{"id":"biologia-2017-maj-matura-stara-podstawowa/zad/19","paper_id":"biologia-2017-maj-matura-stara-podstawowa","number":"19","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2017,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 19. (2 pkt)\nKortyzol to hormon należący do glikokortykoidów, wydzielany przez korę nadnerczy. Wpływa\nna metabolizm oraz funkcjonowanie wielu narządów, np. nerek, serca i naczyń krwionośnych.\nPobudza wydzielanie HCl w żołądku. Powoduje również zmniejszenie liczby limfocytów\ni niektórych granulocytów oraz zmniejszenie wytwarzania przeciwciał. Wydzielanie kortyzolu\nzwiększa się w organizmie, który pozostaje pod wpływem działania długotrwałego stresu.\na) Na podstawie podanych informacji wyjaśnij, dlaczego człowiek pozostający\nw długotrwałym stresie jest bardziej podatny na choroby zakaźne. W odpowiedzi\nuwzględnij działanie kortyzolu.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n15a)\n15b)\n16.\n17.\n18.\n19a)\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n2\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\nMBI_1P\nb) Wyjaśnij, dlaczego glikokortykoidy znalazły zastosowanie w leczeniu osób, u których\nprzeprowadzono przeszczep.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 19. (0-2)\na) (0-1)\nTworzenie informacji.\nWyjaśnienie związku między długotrwałym stresem\na podatnością człowieka na choroby. (III.2a, I.4b.8)\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawne wyjaśnienie zależności między działaniem długotrwałego stresu\na podatnością organizmu na choroby, uwzględniające działanie kortyzolu na układ\nlimfatyczny i w konsekwencji - osłabienie obrony organizmu.\n0 p. - za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub za brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\nKortyzol ma działanie immunosupresyjne / hamuje wytwarzanie przeciwciał i komórek\nodpornościowych, a ten hormon jest wydzielany w stresie.\nU człowieka pozostającego w długotrwałym stresie zwiększa się wydzielanie kortyzolu,\nktóry powoduje zanik tkanki limfatycznej, co skutkuje zmniejszeniem liczby limfocytów\ni niektórych granulocytów, co w efekcie uniemożliwia / osłabia obronę organizmu przed\nczynnikami chorobotwórczymi.\nb) (0-1)\nTworzenie informacji.\nWyjaśnienie zasadności stosowania glikokortykoidów\nw leczeniu osób po przeszczepie. (III.2a, I.4b.8)\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawne wyjaśnienie zasadności stosowania glikokortykoidów w leczeniu osób,\nu których przeprowadzono przeszczep, uwzględniające wpływ tych związków\nna tkankę limfatyczną w postaci hamowania reakcji odpornościowych.\n0 p. - za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub za brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\n• Glikokortykoidy znalazły zastosowanie w leczeniu osób, u których dokonano przeszczepu,\nponieważ powodują one zanik tkanki limfatycznej, co skutkuje zmniejszonym\nwytwarzaniem przeciwciał i w efekcie hamowaniem reakcji odpornościowych\npowodujących odrzucanie przeszczepu.\n• Ponieważ ma działanie immunosupresyjne, a odrzucenie przeszczepu wiąże się\nz pobudzeniem układu immunologicznego przez antygeny dawcy.","solution":null,"image":"img/biologia-2017-maj-matura-stara-podstawowa/zad-19.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2017 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 19. (2 pkt)<br>Kortyzol to hormon należący do glikokortykoidów, wydzielany przez korę nadnerczy. Wpływa<br>na metabolizm oraz funkcjonowanie wielu narządów, np. nerek, serca i naczyń krwionośnych.<br>Pobudza wydzielanie HCl w żołądku. Powoduje również zmniejszenie liczby limfocytów<br>i niektórych granulocytów oraz zmniejszenie wytwarzania przeciwciał. Wydzielanie kortyzolu<br>zwiększa się w organizmie, który pozostaje pod wpływem działania długotrwałego stresu.<br>a) Na podstawie podanych informacji wyjaśnij, dlaczego człowiek pozostający<br>w długotrwałym stresie jest bardziej podatny na choroby zakaźne. W odpowiedzi<br>uwzględnij działanie kortyzolu.<br>Wypełnia<br>egzaminator<br>Nr zadania<br>15a)<br>15b)<br>16.<br>17.<br>18.<br>19a)<br>Maks. liczba pkt<br>1<br>1<br>1<br>2<br>1<br>1<br>Uzyskana liczba pkt<br>Poziom podstawowy<br>MBI_1P<br>b) Wyjaśnij, dlaczego glikokortykoidy znalazły zastosowanie w leczeniu osób, u których<br>przeprowadzono przeszczep.</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 19. (0-2)<br>a) (0-1)<br>Tworzenie informacji.<br>Wyjaśnienie związku między długotrwałym stresem<br>a podatnością człowieka na choroby. (III.2a, I.4b.8)<br>Schemat punktowania<br>1 p. - za poprawne wyjaśnienie zależności między działaniem długotrwałego stresu<br>a podatnością organizmu na choroby, uwzględniające działanie kortyzolu na układ<br>limfatyczny i w konsekwencji - osłabienie obrony organizmu.<br>0 p. - za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub za brak odpowiedzi.<br>Przykładowe odpowiedzi<br>Kortyzol ma działanie immunosupresyjne / hamuje wytwarzanie przeciwciał i komórek<br>odpornościowych, a ten hormon jest wydzielany w stresie.<br>U człowieka pozostającego w długotrwałym stresie zwiększa się wydzielanie kortyzolu,<br>który powoduje zanik tkanki limfatycznej, co skutkuje zmniejszeniem liczby limfocytów<br>i niektórych granulocytów, co w efekcie uniemożliwia / osłabia obronę organizmu przed<br>czynnikami chorobotwórczymi.<br>b) (0-1)<br>Tworzenie informacji.<br>Wyjaśnienie zasadności stosowania glikokortykoidów<br>w leczeniu osób po przeszczepie. (III.2a, I.4b.8)<br>Schemat punktowania<br>1 p. - za poprawne wyjaśnienie zasadności stosowania glikokortykoidów w leczeniu osób,<br>u których przeprowadzono przeszczep, uwzględniające wpływ tych związków<br>na tkankę limfatyczną w postaci hamowania reakcji odpornościowych.<br>0 p. - za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub za brak odpowiedzi.<br>Przykładowe odpowiedzi<br>• Glikokortykoidy znalazły zastosowanie w leczeniu osób, u których dokonano przeszczepu,<br>ponieważ powodują one zanik tkanki limfatycznej, co skutkuje zmniejszonym<br>wytwarzaniem przeciwciał i w efekcie hamowaniem reakcji odpornościowych<br>powodujących odrzucanie przeszczepu.<br>• Ponieważ ma działanie immunosupresyjne, a odrzucenie przeszczepu wiąże się<br>z pobudzeniem układu immunologicznego przez antygeny dawcy.</p>","solutions":[]}