.: Organizacje działają w interesie jakiejś kategorii społecznej (tu: pracowników) i nie są\nnastawione na zysk. To jest typowe dla podmiotów społeczeństwa obywatelskiego.\nTyp 2.: Organizacje są niezależne od państwa, a określa się, że podmioty społeczeństwa\nobywatelskiego działają w sferze między rodziną a państwem.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-4.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/4.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"4.2","points":1,"ptype":"true_false","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.2. (0-1)\nOceń prawdziwość podanych stwierdzeń. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe,\nalbo F - jeśli jest fałszywe.\nPrzedstawiciele organizacji, których logotypy przedstawiono, reprezentują\njedną ze stron w Radzie Dialogu Społecznego.\nP\nF\nCelem Rady Dialogu Społecznego jest rozstrzyganie konfliktów\nz zastosowaniem metody arbitrażu.\nP\nF\n4.1.\n0-1-2\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n2) Zdający przedstawia znaczenie różnych\npodmiotów w życiu publicznym […].\n5) Zdający charakteryzuje instytucje\npolskiego systemu prawnego.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] innych źródeł\n[…].\n(ZR) IX. Sprawowanie władzy\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n7) Zdający przedstawia politykę państwa na\nrynku pracy w Rzeczypospolitej Polskiej\n[…].\n(ZP) I. Człowiek i społeczeństwo.\n7) Zdający przedstawia podstawowe\nmetody rozwiązywania konfliktów\n(mediacja, negocjacje, arbitraż) […].\n(ZP) V. Prawo w Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający […] interpretuje przepisy\nprawne.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nPF","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-4.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/5","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"5","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5.\nTabela 1. Poczucie wpływu na sprawy kraju a partycypacja wyborcza (2023 r.)\n15 października tego roku odbyły się wybory\ndo Sejmu RP i Senatu RP. Czy brał(a) Pan(i)\nudział w tych wyborach?\nCzy, Pana(i) zdaniem, ludzie tacy jak\nPan(i) mają wpływ na sprawy kraju?\nTak\nNie\nTrudno powiedzieć\nw procentach\nTak, brałe(a)m udział.\n60\n35\n5\nNie, nie brałe(a)m udziału.\n21\n74\n5\nogółem\n54\n41\n5\nTabela 2. Elektoraty o poczuciu wpływu na sprawy kraju (2023 r.)\nNa kandydata którego komitetu wyborczego\ngłosował(a) Pan(i) w wyborach do Sejmu RP?\nCzy, Pana(i) zdaniem, ludzie tacy jak\nPan(i) mają wpływ na sprawy kraju?\nTak\nNie\nTrudno powiedzieć\nw procentach\nKW Nowa Lewica\n77\n21\n2\nKKW Koalicja Obywatelska\n68\n29\n3\nKW Konfederacja Wolność i Niepodległość\n66\n28\n6\nKKW Trzecia Droga\n62\n32\n6\nKW Prawo i Sprawiedliwość\n50\n44\n6\nNa podstawie: Poczucie wpływu obywateli na sprawy publiczne,\n„Komunikat z Badań CBOS” 2023, nr 149, s. 3-4.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/5.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"5.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5.1. (0-1)\nSformułuj - z przytoczeniem danych z tabeli 1. - wniosek dotyczący zależności między\ndeklaracjami społeczeństwa polskiego dotyczącymi partycypacji wyborczej\na deklaracjami poczucia wpływu na sprawy kraju.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5.1. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością […]\ninterpretacji innych źródeł […].\n(ZP) II. Społeczeństwo obywatelskie.\n9) Zdający interpretuje wyniki badań opinii\npublicznej […].\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego wniosku.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\nTyp 1.: Deklarujący głosowanie w wyborach znacznie częściej niż deklarujący brak takiego\nudziału wskazują na poczucie wpływu na sprawy kraju - 60% wobec 21%.\nTyp 2.: Deklarujący głosowanie w wyborach znacznie rzadziej niż deklarujący brak takiego\nudziału wskazują na brak poczucia wpływu na sprawy kraju - 35% wobec 74%.\nTyp 3.: Wśród osób biorących udział w wyborach dominuje przekonanie o wpływie na sprawy\nw kraju (60%), a wśród osób, które nie głosowały, aż 74% nie ma takiego przekonania.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-5.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/5.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"5.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5.2. (0-1)\nNa podstawie danych z tabeli 2. sformułuj argument i kontrargument do opinii:\nElektoraty ugrupowań, które utworzyły koalicję rządową po wyborach\nparlamentarnych w 2023 r. (gabinet D. Tuska), charakteryzowały się wyższym\npoczuciem wpływu na sprawy kraju niż elektoraty ugrupowań wówczas opozycyjnych.\nArgument -\nKontrargument -\n5.1.\n0-1\n5.2.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n3) Zdający przedstawia funkcjonowanie\nsystemu politycznego Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje na\ntemat życia społecznego, w tym\npolitycznego.\n(ZR) X. Kontrola władzy.\n4) Zdający wyjaśnia funkcje opozycji\npolitycznej w systemie politycznym;\nprzedstawia procedury, które służą opozycji\ndo kontroli działań rządu.\n(SP) X. Środki masowego przekazu.\n4) Zdający […] znajduje […] komunikaty\nz badań opinii publicznej oraz odczytuje […]\nwyniki takich badań.\n(SP) XI. Demokracja w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n4) Zdający […] wymienia partie polityczne,\nktórych przedstawiciele zasiadają w Sejmie\nRzeczypospolitej Polskiej; […] wykazuje, że\nkonkurują one w życiu publicznym […].\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego argumentu i poprawnego kontrargumentu.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nArgument -\nTyp 1.: Elektorat Nowej Lewicy charakteryzuje się najwyższym poczuciem wpływu na\nsytuację w kraju.\nTyp 2.: Elektorat Koalicji Obywatelskiej charakteryzuje się wyższym poczuciem wpływu na\nsytuację w kraju niż elektoraty obu ugrupowań opozycyjnych.\nKontrargument - Elektorat Trzeciej Drogi charakteryzuje się niższym poczuciem wpływu na\nsytuację w kraju niż elektorat opozycyjnej Konfederacji.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-5.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/5.3","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"5.3","points":1,"ptype":"true_false","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5.3. (0-1)\nOceń prawdziwość podanych stwierdzeń. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe,\nalbo F - jeśli jest fałszywe.\nDeklarujących poczucie wpływu na sprawy kraju jest ponad 20% więcej niż\ntakich, którzy twierdzą, że tego wpływu nie mają (wśród ogółu respondentów).\nP\nF\nMaksymalna różnica między odsetkami twierdzących odpowiedzi elektoratów\nposzczególnych ugrupowań wynosi mniej niż 30 punktów procentowych.\nP\nF","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5.3. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością […]\ninterpretacji innych źródeł […].\n(ZP) II. Społeczeństwo obywatelskie.\n9) Zdający interpretuje wyniki badań opinii\npublicznej […].\n(SP) X. Środki masowego przekazu.\n4) Zdający […] znajduje […] komunikaty\nz badań opinii publicznej oraz odczytuje\ni interpretuje proste wyniki takich badań.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nPP","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-5.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/6","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"6","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6.\nO mediach społecznościowych i ich strategiach z 2. dekady XXI w.\n1. „Telegram” Pawła Durowa był najszybciej rosnącym pod względem liczby użytkowników\nserwisem społecznościowym na świecie.\n2. Mający ponad 10-krotnie więcej użytkowników „Facebook” zatrudniał 27 tys. ludzi.\n3. Część z nich zajmowała się cenzurowaniem postów i konstruowaniem algorytmów\npodsuwających użytkownikom, co mają lubić i z czym się identyfikować.\n4. W przeciwieństwie do „Facebooka” „Telegram” nie miał centralnych komputerów\ni serwerów, na których można by przechowywać i kontrolować dane.\n5. „Facebook” reagował na ponad 80 procent żądań różnych służb o ujawnienie danych\npodejrzanych kont.\n6. Paweł Durow w tym ostatnim względzie pozostawał obsesyjnie nieugięty - ograniczał się\njedynie do zamykania kont przestępców.\n7. Początkowo „Telegram” był projektem non profit, fanaberią wygnanego z Rosji młodego\nmilionera.\nNa podstawie: J. Mielnik, Lepszy niż Zuckerberg, „Wprost” 2018, nr 17-18, s. 86-87.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/6.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"6.1","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6.1. (0-1)\nWybierz zdania, w których zawarte są opinie. Wpisz w wyznaczone miejsca numery,\nktórymi oznaczono te zdania.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 6.1. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów\npublicystycznych […].\n(ZP) II. Społeczeństwo obywatelskie.\n7) Zdający krytycznie analizuje przekazy\nmedialne […].\n(SP) X. Środki masowego przekazu.\n2) Zdający […] odróżnia informacje\no faktach od komentarzy i opinii […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne wybranie dwóch zdań.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\n6, 7","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-6.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/6.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"6.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6.2. (0-1)\nWyjaśnij, jakie zagrożenia społeczne wynikają z zastosowania przez wskazane serwisy\nspołecznościowe strategii przedstawionych w zdaniach 4., 5. i 6. tekstu.\n„Facebook” -\n„Telegram” -\n6.1.\n0-1\n6.2.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 6.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n8) Zdający wykorzystuje swą wiedzę do\nrozumienia zjawisk społeczno-politycznych,\ntakże w perspektywie globalnej […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów\npublicystycznych […].\n(ZR) III. Rozumienie siebie oraz\nrozpoznawanie i rozwiązywanie problemów.\n4) Zdający dostrzega perspektywy różnych\nuczestników życia publicznego […].\n(ZR) VI. Społeczeństwo obywatelskie\ni kultura polityczna.\n13) Zdający krytycznie analizuje przekazy\nmedialne; wyjaśnia podstawowe\nmechanizmy manipulacji wykorzystywane\nw mediach […].\n15) Zdający wykazuje rolę mediów\nspołecznościowych w życiu politycznym we\nwspółczesnym świecie.\n(SP). V. Nieletni wobec prawa.\n2) Zdający przedstawia korzyści\ni zagrożenia wynikające z korzystania\nz zasobów internetu […].\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie dwóch poprawnych wyjaśnień.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\n„Facebook” - Zagrożona jest prywatność użytkowników (np. wyciek danych), szczególnie\nniebezpieczne może być uzyskiwanie personaliów użytkowników przez służby państw\nniedemokratycznych.\n„Telegram” - Wskutek strategii Durowa serwis może przyciągać element niepożądany\nspołecznie, np. terrorystów, którzy do momentu skazania mają zapewnioną anonimowość.\nSerwis zatem nie ułatwia pracy organom ścigania.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-6.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/7","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"7","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7.\nMapa administracyjna Polski. Powiaty według udziału ludności deklarującej przynależność\ndo Kościołów innych niż Kościół katolicki obrządku łacińskiego (2011 r.)\nWzięto pod uwagę wyłącznie Kościoły, do których przynależność zadeklarowało powyżej 3%\nludności w co najmniej jednym powiecie. Kolorami (z legendy) zaznaczono powiaty,\nw których przynależność do któregoś z tych Kościołów wskazało min. 300 osób\ni jednocześnie co najmniej 1% ludności takiego powiatu.\nNa podstawie: Wyznania religijne w Polsce 2012-2014, Warszawa 2016, s. 198.\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/7.