{"id":"biologia-2014-grudzien-probna-rozszerzona/zad/8","paper_id":"biologia-2014-grudzien-probna-rozszerzona","number":"8","points":5,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2014,"month":"grudzien","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8. (0-5)\nPewna hipotetyczna populacja zwierząt o pięcioletnim cyklu życiowym, rozmnażających się\nraz w roku, składa się z 1000 osobników obu płci, w różnych klasach wieku - co ukazuje\ntabela.\nKlasy wieku\nCechy\nSamice\nSamce\nI\nnajmłodsze\n255\n245\nII\nmłodociane\n60\n55\nIII\nw wieku\nrozrodczym\n120\n115\nIV\n70\n65\nV\nnajstarsze, już\nnierozmnażające się\n10\n5\na) Narysuj diagram w postaci piramidy, ilustrujący wiekową i płciową strukturę tej\npopulacji.\nb) Podaj możliwą przyczynę nieproporcjonalnie małej liczebności drugiej klasy wieku\ntej populacji.\nc) Korzystając z danych zamieszczonych w tabeli, oblicz wskaźnik śmiertelności\n(procent ubytku) tej populacji, jeżeli ubędzie z niej w tym roku cała najstarsza klasa\nwiekowa oraz po 40% każdej z niższych klas wiekowych.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n6b)\n6c)\n7a)\n7b)\n8a)\n8b)\n8c)\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n1\n2\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\nd) Określ, w jakim kierunku (wzrost czy spadek) zmieni się zapewne w kolejnym roku\nwskaźnik rozrodczości tej populacji. Odpowiedź uzasadnij.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8. (0-5)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Poznanie świata organizmów na różnych poziomach\norganizacji życia.\nZdający […] wyjaśnia procesy i zjawiska biologiczne.\nIV. Poszukiwanie, wykorzystanie i tworzenie\ninformacji.\nZdający odczytuje, selekcjonuje […] i przetwarza\ninformacje […].\nV. Rozumowanie i argumentacja.\nZdający […] wyjaśnia zależności przyczynowo-\nskutkowe.\nVII. Ekologia.\n2. Populacja. Zdający:\n2) przewiduje zmiany\nliczebności populacji,\ndysponując danymi o jej\naktualnej liczebności,\nrozrodczości, śmiertelności […]\n3) analizuje strukturę wiekową\n[…] populacji […].\n7.a) (0-1)\nRozwiązanie:\n8.a) (0-2)\nRozwiązanie:\nSchemat punktowania:\n2 pkt - za prawidłowe skonstruowanie diagramu struktury wiekowej i płciowej populacji\nz opisami i skalowaniem osi oraz właściwe naniesienie odpowiednich wartości\n1 pkt - za prawidłowe skonstruowanie diagramu struktury wiekowej i płciowej populacji\nz opisami osi, przy błędach w skalowaniu lub naniesieniu odpowiednich wartości\n0 pkt - za niewłaściwe skonstruowanie diagramu lub za brak odpowiedzi\n8.b) (0-1)\nRozwiązanie:\nPrzyczyną nieproporcjonalnie małej liczebności drugiej klasy wiekowej tej populacji\nmogła być jakaś katastrofa ekologiczna w poprzednim roku, np. powódź, susza, mróz,\nktórej nie przeżyła większość osobników wówczas najmłodszej klasy wiekowej.\nPrzyczyną mogły być czynniki biotyczne, np. pojawienie się nowego drapieżnika/pasożyta\n/wyraźne zwiększenie liczebności drapieżników/pasożytów/zwiększona konkurencja\nmiędzygatunkowa.\nSchemat punktowania\n1 pkt - za prawidłowe wskazanie przyczyny silnego zmniejszenia liczebności drugiej klasy\nwiekowej\n0 pkt - za nieprawidłowe wskazanie przyczyny silnego zmniejszenia liczebności drugiej klasy\nwiekowej lub za brak odpowiedzi\n8.c) (0-1)\nRozwiązanie\n(15 + 0,4 x 985) / 1000 = (15 + 394) / 1000 = 409 / 1000 = 0,409 = 40,9%\nSchemat punktowania\n1 pkt - za prawidłowe zapisanie wskaźnika śmiertelności populacji\n0 pkt - za nieprawidłowe zapisanie wskaźnika śmiertelności populacji lub za brak odpowiedzi\n100\n50\n150\n200\n250\n0\n50\n150 100\n200\n250\nklasy wieku\nliczba ♀\nliczba ♂\nklasa I\nklasa II\nklasa III\nklasa IV\nklasa V\nW kolejnym roku liczebność populacji zapewne zmaleje, gdyż w wiek rozrodczy wejdzie\nmało liczna obecna druga klasa wiekowa (a przestanie się rozmnażać liczniejsza od niej\nczwarta klasa wiekowa).\nSchemat punktowania:\n1 pkt - za prawidłowe wskazanie prawdopodobnego kierunku zmian liczebności populacji\nw kolejnym roku wraz z prawidłowym uzasadnieniem\n0 pkt - za nieprawidłowe wskazanie kierunku zmian liczebności populacji w kolejnym roku\nlub za nieprawidłowe uzasadnienie dobrze wskazanych zmian, lub za brak\nodpowiedzi","solution":null,"image":"img/biologia-2014-grudzien-probna-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · grudzień 2014 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna","text_html":"

