{"id":"biologia-2018-maj-matura-rozszerzona/zad/17.3","paper_id":"biologia-2018-maj-matura-rozszerzona","number":"17.3","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2018,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 17.3. (0-2)\nZapisz krzyżówkę genetyczną (szachownicę Punnetta) cynamonowej samicy i czarnego\nsamca\n(rodziców\nz\nzadania\n17.2.)\ni\nna\npodstawie\ntej\nkrzyżówki\nokreśl\nprawdopodobieństwo, że kolejne kocię tych rodziców będzie niebieskie.\nKrzyżówka:\nPrawdopodobieństwo, że kolejne kocię będzie niebieskie:\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n16.1.\n16.2.\n17.1.\n17.2.\n17.3.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n1\n2\nUzyskana liczba pkt\nMBI_1R","answer":null,"answer_text":"17.3. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nV Rozumowanie i argumentacja. Zdający\nobjaśnia i komentuje informacje, [ ]\nwyjaśnia zależności przyczynowo-skutkowe,\n[ ] formułuje i przedstawia opinie związane\nz omawianymi zagadnieniami\nbiologicznymi, dobierając racjonalne\nargumenty.\nVI. Genetyka i biotechnologia.\n5. Genetyka mendlowska. Zdający:\n3) zapisuje i analizuje krzyżówki\njednogenowe i dwugenowe (z dominacją\nzupełną i niezupełną […], posługując się\nszachownicą Punnetta) oraz określa\nprawdopodobieństwo wystąpienia\nposzczególnych genotypów i fenotypów\nw pokoleniach potomnych.\nSchemat punktowania\n2 p. - za poprawne zapisanie krzyżówki genetycznej (szachownicy Punnetta) oraz\nza określenie na jej podstawie właściwego prawdopodobieństwa, że kolejne kocię\nbędzie niebieskie.\n1 p. - za poprawne zapisanie krzyżówki genetycznej, ale niewłaściwe określenie\nprawdopodobieństwa.\n0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\n(♂)\n(♀)\nBD\nBd\nbD\nbd\nb1D\nBb1DD\n(czarny)\nBb1Dd\n(czarny)\nbb1DD\n(czekoladowy)\nbb1Dd\n(czekoladowy)\nb1d\nBb1Dd\n(czarny)\nBb1dd\n(niebieski)\nbb1Dd\n(czekoladowy)\nbb1dd\n(liliowy)\nPrawdopodobieństwo, że kolejne kocię będzie niebieskie = 1/8 lub 0,125 lub 12,5%\nDopuszczalne zaokrąglenie do pełnych procentów: 12% lub 13%\nUwagi:\nUznaje się odpowiedzi, w których zdający użył innego oznaczenia literowego alleli genu, np. „A”\ni „C”, ale podał legendę w zadaniu 17.2. lub 17.3., pod warunkiem, że poprawnie rozwiązał\ni zinterpretował krzyżówkę (otrzymuje 2 p.).\nZastosowanie innych oznaczeń bez legendy z poprawnym rozwiązaniem krzyżówki (otrzymuje 1 p).\nJeżeli zdający zapisze gen jako sprzężony z płcią - otrzymuje 0 p. za całe zadanie, bez\nwzględu na otrzymaną wartość prawdopodobieństwa.\nZadanie 18. (0-2)","solution":"## Poprawna odpowiedź\n\n**Prawdopodobieństwo, że kolejne kocię będzie niebieskie: 1/8 (12,5%)**\n\nSzachownica Punnetta (z genotypami rodziców ustalonych w zadaniu 17.2):\n\n| Gamety | **bD** (1/2) | **bd** (1/2) |\n| **BD** (1/4) | BbDD - czarny | BbDd - czarny |\n| **Bd** (1/4) | BbDd - czarny | **Bbdd - niebieski** 🔵 |\n| **bD** (1/4) | bbDD - cynamonowy | bbDd - cynamonowy |\n| **bd** (1/4) | bbDd - cynamonowy | bbdd - beżowy (fawn) |\n\n## Sposób 1 - Mechanizm genetyczny: geny barwy + rozcieńczenia\n\n### Krok 1 - Ustal geny i allele (z kontekstu zadania 17.2)\n\nW genetyce maści kotów domowych działają **dwa niezależne geny autosomalne**:\n\n| Gen | Allele | Fenotyp |\n| **B** (barwa zasadnicza) | **B** - czarny (dominujący) | czarny ≫ cynamonowy |\n| | **b** - cynamonowy (recesywny) | |\n| **D** (rozcieńczenie) | **D** - barwa pełna (dominujący) | pełna barwa ≫ rozcieńczona |\n| | **d** - rozcieńczenie (recesywny) | |\n\nGenotypy fenotypów:\n- **Czarny** = \\(B\\_D\\_\\) (co najmniej jeden allel B i co najmniej jeden D)\n- **Cynamonowy** = \\(bbD\\_\\) (homozygota recesywna B, brak rozcieńczenia)\n- **Niebieski** = \\(B\\_dd\\) (czarny rozcieńczony - diluted black)\n- **Beżowy (fawn)** = \\(bbdd\\) (cynamonowy rozcieńczony)\n\n### Krok 2 - Genotypy rodziców (ustalone w zad. 17.2)\n\n- **Cynamonowa samica:** \\(bbDd\\)\n- \\(bb\\) - bo jest cynamonowa (obie kopie allela recesywnego)\n- \\(Dd\\) - heterozygota rozcieńczenia (ustalone w 17.2 na podstawie potomstwa)\n- **Czarny samiec:** \\(BbDd\\)\n- \\(Bb\\) - bo jest czarny, ale w 17.2 pojawiły się wśród potomstwa kocięta cynamonowe → musi mieć ukryty allel b\n- \\(Dd\\) - bo w potomstwie pojawiły się rozcieńczone maści (niebieski/beżowy)\n\n### Krok 3 - Gamety\n\nSamica \\(bbDd\\) produkuje 2 rodzaje gamet:\n\n$$bD : bd = 1:1 \\quad \\text{(prawdopodobieństwo 1/2 każda)}$$\n\nSamiec \\(BbDd\\) produkuje 4 rodzaje gamet:\n\n$$BD : Bd : bD : bd = 1:1:1:1 \\quad \\text{(prawdopodobieństwo 1/4 każda)}$$\n\n### Krok 4 - Szachownica (4 × 2 = 8 komórek równoprawdopodobnych)\n\n| Gamety samca ↓ / samicy → | **bD** (1/2) | **bd** (1/2) |\n| **BD** (1/4) | BbDD - **czarny** | BbDd - **czarny** |\n| **Bd** (1/4) | BbDd - **czarny** | **Bbdd - niebieski** |\n| **bD** (1/4) | bbDD - **cynamonowy** | bbDd - **cynamonowy** |\n| **bd** (1/4) | bbDd - **cynamonowy** | bbdd - **beżowy** |\n\n### Krok 5 - Wynik\n\nSpośród **8 równoprawdopodobnych kombinacji** tylko **1** daje genotyp \\(Bbdd\\) (niebieski).\n\n$$P(\\text{niebieski}) = \\frac{1}{8} = 12{,}5\\%$$\n\n## Sposób 2 - Algebraiczny (mnożenie prawdopodobieństw niezależnych)\n\nKocię niebieski musi spełniać **jednocześnie** dwa niezależne warunki:\n\n**Warunek 1:** mieć allel \\(B\\) (co najmniej jeden) - czyli nie być \\(bb\\)\n\nSamica przekazuje wyłącznie \\(b\\). Allel \\(B\\) może przyjść **tylko od samca** (\\(Bb\\)):\n\n$$P(B\\_) = P(\\text{allel B od samca}) = \\frac{1}{2}$$\n\n**Warunek 2:** być homozygotą rozcieńczenia \\(dd\\)\n\nOboje rodzice są \\(Dd\\), więc:\n\n$$P(dd) = P(d \\text{ od samicy}) \\times P(d \\text{ od samca}) = \\frac{1}{2} \\times \\frac{1}{2} = \\frac{1}{4}$$\n\n**Łączne prawdopodobieństwo** (geny niezależne → mnożymy):\n\n$$P(\\text{niebieski}) = P(B\\_) \\times P(dd) = \\frac{1}{2} \\times \\frac{1}{4} = \\frac{1}{8}$$\n\n> 💡 Kluczowa obserwacja: samica cynamonowa (bb) **nie może przekazać allela B** - niebieski kocię musi dostać B wyłącznie od czarnego samca. To zmniejsza szansę o połowę w porównaniu z krzyżówką BbDd × BbDd.\n\n## Sposób 3 - Rozbicie na dwa niezależne monohybrydy\n\nGdy geny leżą na różnych chromosomach (prawo niezależnego dziedziczenia Mendla), krzyżówkę dihybrydalną można rozłożyć na dwa osobne krzyżowania 1-genowe:\n\n**Gen B:**\n\n| | B (1/2) | b (1/2) |\n| **b (1/2 samic.)** | **Bb** (czarny) | bb (cynamonowy) |\n| **b (1/2 samic.)** | **Bb** (czarny) | bb (cynamonowy) |\n\nWynik genu B: \\(P(B\\_) = 1/2\\), \\(P(bb) = 1/2\\)\n\n**Gen D:**\n\n| | D (1/2) | d (1/2) |\n| **D (1/2 samic.)** | DD | Dd |\n| **d (1/2 samic.)