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"7.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7.1. (0-1)\nSformułuj argument i kontrargument do opinii: Widoczna na mapie koncentracja\nludności deklarującej przynależność do wskazanych Kościołów jest związana\nz rozmieszczeniem terytorialnym grup o statusie prawnym mniejszości narodowej lub\netnicznej.\nArgument -\nKontrargument -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 7.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n2) Zdający przedstawia znaczenie różnych\npodmiotów w życiu publicznym […].\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje na\ntemat życia społeczno-kulturowego […].\n(ZR) II. Różnorodność kulturowa.\n7) Zdający […] analizuje religijność we\nwspółczesnym społeczeństwie polskim […].\n(ZR) IV. Aspekty etniczne życia\nspołecznego.\n4) Zdający przedstawia elementy\ndziedzictwa kulturowego etnicznej grupy\nmniejszościowej w Rzeczypospolitej\nPolskiej (mniejszości narodowe i etniczne\n[…]).\n(SP). VIII. Wspólnoty narodowe / etniczne\ni ojczyzna.\n4) Zdający wymienia mieszkające w Polsce\nmniejszości narodowe i etniczne […]\ni lokalizuje miejsca ich zwartego\nzamieszkiwania.\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego argumentu i poprawnego kontrargumentu.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\nArgument -\nTyp 1.: Zaznaczony na mapie odsetek wiernych Kościoła prawosławnego występuje\nw powiatach (głównie woj. podlaskiego), w których w zwartych skupiskach zamieszkuje\nmniejszość białoruska.\nTyp 2.: W powiatach na ziemiach uzyskanych w wyniku II wojny światowej, do których\nprzesiedlano w wyniku akcji Wisła Ukraińców i Łemków, jak również w Przemyślu,\nzaznaczono na mapie odsetek wiernych Kościoła greckokatolickiego.\nKontrargument -\nTyp 1.: Na mapie zaznaczono w powiatach Śląska Cieszyńskiego i Mazur odsetek wiernych\nKościoła ewangelicko-augsburskiego, a te tereny są w znakomitej większości zamieszkane\nprzez ludność etnicznie polską albo przez ludność deklarującą przynależność do\nmniejszościowych grup etnicznych o nieuregulowanym statusie [osoby o identyfikacjach:\nśląsko-cieszyńskiej, śląskiej, góralskiej (Górale śląscy), mazurskiej].\nTyp 2.: Na mapie zaznaczono powiaty z widocznym odsetkiem mariawitów, a zatem osób,\nktórych religia jest wyznawana przez osoby etnicznie polskie.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-7.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/7.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"7.2","points":1,"ptype":"true_false","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7.2. (0-1)\nOceń prawdziwość podanych stwierdzeń. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe,\nalbo F - jeśli jest fałszywe.\nWszystkie Kościoły, do których przynależność zaprezentowano na mapie, są\nKościołami chrześcijańskimi.\nP\nF\nW każdym z powiatów zaznaczonych na mapie przynależność do Kościoła\nkatolickiego obrządku łacińskiego deklaruje ponad połowa ludności.\nP\nF\n7.1.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 7.2. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] innych\nźródeł.\n(ZR) II. Różnorodność kulturowa.\n7) Zdający […] analizuje religijność we\nwspółczesnym społeczeństwie polskim […].\n(ZP) II. Społeczeństwo obywatelskie.\n3) Zdający przedstawia funkcjonujące\nw Rzeczypospolitej Polskiej kościoły i inne\nzwiązki wyznaniowe.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nPF","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-7.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/8","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"8","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.\nTekst. O zmianach w polskim prawie związanych z rodzicielstwem\nNowe przepisy przewidują wydłużenie urlopu rodzicielskiego o dodatkowe dwa miesiące.\nJego wymiar formalnie wzrośnie z obecnych 32 tygodni do 41 tygodni. Ten dodatkowy czas\nw praktyce będzie dedykowany ojcom, tzn. przepadnie, jeśli go nie wykorzystają (dni wolne\nnie będą przechodzić na matkę). Dodatkowa część płatnej opieki będzie przysługiwała nie\ntylko pracownikom, którzy mają prawo do urlopu rodzicielskiego w dniu wejścia w życie\nzmian, czyli 26 kwietnia 2023 r., ale także tym, którym taki urlop przysługiwał wcześniej,\npocząwszy od 2 sierpnia 2022 r. Do tej daty Polska powinna była bowiem wdrożyć unijną\ndyrektywę work-life balance [równowaga między pracą a życiem prywatnym].\nŁ. Guza, […] nowe urlopy już w Dzienniku Ustaw […], businessinsider.com.pl\nTabela. Struktura ludności Polski w XXI w. według ekonomicznych kategorii wiekowych GUS\nLudność\n2011\n2021\nw %\nw wieku przedprodukcyjnym (0‒17 lat)\n18,8\n18,3\nw wieku produkcyjnym (18‒59/64 lata)\n64,1\n58,9\nw tym w wieku mobilnym (18‒44 lata)\n39,7\n36,5\nw tym w wieku niemobilnym (45‒59/64 lata)\n24,4\n22,4\nw wieku poprodukcyjnym (60/65 lat i więcej)\n17,1\n22,8\nNa podstawie: Ludność rezydująca - informacja o wynikach Narodowego Spisu Powszechnego\nLudności i Mieszkań 2021, s. 4, stat.gov.pl","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/8.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"8.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.1. (0-1)\nSformułuj argument do opinii: Wydłużenie urlopu rodzicielskiego, wspomniane\nw tekście, może przyczynić się do częstszego występowania partnerskiego modelu\nrodziny.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Wiedza i rozumienie.\n(ZP) 1) Zdający wyjaśnia i analizuje\nprawidłowości życia społecznego […].\n(ZR) 4) Zdający wyjaśnia związki\nprzyczynowo-skutkowe w życiu społeczno-\n-politycznym.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje na\ntemat życia społecznego […].\n(ZP) III. Rozumienie siebie oraz\nrozpoznawanie i rozwiązywanie problemów.\n5) Zdający diagnozuje problemy społeczno-\npolityczne […] oraz ocenia wybrane\nrozwiązania tych problemów […].\n(ZR) III. Struktura społeczna i problemy\nspołeczne.\n7) Zdający charakteryzuje wybrany problem\nżycia społecznego w Rzeczypospolitej\nPolskiej […].\n(ZR) IX. Sprawowanie władzy\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n8) Zdający przedstawia działania państwa\nw sferze polityki prorodzinnej\nw Rzeczypospolitej Polskiej i dokonuje\nanalizy tej polityki.\n(ZP) I. Człowiek i społeczeństwo.\n2) Zdający charakteryzuje […] współczesne\ntypy rodziny […].\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego argumentu.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\nTyp 1.: Wydłużenie urlopu rodzicielskiego z możliwością wykorzystania wyłącznie przez\nojców może prowadzić do ich większego zaangażowania w czynności związane z opieką\nnad dzieckiem.\nTyp 2.: Model partnerski rodziny zakłada, że małżonkowie w równym stopniu zajmują się\ndomem i dziećmi, jak również że w równym stopniu pracują zawodowo. Wydłużenie urlopu\nrodzicielskiego z możliwością wykorzystania wyłącznie przez ojców może prowadzić do\nwyrównania między małżonkami obowiązków związanych z zajmowaniem się dzieckiem.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-8.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/8.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"8.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.2. (0-1)\nOdnosząc się do zasady solidarności międzypokoleniowej, sformułuj argument do\nopinii: Zmiany w strukturze ludności przedstawione w tabeli mogą niekorzystnie\nwpłynąć na system emerytalny w Rzeczypospolitej Polskiej.\n8.2.\n0-1\n8.1.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n4) Zdający wyjaśnia związki przyczynowo-\n-skutkowe w życiu społeczno-politycznym.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\ninterpretacji innych źródeł […].\n(ZR) III. Rozumienie siebie oraz\nrozpoznawanie i rozwiązywanie problemów.\n3) Zdający analizuje i wyjaśnia złożone\nproblemy społeczne, polityczne […].\n(ZR) IX. Sprawowanie władzy\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n9) Zdający wykazuje aktualność kwestii\n„starzenia się społeczeństwa”; […] wyjaśnia\nzasadę solidaryzmu społecznego\nw ubezpieczeniach społecznych\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n(ZP) VI. Wybrane problemy polityki\npublicznej w Rzeczypospolitej Polskiej.\n1) Zdający przedstawia funkcjonowanie\nsystemu obowiązkowych ubezpieczeń\nspołecznych w Rzeczypospolitej Polskiej.\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego argumentu.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nSolidarność międzypokoleniowa w kontekście systemu emerytalnego oznacza, że emerytury\nsą finansowane ze składek pracujących. Zmniejszenie się liczby aktywnych zawodowo\ni zwiększenie liczby osób w wieku poprodukcyjnym może doprowadzić do załamania\nsystemu emerytalnego, do jego niewydolności lub do wypłacania niższych świadczeń.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-8.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/8.3","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"8.3","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.3. (0-1)\nPodaj nazwę kodeksu regulującego kwestię urlopów, których dotyczy tekst.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8.3. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n5) Zdający charakteryzuje instytucje\npolskiego systemu prawnego.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów\npublicystycznych […].\n(ZR) XI. System prawa w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n8) Zdający porównuje sytuację jednostki\nwynikającą z różnych form zatrudniania:\numowa o pracę […].\n(ZP) V. Prawo w Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający […] wskazuje, w jakim kodeksie\nobowiązującym w Rzeczypospolitej Polskiej\nmożna znaleźć przepisy dotyczące\nkonkretnej sprawy […].\nZasady oceniania\n1 pkt - podanie poprawnej nazwy.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nKodeks pracy","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-8.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/8.4","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"8.4","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8.4. (0-1)\nWyjaśnij, jakie działania musi podjąć państwo, aby akt prawny, którego nazwę\npodkreślono w tekście, został wdrożony w Rzeczypospolitej Polskiej.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8.4. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n4) Zdający wyjaśnia związki przyczynowo-\n-skutkowe w życiu społeczno-politycznym.\n5) Zdający wyjaśnia […] funkcjonowanie\npolskiego systemu prawnego.\n(ZR) XI. System prawa w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n5) Zdający wyjaśnia zależności między\nprawem unijnym i krajowym.\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego wyjaśnienia.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nPaństwo musi stworzyć krajowe przepisy prawne, za których pośrednictwem dokona\nimplementacji dyrektywy do polskiego systemu prawnego.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-8.4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/9","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"9","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9.\nPrzepisy prawne z Konstytucji RP\nArt. 3. Rzeczpospolita Polska jest państwem jednolitym.\nArt. 4.1. Władza zwierzchnia w Rzeczypospolitej Polskiej należy do Narodu.\nArt. 7. Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa.\nArt. 11. Rzeczpospolita Polska zapewnia wolność tworzenia i działania partii politycznych. […]\nArt. 15.1. Ustrój terytorialny Rzeczypospolitej Polskiej zapewnia decentralizację władzy publicznej.\nDz.U. 1997, nr 78, poz. 483, z późn. zm. (stan prawny na 20 lutego 2026 r.).","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/9.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"9.1","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9.1. (0-1)\nDo każdej wymienionej zasady ustrojowej przyporządkuj przepis prawny, w którym ta\nzasada została uregulowana. Wpisz w wyznaczone miejsca właściwe numery.