{"id":"biologia-2015-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/17","paper_id":"biologia-2015-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"17","points":2,"ptype":"closed","subject":"biologia","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17. (0-2)\nIstnieje ścisła zależność pomiędzy występowaniem w środowisku pewnych gatunków roślin\na hamowaniem wzrostu i rozwoju innych organizmów. Istota tego typu oddziaływań polega\nna wytwarzaniu i uwalnianiu do środowiska związków o charakterze allelopatycznym.\nSubstancje te przedostają się do atmosfery pod postacią olejków eterycznych, mogą być też\nwypłukiwane z liści tych roślin podczas deszczu lub wydzielane są z ich korzeni bezpośrednio\ndo roztworu glebowego. Zjawisko to spotykane jest zarówno w uprawach polowych, jak\ni w naturalnych ekosystemach, np. wśród rozmieszczonych równomiernie roślin pustynnych.\na) Wyjaśnij, dlaczego niektóre gatunki roślin działają hamująco na wzrost i rozwój\nosobników innych gatunków, które w danym ekosystemie żyją w ich bezpośrednim\nsąsiedztwie.\nb) Podaj przykład takiego sposobu praktycznego zastosowania tego zjawiska w uprawie\nroślin, który nie będzie negatywnie wpływał na środowisko naturalne. Odpowiedź\nuzasadnij.\nZada\nKażd\nhydr\nnukle\nNa ry\nNa\na) Z\ncz\nb) O\ntr\n1.\n2.\n3.\nanie 18. (0-\nda nić cząst\noksylowa c\neotydy tylko\nysunku prze\na podstawie: B\naznacz rys\nząsteczki D\nOkreśl, któ\nranskrypcji\nRozplatan\nNaprawia\nw syntezo\nWycinani\n-2)\nteczki kwasu\ncukru oraz\no do końca\nedstawiono\nBiologia. Jedn\nsunek, na\nDNA i nici s\nre z wym\ni w komórk\nnie cząstecz\nanie błędów\nowanej nici\nie fragment\nu nukleinow\nkoniec 5’ z\n3’ nici.\nproces tran\nność i różnoro\nktórym p\nyntezowan\nmienionych\nkach eukar\nzki DNA na\nw - usuwani\ni mRNA.\ntów z RNA\nStrona 15\nwego ma ko\nz resztą fos\nnskrypcji. St\nodność, M. Ma\noprawnie\nnego mRNA\nfunkcji p\nriontów. Wp\na odcinku ul\nie niewłaści\npo zakończ\n5 z 19\noniec 3’, na\nforanową. P\ntrzałką ozna\naćkowiak, A. M\noznaczono\nA.\npełni polim\npisz znak X\nlegającym t\nwych nukle\nzeniu jego s\nktórym zna\nPolimerazy\naczono kieru\nMichalak (red\nkońce 3’\nmeraza RN\nX w odpow\ntranskrypcji\neotydów\nyntezy.\najduje się w\nmogą dołą\nunek syntez\nd.), Warszawa\ni 5’ nici\nNA podcza\nwiednie miej\nTA\ni.\nwolna grupa\nączać nowe\nzy mRNA.\na 2008, s. 169.\nfragmentu\nas procesu\njsca tabeli.\nAK\nNIE\na\ne\nu\nu","answer":null,"answer_text":"Zadanie 17. (0-2)\nI. Poznanie świata\norganizmów na różnych\npoziomach organizacji życia.\nZdający […] wyjaśnia\nprocesy i zjawiska\nbiologiczne […].\nVI. Postawa wobec\nprzyrody i środowiska.\nZdający rozumie znaczenie\nochrony przyrody\ni środowiska […].\nVII. Ekologia.\n3. Zależności międzygatunkowe. Zdający:\n1) przedstawia źródło konkurencji międzygatunkowej, jakim\njest korzystanie przez różne organizmy z tych samych\nzasobów środowiska;\n2) przedstawia skutki konkurencji międzygatunkowej […].\nVIII. Różnorodność biologiczna Ziemi. Zdający:\n4) przedstawia wpływ człowieka na różnorodność biologiczną\n[…].