{"id":"biologia-2014-maj-matura-rozszerzona/zad/20","paper_id":"biologia-2014-maj-matura-rozszerzona","number":"20","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2014,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 20. (2 pkt)\nNiektóre rośliny do zakwitania wymagają odpowiednich bodźców zewnętrznych. Najczęściej\nsą to właściwy stosunek długości dnia i nocy - tzw. fotoperiod lub czasowe potraktowanie\nmłodych roślin niską temperaturą, czyli tzw. wernalizacja.\nPrzeprowadzono doświadczenie, którego celem było zbadanie wpływu fotoperiodu\ni wernalizacji siewek na zakwitanie pewnej odmiany pszenicy ozimej.\nW tym celu hodowane rośliny podzielono na dwie grupy:\n\ngrupa I - rośliny, które hodowano cały czas w temperaturze ok. 20 °C (brak wernalizacji),\nrozdzielono i połowę z nich hodowano w warunkach krótkiego dnia, a drugą połowę\nhodowano w warunkach dnia długiego,\n\ngrupa II - rośliny, które poddano wernalizacji, rozdzielono i również hodowano\nw temperaturze 20 °C - połowę tych roślin w warunkach krótkiego dnia, a drugą połowę\nw warunkach dnia długiego.\nKrótki dzień w doświadczeniu to mniej niż 10 godzin oświetlenia, a długi dzień - więcej niż\n10 godzin oświetlenia.\nWyniki tego doświadczenia przedstawiono na rysunku.\nNa podstawie: S. Tołpa, J. Radomski, Botanika, Warszawa 1979.\na) Sformułuj wniosek wynikający z powyższego doświadczenia, który dotyczy\nwarunków niezbędnych do zakwitania tej odmiany pszenicy w środowisku\nnaturalnym.\nb) Wyjaśnij, dlaczego w krajach tropikalnych położonych blisko równika nie należy\nwprowadzać upraw odmiany pszenicy, która była badana w doświadczeniu. Podaj\nargument odnoszący się do wyników tego doświadczenia.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n19.\n20.a\n20.b\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\n12","answer":null,"answer_text":"Zadanie 20. (0-2)\na) (0-1)\nTworzenie informacji\nNa podstawie wyników doświadczenia sformułowanie\nwniosku dotyczącego warunków niezbędnych do zakwitania\nbadanej odmiany pszenicy (III.1a, I.3b.1, 4a.9)\nPrzykłady poprawnej odpowiedzi:\nRozwiązania zadań i schemat punktowania - poziom rozszerzony\n11\n Długi dzień i wernalizacja są warunkami niezbędnymi/koniecznymi do zakwitania badanej\nodmiany pszenicy.\n Warunkiem zakwitania badanej odmiany pszenicy jest okresowe obniżenie temperatury\noraz długi dzień.\n1 p. - za poprawnie sformułowany wniosek uwzględniający długość dnia i konieczność\nwernalizacji\n0 p. - za odpowiedź niepełną, która odnosi się tylko do jednego z czynników lub odpowiedź\nniepoprawną, np. niebędącą wnioskiem, lub brak odpowiedzi\nb) (0-1)\nTworzenie informacji\nNa podstawie wyników doświadczenia wyjaśnienie zależności\nmiędzy warunkami środowiska a rozmieszczeniem roślin\nna Ziemi (III.2a, I.3b.4, 4a.9)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi:\nNie należy wprowadzać upraw badanej odmiany pszenicy w krajach tropikalnych, gdyż\nna tych obszarach panują zbyt wysokie temperatury i młode rośliny nie mogą ulec\nwernalizacji, koniecznej dla tej odmiany pszenicy do zakwitnięcia i w konsekwencji wydania\nplonów.\n1 p. - za poprawne wyjaśnienie odnoszące się do wyników doświadczenia i uwzględniające\nbrak możliwości wernalizacji w krajach tropikalnych i ich skutki dla uprawy pszenicy\n0 p. - za odpowiedź niepełną, która nie odnosi się do wyników doświadczenia\ni nie uwzględnia warunków klimatycznych (temperatury) lub odpowiedź merytorycznie\nniepoprawną, np. dotyczącą wyłącznie fotoperiodu (gdyż na równiku występuje\n12-godzinne oświetlenie), lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/biologia-2014-maj-matura-rozszerzona/zad-20.