\nA. Zasada suwerenności narodu - art\nB. Zasada pluralizmu politycznego - art\nC. Zasada praworządności - art","answer":null,"answer_text":"Zadanie 9.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n2) Zdający […] charakteryzuje zasady\ni formy demokracji […].\n3) Zdający przedstawia funkcjonowanie\nsystemu politycznego Rzeczypospolitej\nPolskiej […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] innych źródeł\n[…].\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n1) Zdający charakteryzuje zasady ustrojowe\nzawarte w Konstytucji Rzeczypospolitej\nPolskiej (demokratycznego państwa\nprawnego, unitarnej formy państwa,\nzwierzchnictwa narodu, […] pluralizmu,\ndecentralizacji […]) […].\n(SP) XI. Demokracja w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n2) Zdający wyjaśnia zasadę suwerenności\nnarodu […].\n4) Zdający wyjaśnia zasadę pluralizmu\npolitycznego […].\n6) Zdający wyjaśnia zasadę państwa prawa\n[…].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne przyporządkowanie trzech artykułów.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nA. Art. 4.1.\nB. Art. 11.\nC. Art. 7.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-9.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/9.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"9.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9.2. (0-1)\nRozstrzygnij, który z przytoczonych przepisów prawnych sprawia, że wprowadzenie\nw Rzeczypospolitej Polskiej federalnego ustroju terytorialno-prawnego jest\nniemożliwe. Odpowiedź uzasadnij.\nPrzepis - art\nUzasadnienie -\n9.2.\n0-1\n8.3.\n0-1\n8.4.\n0-1\n9.1.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 9.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Wiedza i rozumienie.\n(ZR) 3) Zdający przedstawia różne formy\nrywalizacji o władzę państwową, jej\nsprawowania oraz kontroli.\n(ZP) 3) Zdający przedstawia\nfunkcjonowanie systemu politycznego\nRzeczypospolitej Polskiej […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] innych źródeł\n[…].\n(ZR) VIII. Modele sprawowania władzy.\n9) Zdający przedstawia ustroje terytorialno-\n-prawne we współczesnych państwach\ndemokratycznych - wyjaśnia podział na\npaństwa unitarne i złożone […].\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n1) Zdający charakteryzuje zasady ustrojowe\nzawarte w Konstytucji Rzeczypospolitej\nPolskiej (demokratycznego państwa\nprawnego, unitarnej formy państwa,\nzwierzchnictwa narodu, […] pluralizmu,\ndecentralizacji […]) […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne wybranie przepisu i sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nPrzepis - art. 3.\nUzasadnienie - Państwo jednolite jest przeciwieństwem państwa złożonego, którego\nrodzajem jest federacja. / Unitarny ustrój terytorialno-prawny jest sprzeczny z ustrojem\nfederalnym.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-9.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/10","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"10","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10.\nTabela. Informacje statystyczne o mieszkańcach Płocka (na koniec 2022 r.)\nLiczba ludności\n112 483\nMiejsce (wg liczby ludności) wśród 66 miast na prawach powiatu\n32.\nŚredni wiek\n44,8 roku\nOdsetek kobiet\n53,1%\nnowy.plock.eu\nPrzepisy prawne z Ustawy z dnia 15 września 2000 r. o referendum lokalnym\nArt. 3. W referendum mają prawo brać udział osoby stale zamieszkujące na obszarze danej\njednostki samorządu terytorialnego, posiadające czynne prawo wyborcze do organu\nstanowiącego tej jednostki.\nArt. 4. Referendum przeprowadza się, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 1, z inicjatywy organu\nstanowiącego danej jednostki samorządu terytorialnego lub na wniosek co najmniej:\n1) 10% uprawnionych do głosowania mieszkańców gminy albo powiatu;\n2) 5% uprawnionych do głosowania mieszkańców województwa.\nDz.U. 2000, nr 88, poz. 985, z późn. zm. (stan prawny na 20 lutego 2026 r.).","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/10.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"10.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10.1. (0-1)\nUzupełnij tekst. Podaj nazwy typu demokracji (1.) oraz organu władzy publicznej (2.).\nPrzytoczone przepisy prawne regulują sposób organizowania i przeprowadzania referendum,\nktóre jest jedną z form demokracji (1.) Organ władzy\nmiejskiej uprawniony do zainicjowania przeprowadzenia referendum lokalnego w Płocku to\n(2.)","answer":null,"answer_text":"Zadanie 10.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n2) Zdający […] charakteryzuje zasady\ni formy demokracji […].\n3) Zdający przedstawia funkcjonowanie\nsystemu politycznego Rzeczypospolitej\nPolskiej […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] innych źródeł\n[…].\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n2) Zdający charakteryzuje formy demokracji\nbezpośredniej […].\n8) Zdający przedstawia organy stanowiące\ni wykonawcze samorządu terytorialnego na\npoziomie gminy i miasta na prawach\npowiatu […] w Rzeczypospolitej Polskiej […].\n(SP) VI. Społeczność lokalna.\n3) Zdający wymienia organy stanowiące\ni wykonawcze w gminie (mieście […]) […].\nZasady oceniania\n1 pkt - podanie dwóch poprawnych nazw.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\n1. bezpośredniej\n2. Rada Miasta (Płocka)","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-10.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/10.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"10.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10.2. (0-1)\nRozstrzygnij, czy akt prawny, którego fragmenty przytoczono, to akt prawa\nmiejscowego. Odpowiedź uzasadnij.\nRozstrzygnięcie -\nUzasadnienie -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 10.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n5) Zdający wyjaśnia […] funkcjonowanie\npolskiego systemu prawnego.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] innych źródeł\n[…].\n(ZR) XI. System prawa w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n4) Zdający wskazuje zależności między\nrozporządzeniami a ustawami oraz\nzarządzeniami a uchwałami (w przypadku\naktów prawa miejscowego)\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n(ZP) V. Prawo w Rzeczypospolitej Polskiej.\n2) Zdający przedstawia źródła prawa\nw Rzeczypospolitej Polskiej […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nRozstrzygnięcie - Nie\nUzasadnienie -\nTyp 1.: Do aktów prawa miejscowego zaliczamy akty prawne obowiązujące wyłącznie na\nokreślonym obszarze Polski, np. gminy czy powiatu.\nTyp 2.: W tym przypadku mamy do czynienia z ustawą, czyli źródłem powszechnie\nobowiązującego prawa na terenie całej Polski.\nTyp 3.: Akty prawa miejscowego nie są publikowane w Dzienniku Ustaw RP.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-10.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/10.3","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"10.3","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10.3. (0-1)\nRozstrzygnij, czy informacje z tabeli są wystarczające do ustalenia minimalnej liczby\nmieszkańców Płocka niezbędnej do złożenia wniosku o przeprowadzenie - zgodnie\nz przepisem prawnym z art. 4.1) - referendum lokalnego. Odpowiedź uzasadnij.\nRozstrzygnięcie -\n10.2.\n0-1\n10.1.\n0-1\n10.3.\n0-1\nMWOP-R0_100\nUzasadnienie -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 10.3. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n3) Zdający przedstawia funkcjonowanie\nsystemu politycznego Rzeczypospolitej\nPolskiej […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] innych źródeł\n[…].\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający wyjaśnia, jak są\nprzeprowadzane powszechne\ni bezpośrednie wybory organów władzy\npublicznej w Rzeczypospolitej Polskiej […].\n(SP) IX. Udział obywateli w życiu\npublicznym - społeczeństwo obywatelskie.\n4) Zdający przedstawia formy wpływania\nobywateli na decyzje władz\nsamorządowych […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nPrzykładowa odpowiedź\nRozstrzygnięcie - Nie\nUzasadnienie -\nTyp 1.: Tabela podaje ogólną liczbę mieszkańców Płocka, a nie - liczbę mieszkańców\nmiasta mających czynne prawo wyborcze do organu stanowiącego tej jednostki.\nTyp 2.: Dane w tabeli nie uwzględniają kryterium wieku i obywatelstwa, a więc nie jest\nmożliwe wskazanie liczby osób, od której należy wyliczyć procent, o którym mowa w art. 4.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-10.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/11","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"11","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.\nPrzepisy prawne z art. 196. Kodeksu wyborczego (z działu o wyborach do Sejmu RP)\n§ 1. W podziale mandatów w okręgach wyborczych uwzględnia się wyłącznie listy\nkandydatów na posłów tych komitetów wyborczych, których listy otrzymały co najmniej 5%\nważnie oddanych głosów w skali kraju.\n§ 2. Listy kandydatów na posłów koalicyjnych komitetów wyborczych uwzględnia się\nw podziale mandatów w okręgach wyborczych, jeżeli ich listy otrzymały co najmniej 8%\nważnie oddanych głosów w skali kraju.\nDz.U. 2011, nr 21, poz. 112, z późn. zm. (stan prawny na 20 lutego 2026 r.).","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/11.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"11.1","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.1. (0-2)\nUzupełnij tabelę. Podaj nazwę rozwiązania prawnego uregulowanego w przytoczonych\nprzepisach prawnych oraz sformułuj zaletę i wadę tego rozwiązania.\nNazwa\nrozwiązania\nZaleta\nrozwiązania\nWada\nrozwiązania","answer":null,"answer_text":"Zadanie 11.1. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Wiedza i rozumienie.\n(ZR) 3) Zdający przedstawia różne formy\nrywalizacji o władzę państwową […].\n(ZR) 4) Zdający wyjaśnia związki\nprzyczynowo-skutkowe w życiu społeczno-\n-politycznym.\n(ZP) 3) Zdający przedstawia\nfunkcjonowanie systemu politycznego\nRzeczypospolitej Polskiej […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] innych źródeł\n[…].\n(ZR) VII. Rywalizacja o władzę.\n8) Zdający analizuje argumenty na rzecz\n[…] proporcjonalnego […] systemu\nwyborczego; przedstawia rozwiązania\nprawne w systemie proporcjonalnym\nsprzyjające […] stabilności rządu.\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający […] na przykładzie wyborów do\nSejmu Rzeczypospolitej Polskiej i Senatu\nRzeczypospolitej Polskiej porównuje\nordynację proporcjonalną i większościową;\nanalizuje potencjalne wady i zalety każdego\nz tych systemów wyborczych […].\nZasady oceniania\n2 pkt - podanie poprawnej nazwy oraz poprawne sformułowanie wady i zalety.\n1 pkt - podanie poprawnej nazwy oraz poprawne sformułowanie wady ALBO podanie\npoprawnej nazwy oraz poprawne sformułowanie zalety, ALBO poprawne\nsformułowanie wady i zalety.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nNazwa: Próg wyborczy / klauzula zaporowa\nZaleta: Próg wyborczy jest stosowany w celu powstrzymania procesu rozdrobnienia\npolitycznego izby pierwszej parlamentu, a zatem w rezultacie wzmacnia stabilność rządu.\nWada: Próg wyborczy doprowadza do tego, że nie przydziela się mandatów ugrupowaniom\no mniejszym poparciu, a to ogranicza reprezentatywność parlamentu.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-11.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/11.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"11.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11.2. (0-1)\nWyjaśnij, w jakiej sytuacji w wyborach do Sejmu RP nie stosuje się rozwiązania\nprawnego uregulowanego w przytoczonych przepisach prawnych.\n11.2.\n0-1\n11.1.\n0-1-2\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 11.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n2) Zdający przedstawia znaczenie różnych\npodmiotów w życiu publicznym […].