Zadanie 8. (0-5)
Pewna hipotetyczna populacja zwierząt o pięcioletnim cyklu życiowym, rozmnażających się
raz w roku, składa się z 1000 osobników obu płci, w różnych klasach wieku - co ukazuje
tabela.
Klasy wieku
Cechy
Samice
Samce
I
najmłodsze
255
245
II
młodociane
60
55
III
w wieku
rozrodczym
120
115
IV
70
65
V
najstarsze, już
nierozmnażające się
10
5
a) Narysuj diagram w postaci piramidy, ilustrujący wiekową i płciową strukturę tej
populacji.
b) Podaj możliwą przyczynę nieproporcjonalnie małej liczebności drugiej klasy wieku
tej populacji.
c) Korzystając z danych zamieszczonych w tabeli, oblicz wskaźnik śmiertelności
(procent ubytku) tej populacji, jeżeli ubędzie z niej w tym roku cała najstarsza klasa
wiekowa oraz po 40% każdej z niższych klas wiekowych.
Wypełnia
egzaminator
Nr zadania
6b)
6c)
7a)
7b)
8a)
8b)
8c)
Maks. liczba pkt
1
1
1
1
2
1
1
Uzyskana liczba pkt
d) Określ, w jakim kierunku (wzrost czy spadek) zmieni się zapewne w kolejnym roku
wskaźnik rozrodczości tej populacji. Odpowiedź uzasadnij.

","answer_text_html":"

Zadanie 8. (0-5)
Wymagania ogólne
Wymagania szczegółowe
I. Poznanie świata organizmów na różnych poziomach
organizacji życia.
Zdający […] wyjaśnia procesy i zjawiska biologiczne.
IV. Poszukiwanie, wykorzystanie i tworzenie
informacji.
Zdający odczytuje, selekcjonuje […] i przetwarza
informacje […].
V. Rozumowanie i argumentacja.
Zdający […] wyjaśnia zależności przyczynowo-
skutkowe.
VII. Ekologia.

\n
  1. Populacja. Zdający:
  2. przewiduje zmiany
\n

liczebności populacji,
dysponując danymi o jej
aktualnej liczebności,
rozrodczości, śmiertelności […]

\n
  1. analizuje strukturę wiekową
\n

[…] populacji […].
7.a) (0-1)
Rozwiązanie:
8.a) (0-2)
Rozwiązanie:
Schemat punktowania:
2 pkt - za prawidłowe skonstruowanie diagramu struktury wiekowej i płciowej populacji
z opisami i skalowaniem osi oraz właściwe naniesienie odpowiednich wartości
1 pkt - za prawidłowe skonstruowanie diagramu struktury wiekowej i płciowej populacji
z opisami osi, przy błędach w skalowaniu lub naniesieniu odpowiednich wartości
0 pkt - za niewłaściwe skonstruowanie diagramu lub za brak odpowiedzi
8.b) (0-1)
Rozwiązanie:
Przyczyną nieproporcjonalnie małej liczebności drugiej klasy wiekowej tej populacji
mogła być jakaś katastrofa ekologiczna w poprzednim roku, np. powódź, susza, mróz,
której nie przeżyła większość osobników wówczas najmłodszej klasy wiekowej.
Przyczyną mogły być czynniki biotyczne, np. pojawienie się nowego drapieżnika/pasożyta
/wyraźne zwiększenie liczebności drapieżników/pasożytów/zwiększona konkurencja
międzygatunkowa.
Schemat punktowania
1 pkt - za prawidłowe wskazanie przyczyny silnego zmniejszenia liczebności drugiej klasy
wiekowej
0 pkt - za nieprawidłowe wskazanie przyczyny silnego zmniejszenia liczebności drugiej klasy
wiekowej lub za brak odpowiedzi
8.c) (0-1)
Rozwiązanie
(15 + 0,4 x 985) / 1000 = (15 + 394) / 1000 = 409 / 1000 = 0,409 = 40,9%
Schemat punktowania
1 pkt - za prawidłowe zapisanie wskaźnika śmiertelności populacji
0 pkt - za nieprawidłowe zapisanie wskaźnika śmiertelności populacji lub za brak odpowiedzi
100
50
150
200
250
0
50
150 100
200
250
klasy wieku
liczba ♀
liczba ♂
klasa I
klasa II
klasa III
klasa IV
klasa V
W kolejnym roku liczebność populacji zapewne zmaleje, gdyż w wiek rozrodczy wejdzie
mało liczna obecna druga klasa wiekowa (a przestanie się rozmnażać liczniejsza od niej
czwarta klasa wiekowa).
Schemat punktowania:
1 pkt - za prawidłowe wskazanie prawdopodobnego kierunku zmian liczebności populacji
w kolejnym roku wraz z prawidłowym uzasadnieniem
0 pkt - za nieprawidłowe wskazanie kierunku zmian liczebności populacji w kolejnym roku
lub za nieprawidłowe uzasadnienie dobrze wskazanych zmian, lub za brak
odpowiedzi

","solutions":[]}