\nPOZIOM PODSTAWOWY\n2. Różnorodność biologiczna i jej zagrożenia. Zdający:\nPrzedstawia wpływ współczesnego rolnictwa\nna różnorodność biologiczną.\n17.a) (0-1)\nRozwiązanie\nJest to przejaw konkurencji (międzygatunkowej) / obrony tych roślin przed konkurencją\n(ze strony innych gatunków) o (te same) zasoby środowiska.\nSchemat punktowania\n1 pkt - za poprawne wyjaśnienie, które uwzględnia zjawisko konkurencji o zasoby środowiska\n0 pkt - za niepoprawne wyjaśnienie, które nie uwzględnia zjawiska konkurencji lub brak\nodpowiedzi\n17.b) (0-1)\nRozwiązanie\n Włączanie do upraw takich roślin jest formą „walki biologicznej” z chwastami / owadami /\nszkodnikami, która pozwala ograniczać stosowanie chemicznych środków ochrony roślin.\n Wprowadzanie roślin / stosowanie wyciągów z roślin, które nie będą szkodziły uprawie\ni zarazem będą odstraszać szkodniki (uprawianych roślin).\n Wprowadzanie określonych roślin uprawnych, które będą wytwarzały związki chemiczne\nhamujące wzrost niepożądanych gatunków / chwastów.\nSchemat punktowania\n1 pkt - za podanie poprawnego przykładu praktycznego wykorzystania w uprawie roślin tego\nzjawiska (allelopatii) w sposób, który nie szkodzi środowisku naturalnemu\n0 pkt - za podanie przykładu, który nie uwzględnia wykorzystania tego zjawiska lub nie\nuwzględnia braku jego negatywnego wpływu na środowisko, lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/biologia-2015-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-17.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Arkusz przykładowy · 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Arkusz przykładowy","text_html":"<p>Zadanie 17. (0-2)<br>Istnieje ścisła zależność pomiędzy występowaniem w środowisku pewnych gatunków roślin<br>a hamowaniem wzrostu i rozwoju innych organizmów. Istota tego typu oddziaływań polega<br>na wytwarzaniu i uwalnianiu do środowiska związków o charakterze allelopatycznym.<br>Substancje te przedostają się do atmosfery pod postacią olejków eterycznych, mogą być też<br>wypłukiwane z liści tych roślin podczas deszczu lub wydzielane są z ich korzeni bezpośrednio<br>do roztworu glebowego. Zjawisko to spotykane jest zarówno w uprawach polowych, jak<br>i w naturalnych ekosystemach, np. wśród rozmieszczonych równomiernie roślin pustynnych.<br>a) Wyjaśnij, dlaczego niektóre gatunki roślin działają hamująco na wzrost i rozwój<br>osobników innych gatunków, które w danym ekosystemie żyją w ich bezpośrednim<br>sąsiedztwie.<br>b) Podaj przykład takiego sposobu praktycznego zastosowania tego zjawiska w uprawie<br>roślin, który nie będzie negatywnie wpływał na środowisko naturalne. Odpowiedź<br>uzasadnij.<br>Zada<br>Każd<br>hydr<br>nukle<br>Na ry<br>Na<br>a) Z<br>cz<br>b) O<br>tr<br>1.<br>2.<br>3.<br>anie 18. (0-<br>da nić cząst<br>oksylowa c<br>eotydy tylko<br>ysunku prze<br>a podstawie: B<br>aznacz rys<br>ząsteczki D<br>Określ, któ<br>ranskrypcji<br>Rozplatan<br>Naprawia<br>w syntezo<br>Wycinani<br>-2)<br>teczki kwasu<br>cukru oraz<br>o do końca<br>edstawiono<br>Biologia. Jedn<br>sunek, na<br>DNA i nici s<br>re z wym<br>i w komórk<br>nie cząstecz<br>anie błędów<br>owanej nici<br>ie fragment<br>u nukleinow<br>koniec 5’ z<br>3’ nici.