\n3) Zdający przedstawia funkcjonowanie\nsystemu politycznego Rzeczypospolitej\nPolskiej […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] innych źródeł\n[…].\n(ZR) IV. Aspekty etniczne życia\nspołecznego.\n5) Zdający analizuje stan przestrzegania\npraw mniejszości narodowych […]\nw Rzeczypospolitej Polskiej […].\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający wyjaśnia, jak są\nprzeprowadzane powszechne\ni bezpośrednie wybory organów władzy\npublicznej w Rzeczypospolitej Polskiej […].\n(ZP) IV. Prawa człowieka i ich ochrona.\n4) Zdający przedstawia szczegółowe prawa\nmniejszości narodowych […]\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego wyjaśnienia.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nW wyborach do Sejmu RP zwolnione z progu wyborczego są komitety wyborcze utworzone\nprzez wyborców zrzeszonych w zarejestrowanych organizacjach mniejszości narodowych.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-11.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/12","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"12","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.\nPrzepisy prawne z konstytucji jednego z państw\nArt. 42. Członkowie obydwu Izb reprezentują Naród, a nie tylko tych, którzy ich wybrali.\nArt. 46. Król może rozwiązać [izbę pierwszą] tylko wówczas, gdy izba ta bezwzględną\nwiększością głosów:\n1. odrzuci wniosek o wotum zaufania dla rządu federalnego i nie zaproponuje […] nominacji\nnowego premiera,\n2. uchwali wotum nieufności rządowi federalnemu i nie zaproponuje jednocześnie Królowi\nnominacji nowego premiera. […]\nArt. 62. […] Wybory [do izby pierwszej] odbywają się w oparciu o zasadę proporcjonalności […].\nArt. 70. […] Senat odnawia się w całości co 4 lata.\nlibr.sejm.gov.pl","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/12.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"12.1","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.1. (0-2)\nSformułuj trzy argumenty do stwierdzenia: Rozwiązania prawne z przytoczonych\nprzepisów prawnych nie są rozwiązaniami funkcjonującymi we współczesnej Francji.\nW każdym przypadku przedstaw rozwiązania prawne obowiązujące w danym zakresie\nwe francuskim systemie politycznym.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 12.1. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n3) Zdający przedstawia różne formy\nrywalizacji o władzę państwową, jej\nsprawowania oraz kontroli.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje na\ntemat życia […] politycznego, krytycznie je\nanalizuje […].\n(ZR) VII. Rywalizacja o władzę.\n9) Zdający porównuje typy systemów\nwyborczych […].\n(ZR) VIII. Modele sprawowania władzy.\n2) Zdający przedstawia, odwołując się do\nwspółczesnych przykładów, typologie\nwspółczesnych monarchii […].\n4) Zdający charakteryzuje systemy ze\nszczególną rolą prezydenta - […]\nsemiprezydencki / parlamentarno-\n-prezydencki (na przykładzie Republiki\nFrancuskiej) […].\n9) Zdający […] wyjaśnia podział na państwa\nunitarne i złożone […].\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nZasady oceniania\n2 pkt - sformułowanie trzech poprawnych argumentów.\n1 pkt - sformułowanie dwóch poprawnych argumentów.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\n- Francja jest republiką, a państwo z materiału źródłowego to monarchia / We Francji jest\nprezydent, a w państwie z materiału źródłowego - król.\n- Francja jest państwem unitarnym, a państwo z materiału źródłowego to federacja.\n- We Francji izba pierwsza parlamentu jest wybierana w wyborach większościowych, a nie -\njak w państwie z materiału źródłowego - w wyborach proporcjonalnych.\n- We Francji skład izby drugiej parlamentu odnawiany jest w połowie co 3 lata, a nie - jak\nw państwie z materiału źródłowego - w całości co 4 lata.\n- We Francji także nie ma mandatu imperatywnego, niemniej konstytucja określa, że izba\ndruga - inaczej niż w państwie z materiału źródłowego - zapewnia reprezentację wspólnot\nterytorialnych.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-12.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/12.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"12.2","points":1,"ptype":"true_false","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.2. (0-1)\nOceń prawdziwość podanych stwierdzeń dotyczących państwa, z którego konstytucji\npochodzą przytoczone przepisy prawne. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe,\nalbo F - jeśli jest fałszywe.\nCzłonkom obu izb parlamentu tego państwa przysługuje mandat wolny.\nP\nF\nW systemie politycznym tego państwa występuje monizm egzekutywy.\nP\nF","answer":null,"answer_text":"Zadanie 12.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Wiedza i rozumienie.\n(ZR) 3) Zdający przedstawia różne formy\nrywalizacji o władzę państwową, jej\nsprawowania oraz kontroli.\n(ZP) 3) Zdający przedstawia\nfunkcjonowanie systemu politycznego\nRzeczypospolitej Polskiej […].\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje na\ntemat życia […] politycznego, krytycznie je\nanalizuje […].\n(ZR) VIII. Modele sprawowania władzy.\n4) Zdający charakteryzuje systemy ze\nszczególną rolą prezydenta - klasyczny\nprezydencki (na przykładzie Stanów\nZjednoczonych Ameryki) i semiprezydencki\n/ parlamentarno-prezydencki (na\nprzykładzie Republiki Francuskiej).\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n4) Zdający przedstawia […] instytucje\nmandatu wolnego i immunitetu […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nPF","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-12.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/12.3","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"12.3","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.3. (0-1)\nWyjaśnij, na czym polega różnica - w zakresie podmiotów inicjujących - między\nprocedurami, których nazwy podkreślono w przytoczonych przepisach prawnych.\n12.1.\n0-1-2\n12.3.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 12.3. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Wiedza i rozumienie.\n(ZR) 3) Zdający przedstawia różne formy\nrywalizacji o władzę państwową, jej\nsprawowania oraz kontroli.\n(ZP) 3) Zdający przedstawia\nfunkcjonowanie systemu politycznego\nRzeczypospolitej Polskiej […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] innych źródeł\n[…].\n(ZR) VIII. Modele sprawowania władzy.\n4) Zdający charakteryzuje systemy\npolityczne oparte na współpracy legislatywy\ni egzekutywy - parlamentarno-gabinetowy\n[…] i kanclerski […].\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n4) Zdający przedstawia procedury\npowoływania i odwoływania Rady\nMinistrów, używając określeń: wotum\nzaufania, konstruktywne wotum nieufności,\nwotum nieufności […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne wyjaśnienie różnicy.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\nTyp 1.: Wotum nieufności to inicjatywa izby parlamentu, natomiast wotum zaufania - rządu,\nczy też jego szefa.\nTyp 2.: Wotum nieufności to inicjatywa opozycji parlamentarnej, natomiast wotum zaufania -\ntworzących rząd.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-12.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/13","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"13","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13.\nPrzepisy prawne z kodeksu obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej\nArt. 13. § 1. Odpowiada za usiłowanie, kto w zamiarze popełnienia czynu zabronionego\nswoim zachowaniem bezpośrednio zmierza do jego dokonania, które jednak nie następuje.\nArt. 14. § 1. Sąd wymierza karę za usiłowanie w granicach zagrożenia przewidzianego dla\ndanego przestępstwa.\nArt. 115. § 11. Osobą najbliższą jest małżonek, wstępny, zstępny, rodzeństwo, powinowaty\nw tej samej linii lub stopniu, osoba pozostająca w stosunku przysposobienia oraz jej\nmałżonek, a także osoba pozostająca we wspólnym pożyciu.\nArt. 279. § 1. Kto kradnie z włamaniem, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.\n§ 2. Jeżeli kradzież z włamaniem popełniono na szkodę osoby najbliższej, ściganie\nnastępuje na wniosek pokrzywdzonego.\nDz.U. 1997, nr 88, poz. 553, z późn. zm. (stan prawny na 20 lutego 2026 r.).\nOpis sytuacji\nZenon Zecki postanowił włamać się do domu swojej babki - Beaty Beckiej - by ukraść\npieniądze i biżuterię. Kradzież zaplanował na czas, kiedy Becka przebywała w sanatorium.\nDomem opiekował się Gustaw Gawlicki, policjant, który ujął Zeckiego, gdy ten ostatni łomem\nwybił szybę w drzwiach tarasowych. Sąd skazał Zeckiego na 3 lata więzienia. Skazany\nocenił, że sąd popełnił błąd, gdyż przecież nawet nie wszedł on do domu Beckiej.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/13.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"13.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13.1. (0-1)\nRozstrzygnij, czy ocena wyroku sądu sformułowana przez Zenona Zeckiego była\ntrafna. Odpowiedź uzasadnij, odwołując się do przytoczonych przepisów prawnych.\nRozstrzygnięcie -\nUzasadnienie -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 13.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n5) Zdający […] analizuje funkcjonowanie\npolskiego systemu prawnego.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] innych źródeł\n[…].\n(ZR) III. Rozumienie siebie oraz\nrozpoznawanie i rozwiązywanie problemów.\n6) Zdający rozpoznaje przypadki […]\nłamania prawa […].\n(ZR) XI. System prawa w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n11) Zdający stosuje w analizie przypadku\npodstawowe instytucje prawa karnego\nw Rzeczypospolitej Polskiej […].\n12) Zdający przedstawia kary […]\nunormowane w […] Kodeksie karnym\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n(ZP) V. Prawo w Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający […] interpretuje przepisy\nprawne.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nPrzykładowa odpowiedź\nRozstrzygnięcie - Nie\nUzasadnienie - Zenon Zecki nie zdołał popełnić przestępstwa, ale usiłował tego dokonać, co\njest karalne zgodnie z art. 13, a wymiar kary jest taki, jak przewidziano za dane przestępstwo\n(art. 14.).","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-13.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/13.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"13.2","points":1,"ptype":"true_false","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13.2. (0-1)\nOceń prawdziwość podanych stwierdzeń. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe,\nalbo F - jeśli jest fałszywe.\nPokrzywdzona Beata Becka mogła wystąpić w sprawie przeciwko Zenonowi\nZeckiemu jako oskarżyciel posiłkowy.\nP\nF\nKodeks, z którego pochodzą przytoczone przepisy prawne, to Kodeks\npostępowania karnego.\nP\nF\n13.1.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 13.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n5) Zdający charakteryzuje instytucje\npolskiego systemu prawnego.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] innych źródeł\n[…].\n(ZR) XI. System prawa w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n11) Zdający stosuje w analizie przypadku\npodstawowe instytucje prawa karnego\nw Rzeczypospolitej Polskiej […].\n13) Zdający podaje przykłady przestępstw\nściganych z oskarżenia publicznego\ni prywatnego w Rzeczypospolitej Polskiej;\nwyjaśnia rolę […] oskarżyciela posiłkowego.\n(ZP) V. Prawo w Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający […] interpretuje przepisy\nprawne.\n10) Zdający przedstawia przebieg\npostępowania karnego w Rzeczypospolitej\nPolskiej oraz uczestniczące w nim strony;\nwymienia główne prawa, jakie przysługują\nofierze […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nPF","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-13.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/14","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"14","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14.