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2014 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 20. (2 pkt)<br>Niektóre rośliny do zakwitania wymagają odpowiednich bodźców zewnętrznych. Najczęściej<br>są to właściwy stosunek długości dnia i nocy - tzw. fotoperiod lub czasowe potraktowanie<br>młodych roślin niską temperaturą, czyli tzw. wernalizacja.<br>Przeprowadzono doświadczenie, którego celem było zbadanie wpływu fotoperiodu<br>i wernalizacji siewek na zakwitanie pewnej odmiany pszenicy ozimej.<br>W tym celu hodowane rośliny podzielono na dwie grupy:<br><br>grupa I - rośliny, które hodowano cały czas w temperaturze ok. 20 °C (brak wernalizacji),<br>rozdzielono i połowę z nich hodowano w warunkach krótkiego dnia, a drugą połowę<br>hodowano w warunkach dnia długiego,<br><br>grupa II - rośliny, które poddano wernalizacji, rozdzielono i również hodowano<br>w temperaturze 20 °C - połowę tych roślin w warunkach krótkiego dnia, a drugą połowę<br>w warunkach dnia długiego.<br>Krótki dzień w doświadczeniu to mniej niż 10 godzin oświetlenia, a długi dzień - więcej niż<br>10 godzin oświetlenia.<br>Wyniki tego doświadczenia przedstawiono na rysunku.<br>Na podstawie: S. Tołpa, J. Radomski, Botanika, Warszawa 1979.<br>a) Sformułuj wniosek wynikający z powyższego doświadczenia, który dotyczy<br>warunków niezbędnych do zakwitania tej odmiany pszenicy w środowisku<br>naturalnym.<br>b) Wyjaśnij, dlaczego w krajach tropikalnych położonych blisko równika nie należy<br>wprowadzać upraw odmiany pszenicy, która była badana w doświadczeniu. Podaj<br>argument odnoszący się do wyników tego doświadczenia.<br>Wypełnia<br>egzaminator<br>Nr zadania<br>19.<br>20.a<br>20.b<br>Maks. liczba pkt<br>2<br>1<br>1<br>Uzyskana liczba pkt<br>Poziom rozszerzony<br>12</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 20. (0-2)<br>a) (0-1)<br>Tworzenie informacji<br>Na podstawie wyników doświadczenia sformułowanie<br>wniosku dotyczącego warunków niezbędnych do zakwitania<br>badanej odmiany pszenicy (III.1a, I.3b.1, 4a.9)<br>Przykłady poprawnej odpowiedzi:<br>Rozwiązania zadań i schemat punktowania - poziom rozszerzony<br>11<br> Długi dzień i wernalizacja są warunkami niezbędnymi/koniecznymi do zakwitania badanej<br>odmiany pszenicy.<br> Warunkiem zakwitania badanej odmiany pszenicy jest okresowe obniżenie temperatury<br>oraz długi dzień.<br>1 p. - za poprawnie sformułowany wniosek uwzględniający długość dnia i konieczność<br>wernalizacji<br>0 p. - za odpowiedź niepełną, która odnosi się tylko do jednego z czynników lub odpowiedź<br>niepoprawną, np. niebędącą wnioskiem, lub brak odpowiedzi<br>b) (0-1)<br>Tworzenie informacji<br>Na podstawie wyników doświadczenia wyjaśnienie zależności<br>między warunkami środowiska a rozmieszczeniem roślin<br>na Ziemi (III.2a, I.3b.4, 4a.9)<br>Przykład poprawnej odpowiedzi:<br>Nie należy wprowadzać upraw badanej odmiany pszenicy w krajach tropikalnych, gdyż<br>na tych obszarach panują zbyt wysokie temperatury i młode rośliny nie mogą ulec<br>wernalizacji, koniecznej dla tej odmiany pszenicy do zakwitnięcia i w konsekwencji wydania<br>plonów.<br>1 p. - za poprawne wyjaśnienie odnoszące się do wyników doświadczenia i uwzględniające<br>brak możliwości wernalizacji w krajach tropikalnych i ich skutki dla uprawy pszenicy<br>0 p. - za odpowiedź niepełną, która nie odnosi się do wyników doświadczenia<br>i nie uwzględnia warunków klimatycznych (temperatury) lub odpowiedź merytorycznie<br>niepoprawną, np. dotyczącą wyłącznie fotoperiodu (gdyż na równiku występuje<br>12-godzinne oświetlenie), lub brak odpowiedzi</p>","solutions":[]}