{"id":"biologia-2015-nowa-era-probna-rozszerzona/zad/23","paper_id":"biologia-2015-nowa-era-probna-rozszerzona","number":"23","points":3,"ptype":"closed","subject":"biologia","category":"probna","year":2015,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 23. (0-3)\n„Największe światowe badania na temat wpływu genetycznych modyﬁkacji upraw na „dziką”, otaczającą\nuprawy faunę i ﬂorę przeprowadzono w Wielkiej Brytanii w latach 1999-2003. Badano między innymi\nkukurydzę, buraki cukrowe oraz jary i ozimy rzepak. Modyﬁkacja polegała na oporności na herbicyd,\nmierzono liczbę oraz rodzaj chwastów i ich nasion, populacje różnych gatunków owadów, pająków.\nSformułowano ogólny wniosek, że w otaczającym uprawy dzikim życiu zaszły zmiany jakościowe\ni ilościowe, ale nie są one wynikiem genetycznej modyﬁkacji, lecz zmiany zachowań farmerów, którym\nzaproponowano nowy sposób kontroli chwastów w ich uprawach. [ ] różnorodność chwastów\nw Wielkiej Brytanii znacząco zmniejszyła się już w latach 60., ze względu na agresywne stosowanie\nchemicznych herbicydów. [ ]\nJednym ze sposobów zmniejszenia potencjalnych zagrożeń [stwarzanych - red.] przez rośliny\ngenetycznie modyﬁkowane jest wprowadzenie pożądanych transgenów do DNA chloroplastów.\nZmniejsza to m.in. zagrożenie transgenicznym pyłkiem innych gatunków [ ], ponieważ w pyłku nie\nma chloroplastów.”\nŹródło: P. Węgleński (red.), Genetyka molekularna, Warszawa 2006, s. 502.\na) Wyjaśnij, dlaczego pyłek roślin nie zawiera chloroplastów.\nb) Określ, jaka cecha chloroplastów sprawia, że można je wykorzystywać do genetycznych\nmodyﬁkacji roślin.\nc) Zaznacz dwa działania, które prowadzą do zachowania różnorodności biologicznej.\nA. Introdukcja na określony teren gatunku pochodzącego z innego regionu geograﬁcznego.\nB. Zachowywanie upraw tradycyjnych odmian roślin i hodowli tradycyjnych ras zwierząt.\nC. Niszczenie chwastów za pomocą herbicydów.\nD. Restytucja populacji ginących gatunków w miejscach ich tradycyjnych areałów.\nE. Zwalczanie szkodników lasów metodami chemicznymi.\nWypełnia\nsprawdzający\nNr zadania\n22.a\n22.b\n23.a\n23.b\n23.c\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\n18 z 18\nPróbny egzamin maturalny z Nową Erą\nBiologia - poziom rozszerzony\nBRUDNOPIS","answer":null,"answer_text":"Zadanie 23. (0-3)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nIV. Zdający odczytuje, selekcjonuje,\nporównuje i przetwarza informacje pozyskane\nz różnorodnych źródeł […].\nV. Zdający objaśnia i komentuje informacje,\nodnosi się krytycznie do przedstawionych\ninformacji […].\nVI. Zdający […] opisuje postawę i zachowanie\nczłowieka odpowiedzialnie korzystającego\nz dóbr przyrody i środowiska […].\nII. Budowa i funkcjonowanie komórki. Zdający:\n4) opisuje budowę i funkcje […] chloroplastów\n[…].\nVIII. Różnorodność biologiczna Ziemi. Zdający:\n4) przedstawia wpływ człowieka na\nróżnorodność biologiczną, podaje przykłady\ntego wpływu (zagrożenie gatunków rodzimych,\nintrodukcja gatunków obcych);\n5) uzasadnia konieczność zachowania starych\nodmian roślin uprawnych i ras zwierząt\nhodowlanych jako części różnorodności\nbiologicznej.\n23.a) (0-1)\nRozwiązanie\nZiarna pyłku nie zawierają chloroplastów, ponieważ nie pełnią funkcji asymilacyjnej / nie uczestniczą\nw fotosyntezie / nie zawierają miękiszu asymilacyjnego / uczestniczą w rozmnażaniu a nie w fotosyntezie.\nSchemat punktowania\n1 pkt - za poprawne wyjaśnienie braku chloroplastów w ziarnach pyłku;\n0 pkt - za odpowiedź niepełną, błędną lub brak odpowiedzi.\n23.b) (0-1)\nRozwiązanie\nObecność własnego DNA.\nSchemat punktowania\n1 pkt - za poprawne określenie cechy chloroplastów;\n0 pkt - za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.\n23.c) (0-1)\nRozwiązanie\nB, D\nSchemat punktowania\n1 pkt - za poprawne zaznaczenie dwóch działań mających na celu zachowanie różnorodności\nbio­logicznej;\n0 pkt - za odpowiedź niepełną, błędną lub brak odpowiedzi.","solution":null,"image":"img/biologia-2015-nowa-era-probna-rozszerzona/zad-23.