\nTekst. O zasadzie równości\n[P]ojęcie „równość” zawiera w sobie dwa elementy: równość w prawie i równość wobec\nprawa. Odwołują się one do dwóch sfer działania prawa - jego tworzenia i stosowania.\nRówność w prawie (zwana także równością formalną) oznacza takie formułowanie\nprzepisów, by w jednakowy sposób kształtowały [one] sytuację prawną podmiotów\njednakowych. […] Druga zasada - równości wobec prawa - oznacza natomiast, że prawo\npowinno być jednakowo […] stosowane wobec wszystkich członków społeczeństwa,\nposiadających określoną, istotną cechę wspólną. Należy zauważyć, że takie sformułowanie\nzasady równości wobec prawa dopuszcza odmienne traktowanie podmiotów różnych.\n[S]amo różnicowanie w uprawnieniach jest dopuszczalne, o ile towarzyszy mu odpowiedni\ncel i zachowane są odpowiednie proporcje.\nW. Klaus, Prawo jako instrument mający zapewnić równość w społeczeństwie\n[w:] Różni, ale równi. Prawo a równe traktowanie cudzoziemców w Polsce, Warszawa 2013, s. 9.\nFragment interpelacji do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej (nr 1601 z 2016 r.)\n[P]ragnę zwrócić uwagę Pani Minister na problem braku regulacji dotyczących obsługi […]\npoza kolejnością.\nDo roku 2004 w ustawie o pomocy społecznej zawarty był przepis, na mocy którego osoby\nniepełnosprawne, kobiety w ciąży oraz matki z dziećmi uprawnione były do obsługi poza\nkolejnością. […] Przywrócenie stosownej regulacji […] wydaje się zasadne. Stworzyłoby\nbowiem podstawowe ułatwienia w życiu codziennym dla […] osób, które tego potrzebują\nze względu na swą szczególną sytuację. […]\nwww.sejm.gov.pl","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/14.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"14.1","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14.1. (0-1)\nDokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych.\nPublikowanie interpelacji poselskich jest związane z realizacją prawa do informacji publicznej\n(jednego z praw człowieka), które - także w polskim porządku prawnym - należy do kategorii\nA. wolności i praw osobistych.\nB. obowiązków obywatelskich.\nC. wolności i praw politycznych.\nD. wolności i praw ekonomicznych, socjalnych i kulturalnych.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 14.1. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZP) I. Wiedza i rozumienie.\n4) Zdający wyjaśnia specyfikę praw\ni wolności człowieka […].\n(ZP) IV. Prawa człowieka i ich ochrona.\n4) Zdający wymienia „zasady ogólne”\ni katalog praw człowieka określone\nw Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.\n(SP) IV. Prawa człowieka.\n5) Zdający wymienia prawa i wolności\npolityczne zawarte w Konstytucji\nRzeczypospolitej Polskiej.\nZasady oceniania\n1 pkt - wybranie poprawnego dokończenia zdania.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nC","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-14.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/14.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"14.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14.2. (0-1)\nUzasadnij, że wprowadzenie regulacji, których dotyczy interpelacja, nie naruszyłoby\nzasady równości zdefiniowanej w tekście.\n14.2.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 14.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n6) Zdający charakteryzuje kwestię praw\nczłowieka […].\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] tekstów\nz zakresu nauk społecznych.\n(ZR) III. Rozumienie siebie oraz\nrozpoznawanie i rozwiązywanie problemów.\n6) Zdający rozpoznaje różne aspekty, także\nprawne, problemów życia codziennego […].\n(ZR) V. Państwo, myśl polityczna\ni demokratyzacja.\n11) Zdający analizuje kwestię pojmowania\nrówności […].\n(ZR) XII. Prawa człowieka i ich ochrona\nmiędzynarodowa.\n12) Zdający […] rozważa dylematy\nzwiązane z prawami socjalnymi i sposobem\nich realizacji przez państwo.\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nInterpelacja dotyczy odmiennego, wspierającego traktowania osób niepełnosprawnych,\nkobiet w ciąży i matek z dziećmi. Z tekstu wynika, że różnicowanie w uprawnieniach\njednakowych grup jest niedopuszczalne, ale w tym przypadku mamy dwie różne kategorie -\ntych, którzy wymagają wspierającego traktowania (bo mają określoną cechę czy\nwłaściwość), oraz resztę społeczeństwa (czyli osoby niemające tych cech czy właściwości).","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-14.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/15","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"15","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15.\nPrzekonania z 2. dekady XXI w. o ładzie międzynarodowym\nTekst 1.\nStany Zjednoczone oraz Chiny odgrywają znaczącą rolę [w] porządku globalnym, przy czym\nich rola, miejsce oraz aspiracje mają charakter przeciwstawny. USA jako mocarstwo\nglobalne i jednocześnie główny architekt ładu liberalnego […] dążą do utrzymania status quo\n[stan obecny] i swojej przywódczej roli w świecie. Jednocześnie rosnąca potęga Chin oraz\ntowarzyszące temu przemiany w strukturze systemu międzynarodowego, częściowo\ninicjowane przez to mocarstwo, stwarzają ryzyko […] bilateralnego podziału świata na dwa\nbloki oraz konfrontacji obu potęg.\nK. Gruszko, Rola i miejsce Chin oraz USA w nowym ładzie globalnym\n[w:] Bezpieczeństwo i jego percepcja w dyskursie społecznym i militarnym, Białystok 2020, s. 152.\nTekst 2.\nInicjatywa [Pasa i Szlaku] daje wyraz aspiracjom chińskiego rządu do uczynienia z Chin\n„mocarstwa nowego typu”, czyli niedążącego do konfrontacji, a jednocześnie bez aspiracji\nhegemonistycznych. Wzmożona aktywność chińskich przedsiębiorstw na rynkach […]\nprzyczyni się do wzrostu skali nawiązywanych bezpośrednich inwestycji […]. [T]empo\nwzrostu oraz komplementarność chińskiej gospodarki stwarzają wyjątkowe szanse rozwoju\ndla gospodarek Nowego Jedwabnego Szlaku.\nK. Łopacińska, One Belt One Road jako wyraz globalnej ekspansji Chin,\n„Marketing i Zarządzanie” 2017, nr 1 (47), s. 36.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-15.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":19,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/15.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"15.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15.1. (0-1)\nWyjaśnij, na czym polega różnica w sposobie postrzegania mocarstwowej roli Chin\nw obu tekstach.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 15.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n7) Zdający analizuje współczesny ład\nmiędzynarodowy i wyjaśnia rolę różnych\npodmiotów zaangażowanych w jego\nstabilność lub zmianę w jego\nfunkcjonowaniu.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] tekstów\nz zakresu nauk społecznych.\n(ZR) XIII. Ład międzynarodowy.\n2) Zdający przedstawia zmiany\nw międzynarodowym ładzie politycznym\ni gospodarczym w XXI w.\n7) Zdający wykazuje, że regionalne\nmocarstwa niezachodnie (Chińska\nRepublika Ludowa […]) działają w kierunku\nwzmocnienia własnej pozycji\nmiędzynarodowej […].\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne wyjaśnienie różnicy.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nAutor tekstu 1. postrzega ekspansję Chin jako zagrożenie dla ładu światowego (wzrasta\nryzyko konfliktu), autor tekstu 2. uważa natomiast, że Chiny nie dążą do konfrontacji, a ich\nrozwój jest szansą dla rozwoju gospodarczego czy naukowego innych państw.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-15.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":19,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/15.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"15.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15.2. (0-1)\nUzasadnij, że ład międzynarodowy, którego opis podkreślono w tekście 1., nie został\nukształtowany bezpośrednio po II wojnie światowej.\n15.1.\n0-1\n15.2.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 15.2. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n7) Zdający analizuje współczesny ład\nmiędzynarodowy i wyjaśnia rolę różnych\npodmiotów zaangażowanych w jego\nstabilność lub zmianę w jego\nfunkcjonowaniu.\n(ZR) XIII. Ład międzynarodowy.\n1) Zdający rozróżnia typy ładów\nmiędzynarodowych (monocentryczny,\ndwubiegunowy, policentryczny), odwołując\nsię do historii XX i XXI w.; przedstawia na\nprzykładach znaczenie supermocarstw dla\nfunkcjonowania tych ładów.\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\nTyp 1.: W tekście 1. mamy podkreślony opis ładu postzimnowojennego, przedstawionego\njako ład monocentryczny z naczelną rolą USA. Bezpośrednio po II wojnie światowej mieliśmy\nład dwubiegunowy (USA i ZSRR jako wiodące mocarstwa), zwany też zimnowojennym.\nTyp 2.: W tekście 1. jest mowa o dwóch mocarstwach: o USA i o Chinach, ale z dominującą\nrolą Waszyngtonu. Bezpośrednio po II wojnie światowej mieliśmy ład dwubiegunowy z USA\ni z ZSRR jako mocarstwami wiodącymi.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-15.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":19,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/16","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"16","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16.\nMapa 1. Odsetek zgonów przypisywany paleniu tytoniu (w ogólnej liczbie zgonów; 2019 r.)\nMapa 2. Wskaźnik umieralności okołoporodowej matek (na 100 tys. żywych urodzeń; 2020 r.)\nourworldindata.org\nTekst. Jeden z Celów Zrównoważonego Rozwoju\nDokonano znacznego postępu w zwiększaniu przewidywanej długości życia i ograniczaniu\nnajczęstszych czynników powodujących śmiertelność dzieci i matek. Jednakże zmniejszenie\nMWOP-R0_100\nśmiertelności okołoporodowej matek do poniżej 70 przypadków na 100 000 żywych urodzeń\ndo 2030 roku wymaga poprawy opieki medycznej.\nZmniejszenie liczby przedwczesnych zgonów spowodowanych chorobami niezakaźnymi\no 1/3 do 2030 roku wymaga również stosowania czystego paliwa do gotowania oraz\nsprawniejszej edukacji o szkodliwości palenia tytoniu.\nMusimy kontynuować wzmożone prace nad pokonywaniem występowania wielu chorób\ni pojawiającymi się zagrożeniami zdrowotnymi. Zapewniając bardziej efektywne\nfinansowanie systemów opieki zdrowotnej, poprawę warunków sanitarnych i higieny, dostęp\ndo lekarzy oraz ograniczając zanieczyszczenie środowiska, możemy poczynić znaczące\npostępy w ratowaniu życia milionów ludzi.\nwww.un.org.pl","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-16.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":20,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/16.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"16.1","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16.1. (0-1)\nPodaj pełną polską nazwę organizacji wyspecjalizowanej ONZ, która zajmuje się\nproblemami opisanymi w tekście.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 16.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n7) Zdający analizuje współczesny ład\nmiędzynarodowy i wyjaśnia rolę różnych\npodmiotów zaangażowanych w jego\nstabilność lub zmianę w jego\nfunkcjonowaniu.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje na\ntemat życia społeczno-kulturowego\ni politycznego […].\n(ZR) XIII. Ład międzynarodowy.\n5) Zdający przedstawia mechanizmy\ni działania, które zmniejszają […]\ndysproporcje pomiędzy państwami\no różnym poziomie PKB i różnej jego\nstrukturze.\n23) Zdający przedstawia cele działania:\nŚwiatowej Organizacji Zdrowia […].\nZasady oceniania\n1 pkt - podanie poprawnej nazwy.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nŚwiatowa Organizacja Zdrowia","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-16.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/16.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"16.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16.2. (0-1)\nZ wykorzystaniem map sformułuj argument i kontrargument do opinii: Problemy,\no których mowa w tekście, dotyczą wyłącznie globalnego Południa.