{"id":"biologia-2011-maj-matura-podstawowa/zad/10","paper_id":"biologia-2011-maj-matura-podstawowa","number":"10","points":3,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 10. (3 pkt)\nW tabeli przedstawiono objętość krwi przepływającej w ciągu minuty przez niektóre narządy\nczłowieka w czasie odpoczynku oraz w czasie wysiłku fizycznego.\nObjętość krwi przepływającej w czasie minuty [cm3/min]\nNarząd\nw czasie odpoczynku\nw czasie wysiłku fizycznego\nMózg\n700\n750\nSerce\n200\n750\nPłuca\n100\n200\nMięśnie szkieletowe\n750\n12 500\nWątroba\n1 350\n600\nSkóra\n300\n1 900\nNa podstawie: T. Greenwood, R. Allan, L. Sheperd, A. Janta, B. Sągin, M. Skodowska, tłum. M. Starczewska,\nBiologia 1, Seria z tangramem - teoria i ćwiczenia, Gdańsk 2006\na) Wymień nazwy dwóch narządów, w których podczas wysiłku najsilniej wzrasta\nprzepływ krwi, i wskaż po jednej przyczynie tego zjawiska.\n1\n2\nb) Uwzględniając informacje zawarte w tabeli, wyjaśnij, dlaczego nie zaleca się\nspożywania obfitych posiłków przed intensywnym wysiłkiem fizycznym.\nPoziom podstawowy\n5","answer":null,"answer_text":"Zadanie 10. (0-3)\na) (0-2)\nTworzenie informacji\nWyjaśnienie różnic w przepływie krwi przez narządy\nczłowieka podczas wysiłku fizycznego\nKryteria oceniania odpowiedzi\n5\nPrzykłady poprawnych odpowiedzi\n1. Mięśnie szkieletowe, ponieważ podczas wysiłku intensywnie się kurczą i wzrasta\nzapotrzebowanie na tlen oraz substancje odżywcze.\n2. Skóra, ponieważ podczas wysiłku przez rozszerzone naczynia krwionośne następuje utrata\nnadmiaru ciepła.\n2 p. - za poprawne podanie nazw dwóch narządów (mięśnie szkieletowe i skóra), przez które\nnajsilniej wzrasta przepływ krwi podczas wysiłku i wskazanie przyczyn tego zjawiska\n1 p. - za poprawne podanie nazwy jednego narządu i wskazanie przyczyny tego zjawiska\n0 p. - za podanie tylko nazw (nazwy) narządów bez określenia przyczyn, lub niepoprawne\nokreślenie przyczyn\nb) (0-1)\nTworzenie informacji\nWyjaśnienie zależności pomiędzy objętością krwi\nprzepływającej przez narządy różnych układów podczas\nwysiłku fizycznego\nPrzykłady poprawnej odpowiedzi\n• Spożycie posiłku przed intensywnym wysiłkiem fizycznym zmniejsza wydolność\norganizmu, ponieważ duża objętość krwi odpływa do wątroby.\n• Ponieważ krew potrzebna narządom układu pokarmowego zostaje podczas wysiłku\nfizycznego skierowana do narządów intensywnie pracujących i trawienie zachodzi\nwolniej.\n1 p. - za poprawne wykazanie związku pomiędzy objętością krwi przepływającej przez\nnarządy podczas wysiłku fizycznego a objętością krwi kierowanej do narządów układu\npokarmowego (wątroby)\n0 p. - za odpowiedź, która nie uwzględnia związku pomiędzy przepływem krwi przez\nnarządy podczas wysiłku fizycznego i przez narządy układu pokarmowego","solution":null,"image":"img/biologia-2011-maj-matura-podstawowa/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2011 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 10. (3 pkt)<br>W tabeli przedstawiono objętość krwi przepływającej w ciągu minuty przez niektóre narządy<br>człowieka w czasie odpoczynku oraz w czasie wysiłku fizycznego.<br>Objętość krwi przepływającej w czasie minuty [cm3/min]<br>Narząd<br>w czasie odpoczynku<br>w czasie wysiłku fizycznego<br>Mózg<br>700<br>750<br>Serce<br>200<br>750<br>Płuca<br>100<br>200<br>Mięśnie szkieletowe<br>750<br>12 500<br>Wątroba<br>1 350<br>600<br>Skóra<br>300<br>1 900<br>Na podstawie: T. Greenwood, R. Allan, L. Sheperd, A. Janta, B. Sągin, M. Skodowska, tłum. M. Starczewska,<br>Biologia 1, Seria z tangramem - teoria i ćwiczenia, Gdańsk 2006<br>a) Wymień nazwy dwóch narządów, w których podczas wysiłku najsilniej wzrasta<br>przepływ krwi, i wskaż po jednej przyczynie tego zjawiska.<br>1<br>2<br>b) Uwzględniając informacje zawarte w tabeli, wyjaśnij, dlaczego nie zaleca się<br>spożywania obfitych posiłków przed intensywnym wysiłkiem fizycznym.<br>Poziom podstawowy<br>5</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 10. (0-3)<br>a) (0-2)<br>Tworzenie informacji<br>Wyjaśnienie różnic w przepływie krwi przez narządy<br>człowieka podczas wysiłku fizycznego<br>Kryteria oceniania odpowiedzi<br>5<br>Przykłady poprawnych odpowiedzi</p>\n<ol><li>Mięśnie szkieletowe, ponieważ podczas wysiłku intensywnie się kurczą i wzrasta</li></ol>\n<p>zapotrzebowanie na tlen oraz substancje odżywcze.</p>\n<ol><li>Skóra, ponieważ podczas wysiłku przez rozszerzone naczynia krwionośne następuje utrata</li></ol>\n<p>nadmiaru ciepła.<br>2 p. - za poprawne podanie nazw dwóch narządów (mięśnie szkieletowe i skóra), przez które<br>najsilniej wzrasta przepływ krwi podczas wysiłku i wskazanie przyczyn tego zjawiska<br>1 p. - za poprawne podanie nazwy jednego narządu i wskazanie przyczyny tego zjawiska<br>0 p. - za podanie tylko nazw (nazwy) narządów bez określenia przyczyn, lub niepoprawne<br>określenie przyczyn<br>b) (0-1)<br>Tworzenie informacji<br>Wyjaśnienie zależności pomiędzy objętością krwi<br>przepływającej przez narządy różnych układów podczas<br>wysiłku fizycznego<br>Przykłady poprawnej odpowiedzi<br>• Spożycie posiłku przed intensywnym wysiłkiem fizycznym zmniejsza wydolność<br>organizmu, ponieważ duża objętość krwi odpływa do wątroby.<br>• Ponieważ krew potrzebna narządom układu pokarmowego zostaje podczas wysiłku<br>fizycznego skierowana do narządów intensywnie pracujących i trawienie zachodzi<br>wolniej.<br>1 p. - za poprawne wykazanie związku pomiędzy objętością krwi przepływającej przez<br>narządy podczas wysiłku fizycznego a objętością krwi kierowanej do narządów układu<br>pokarmowego (wątroby)<br>0 p. - za odpowiedź, która nie uwzględnia związku pomiędzy przepływem krwi przez<br>narządy podczas wysiłku fizycznego i przez narządy układu pokarmowego</p>","solutions":[]}