{"id":"biologia-2017-maj-matura-stara-rozszerzona/zad/32","paper_id":"biologia-2017-maj-matura-stara-rozszerzona","number":"32","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2017,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 32. (1 pkt)\nZgodnie z regułą ekogeograficzną sformułowaną przez Bergmanna, zwierzęta stałocieplne\nklimatów chłodnych mają większe rozmiary ciała od swoich krewnych, żyjących w klimatach\nciepłych. Przykładowo lis polarny jest masywniejszy i większy niż lis pustynny (fenek),\na niedźwiedź eurazjatycki ma większe rozmiary niż żyjący w lasach deszczowych niedźwiedź\nmalajski.\nNa podstawie: A. Mackenzie, A. Ball, S. Virdee, Krótkie wykłady. Ekologia, Warszawa 2000.\nWykaż znaczenie adaptacyjne większych rozmiarów ciała kręgowców stałocieplnych\nżyjących w klimatach chłodnych w porównaniu do ich krewnych żyjących w klimatach\nciepłych. W odpowiedzi uwzględnij stosunek powierzchni ciała do objętości.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 32. (0-1)\nTworzenie informacji.\nWykazanie związku między rozmiarami ciała zwierząt a ich\nadaptacją do życia w różnych strefach klimatycznych.\n(III.2a, I.3b.2)\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawne wykazanie, że wraz ze wzrostem rozmiarów ciała zwierząt stałocieplnych\nspada utrata ciepła, w przeliczeniu na jednostkę masy, przez jego powierzchnię,\nz powodu malejącego stosunku powierzchni ciała do jego objętości.\n0 p. - za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub za brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź\nKręgowce stałocieplne klimatu chłodnego mają większe rozmiary ciała, więc mają mniejszą\npowierzchnię względem objętości (masy) i w związku z tym tracą mniej ciepła w przeliczeniu\nna jednostkę masy.\nUwaga\nNie uznaje się ogólnego stwierdzenia, że jest to „korzystny stosunek powierzchni ciała\ndo objętości” bez ustalenia, z czego ta korzyść wynika.","solution":null,"image":"img/biologia-2017-maj-matura-stara-rozszerzona/zad-32.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2017 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 32. (1 pkt)<br>Zgodnie z regułą ekogeograficzną sformułowaną przez Bergmanna, zwierzęta stałocieplne<br>klimatów chłodnych mają większe rozmiary ciała od swoich krewnych, żyjących w klimatach<br>ciepłych. Przykładowo lis polarny jest masywniejszy i większy niż lis pustynny (fenek),<br>a niedźwiedź eurazjatycki ma większe rozmiary niż żyjący w lasach deszczowych niedźwiedź<br>malajski.<br>Na podstawie: A. Mackenzie, A. Ball, S. Virdee, Krótkie wykłady. Ekologia, Warszawa 2000.<br>Wykaż znaczenie adaptacyjne większych rozmiarów ciała kręgowców stałocieplnych<br>żyjących w klimatach chłodnych w porównaniu do ich krewnych żyjących w klimatach<br>ciepłych. W odpowiedzi uwzględnij stosunek powierzchni ciała do objętości.</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 32. (0-1)<br>Tworzenie informacji.<br>Wykazanie związku między rozmiarami ciała zwierząt a ich<br>adaptacją do życia w różnych strefach klimatycznych.<br>(III.2a, I.3b.2)<br>Schemat punktowania<br>1 p. - za poprawne wykazanie, że wraz ze wzrostem rozmiarów ciała zwierząt stałocieplnych<br>spada utrata ciepła, w przeliczeniu na jednostkę masy, przez jego powierzchnię,<br>z powodu malejącego stosunku powierzchni ciała do jego objętości.<br>0 p. - za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub za brak odpowiedzi.<br>Przykładowa odpowiedź<br>Kręgowce stałocieplne klimatu chłodnego mają większe rozmiary ciała, więc mają mniejszą<br>powierzchnię względem objętości (masy) i w związku z tym tracą mniej ciepła w przeliczeniu<br>na jednostkę masy.<br>Uwaga<br>Nie uznaje się ogólnego stwierdzenia, że jest to „korzystny stosunek powierzchni ciała<br>do objętości” bez ustalenia, z czego ta korzyść wynika.</p>","solutions":[]}