** | Dd | **dd** |\n\nWynik genu D: \\(P(DD) = 1/4\\), \\(P(Dd) = 2/4\\), \\(P(dd) = 1/4\\)\n\nNiebieski = \\(B\\_\\) **ORAZ** \\(dd\\):\n\n$$P(\\text{niebieski}) = \\frac{1}{2} \\times \\frac{1}{4} = \\frac{1}{8}$$\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> **Zadanie 17.3 (0-2 pkt) - oficjalny schemat oceniania CKE:**\n> - **2 pkt** - za poprawne zapisanie krzyzowki genetycznej (szachownicy Punnetta) ORAZ okreslenie wlasciwego prawdopodobienstwa, ze kolejne kocie bedzie niebieskie (**1/8 = 0,125 = 12,5%**; dopuszczalne zaokraglenie 12% lub 13%).\n> - **1 pkt** - za poprawne zapisanie krzyzowki, ale niewlasciwe okreslenie prawdopodobienstwa.\n> - **0 pkt** - za odpowiedz niespelniajaca powyzszych wymagan lub za brak odpowiedzi.\n>\n> Zapis genu jako sprzezonego z plcia = **0 pkt** za cale zadanie. Inne oznaczenia alleli bez legendy = 1 pkt.\n\n## Wzory z karty CKE - czego MASZ użyć\n\nW tym zadaniu **nie korzystamy bezpośrednio ze wzorów karty CKE** - zadanie opiera się na znajomości prawa niezależnego dziedziczenia Mendla i mechanizmu genetyki dihybrydowej.\n\n> 📖 **Prawo Mendla (teoria, nie karta wzorów):** Geny leżące na różnych parach homologicznych chromosomów dziedziczą się niezależnie. Pozwala to obliczać prawdopodobieństwo kombinacji jako iloczyn prawdopodobieństw dla każdego genu osobno.\n\n## Częste błędne odpowiedzi\n\n| Błąd | Dlaczego niepoprawne |\n| Szachownica 2×2 (tylko jeden gen, np. tylko B) | Pomija gen rozcieńczenia D; niebieski wymaga jednocześnie \\(B\\_\\) i \\(dd\\) - bez genu D zadanie jest nierozwiązywalne poprawnie |\n| \\(P = 1/4\\) | Błąd - wynik dla monohybrydowego \\(Dd \\times Dd\\); zapomina się, że samica jest \\(bb\\) i nie może przekazać \\(B\\), co obcina prawdopodobieństwo o 1/2 |\n| \\(P = 3/16\\) | Typowa pomyłka z krzyżówki \\(BbDd \\times BbDd\\) (dwóch rodziców heterozygotycznych); tutaj samica to \\(bbDd\\), nie \\(BbDd\\) |\n| Zapisanie tylko genotypów bez szachownicy | Klucz wymaga **szachownicy** (schemat graficzny) - sama lista genotypów potomstwa bez tabeli może nie zostać uznana za pełne rozwiązanie |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Samica cynamonowa (\\(bb\\)) **nigdy nie przekazuje allela B** - jeśli kocię niebieski ma allel B, pochodzi on wyłącznie od czarnego samca. Pominięcie tego faktu to najczęstszy błąd prowadzący do wyniku 1/4 zamiast 1/8.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** \"Niebieski\" w genetyce kotów to **rozcieńczony czarny** (\\(B\\_dd\\)) - NIE nowy, niezależny gen. Uczniowie często myślą o nim jako o osobnym allelu trzeciego koloru, co prowadzi do błędnych gamet.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W szachownicy dihybrydowej samica \\(bbDd\\) ma tylko **2 rodzaje gamet** (\\(bD\\), \\(bd\\)), a samiec \\(BbDd\\) ma **4 rodzaje gamet** (\\(BD\\), \\(Bd\\), \\(bD\\), \\(bd\\)) - łącznie 8 pól, nie 16. Pomylenie się i rysowanie 4×4 = 16 pól jest błędem (daje gamety niemożliwe dla samicy \\(bb\\), np. \\(BD\\)).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Kolejność zapisu szachownicy nie ma znaczenia (można gamety samicy w wierszach lub kolumnach) - ważne, żeby zawierała poprawne gamety obojga rodziców.","image":"img/biologia-2018-maj-matura-rozszerzona/zad-17.3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 17.3. (0-2)
Zapisz krzyżówkę genetyczną (szachownicę Punnetta) cynamonowej samicy i czarnego
samca
(rodziców
z
zadania
17.2.)
i
na
podstawie
tej
krzyżówki
określ
prawdopodobieństwo, że kolejne kocię tych rodziców będzie niebieskie.
Krzyżówka:
Prawdopodobieństwo, że kolejne kocię będzie niebieskie:
Wypełnia
egzaminator
Nr zadania
16.1.
16.2.
17.1.
17.2.
17.3.
Maks. liczba pkt
1
1
1
1
2
Uzyskana liczba pkt
MBI_1R

