{"id":"biologia-2015-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/7","paper_id":"biologia-2015-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"7","points":3,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7. (0-3)\nHigrofity to rośliny występujące w siedliskach o dużej wilgotności zarówno gleby, jak\ni powietrza. W takich warunkach transpiracja jest utrudniona, dlatego charakterystyczną\ncechą budowy higrofitów są liczne przystosowania do ułatwienia tego procesu.\nNa rysunku przedstawiono budowę anatomiczną blaszki liściowej higrofitu.\nNa podstawie: A. Szweykowska, J. Szweykowski, Botanika, tom 1. Morfologia, Warszawa 2003, s. 225.\na) Na podstawie dwóch cech widocznych na rysunku wykaż związek budowy liścia tej\nrośliny z przystosowaniem do zwiększenia intensywności transpiracji.\n1\n2\nb) Uzasadnij, że zachodzenie transpiracji w warunkach wysokiej wilgotności środowiska\njest warunkiem utrzymania odpowiedniego poziomu metabolizmu u higrofitów.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 7. (0-3)\nI. Zdający […] przedstawia\ni wyjaśnia procesy i zjawiska\nbiologiczne; przedstawia związki\nmiędzy strukturą a funkcją\nna różnych poziomach organizacji\nżycia […] przedstawia i wyjaśnia\nzależności między organizmem\na środowiskiem […].\nIV. Zdający odczytuje […] informacje\nV. Zdający objaśnia i komentuje\ninformacje […], wyjaśnia zależności\nprzyczynowo-skutkowe […].\nIV. Przegląd różnorodności organizmów.\n6. Rośliny - budowa i funkcje tkanek i organów.\nZdający:\n4) opisuje modyfikacje organów roślin (korzeni,\nliści, łodygi) jako adaptacje do bytowania\nw określonych warunkach środowiska;\n5) wyróżnia formy ekologiczne roślin w zależności\nod dostępności wody i światła w środowisku.\n7. Rośliny - odżywianie się. Zdający:\n2) określa sposób pobierania wody i soli\nmineralnych oraz mechanizmy transportu wody\n([…] transpiracja, siła ssąca liści […]).\n7.a) (0-2)\nRozwiązanie\n Komórki skórki (górnej i dolnej) liścia tej rośliny są wypukłe na zewnętrznej powierzchni,\nco zwiększa powierzchnię transpiracji.\n Na powierzchni skórki występują żywe włoski, co zwiększa powierzchnię transpiracji.\n Aparaty szparkowe są umieszczone na wzniesieniach skórki, co ułatwia wyparowywanie\nprzez nie wody.\n We wnętrzu liścia występują duże przestwory międzykomórkowe miękiszu gąbczastego,\nco ułatwia odparowywanie wody.\n Komórki skórki są cienkościenne (pozbawione kutykuli), co nie ogranicza transpiracji\nz powierzchni skórki.\nSchemat punktowania\n2 pkt - za podanie dwóch właściwych cech budowy związanych z przystosowaniem\ndo środowiska o dużej wilgotności\n1 pkt - za podanie tylko jednej cechy budowy związanej z przystosowaniem do środowiska\no dużej wilgotności\n0 pkt - za podanie niewłaściwych lub zbyt ogólnych cech (np. niebędących przystosowaniem\ndo zwiększenia szybkości transpiracji) lub brak odpowiedzi\n7.b) (0-1)\nRozwiązanie\n Transpiracja jest konieczna, aby utrzymać przepływ wody przez roślinę, ponieważ wraz\nz wodą pobierane są z gleby (niektóre) związki / jony / sole mineralne niezbędne\ndo zachodzenia procesów metabolicznych.\n Utrzymanie transpiracji oznacza zapewnienie odpowiedniego poziomu metabolizmu, gdyż\nprzepływ wody przez roślinę stale dostarcza niezbędnych do jego zachodzenia związków\nmineralnych.\n Transpiracja i parowanie wody zapewnia siłę ssącą, która umożliwia pobieranie wody\ni soli mineralnych z gleby przez korzenie, a to jest niezbędne dla metabolizmu rośliny.\nSchemat punktowania\n1 pkt - za wyjaśnienie odnoszące się do zapewnienia przepływu wody przez roślinę\ni pobierania soli mineralnych / pierwiastków dla utrzymania metabolizmu\n0 pkt - za wyjaśnienie niepoprawne, np. nieodnoszące się do utrzymania przepływu wody\nprzez roślinę i jego znaczenia dla rośliny lub brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/biologia-2015-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Arkusz przykładowy · 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Arkusz przykładowy","text_html":"<p>Zadanie 7. (0-3)<br>Higrofity to rośliny występujące w siedliskach o dużej wilgotności zarówno gleby, jak<br>i powietrza. W takich warunkach transpiracja jest utrudniona, dlatego charakterystyczną<br>cechą budowy higrofitów są liczne przystosowania do ułatwienia tego procesu.