<br>proces tran<br>ność i różnoro<br>którym p<br>yntezowan<br>mienionych<br>kach eukar<br>zki DNA na<br>w - usuwani<br>i mRNA.<br>tów z RNA<br>Strona 15<br>wego ma ko<br>z resztą fos<br>nskrypcji. St<br>odność, M. Ma<br>oprawnie<br>nego mRNA<br>funkcji p<br>riontów. Wp<br>a odcinku ul<br>ie niewłaści<br>po zakończ<br>5 z 19<br>oniec 3’, na<br>foranową. P<br>trzałką ozna<br>aćkowiak, A. M<br>oznaczono<br>A.<br>pełni polim<br>pisz znak X<br>legającym t<br>wych nukle<br>zeniu jego s<br>którym zna<br>Polimerazy<br>aczono kieru<br>Michalak (red<br>końce 3’<br>meraza RN<br>X w odpow<br>transkrypcji<br>eotydów<br>yntezy.<br>ajduje się w<br>mogą dołą<br>unek syntez<br>d.), Warszawa<br>i 5’ nici<br>NA podcza<br>wiednie miej<br>TA<br>i.<br>wolna grupa<br>ączać nowe<br>zy mRNA.<br>a 2008, s. 169.<br>fragmentu<br>as procesu<br>jsca tabeli.<br>AK<br>NIE<br>a<br>e<br>u<br>u</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 17. (0-2)<br>I. Poznanie świata<br>organizmów na różnych<br>poziomach organizacji życia.<br>Zdający […] wyjaśnia<br>procesy i zjawiska<br>biologiczne […].<br>VI. Postawa wobec<br>przyrody i środowiska.<br>Zdający rozumie znaczenie<br>ochrony przyrody<br>i środowiska […].<br>VII. Ekologia.</p>\n<ol><li>Zależności międzygatunkowe. Zdający:</li><li>przedstawia źródło konkurencji międzygatunkowej, jakim</li></ol>\n<p>jest korzystanie przez różne organizmy z tych samych<br>zasobów środowiska;</p>\n<ol><li>przedstawia skutki konkurencji międzygatunkowej […].</li></ol>\n<p>VIII. Różnorodność biologiczna Ziemi. Zdający:</p>\n<ol><li>przedstawia wpływ człowieka na różnorodność biologiczną</li></ol>\n<p>[…].<br>POZIOM PODSTAWOWY</p>\n<ol><li>Różnorodność biologiczna i jej zagrożenia. Zdający:</li></ol>\n<p>Przedstawia wpływ współczesnego rolnictwa<br>na różnorodność biologiczną.<br>17.a) (0-1)<br>Rozwiązanie<br>Jest to przejaw konkurencji (międzygatunkowej) / obrony tych roślin przed konkurencją<br>(ze strony innych gatunków) o (te same) zasoby środowiska.<br>Schemat punktowania<br>1 pkt - za poprawne wyjaśnienie, które uwzględnia zjawisko konkurencji o zasoby środowiska<br>0 pkt - za niepoprawne wyjaśnienie, które nie uwzględnia zjawiska konkurencji lub brak<br>odpowiedzi<br>17.b) (0-1)<br>Rozwiązanie<br> Włączanie do upraw takich roślin jest formą „walki biologicznej” z chwastami / owadami /<br>szkodnikami, która pozwala ograniczać stosowanie chemicznych środków ochrony roślin.<br> Wprowadzanie roślin / stosowanie wyciągów z roślin, które nie będą szkodziły uprawie<br>i zarazem będą odstraszać szkodniki (uprawianych roślin).<br> Wprowadzanie określonych roślin uprawnych, które będą wytwarzały związki chemiczne<br>hamujące wzrost niepożądanych gatunków / chwastów.<br>Schemat punktowania<br>1 pkt - za podanie poprawnego przykładu praktycznego wykorzystania w uprawie roślin tego<br>zjawiska (allelopatii) w sposób, który nie szkodzi środowisku naturalnemu<br>0 pkt - za podanie przykładu, który nie uwzględnia wykorzystania tego zjawiska lub nie<br>uwzględnia braku jego negatywnego wpływu na środowisko, lub brak odpowiedzi</p>","solutions":[]}