\nArgument -\nKontrargument -","answer":null,"answer_text":"Zadanie 16.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n8) Zdający wykorzystuje swą wiedzę do\nrozumienia zjawisk […] w perspektywie\nglobalnej […].\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] innych źródeł\n[…].\n(ZR) III. Rozumienie siebie oraz\nrozpoznawanie i rozwiązywanie problemów.\n3) Zdający analizuje […] problemy społeczne,\npolityczne i wyzwania globalne […].\n(ZR) III. Struktura społeczna i problemy\nspołeczne.\n7) Zdający charakteryzuje wybrany problem\nżycia społecznego […].\n(SP) XII. Sprawy międzynarodowe.\n4) Zdający formułuje sądy w sprawach\nwybranych problemów społecznych\nwspółczesnego świata […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne sformułowanie argumentu i kontrargumentu.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nArgument - Częsta umieralność matek przy porodzie jest problemem w Afryce, Azji\nPołudniowej oraz Ameryce Łacińskiej, a więc na globalnym Południu.\nKontrargument - Palenie jest częstszą przyczyną zgonów w Ameryce Północnej i wielu\npaństwach Europy (państwach globalnej Północy) niż w państwach globalnego Południa.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-16.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/16.3","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"16.3","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 16.3. (0-1)\nWyjaśnij, w jaki sposób pomoc rozwojowa sprzyja rozwiązywaniu problemów\nopisanych w tekście.\n16.1.\n0-1\n16.2.\n0-1\n16.3.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 16.3. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n7) Zdający analizuje współczesny ład\nmiędzynarodowy i wyjaśnia rolę różnych\npodmiotów zaangażowanych w jego\nstabilność lub zmianę w jego\nfunkcjonowaniu.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje na\ntemat życia społeczno-kulturowego\ni politycznego […].\n(ZR) XIII. Ład międzynarodowy.\n5) Zdający przedstawia mechanizmy\ni działania, które zmniejszają […]\ndysproporcje pomiędzy państwami\no różnym poziomie PKB i różnej jego\nstrukturze.\n14) Zdający wyjaśnia pojęcia pomocy\nhumanitarnej, współpracy rozwojowej […];\npodaje ich przykłady z różnych części\nświata, oceniając ich skuteczność […].\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego wyjaśnienia.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nPomoc rozwojowa zakłada poprawę systemu opieki medycznej oraz dostępu do niej (m.in.\nbudowa szpitali, dostęp do lekarzy i zabiegów, edukacja prozdrowotna), co przyczyni się do\neliminacji problemów ze zdrowiem.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-16.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/17","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"17","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17.\nPrzepisy prawne z jednego z traktatów unijnych\n2) W artykule 1 wprowadza się następujące zmiany: […]\nb) akapit trzeci otrzymuje brzmienie:\nPodstawę Unii stanowi niniejszy Traktat oraz Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej\n(zwane dalej „Traktatami”). Oba te Traktaty mają taką samą moc prawną. Unia zastępuje\nWspólnotę Europejską i jest jej następcą prawnym. […]\n12) […] artykuł 8 zastępuje się […] nowymi artykułami 8-8c w brzmieniu: […]\nArtykuł 8a\n1. Podstawą funkcjonowania Unii jest demokracja przedstawicielska. […]\n14) Artykuł 9 otrzymuje brzmienie:\n1. Unia dysponuje ramami instytucjonalnymi, które mają na celu propagowanie jej wartości,\nrealizację jej celów, służenie jej interesom, interesom jej obywateli oraz interesom Państw\nCzłonkowskich, jak również zapewnianie spójności, skuteczności i ciągłości jej polityk oraz\ndziałań.\nInstytucjami Unii są:\n- Parlament Europejski,\n- Rada Europejska,\n- Rada,\n- Komisja Europejska (zwana dalej „Komisją”),\n- Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej,\n- Europejski Bank Centralny,\n- Trybunał Obrachunkowy.\nDz.U. UE 2007/C, 306.","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-17.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":22,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/17.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"17.1","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17.1. (0-1)\nSpośród instytucji wskazanych w ostatnim przytoczonym przepisie prawnym wybierz\ntę, której funkcjonowanie realizuje zasadę unormowaną w art. 8a Traktatu o Unii\nEuropejskiej. Wpisz w wyznaczone miejsce nazwę właściwej instytucji. Odpowiedź\nuzasadnij, odwołując się do sposobu wyłaniania tej instytucji.\nNazwa instytucji -\nUzasadnienie -\n17.1.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 17.1. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n7) Zdający analizuje współczesny ład\nmiędzynarodowy i wyjaśnia rolę różnych\npodmiotów zaangażowanych w jego\nstabilność lub zmianę w jego\nfunkcjonowaniu.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] innych źródeł\n[…].\n(ZR) XIV. Integracja europejska.\n5) Zdający przedstawia zadania […]\nParlamentu; wyjaśnia kwestię legitymizacji\n[tej] instytucji.\n(ZP) VII. Współczesne stosunki\nmiędzynarodowe.\n9) Zdający przedstawia najważniejsze\ninstytucje Unii Europejskiej: […] Parlament\n[…].\nZasady oceniania\n1 pkt - wybranie poprawnej nazwy i sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nNazwa instytucji - Parlament Europejski\nUzasadnienie - Tylko jego członkowie (eurodeputowani) są wybierani w powszechnych\nwyborach bezpośrednich.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-17.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":22,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/17.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"17.2","points":1,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17.2. (0-1)\nDokończ zdanie. Wpisz w wyznaczone miejsce nazwę właściwej instytucji. Odpowiedź\nwybierz spośród instytucji wskazanych w ostatnim przytoczonym przepisie prawnym.\nW zwykłej procedurze prawodawczej instytucją uprawnioną do proponowania unijnych aktów\nprawnych jest","answer":null,"answer_text":"Zadanie 17.2. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n7) Zdający analizuje współczesny ład\nmiędzynarodowy i wyjaśnia rolę różnych\npodmiotów zaangażowanych w jego\nstabilność lub zmianę w jego\nfunkcjonowaniu.\n(ZR) XIV. Integracja europejska.\n6) Zdający przedstawia podział kompetencji\npomiędzy Komisją i Radą […].\n(ZP) VII. Współczesne stosunki\nmiędzynarodowe.\n9) Zdający przedstawia najważniejsze\ninstytucje Unii Europejskiej: Komisję […].\nZasady oceniania\n1 pkt - wybranie poprawnej nazwy.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nKomisja (Europejska)","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-17.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":23,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/17.3","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"17.3","points":2,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17.3. (0-2)\nSpośród instytucji wskazanych w ostatnim przytoczonym przepisie prawnym wybierz\nte dwie, w których członkostwo jest związane ze sprawowaniem urzędu (zajmowaniem\nstanowiska urzędowego) w państwie członkowskim Unii Europejskiej. Wpisz\nw wyznaczone miejsca nazwy właściwych instytucji. Odpowiedź uzasadnij, odwołując\nsię do składu każdej z tych instytucji.\nNazwa instytucji 1. -\nUzasadnienie -\nNazwa instytucji 2. -\nUzasadnienie -\n17.3.\n0-1-2\n17.2.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 17.3. (0-2)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n7) Zdający analizuje współczesny ład\nmiędzynarodowy i wyjaśnia rolę różnych\npodmiotów zaangażowanych w jego\nstabilność lub zmianę w jego\nfunkcjonowaniu.\n(ZR) XIV. Integracja europejska.\n3) Zdający przedstawia integrację w ramach\nUnii Europejskiej (w aspekcie\ngospodarczym - od wspólnego rynku do\nunii gospodarczo-walutowej)\ni najważniejsze postanowienia Traktatu\no Unii Europejskiej […].\n(ZP) VII. Współczesne stosunki\nmiędzynarodowe.\n9) Zdający przedstawia najważniejsze\ninstytucje Unii Europejskiej: Radę, […]\nRadę Europejską […].\nZasady oceniania\n2 pkt - wybranie dwóch poprawnych nazw i sformułowanie poprawnych uzasadnień.\n1 pkt - wybranie poprawnej nazwy i sformułowanie poprawnego uzasadnienia ALBO wybranie\ndwóch poprawnych nazw.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nNazwa instytucji 1. - Rada Europejska\nUzasadnienie - Wchodzą w jej skład szefowie rządów lub głowy państw członkowskich.\nNazwa instytucji 2. - Rada\nUzasadnienie - Wchodzą w jej skład właściwi ministrowie państw członkowskich.\nUwaga. Uznaje się także nazwę Europejski Bank Centralny, wraz z uzasadnieniem\nwskazującym, że większość członków jego dwóch głównych organów to prezesi banków\ncentralnych państw członkowskich (w Radzie Prezesów EBC jest 21 prezesów banków\ncentralnych państw strefy euro na 27 członków tej Rady; w Radzie Ogólnej EBC jest 27\nprezesów banków centralnych państw członkowskich UE na 29 członków tej Rady).\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-17.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":23,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/18","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"18","points":null,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18.\nTekst 1. Przynależność państw do ONZ i paktów polityczno-wojskowych\nOpis A. Członek-założyciel ONZ; członek Układu o Przyjaźni, Współpracy i Pomocy\nWzajemnej w całym okresie jego istnienia (1955-1991); od 1999 r. roku członek NATO,\na wcześniej uczestnik Partnerstwa dla Pokoju (od 1994 r.).\nOpis B. Sukcesor państwa, które było stałym członkiem Rady Bezpieczeństwa ONZ od\nzałożenia organizacji oraz członkiem Układu o Przyjaźni, Współpracy i Pomocy Wzajemnej\nw całym okresie jego istnienia (1955-1991). Państwo niebędące członkiem NATO, ale na\nprzełomie XX i XXI wieku uczestniczyło w Partnerstwie dla Pokoju.\nOpis C. Członek stały Rady Bezpieczeństwa ONZ od założenia organizacji; państwo\nczłonkowskie NATO od 1949 r., choć przez ponad ćwierć wieku nie uczestniczyło\nw strukturach wojskowych tego paktu.\nFragment mapy politycznej Europy i Azji\nTekst 2. Zmiana kursu fińskiej polityki bezpieczeństwa\nFinlandia i Szwecja po dekadach hamletyzowania o militarnej neutralności szybką ścieżką\nidą do NATO. Sanna Marin (premier Finlandii) ogłosiła, że w fińskim przypadku złożenie\nwniosku zajmie bardziej tygodnie niż miesiące. Jej rząd wprowadził stan wyjątkowy\nw ramach rozprawy z covidem, działa na rzecz osiągnięcia neutralności klimatycznej przez\nFinlandię za 13 lat, a teraz steruje procesem wejścia do NATO. Eduskunta jest rozdrobniona,\nniemniej za wchodzeniem opowiedziały się ugrupowania liczące w sumie 181 z 200 posłów,\ntakże ci, którzy do tej pory otwarcie sprzeciwiali się dołączeniu do NATO. Społeczeństwo\npopiera wejście, w marcu 2022 chciało tego 62 proc. pytanych obywateli.\nNa podstawie: J. Winiecki, Ostra Finka. Sanna Marin jest premierką z charakterem […], www.polityka.pl\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-18.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":24,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/18.1","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"18.1","points":2,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18.1. (0-2)\nUzupełnij tabelę. Do każdego opisu z tekstu 1. dopisz nazwę właściwego państwa\ni numer, którym oznaczono je na mapie.\nNazwa państwa\nNumer na mapie\nOpis A.\nOpis B.\nOpis C.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 18.1. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n7) Zdający analizuje współczesny ład\nmiędzynarodowy i wyjaśnia rolę różnych\npodmiotów zaangażowanych w jego\nstabilność lub zmianę w jego\nfunkcjonowaniu.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje na\ntemat życia […] politycznego […].\n(ZR) XIII. Ład międzynarodowy.