{"id":"biologia-2017-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/14.2","paper_id":"biologia-2017-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"14.2","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2017,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14.2. (0-1)\nWyjaśnij, dlaczego niedobór witaminy D wiąże się również z wyższym ryzykiem\nkrzywicy u dzieci. W odpowiedzi odnieś się do funkcji, jaką ta witamina spełnia\nw układzie pokarmowym człowieka.","answer":"A, C, B","answer_text":"14.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nII. Pogłębienie wiadomości dotyczących\nbudowy i funkcjonowania organizmu\nludzkiego. Zdający objaśnia\nfunkcjonowanie organizmu ludzkiego na\nróżnych poziomach złożoności;\ndostrzega związki między strukturą a\nfunkcją na każdym z tych poziomów.\nV. Rozumowanie i argumentacja.\nZdający objaśnia i komentuje informacje\n[…], formułuje i przedstawia opinie\nzwiązane z omawianymi zagadnieniami\nbiologicznymi, dobierając racjonalne\nargumenty.\nV. Budowa i funkcjonowanie organizmu\nczłowieka.\n4. Układ pokarmowy i przebieg procesów\ntrawiennych. Zdający:\n2) […] wyjaśnia znaczenie składników\npokarmowych dla prawidłowego rozwoju\ni funkcjonowania organizmu ze szczególnym\nuwzględnieniem roli witamin […].\nIII etap kształcenia.\nVI. Budowa i funkcjonowanie organizmu\nczłowieka\n2. Układ ruchu. Zdający:\n3) przedstawia funkcje kości wskazuje cechy\nbudowy fizycznej i chemicznej umożliwiające\nich pełnienie;\n3. Układ pokarmowy i odżywianie się. Zdający:\n3) przedstawia rolę i skutki niedoboru niektórych\nwitamin (A, C, B6, B12, kwasu foliowego, D),\n[…];\nSchemat punktowania\n1 p. - za wyjaśnienie, odnoszące się do funkcji witaminy D, czyli jej udziału we wchłanianiu\nwapnia w przewodzie pokarmowym człowieka przez co ma udział w prawidłowej\nmineralizacji kości.\n0 p. - za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub za brak odpowiedzi.\nPrzykładowe rozwiązanie\nKrzywica jest spowodowana niedoborem wapnia w organizmie, a witamina D warunkuje\nwchłanianie jonów wapnia w przewodzie pokarmowym, co jest niezbędne\ndo utrzymywania prawidłowej struktury i funkcji kośćca.\nAktywna postać witamina D warunkuje wchłanianie jonów wapnia w przewodzie\npokarmowym koniecznych do właściwej mineralizacji kości, a krzywica jest\nspowodowana niedoborem wapnia.\nZadanie 15. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nII. Pogłębienie wiadomości\ndotyczących budowy i funkcjonowania\norganizmu ludzkiego. Zdający objaśnia\nfunkcjonowanie organizmu ludzkiego\nna różnych poziomach złożoności;\ndostrzega związki między strukturą\na funkcją na każdym z tych poziomów.\nV. Budowa i funkcjonowanie organizmu\nczłowieka.\n1. Hierarchiczna budowa organizmu człowieka\n(tkanki, narządy, układy narządów). Zdający:\n3) przedstawia powiązania strukturalne\ni funkcjonalne między narządami w obrębie\nposzczególnych układów oraz między układami.\n14. Rozwój człowieka. Zdający:\n3) opisuje przebieg kolejnych faz rozwoju zarodka\n24\nVI. Genetyka i biotechnologia.\n8. Biotechnologia molekularna, inżynieria\ngenetyczna i medycyna molekularna.\nZdający:\n6) przedstawia sposoby i cele otrzymywania\nkomórek macierzystych.\nSchemat punktowania\n1 p. - za podanie prawidłowego porównania - uwzględniającego totipotencjalność\nembrionalnych komórek macierzystych w blastocyście lub wytwarzanie różnych\ntkanek, w porównaniu z ograniczonymi możliwościami różnicowania się somatycznych\nkomórek w szpiku kostnym lub wytwarzaniem tylko komórek krwi przez komórki\nszpiku kostnego.\n0 p. - za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub brak za odpowiedzi.\nPrzykładowe rozwiązania\nKomórki w blastocyście są totipotencjalne - z nich mogą wykształcić się absolutnie\nwszystkie inne komórki, natomiast komórki macierzyste w szpiku kostnym\nsą bardziej ukierunkowane - z nich powstają jedynie elementy morfotyczne krwi.\nKomórki macierzyste w blastocyście mogą różnicować się na wiele rodzajów komórek,\nz których będą potem powstawać poszczególne typy tkanek, umożliwiając rozwój\nzarodka, natomiast komórki macierzyste szpiku kostnego różnicują się wyłącznie\nw krwinki, których jest tylko kilka rodzajów.\nZadanie 16 (0-3)","solution":null,"image":"img/biologia-2017-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-14.