<br>Na rysunku przedstawiono budowę anatomiczną blaszki liściowej higrofitu.<br>Na podstawie: A. Szweykowska, J. Szweykowski, Botanika, tom 1. Morfologia, Warszawa 2003, s. 225.<br>a) Na podstawie dwóch cech widocznych na rysunku wykaż związek budowy liścia tej<br>rośliny z przystosowaniem do zwiększenia intensywności transpiracji.<br>1<br>2<br>b) Uzasadnij, że zachodzenie transpiracji w warunkach wysokiej wilgotności środowiska<br>jest warunkiem utrzymania odpowiedniego poziomu metabolizmu u higrofitów.</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 7. (0-3)<br>I. Zdający […] przedstawia<br>i wyjaśnia procesy i zjawiska<br>biologiczne; przedstawia związki<br>między strukturą a funkcją<br>na różnych poziomach organizacji<br>życia […] przedstawia i wyjaśnia<br>zależności między organizmem<br>a środowiskiem […].<br>IV. Zdający odczytuje […] informacje<br>V. Zdający objaśnia i komentuje<br>informacje […], wyjaśnia zależności<br>przyczynowo-skutkowe […].<br>IV. Przegląd różnorodności organizmów.</p>\n<ol><li>Rośliny - budowa i funkcje tkanek i organów.</li></ol>\n<p>Zdający:</p>\n<ol><li>opisuje modyfikacje organów roślin (korzeni,</li></ol>\n<p>liści, łodygi) jako adaptacje do bytowania<br>w określonych warunkach środowiska;</p>\n<ol><li>wyróżnia formy ekologiczne roślin w zależności</li></ol>\n<p>od dostępności wody i światła w środowisku.</p>\n<ol><li>Rośliny - odżywianie się. Zdający:</li><li>określa sposób pobierania wody i soli</li></ol>\n<p>mineralnych oraz mechanizmy transportu wody<br>([…] transpiracja, siła ssąca liści […]).<br>7.a) (0-2)<br>Rozwiązanie<br> Komórki skórki (górnej i dolnej) liścia tej rośliny są wypukłe na zewnętrznej powierzchni,<br>co zwiększa powierzchnię transpiracji.<br> Na powierzchni skórki występują żywe włoski, co zwiększa powierzchnię transpiracji.<br> Aparaty szparkowe są umieszczone na wzniesieniach skórki, co ułatwia wyparowywanie<br>przez nie wody.<br> We wnętrzu liścia występują duże przestwory międzykomórkowe miękiszu gąbczastego,<br>co ułatwia odparowywanie wody.<br> Komórki skórki są cienkościenne (pozbawione kutykuli), co nie ogranicza transpiracji<br>z powierzchni skórki.<br>Schemat punktowania<br>2 pkt - za podanie dwóch właściwych cech budowy związanych z przystosowaniem<br>do środowiska o dużej wilgotności<br>1 pkt - za podanie tylko jednej cechy budowy związanej z przystosowaniem do środowiska<br>o dużej wilgotności<br>0 pkt - za podanie niewłaściwych lub zbyt ogólnych cech (np. niebędących przystosowaniem<br>do zwiększenia szybkości transpiracji) lub brak odpowiedzi<br>7.b) (0-1)<br>Rozwiązanie<br> Transpiracja jest konieczna, aby utrzymać przepływ wody przez roślinę, ponieważ wraz<br>z wodą pobierane są z gleby (niektóre) związki / jony / sole mineralne niezbędne<br>do zachodzenia procesów metabolicznych.<br> Utrzymanie transpiracji oznacza zapewnienie odpowiedniego poziomu metabolizmu, gdyż<br>przepływ wody przez roślinę stale dostarcza niezbędnych do jego zachodzenia związków<br>mineralnych.<br> Transpiracja i parowanie wody zapewnia siłę ssącą, która umożliwia pobieranie wody<br>i soli mineralnych z gleby przez korzenie, a to jest niezbędne dla metabolizmu rośliny.<br>Schemat punktowania<br>1 pkt - za wyjaśnienie odnoszące się do zapewnienia przepływu wody przez roślinę<br>i pobierania soli mineralnych / pierwiastków dla utrzymania metabolizmu<br>0 pkt - za wyjaśnienie niepoprawne, np. nieodnoszące się do utrzymania przepływu wody<br>przez roślinę i jego znaczenia dla rośliny lub brak odpowiedzi</p>","solutions":[]}