","answer_text_html":"

17.3. (0-2)
Wymagania ogólne
Wymagania szczegółowe
V Rozumowanie i argumentacja. Zdający
objaśnia i komentuje informacje, [ ]
wyjaśnia zależności przyczynowo-skutkowe,
[ ] formułuje i przedstawia opinie związane
z omawianymi zagadnieniami
biologicznymi, dobierając racjonalne
argumenty.
VI. Genetyka i biotechnologia.

\n
  1. Genetyka mendlowska. Zdający:
  2. zapisuje i analizuje krzyżówki
\n

jednogenowe i dwugenowe (z dominacją
zupełną i niezupełną […], posługując się
szachownicą Punnetta) oraz określa
prawdopodobieństwo wystąpienia
poszczególnych genotypów i fenotypów
w pokoleniach potomnych.
Schemat punktowania
2 p. - za poprawne zapisanie krzyżówki genetycznej (szachownicy Punnetta) oraz
za określenie na jej podstawie właściwego prawdopodobieństwa, że kolejne kocię
będzie niebieskie.
1 p. - za poprawne zapisanie krzyżówki genetycznej, ale niewłaściwe określenie
prawdopodobieństwa.
0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
(♂)
(♀)
BD
Bd
bD
bd
b1D
Bb1DD
(czarny)
Bb1Dd
(czarny)
bb1DD
(czekoladowy)
bb1Dd
(czekoladowy)
b1d
Bb1Dd
(czarny)
Bb1dd
(niebieski)
bb1Dd
(czekoladowy)
bb1dd
(liliowy)
Prawdopodobieństwo, że kolejne kocię będzie niebieskie = 1/8 lub 0,125 lub 12,5%
Dopuszczalne zaokrąglenie do pełnych procentów: 12% lub 13%
Uwagi:
Uznaje się odpowiedzi, w których zdający użył innego oznaczenia literowego alleli genu, np. „A”
i „C”, ale podał legendę w zadaniu 17.2. lub 17.3., pod warunkiem, że poprawnie rozwiązał
i zinterpretował krzyżówkę (otrzymuje 2 p.).
Zastosowanie innych oznaczeń bez legendy z poprawnym rozwiązaniem krzyżówki (otrzymuje 1 p).
Jeżeli zdający zapisze gen jako sprzężony z płcią - otrzymuje 0 p. za całe zadanie, bez
względu na otrzymaną wartość prawdopodobieństwa.
Zadanie 18. (0-2)