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":15,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · czerwiec 2017 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 14.2. (0-1)<br>Wyjaśnij, dlaczego niedobór witaminy D wiąże się również z wyższym ryzykiem<br>krzywicy u dzieci. W odpowiedzi odnieś się do funkcji, jaką ta witamina spełnia<br>w układzie pokarmowym człowieka.</p>","answer_text_html":"<p>14.2. (0-1)<br>Wymagania ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>II. Pogłębienie wiadomości dotyczących<br>budowy i funkcjonowania organizmu<br>ludzkiego. Zdający objaśnia<br>funkcjonowanie organizmu ludzkiego na<br>różnych poziomach złożoności;<br>dostrzega związki między strukturą a<br>funkcją na każdym z tych poziomów.<br>V. Rozumowanie i argumentacja.<br>Zdający objaśnia i komentuje informacje<br>[…], formułuje i przedstawia opinie<br>związane z omawianymi zagadnieniami<br>biologicznymi, dobierając racjonalne<br>argumenty.<br>V. Budowa i funkcjonowanie organizmu<br>człowieka.</p>\n<ol><li>Układ pokarmowy i przebieg procesów</li></ol>\n<p>trawiennych. Zdający:</p>\n<ol><li>[…] wyjaśnia znaczenie składników</li></ol>\n<p>pokarmowych dla prawidłowego rozwoju<br>i funkcjonowania organizmu ze szczególnym<br>uwzględnieniem roli witamin […].<br>III etap kształcenia.<br>VI. Budowa i funkcjonowanie organizmu<br>człowieka</p>\n<ol><li>Układ ruchu. Zdający:</li><li>przedstawia funkcje kości wskazuje cechy</li></ol>\n<p>budowy fizycznej i chemicznej umożliwiające<br>ich pełnienie;</p>\n<ol><li>Układ pokarmowy i odżywianie się. Zdający:</li><li>przedstawia rolę i skutki niedoboru niektórych</li></ol>\n<p>witamin (A, C, B6, B12, kwasu foliowego, D),<br>[…];<br>Schemat punktowania<br>1 p. - za wyjaśnienie, odnoszące się do funkcji witaminy D, czyli jej udziału we wchłanianiu<br>wapnia w przewodzie pokarmowym człowieka przez co ma udział w prawidłowej<br>mineralizacji kości.<br>0 p. - za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub za brak odpowiedzi.<br>Przykładowe rozwiązanie<br>Krzywica jest spowodowana niedoborem wapnia w organizmie, a witamina D warunkuje<br>wchłanianie jonów wapnia w przewodzie pokarmowym, co jest niezbędne<br>do utrzymywania prawidłowej struktury i funkcji kośćca.<br>Aktywna postać witamina D warunkuje wchłanianie jonów wapnia w przewodzie<br>pokarmowym koniecznych do właściwej mineralizacji kości, a krzywica jest<br>spowodowana niedoborem wapnia.<br>Zadanie 15. (0-1)<br>Wymagania ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>II. Pogłębienie wiadomości<br>dotyczących budowy i funkcjonowania<br>organizmu ludzkiego. Zdający objaśnia<br>funkcjonowanie organizmu ludzkiego<br>na różnych poziomach złożoności;<br>dostrzega związki między strukturą<br>a funkcją na każdym z tych poziomów.<br>V. Budowa i funkcjonowanie organizmu<br>człowieka.</p>\n<ol><li>Hierarchiczna budowa organizmu człowieka</li></ol>\n<p>(tkanki, narządy, układy narządów). Zdający:</p>\n<ol><li>przedstawia powiązania strukturalne</li></ol>\n<p>i funkcjonalne między narządami w obrębie<br>poszczególnych układów oraz między układami.</p>\n<ol><li>Rozwój człowieka. Zdający:</li><li>opisuje przebieg kolejnych faz rozwoju zarodka</li></ol>\n<p>24<br>VI. Genetyka i biotechnologia.</p>\n<ol><li>Biotechnologia molekularna, inżynieria</li></ol>\n<p>genetyczna i medycyna molekularna.<br>Zdający:</p>\n<ol><li>przedstawia sposoby i cele otrzymywania</li></ol>\n<p>komórek macierzystych.<br>Schemat punktowania<br>1 p. - za podanie prawidłowego porównania - uwzględniającego totipotencjalność<br>embrionalnych komórek macierzystych w blastocyście lub wytwarzanie różnych<br>tkanek, w porównaniu z ograniczonymi możliwościami różnicowania się somatycznych<br>komórek w szpiku kostnym lub wytwarzaniem tylko komórek krwi przez komórki<br>szpiku kostnego.<br>0 p. - za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub brak za odpowiedzi.<br>Przykładowe rozwiązania<br>Komórki w blastocyście są totipotencjalne - z nich mogą wykształcić się absolutnie<br>wszystkie inne komórki, natomiast komórki macierzyste w szpiku kostnym<br>są bardziej ukierunkowane - z nich powstają jedynie elementy morfotyczne krwi.<br>Komórki macierzyste w blastocyście mogą różnicować się na wiele rodzajów komórek,<br>z których będą potem powstawać poszczególne typy tkanek, umożliwiając rozwój<br>zarodka, natomiast komórki macierzyste szpiku kostnego różnicują się wyłącznie<br>w krwinki, których jest tylko kilka rodzajów.<br>Zadanie 16 (0-3)</p>","solutions":[]}