{"id":"biologia-2017-maj-matura-stara-rozszerzona/zad/9","paper_id":"biologia-2017-maj-matura-stara-rozszerzona","number":"9","points":3,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2017,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 9. (3 pkt)\nPodczas rozkładu materii organicznej w glebie tworzy się amoniak, który jest stosunkowo\nlotną substancją. Związek ten może pozostać w glebie związany w postaci soli amonowych,\nmoże także być utleniony w procesie nitryfikacji. Ten proces przeprowadzają (w dwóch\netapach) chemoautotroficzne bakterie glebowe z rodzaju Nitrosomonas i Nitrobacter\nw obecności tlenu. Bakterie z obu rodzajów występują w glebie zawsze razem, w związku\nzwanym parabiozą. Dzięki temu w glebie nie nagromadzają się związki azotowe powstałe\nw pierwszym etapie nitryfikacji. Poniżej zapisano reakcje obu etapów tego procesu.\nI etap przeprowadzany przez bakterie z rodzaju Nitrosomonas:\n2NH4+ + 3O2 → 2NO2- + 4H+ + 2H2O + energia\nII etap przeprowadzany przez bakterie z rodzaju Nitrobacter:\n2NO2- + O2 → 2NO3- + energia\na) Określ, jakie znaczenie ma ten proces dla bakterii nitryfikacyjnych, a jakie - dla\nroślin rosnących na glebach, w których te bakterie żyją.\nDla bakterii:\nDla roślin:\nb) Podaj, jaki poziom troficzny zajmują bakterie nitryfikacyjne w ekosystemie.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 9. (0-3)\na) (0-2)\nWiadomości i rozumienie.\nOkreślenie znaczenia procesu nitryfikacji dla bakterii\nnitryfikacyjnych i dla roślin. (I.3b.2)\nSchemat punktowania\n2 p. - za poprawne określenie znaczenia opisanego procesu dla bakterii odnoszącego się\ndo uzyskiwania energii koniecznej do asymilacji dwutlenku węgla oraz dla roślin\nodnoszącego się do uzyskania lepiej przyswajalnych form azotu.\n1 p. - za poprawne określenie znaczenia opisanego procesu dla bakterii nitryfikacyjnych lub\ndla roślin.\n0 p. - za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub za brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\n• Dla bakterii: Uzyskują ATP niezbędny do wytwarzania związków organicznych.\nDla roślin: Bakterie te utleniają amoniak do lepiej przyswajalnych przez rośliny związków\nazotowych.\n• Dla bakterii: Bakterie uzyskują energię niezbędną do drugiego etapu chemosyntezy.\nDla roślin: Azotany wytworzone przez bakterie nie są lotne w przeciwieństwie\ndo amoniaku, dzięki czemu azot zatrzymywany jest w glebie i jest dostępny\ndla roślin.\nUwaga:\nNie uznaje się w przypadku bakterii odpowiedzi zbyt ogólnych, odnoszących się\ndo dostarczania energii niezbędnej do życia lub do procesów metabolicznych.\nb) (0-1)\nWiadomości i rozumienie.\nOkreślenie poziomu troficznego zajmowanego w ekosystemie\nprzez bakterie nitryfikacyjne. (I.3b.2)\nSchemat punktowania\n1 p. - za określenie poziomu troficznego producentów, który w ekosystemie zajmują bakterie\nnitryfikacyjne.\n0 p. - za każdą inną odpowiedź lub za brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\npoziom producentów / producenci / I poziom troficzny","solution":null,"image":"img/biologia-2017-maj-matura-stara-rozszerzona/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2017 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 9. (3 pkt)<br>Podczas rozkładu materii organicznej w glebie tworzy się amoniak, który jest stosunkowo<br>lotną substancją. Związek ten może pozostać w glebie związany w postaci soli amonowych,<br>może także być utleniony w procesie nitryfikacji. Ten proces przeprowadzają (w dwóch<br>etapach) chemoautotroficzne bakterie glebowe z rodzaju Nitrosomonas i Nitrobacter<br>w obecności tlenu. Bakterie z obu rodzajów występują w glebie zawsze razem, w związku<br>zwanym parabiozą. Dzięki temu w glebie nie nagromadzają się związki azotowe powstałe<br>w pierwszym etapie nitryfikacji. Poniżej zapisano reakcje obu etapów tego procesu.<br>I etap przeprowadzany przez bakterie z rodzaju Nitrosomonas:<br>2NH4+ + 3O2 → 2NO2- + 4H+ + 2H2O + energia<br>II etap przeprowadzany przez bakterie z rodzaju Nitrobacter:<br>2NO2- + O2 → 2NO3- + energia<br>a) Określ, jakie znaczenie ma ten proces dla bakterii nitryfikacyjnych, a jakie - dla<br>roślin rosnących na glebach, w których te bakterie żyją.<br>Dla bakterii:<br>Dla roślin:<br>b) Podaj, jaki poziom troficzny zajmują bakterie nitryfikacyjne w ekosystemie.</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 9. (0-3)<br>a) (0-2)<br>Wiadomości i rozumienie.<br>Określenie znaczenia procesu nitryfikacji dla bakterii<br>nitryfikacyjnych i dla roślin. (I.3b.2)<br>Schemat punktowania<br>2 p. - za poprawne określenie znaczenia opisanego procesu dla bakterii odnoszącego się<br>do uzyskiwania energii koniecznej do asymilacji dwutlenku węgla oraz dla roślin<br>odnoszącego się do uzyskania lepiej przyswajalnych form azotu.<br>1 p. - za poprawne określenie znaczenia opisanego procesu dla bakterii nitryfikacyjnych lub<br>dla roślin.<br>0 p. - za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub za brak odpowiedzi.<br>Przykładowe odpowiedzi<br>• Dla bakterii: Uzyskują ATP niezbędny do wytwarzania związków organicznych.<br>Dla roślin: Bakterie te utleniają amoniak do lepiej przyswajalnych przez rośliny związków<br>azotowych.<br>• Dla bakterii: Bakterie uzyskują energię niezbędną do drugiego etapu chemosyntezy.<br>Dla roślin: Azotany wytworzone przez bakterie nie są lotne w przeciwieństwie<br>do amoniaku, dzięki czemu azot zatrzymywany jest w glebie i jest dostępny<br>dla roślin.<br>Uwaga:<br>Nie uznaje się w przypadku bakterii odpowiedzi zbyt ogólnych, odnoszących się<br>do dostarczania energii niezbędnej do życia lub do procesów metabolicznych.<br>b) (0-1)<br>Wiadomości i rozumienie.<br>Określenie poziomu troficznego zajmowanego w ekosystemie<br>przez bakterie nitryfikacyjne. (I.3b.2)<br>Schemat punktowania<br>1 p. - za określenie poziomu troficznego producentów, który w ekosystemie zajmują bakterie<br>nitryfikacyjne.<br>0 p. - za każdą inną odpowiedź lub za brak odpowiedzi.<br>Poprawna odpowiedź<br>poziom producentów / producenci / I poziom troficzny</p>","solutions":[]}