","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"

Poprawna odpowiedź

\n

Prawdopodobieństwo, że kolejne kocię będzie niebieskie: 1/8 (12,5%)

\n

Szachownica Punnetta (z genotypami rodziców ustalonych w zadaniu 17.2):

\n

| Gamety | bD (1/2) | bd (1/2) |
| BD (1/4) | BbDD - czarny | BbDd - czarny |
| Bd (1/4) | BbDd - czarny | Bbdd - niebieski 🔵 |
| bD (1/4) | bbDD - cynamonowy | bbDd - cynamonowy |
| bd (1/4) | bbDd - cynamonowy | bbdd - beżowy (fawn) |

\n

Sposób 1 - Mechanizm genetyczny: geny barwy + rozcieńczenia

\n
Krok 1 - Ustal geny i allele (z kontekstu zadania 17.2)
\n

W genetyce maści kotów domowych działają dwa niezależne geny autosomalne:

\n

| Gen | Allele | Fenotyp |
| B (barwa zasadnicza) | B - czarny (dominujący) | czarny ≫ cynamonowy |
| | b - cynamonowy (recesywny) | |
| D (rozcieńczenie) | D - barwa pełna (dominujący) | pełna barwa ≫ rozcieńczona |
| | d - rozcieńczenie (recesywny) | |

\n

Genotypy fenotypów:

\n\n
Krok 2 - Genotypy rodziców (ustalone w zad. 17.2)
\n\n
Krok 3 - Gamety
\n

Samica bbDd produkuje 2 rodzaje gamet:

\n
bD:bd=1:1(prawdopodobieństwo 1/2 każda)
\n

Samiec BbDd produkuje 4 rodzaje gamet:

\n
BD:Bd:bD:bd=1:1:1:1(prawdopodobieństwo 1/4 każda)
\n
Krok 4 - Szachownica (4 × 2 = 8 komórek równoprawdopodobnych)
\n

| Gamety samca ↓ / samicy → | bD (1/2) | bd (1/2) |
| BD (1/4) | BbDD - czarny | BbDd - czarny |
| Bd (1/4) | BbDd - czarny | Bbdd - niebieski |
| bD (1/4) | bbDD - cynamonowy | bbDd - cynamonowy |
| bd (1/4) | bbDd - cynamonowy | bbdd - beżowy |

\n
Krok 5 - Wynik
\n

Spośród 8 równoprawdopodobnych kombinacji tylko 1 daje genotyp Bbdd (niebieski).

\n
P(niebieski)=18=12,5%
\n

Sposób 2 - Algebraiczny (mnożenie prawdopodobieństw niezależnych)

\n

Kocię niebieski musi spełniać jednocześnie dwa niezależne warunki:

\n

Warunek 1: mieć allel B (co najmniej jeden) - czyli nie być bb

\n

Samica przekazuje wyłącznie b. Allel B może przyjść tylko od samca (Bb):

\n
P(B_)=P(allel B od samca)=12
\n

Warunek 2: być homozygotą rozcieńczenia dd

\n

Oboje rodzice są Dd, więc:

\n
P(dd)=P(d od samicy)×P(d od samca)=12×12=14
\n

Łączne prawdopodobieństwo (geny niezależne → mnożymy):

\n
P(niebieski)=P(B_)×P(dd)=12×14=18
\n
💡 Kluczowa obserwacja: samica cynamonowa (bb) nie może przekazać allela B - niebieski kocię musi dostać B wyłącznie od czarnego samca. To zmniejsza szansę o połowę w porównaniu z krzyżówką BbDd × BbDd.
\n

Sposób 3 - Rozbicie na dwa niezależne monohybrydy

\n

Gdy geny leżą na różnych chromosomach (prawo niezależnego dziedziczenia Mendla), krzyżówkę dihybrydalną można rozłożyć na dwa osobne krzyżowania 1-genowe:

\n

Gen B:

\n

| | B (1/2) | b (1/2) |
| b (1/2 samic.) | Bb (czarny) | bb (cynamonowy) |
| b (1/2 samic.) | Bb (czarny) | bb (cynamonowy) |

\n

Wynik genu B: P(B_)=1/2, P(bb)=1/2

\n

Gen D:

\n

| | D (1/2) | d (1/2) |
| D (1/2 samic.) | DD | Dd |
| d (1/2 samic.) | Dd | dd |

\n

Wynik genu D: P(DD)=1/4, P(Dd)=2/4, P(dd)=1/4

\n

Niebieski = B_ ORAZ dd:

\n
P(niebieski)=12×14=18
\n

Schemat oceniania CKE

\n
Zadanie 17.3 (0-2 pkt) - oficjalny schemat oceniania CKE:
- 2 pkt - za poprawne zapisanie krzyzowki genetycznej (szachownicy Punnetta) ORAZ okreslenie wlasciwego prawdopodobienstwa, ze kolejne kocie bedzie niebieskie (1/8 = 0,125 = 12,5%; dopuszczalne zaokraglenie 12% lub 13%).
- 1 pkt - za poprawne zapisanie krzyzowki, ale niewlasciwe okreslenie prawdopodobienstwa.
- 0 pkt - za odpowiedz niespelniajaca powyzszych wymagan lub za brak odpowiedzi.

Zapis genu jako sprzezonego z plcia = 0 pkt za cale zadanie. Inne oznaczenia alleli bez legendy = 1 pkt.
\n

Wzory z karty CKE - czego MASZ użyć

\n

W tym zadaniu nie korzystamy bezpośrednio ze wzorów karty CKE - zadanie opiera się na znajomości prawa niezależnego dziedziczenia Mendla i mechanizmu genetyki dihybrydowej.

\n
📖 Prawo Mendla (teoria, nie karta wzorów): Geny leżące na różnych parach homologicznych chromosomów dziedziczą się niezależnie. Pozwala to obliczać prawdopodobieństwo kombinacji jako iloczyn prawdopodobieństw dla każdego genu osobno.
\n

Częste błędne odpowiedzi

\n

| Błąd | Dlaczego niepoprawne |
| Szachownica 2×2 (tylko jeden gen, np. tylko B) | Pomija gen rozcieńczenia D; niebieski wymaga jednocześnie B_ i dd - bez genu D zadanie jest nierozwiązywalne poprawnie |
| P=1/4 | Błąd - wynik dla monohybrydowego Dd×Dd; zapomina się, że samica jest bb i nie może przekazać B, co obcina prawdopodobieństwo o 1/2 |
| P=3/16 | Typowa pomyłka z krzyżówki BbDd×BbDd (dwóch rodziców heterozygotycznych); tutaj samica to bbDd, nie BbDd |
| Zapisanie tylko genotypów bez szachownicy | Klucz wymaga szachownicy (schemat graficzny) - sama lista genotypów potomstwa bez tabeli może nie zostać uznana za pełne rozwiązanie |

\n

Typowe pułapki i uwagi

\n
⚠️ Uwaga: Samica cynamonowa (bb) nigdy nie przekazuje allela B - jeśli kocię niebieski ma allel B, pochodzi on wyłącznie od czarnego samca. Pominięcie tego faktu to najczęstszy błąd prowadzący do wyniku 1/4 zamiast 1/8.
\n
⚠️ Uwaga: "Niebieski" w genetyce kotów to rozcieńczony czarny (B_dd) - NIE nowy, niezależny gen. Uczniowie często myślą o nim jako o osobnym allelu trzeciego koloru, co prowadzi do błędnych gamet.
\n
⚠️ Uwaga: W szachownicy dihybrydowej samica bbDd ma tylko 2 rodzaje gamet (bD, bd), a samiec BbDd ma 4 rodzaje gamet (BD, Bd, bD, bd) - łącznie 8 pól, nie 16. Pomylenie się i rysowanie 4×4 = 16 pól jest błędem (daje gamety niemożliwe dla samicy bb, np. BD).
\n
⚠️ Uwaga: Kolejność zapisu szachownicy nie ma znaczenia (można gamety samicy w wierszach lub kolumnach) - ważne, żeby zawierała poprawne gamety obojga rodziców.
"}]}