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna","text_html":"<p>Zadanie 23. (0-3)<br>„Największe światowe badania na temat wpływu genetycznych modyﬁkacji upraw na „dziką”, otaczającą<br>uprawy faunę i ﬂorę przeprowadzono w Wielkiej Brytanii w latach 1999-2003. Badano między innymi<br>kukurydzę, buraki cukrowe oraz jary i ozimy rzepak. Modyﬁkacja polegała na oporności na herbicyd,<br>mierzono liczbę oraz rodzaj chwastów i ich nasion, populacje różnych gatunków owadów, pająków.<br>Sformułowano ogólny wniosek, że w otaczającym uprawy dzikim życiu zaszły zmiany jakościowe<br>i ilościowe, ale nie są one wynikiem genetycznej modyﬁkacji, lecz zmiany zachowań farmerów, którym<br>zaproponowano nowy sposób kontroli chwastów w ich uprawach. [ ] różnorodność chwastów<br>w Wielkiej Brytanii znacząco zmniejszyła się już w latach 60., ze względu na agresywne stosowanie<br>chemicznych herbicydów. [ ]<br>Jednym ze sposobów zmniejszenia potencjalnych zagrożeń [stwarzanych - red.] przez rośliny<br>genetycznie modyﬁkowane jest wprowadzenie pożądanych transgenów do DNA chloroplastów.<br>Zmniejsza to m.in. zagrożenie transgenicznym pyłkiem innych gatunków [ ], ponieważ w pyłku nie<br>ma chloroplastów.”<br>Źródło: P. Węgleński (red.), Genetyka molekularna, Warszawa 2006, s. 502.<br>a) Wyjaśnij, dlaczego pyłek roślin nie zawiera chloroplastów.<br>b) Określ, jaka cecha chloroplastów sprawia, że można je wykorzystywać do genetycznych<br>modyﬁkacji roślin.<br>c) Zaznacz dwa działania, które prowadzą do zachowania różnorodności biologicznej.<br>A. Introdukcja na określony teren gatunku pochodzącego z innego regionu geograﬁcznego.<br>B. Zachowywanie upraw tradycyjnych odmian roślin i hodowli tradycyjnych ras zwierząt.<br>C. Niszczenie chwastów za pomocą herbicydów.<br>D. Restytucja populacji ginących gatunków w miejscach ich tradycyjnych areałów.<br>E. Zwalczanie szkodników lasów metodami chemicznymi.<br>Wypełnia<br>sprawdzający<br>Nr zadania<br>22.a<br>22.b<br>23.a<br>23.b<br>23.c<br>Maks. liczba pkt<br>1<br>1<br>1<br>1<br>1<br>Uzyskana liczba pkt<br>18 z 18<br>Próbny egzamin maturalny z Nową Erą<br>Biologia - poziom rozszerzony<br>BRUDNOPIS</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 23. (0-3)<br>Wymagania ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>IV. Zdający odczytuje, selekcjonuje,<br>porównuje i przetwarza informacje pozyskane<br>z różnorodnych źródeł […].<br>V. Zdający objaśnia i komentuje informacje,<br>odnosi się krytycznie do przedstawionych<br>informacji […].<br>VI. Zdający […] opisuje postawę i zachowanie<br>człowieka odpowiedzialnie korzystającego<br>z dóbr przyrody i środowiska […].<br>II. Budowa i funkcjonowanie komórki. Zdający:</p>\n<ol><li>opisuje budowę i funkcje […] chloroplastów</li></ol>\n<p>[…].<br>VIII. Różnorodność biologiczna Ziemi. Zdający:</p>\n<ol><li>przedstawia wpływ człowieka na</li></ol>\n<p>różnorodność biologiczną, podaje przykłady<br>tego wpływu (zagrożenie gatunków rodzimych,<br>introdukcja gatunków obcych);</p>\n<ol><li>uzasadnia konieczność zachowania starych</li></ol>\n<p>odmian roślin uprawnych i ras zwierząt<br>hodowlanych jako części różnorodności<br>biologicznej.<br>23.a) (0-1)<br>Rozwiązanie<br>Ziarna pyłku nie zawierają chloroplastów, ponieważ nie pełnią funkcji asymilacyjnej / nie uczestniczą<br>w fotosyntezie / nie zawierają miękiszu asymilacyjnego / uczestniczą w rozmnażaniu a nie w fotosyntezie.<br>Schemat punktowania<br>1 pkt - za poprawne wyjaśnienie braku chloroplastów w ziarnach pyłku;<br>0 pkt - za odpowiedź niepełną, błędną lub brak odpowiedzi.<br>23.b) (0-1)<br>Rozwiązanie<br>Obecność własnego DNA.<br>Schemat punktowania<br>1 pkt - za poprawne określenie cechy chloroplastów;<br>0 pkt - za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.<br>23.c) (0-1)<br>Rozwiązanie<br>B, D<br>Schemat punktowania<br>1 pkt - za poprawne zaznaczenie dwóch działań mających na celu zachowanie różnorodności<br>bio­logicznej;<br>0 pkt - za odpowiedź niepełną, błędną lub brak odpowiedzi.</p>","solutions":[]}