\n1) Zdający rozróżnia typy ładów\nmiędzynarodowych (monocentryczny,\ndwubiegunowy, policentryczny), odwołując\nsię do historii XX i XXI w. […].\n22) Zdający […] wykazuje zmieniającą się\nrolę [Organizacji Paktu\nPółnocnoatlantyckiego] od lat 90. XX w.\n(ZR) XV. Polska polityka zagraniczna.\n1) Zdający […] wykazuje transformację\ncelów, instrumentów i treści polskiej polityki\nzagranicznej od lat 90. XX w.\n(ZP) VII. Współczesne stosunki\nmiędzynarodowe.\n7) Zdający charakteryzuje […] organy\nOrganizacji Narodów Zjednoczonych\n(Zgromadzenie Ogólne, Rada\nBezpieczeństwa […]) […].\n11) Zdający przedstawia genezę i cele\nOrganizacji Paktu Północnoatlantyckiego\n[…].\n(SP) XII. Sprawy międzynarodowe.\n3) Zdający przedstawia działalność Polski\nw Organizacji Narodów Zjednoczonych […]\ni Organizacji Paktu Północnoatlantyckiego.\nZasady oceniania\n2 pkt - podanie trzech poprawnych nazw państw i odpowiadających im numerów.\n1 pkt - podanie trzech poprawnych nazw państw ALBO podanie dwóch poprawnych nazw\npaństw i odpowiadających im numerów.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nA. Polska / Rzeczpospolita Polska - 3.\nB. Rosja / Federacja Rosyjska - 6.\nC. Francja / Republika Francuska - 1.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-18.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":25,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/18.2","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"18.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18.2. (0-1)\nUwzględniając uwarunkowania międzynarodowe, wyjaśnij opisaną w tekście 2. zmianę\nstanowiska Finlandii w kwestii przystąpienia do NATO.\n18.1.\n0-1-2\n18.2.\n0-1\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 18.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n7) Zdający analizuje współczesny ład\nmiędzynarodowy i wyjaśnia rolę różnych\npodmiotów zaangażowanych w jego\nstabilność lub zmianę w jego\nfunkcjonowaniu.\n(ZR) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n1) Zdający […] wykorzystuje informacje na\ntemat życia […] politycznego […].\n(ZR) XIII. Ład międzynarodowy.\n7) Zdający wykazuje, że regionalne\nmocarstwa niezachodnie ([…] Federacja\nRosyjska […]) działają w kierunku\nwzmocnienia własnej pozycji\nmiędzynarodowej […].\n9) Zdający przedstawia konflikty\nmiędzynarodowe i etniczne w nieunijnej\nczęści Europy; lokalizuje je, wyjaśnia ich\n[…] konsekwencje.\n22) Zdający […] wykazuje zmieniającą się\nrolę [Organizacji Paktu\nPółnocnoatlantyckiego] od lat 90. XX w.\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego wyjaśnienia.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nBezpośrednie sąsiedztwo Finlandii z Rosją, z czym wiąże się także historia konfliktów\nmiędzy tymi państwami, po ataku Rosji na Ukrainę skłoniło Finlandię do poszukiwania\nsposobów zwiększenia bezpieczeństwa państwa i równowagi w regionie, m.in. poprzez\ndążenie do przystąpienia do NATO.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-18.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":25,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/19","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"19","points":5,"ptype":"open","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 19. (0-5)\nMateriał 1. Uzasadnienie z pisma procesowego\nJan Janicki (PESEL: 54050199995), prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą\nJanBud (NIP: 111-222-33-44) z siedzibą w jego miejscu zamieszkania (ul. Jadwigi Śląskiej\n38, 41-706 Ruda Śląska), podjął się podłączenia instalacji hydraulicznej w należącym do\nmnie - Zofii Zygowicz (PESEL: 74050399966), zamieszkałej przy ul. Wiktora Gorzołki 100\nw Gliwicach (44-100) - domu (wartym obecnie ok. 550 tys. złotych) budowanym przy\nul. Norberta Barlickiego 40 w Gliwicach (44-100). 11 kwietnia 2024 r. podpisana została\numowa, zgodnie z którą wszystkie prace hydrauliczne miały być wykonane w terminie do\n14 czerwca 2024 r. za wynagrodzeniem w kwocie 8 600 zł (słownie: osiem tysięcy sześćset\nzłotych).\n15 kwietnia 2024 r. Jan Janicki rozpoczął prace w moim domu i jako pierwsze wykonał\npodłączenia w łazience znajdującej się na piętrze. Dwa dni później podczas wizyty w domu\nodkryłam, że wykonane podłączenia w tejże łazience okazały się nieszczelne, a w efekcie\ndoszło do zalania parteru oraz - znajdujących się bezpośrednio pod łazienką na podłodze\nsalonu - materiałów wykończeniowych (m.in. klepki dębowej) o łącznej wartości 6 500 zł\n(słownie: sześć tysięcy pięćset złotych), które nie nadają się do dalszego użytku. Ponadto\nponiosłam koszt 4 000 zł (słownie: cztery tysiące złotych) na zakup farby koniecznej do\npomalowania zalanego sufitu, materiałów hydraulicznych wymagających wymiany oraz na\nprace związane z wykonaniem tych czynności.\nOd stwierdzenia nieszczelności i zalania Jan Janicki nie odbierał ode mnie telefonu, nie\nodpowiadał na maile i nie pojawił się na miejscu budowy aż do końca umownego terminu\nwykonania prac. 17 czerwca 2024 r. wysłałam do Jana Janickiego wezwanie przedsądowe\ndo pokrycia poniesionych przeze mnie strat w kwocie 10 500 zł (słownie: dziesięć tysięcy\npięćset złotych) w terminie 14 dni. Do dnia wniesienia niniejszego pisma, tj. 4 lipca 2024 r.,\npieniędzy tych od Jana Janickiego nie otrzymałam.\nZałączniki:\n1) umowa z dnia 11.04.2024 r.;\n2) opinia rzeczoznawcy w przedmiocie zniszczeń i stanu materiałów z dnia\n19.04.2024 r.;\n3) faktura VAT z dnia 26.04.2024 r. za zakup farby i materiałów hydraulicznych;\n4) faktura VAT z dnia 10.05.2024 r. za usługę hydrauliczną i malarską;\n5) przedsądowe wezwanie do zapłaty wraz z potwierdzeniem odbioru z dnia\n19.06.2024 r.\nMateriał 2. Przepis prawny z kodeksu obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej\nArt. 17. Do właściwości sądów okręgowych należą sprawy: […]\n4) o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu sporu przewyższa sto tysięcy złotych […].\nDz.U. 1964, nr 43, poz. 296, z późn. zm. (stan prawny na 20 lutego 2026 r.).\nMateriał 3. Sądy powszechne właściwe terytorialnie dla adresów z materiału 1.\n- Sąd Apelacyjny w Katowicach, al. W. Korfantego 117/119, 40-156 Katowice;\n- Sąd Okręgowy w Gliwicach, ul. T. Kościuszki 15, 44-100 Gliwice;\n- Sąd Rejonowy w Gliwicach, ul. Powstańców Warszawy 23, 44-101 Gliwice;\n- Sąd Rejonowy w Rudzie Śląskiej, ul. Bukowa 5A, 41-700 Ruda Śląska.\ngliwice.so.gov.pl\nMWOP-R0_100\nJako Zofia Zygowicz napisz fragment pisma procesowego - poprzedzający\nuzasadnienie przytoczone w materiale 1. - wszczynającego postępowanie przed\nsądem powszechnym. Pamiętaj o formalnym charakterze pisma - nie zapomnij\nokreślić nazwy pisma, nazw i danych stron, nazwy sądu i jego wydziału, wartości\nprzedmiotu sporu, a także sformułuj żądanie oraz informację o próbie pozasądowego\nrozwiązania sporu.\n19.\n0-1-2-\n3-4-5\nMWOP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 19. (0-5)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\n(ZR) I. Wiedza i rozumienie.\n5) Zdający wyjaśnia i analizuje\nfunkcjonowanie polskiego systemu\nprawnego.\n(ZP) II. Wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\n2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem […] oraz\ninterpretacji innych źródeł […].\n(ZR) III. Rozumienie siebie oraz\nrozpoznawanie i rozwiązywanie problemów.\n6) Zdający rozpoznaje przypadki […]\nłamania prawa oraz wybiera odpowiednie\nmechanizmy dochodzenia tych praw.\n(ZR) IV. Komunikowanie i współdziałanie.\n5) Zdający korzysta z procedur\ni możliwości, jakie stwarzają obywatelom\ninstytucje życia publicznego, w tym\ninstytucje prawne - sporządza pisma do\norganów władz.\n(ZR) X. Kontrola władzy.\n6) Zdający przedstawia zasady organizacji\ni funkcjonowania władzy sądowniczej.\n(ZR) XI. System prawa w Rzeczypospolitej\nPolskiej.\n9) Zdający przedstawia podstawowe\nzasady postępowania cywilnego; pisze\npozew w sprawie cywilnej.\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n9) Zdający przedstawia strukturę\nsądownictwa powszechnego […]\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n(ZP) V. Prawo w Rzeczypospolitej Polskiej.\n3) Zdający […] wskazuje, w jakim kodeksie\nobowiązującym w Rzeczypospolitej Polskiej\nmożna znaleźć przepisy dotyczące\nkonkretnej sprawy; interpretuje przepisy\nprawne.\n4) Zdający wyjaśnia podstawowe instytucje\nprawne […] prawa zobowiązaniowego\nw Rzeczypospolitej Polskiej […].\n7) Zdający przedstawia przebieg\npostępowania cywilnego w\nRzeczypospolitej Polskiej oraz\nuczestniczące w nim strony; analizuje\nkazus z zakresu prawa cywilnego […].\nZasady oceniania\n5 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni dwiema kategoriami elementów składowych\noraz o właściwej konstrukcji.\n4 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni dwiema kategoriami elementów składowych\nALBO rozwiązanie ze zrealizowaną jedną kategorią elementów składowych w pełni\ni z jedną - częściowo oraz o właściwej konstrukcji.\n3 pkt - rozwiązanie ze zrealizowaną jedną kategorią elementów składowych w pełni i z jedną\n- częściowo.\n2 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi częściowo dwiema kategoriami elementów\nskładowych ALBO rozwiązanie ze zrealizowaną w pełni jedną kategorią elementów\nskładowych.\n1 pkt - rozwiązanie ze zrealizowaną częściowo jedną kategorią elementów składowych.\n0 pkt - rozwiązanie bez zrealizowanej kategorii elementów składowych ALBO brak\nrozwiązania.\nKategorie elementów składowych:\n1) właściwe podanie danych i nazw stron, nazwy pisma, nazwy szczebla sądu oraz miejsca\nsądu;\n2) właściwie podanie nazwy wydziału sądu, wartości przedmiotu sporu, żądania oraz\ninformacji o próbie pozasądowego rozwiązania sporu.\nUwaga. Za właściwą konstrukcję uznaje się właściwe rozplanowanie pisma wraz z właściwą\nleksyką prawną.\nPrzykładowa odpowiedź\nSąd Rejonowy w Rudzie Śląskiej\nWydział Cywilny\nul. Bukowa 5A,\n41-700 Ruda Śląska\nPowód:\nZofia Zygowicz (PESEL: 74050399966)\nul. Wiktora Gorzołki 100, 44-100 Gliwice\nPozwany:\nJan Janicki (PESEL: 54050199995)\nprowadzący działalność gospodarczą pod nazwą JanBud (NIP: 111-222-33-44)\nul. Jadwigi Śląskiej 38, 41-706 Ruda Śląska\nWartość przedmiotu sporu: 10 500 zł (słownie: dziesięć tysięcy pięćset złotych)\nPOZEW O ZAPŁATĘ\nWnoszę o:\n- zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 10 500 zł wraz z ustawowymi\nodsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty;\n- przeprowadzenie rozprawy pod nieobecność powoda;\n- zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania.\nOświadczam, że nie doszło do pozasądowego rozwiązania sporu, gdyż pozwany nie\nodpowiadał na próby kontaktu. Nie zapłacił także pieniędzy w związku z wezwaniem\nprzedsądowym do pokrycia strat poniesionych przez powoda.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-19.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":26,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"},{"id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad/20","paper_id":"wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2","number":"20","points":7,"ptype":"closed","subject":"wos","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 20. (0-7)\nO Konstytucji RP i postulatach jej zmian\nTekst 1.\nNajbardziej specyficznym ustrojowym rozwiązaniem konstytucji z 1997 roku jest ustrój\n„ćwierćprezydencki”. Prezydent jest u nas bowiem słabszy niż w […] systemie\n[półprezydenckim, ale] silniejszy niż na ogół w systemach parlamentarnych. Ustawa\nzasadnicza pisana była przeciw ambicjom ustrojowym prezydenta Wałęsy, ale jednocześnie\nustawodawcy zatrzymali się w pół drogi do systemu kanclerskiego.\nW efekcie otrzymujemy paradoksalną konstrukcję: prezydenta, który ma […] demokratyczny,\nbezpośredni mandat i który z drugiej strony nie ma [wielu] narzędzi, by na podstawie tego\nmandatu prowadzić własną politykę - szczególnie w wymiarze wewnętrznym. Chyba że jest\nliderem dysponującego parlamentarną większością obozu politycznego […]. Jednocześnie\nprezydent dysponuje […] wetem, do którego odrzucenia potrzeba w Sejmie [RP] aż trzech\npiątych głosów. [Zatem] prezydent niechętny danej większości rządzącej może blokować\nwszystkie jej inicjatywy wymagające zmiany prawa, mimo wyraźnego demokratycznego\nmandatu, jaki większość ta otrzymała w wyborach. […]\nNic jednocześnie nie wskazuje, by istniała wola uporządkowania tego stanu rzeczy. [Wielu\nodczuwa] lęk przed nadmierną koncentracją władzy w jednym ośrodku - a to właśnie\noznaczałaby zmiana ustroju w stronę kanclerską lub prezydencką.\nJ. Majmurek, 25 lat temu Polacy poparli nową konstytucję. Co powinniśmy dziś w niej zmienić?,\n25.05.2022, krytykapolityczna.pl\nTekst 2.\n[U]normowanie pozycji Prezydenta RP w ustawie zasadniczej z 1997 r. jest\nniekonsekwentne. Konstytucja traktuje głowę państwa - pochodzącą z bezpośredniego\nwyboru Narodu - jako organ zaliczany do władzy wykonawczej, nie powierzając mu jednak\nistotnych kompetencji władczych w tym obszarze i uzależniając je od rządowej inicjatywy,\npośrednictwa albo kontrasygnaty (premiera).\nApolityczny Prezydent [RP] powinien mieć większy wpływ na proces kreowania składu rządu\ni jego zmian (art. 154-155 i 161), a nie być tylko „notariuszem” decyzji politycznych\nwiększości sejmowej.\nWymaga radykalnej zmiany unormowanie instytucji kontrasygnaty […] (art. 144). Konstytucja\npowinna zastrzegać jej wymóg nie jako regułę, ale jako wyjątek od reguły samodzielności\ndecyzyjnej głowy państwa, przewidziany jedynie w odniesieniu do katalogu konkretnych\ndecyzji, wchodzących w zakres kompetencji administracji rządowej […].\nRozważenia wymaga wyposażenie Prezydenta [RP] w kompetencję wydawania\nrozporządzeń z mocą ustawy, nie tylko w czasie stanu wojennego, kiedy Sejm [RP] nie może\nzebrać się na posiedzenie (art. 234), ale też w warunkach normalnego funkcjonowania\npaństwa, dla równoważenia monopolu legislacyjnego parlamentu. Konstytucja powinna\nstarannie wyważyć przedmiot i warunki wydawania takich aktów głowy państwa […].\nChociaż to Rada Ministrów ma zadanie i obowiązek prowadzić politykę wewnętrzną\ni zagraniczną Rzeczypospolitej Polskiej (art. 146 ust. 2), możliwe i celowe wydaje się\nprzywrócenie neutralnemu politycznie Prezydentowi [RP] zadań polegających na\nsprawowaniu ogólnego kierownictwa w dziedzinie stosunków z innymi państwami\ni organizacjami międzynarodowymi oraz w dziedzinie bezpieczeństwa państwa i obronności\nkraju (art. 146 ust. 4 pkt 9 i 11).\nD. Dudek, Konstytucja wymaga zmian. Co i jak modyfikować?, 21.12.2017, forsal.pl\nMWOP-R0_100\nNapisz wystąpienie dotyczące pozycji ustrojowej Prezydenta RP. W tym wystąpieniu\nscharakteryzuj konstytucyjne kompetencje Prezydenta RP w obszarach:\n1) wykonawczym i wobec innych organów egzekutywy;\n2) prawodawczym i wobec legislatywy.\nSformułuj także argumenty i kontrargumenty do opinii: Kompetencje Prezydenta RP\nwe wskazanych obszarach wymagają wzmocnienia.\n20.\n0-1-2-\n3-4-5-\n6-7\nMWOP-R0_100\nMWOP-R0_100\nMWOP-R0_100\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)\nWIEDZA\nO SPOŁECZEŃSTWIE\nPoziom rozszerzony\nFormuła 2023\nWIEDZA\nO SPOŁECZEŃSTWIE\nPoziom rozszerzony\nFormuła 2023\nWIEDZA\nO SPOŁECZEŃSTWIE\nPoziom rozszerzony\nFormuła 2023","answer":null,"answer_text":"Zadanie 20. (0-7)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Wiedza i rozumienie.\n(ZR) 3) Zdający przedstawia różne formy\nrywalizacji o władzę państwową, jej\nsprawowania oraz kontroli.\n(ZR) 4) Zdający wyjaśnia związki\nprzyczynowo-skutkowe w życiu społeczno-\n-politycznym.\n(ZR) 8) Zdający wykorzystuje swą wiedzę\ndo rozumienia zjawisk społeczno-\n-politycznych […].\n(ZP) 3) Zdający przedstawia\nfunkcjonowanie systemu politycznego\nRzeczypospolitej Polskiej.\nII. Wykorzystanie i tworzenie informacji.\n(ZR) 1) Zdający […] wykorzystuje\ninformacje na temat życia […] politycznego,\nkrytycznie je analizuje, samodzielnie\nwyciąga wnioski i formułuje opinie.\n(ZR) 3) Zdający potrafi przedstawiać\ni uzasadniać poglądy odmienne od\nwłasnych.\n(ZR) 4) Zdający wykorzystuje informacje do\ntworzenia własnej złożonej wypowiedzi oraz\nrozważania różnych rozwiązań w obszarze\nspołeczno-politycznym.\n(ZP) 2) Zdający wykazuje się umiejętnością\nczytania ze zrozumieniem tekstów\npublicystycznych i popularnonaukowych\n[…].\n(ZR) III. Rozumienie siebie oraz\nrozpoznawanie i rozwiązywanie problemów.\n3) Zdający analizuje i wyjaśnia złożone\nproblemy […] polityczne […].\n4) Zdający dostrzega perspektywy różnych\nuczestników życia publicznego.\nIV. Komunikowanie i współdziałanie.\n(ZR) 2) Zdający tworzy strategię\nargumentowania i przedstawia swoje\nstanowisko […], szanując odmienne\npoglądy.\n(ZP) 1) Zdający rozwija umiejętność\ndyskutowania - formułuje, uzasadnia i broni\nwłasne stanowisko […].\n(ZR) VIII. Modele sprawowania władzy.\n1) Zdający […] odróżnia prerogatywy\nPrezydenta Rzeczypospolitej Polskiej od\ninnych jego uprawnień.\n3) Zdający charakteryzuje systemy\npolityczne oparte na współpracy legislatywy\ni egzekutywy - parlamentarno-gabinetowy\n[…] i kanclerski […]; wykazuje, że elementy\ntych systemów obowiązują\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n4) Zdający charakteryzuje systemy ze\nszczególną rolą prezydenta - klasyczny\nprezydencki […] i semiprezydencki /\nparlamentarno-prezydencki […]; wykazuje,\nże elementy drugiego z tych systemów\nobowiązują w Rzeczypospolitej Polskiej.\n(ZP) III. Organy władzy publicznej\nw Rzeczypospolitej Polskiej.\n5) Zdający wykazuje znaczenie, jakie dla\npozycji ustrojowej Prezydenta\nRzeczypospolitej Polskiej ma fakt wyborów\npowszechnych; przedstawia kompetencje\nPrezydenta Rzeczypospolitej Polskiej: […]\nw stosunku do rządu, parlamentu i władzy\nsądowniczej, w polityce zagranicznej oraz\nbezpieczeństwa państwa […].\nZasady oceniania\n7 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni trzema aspektami tematu oraz o właściwej\nformie, strukturze i logice wywodu.\n6 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi dwoma aspektami tematu w pełni i z jednym -\nczęściowo oraz o właściwej formie, strukturze i logice wywodu ALBO rozwiązanie ze\nzrealizowanymi w pełni trzema aspektami tematu.\n5 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi dwoma aspektami tematu w pełni i z jednym -\nczęściowo ALBO rozwiązanie ze zrealizowanym jednym aspektem w pełni i z dwoma\n- częściowo oraz o właściwej formie, strukturze i logice wywodu.\n4 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni dwoma aspektami tematu ALBO rozwiązanie\nze zrealizowanymi częściowo trzema aspektami tematu oraz o właściwej strukturze\ni logice wywodu, ALBO rozwiązanie ze zrealizowanym jednym aspektem tematu\nw pełni i z dwoma - częściowo.\n3 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi częściowo trzema aspektami tematu ALBO\nrozwiązanie ze zrealizowanym jednym aspektem tematu w pełni i z jednym -\nczęściowo.\n2 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanymi częściowo dwoma aspektami tematu ALBO\nrozwiązanie ze zrealizowanym w pełni jednym aspektem tematu.\n1 pkt - rozwiązanie ze zrealizowanym częściowo jednym aspektem tematu.\n0 pkt - rozwiązanie bez zrealizowanego aspektu tematu ALBO brak rozwiązania.\nAspekty tematu:\n1) charakterystyka kompetencji Prezydenta RP w obszarze wykonawczym i wobec innych\norganów egzekutywy;\n2) charakterystyka kompetencji Prezydenta RP w obszarze prawodawczym i wobec\nlegislatywy;\n3) sformułowanie argumentów i kontrargumentów do opinii.\nPrzykładowa odpowiedź\nPrezydent RP w myśl obowiązującej konstytucji jest głową państwa, ale jego kompetencje\nsą szersze niż w typowym systemie parlamentarno-gabinetowym, nie ograniczają się tylko\ndo kwestii ceremonialno-reprezentacyjnych. W obu tekstach wskazano jednak na\nniekonsekwencje w tej konstrukcji, porównując jego pozycję z systemem semiprezydenckim\n(tekst 1.) lub postulując zmiany w takim kierunku (tekst 2.). Osobiście nie jestem\nzwolenniczką zmian w tej konstrukcji, a przekonuje mnie do tego argument z ostatniego\nzdania tekstu 1. - obecnie pozycja Prezydenta RP jest odpowiednia, gdyż powoduje brak\nkoncentracji władzy wykonawczej w jednym ośrodku.\nPrezydent RP ma prawo inicjatywy ustawodawczej, ma też prawo weta ustawodawczego,\nktóre jest wetem zawieszającym, a do jego odrzucenia potrzebne jest 3/5 głosów w Sejmie\nRP. Zgodnie z tekstem 1. to mocna broń Prezydenta RP w sytuacji, gdy nie zgadza się\nz polityką rządu, którego popiera mniejsza niż 3/5 większość posłów na Sejm RP. W związku\nz tym, że Prezydent RP nie jest organem prawodawczym, nie uważam, by należało\nwyposażyć go - zgodnie z postulatem z tekstu 2. - w możliwość stałego wydawania\nrozporządzeń z mocą ustawy. Mamy w państwie trójpodział władzy oparty na współpracy\nróżnych organów, a taka sytuacja mogłaby prowadzić do wykreowania w naszym państwie\nsystemu z zachwianym podziałem władzy.\nPrezydent może wydawać zarządzenia (bez kontrasygnaty), ale istnieją też akty urzędowe,\nktóre wymagają dla swej ważności kontrasygnaty premiera. Być może w tym względzie rację\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nma D. Dudek, gdy twierdzi, że nie powinno się jej wymagać dla części aktów urzędowych\nPrezydenta RP (dla których jest wymagana dziś). Jednak taka zmiana wymagałaby zapewne\nwyposażenia Prezydenta RP w więcej kompetencji władczych. A te - jak wskazano w tekście\n2. - należą do Rady Ministrów, która ma zadanie i obowiązek prowadzić politykę wewnętrzną\ni zagraniczną Rzeczypospolitej Polskiej.\nRację ma D. Dudek, gdy uznaje, że Prezydent RP jest realnie „notariuszem” decyzji\nwiększości sejmowej w kwestii kreowania rządu (jego powołania czy dymisji). Jednak jest to\ntypowe dla systemów parlamentarnych, a obecne także realnie w systemie półprezydenckim.\nJedną z różnic między tym ostatnim systemem a systemem polskim jest fakt, że Rada\nGabinetowa (czyli rząd obradujący pod przewodnictwem Prezydenta RP) nie ma uprawnień\nRady Ministrów RP.\nMa też Prezydent RP niemało kompetencji wobec wskazanych w temacie organów władzy:\nmoże kierować orędzia do parlamentu, wyznacza dzień wyborów, pierwsze posiedzenia izb\nparlamentu, nominuje np. do Rady Bezpieczeństwa Narodowego, może skrócić kadencję\nSejmu RP w określonych przypadkach. Tego typu kompetencje można uznać albo za\nceremonialno-reprezentacyjne, albo za niebędące (jak wskazano w tekście 2.)\nkompetencjami władczymi. Jednak mamy też obszary polityki zagranicznej i bezpieczeństwa,\nw której polski prezydent ma kompetencje wykraczające poza te typy. Na przykład polityka\nzagraniczna jest sprawowana w Polsce przez Prezydenta RP, premiera i szefa MSZ. Wydaje\nsię, że także w tym aspekcie głowa państwa polskiego może blokować inicjatywy rządowe\n(np. wobec nominacji ambasadorów), jednak przeniesienie takich uprawnień wyłącznie na\nPrezydenta RP dawałoby jego pełną decyzyjność w tym aspekcie, co nie wydaje się zgodne\nz moim stanowiskiem z pierwszego akapitu pracy. Podobnie rozpatrzyłabym sprawę polityki\nobronnej i bezpieczeństwa - tu też Prezydent jest np. zwierzchnikiem Sił Zbrojnych RP, ale\nza pośrednictwem szefa MON.\nZatem kompetencje Prezydenta RP w obszarze wykonawczym i prawodawczym nie są\nwcale tylko ceremonialno-reprezentacyjne. Umożliwiają one blokowanie decyzji, które głowie\npaństwa się nie podobają, powodują konieczność szukania kompromisów z większością\nparlamentarną i rządem. Oczywiście, argumentem na rzecz tytułowej opinii jest kwestia\n„uporządkowania” ustrojowego (tekst 1.) czy likwidacji niekonsekwencji rozwiązań\nustrojowych (tekst 2.). Niemniej ustrój „ćwierćprezydencki” (jak nazwano go w tekście 1.) się\nsprawdził i funkcjonuje według obowiązującej Konstytucji RP już prawie 30 lat.","solution":null,"image":"img/wos-2026-maj-matura-rozszerzona-2/zad-20.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":28,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"WOS · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"WOS","category_label":"Matura"}]}