{"id":"biologia-2018-maj-matura-stara-podstawowa/zad/27","paper_id":"biologia-2018-maj-matura-stara-podstawowa","number":"27","points":2,"ptype":"closed","subject":"biologia","category":"matura","year":2018,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 27. (2 pkt)\nDDT (dichlorodifenylotrichloroetan), który stosowano w walce z owadami w latach\n40.-60. ubiegłego wieku, jest substancją bardzo trwałą, a produkty jego rozpadu, które mają\npodobne właściwości, np. DDD (dichlorodifenylodichloroetan), są jeszcze bardziej trwałe.\nTe substancje odkładają się w tkance tłuszczowej zwierząt. Obecnie DDT stosowane jest\ngłównie na terenie występowania malarii. DDT nie jest szkodliwy dla człowieka w dawkach\nstosowanych przy opryskach przeciw owadom. Jednak długotrwałe jego działanie\nna organizm ludzki może skutkować obniżoną płodnością, np. mniejszą żywotnością\nplemników albo większą częstością poronień.\nNa schemacie przedstawiono piramidę biomasy w jeziorze, w którym w latach 50.\nXX wieku do zwalczania larw komarów stosowano DDD.\nNa podstawie: A. Mackenzie, A.S. Ball, A.R. Virdee, Krótkie wykłady, Ekologia, Warszawa 2000.\nPoziom podstawowy\nMBI_1P\na) Zaznacz poprawne dokończenie poniższego zdania.\nStężenie DDD było największe w ciałach\nA. roślin wodnych.\nB. ryb drapieżnych.\nC. ptaków drapieżnych.\nD. ryb roślinożernych.\nb) Na podstawie przedstawionych informacji wyjaśnij, dlaczego stosowanie DDT\ndo zwalczania malarii, oprócz korzyści wynikających ze zmniejszenia śmiertelności\nz powodu tej choroby, może być groźne dla zdrowia człowieka.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n26a)\n26b)\n27a)\n27b)\nMaks. liczba pkt\n1\n1\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\nMBI_1P\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":"C","answer_text":"Zadanie 27. (0-2)\na) (0-1)\nKorzystanie z informacji\nNa podstawie tekstu określenie wpływu współczesnego\nrolnictwa na elementy ekosystemu. (II.1a., I.3a.4)\nSchemat punktowania\n1 p. - za zaznaczenie poprawnego dokończenia zdania dotyczącego stężenia DDD w ciałach\norganizmów ekosystemu jeziora.\n0 p. - za każdą inną odpowiedź lub za brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nC.\nb) (0-1)\nKorzystanie z informacji\nNa podstawie tekstu wyjaśnienie zagrożeń dla zdrowia\nczłowieka wynikających ze stosowania DDT. (III.2a., I.3a.5)\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawne wyjaśnienie zagrożenia dla zdrowia człowieka wynikającego\nze stosowania DDT, uwzględniające miejsce człowieka w łańcuchach pokarmowych\ni kumulowanie się DDT w tkance tłuszczowej zwierząt.\n0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\nStosowanie DDT może stanowić zagrożenie dla zdrowia człowieka, ponieważ:\n• człowiek zajmuje najwyższy poziom piramidy troficznej i w jego organizmie kumuluje się\nDDT zgromadzony w tkankach organizmów z niższych poziomów troficznych.\n• DDT jest substancją o wysokiej trwałości i długotrwała ekspozycja na ten związek\npowoduje kumulowanie się go w organizmie, co może powodować choroby człowieka.","solution":null,"image":"img/biologia-2018-maj-matura-stara-podstawowa/zad-27.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2018 (podstawowa)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 27. (2 pkt)
DDT (dichlorodifenylotrichloroetan), który stosowano w walce z owadami w latach
40.-60. ubiegłego wieku, jest substancją bardzo trwałą, a produkty jego rozpadu, które mają
podobne właściwości, np. DDD (dichlorodifenylodichloroetan), są jeszcze bardziej trwałe.
Te substancje odkładają się w tkance tłuszczowej zwierząt. Obecnie DDT stosowane jest
głównie na terenie występowania malarii. DDT nie jest szkodliwy dla człowieka w dawkach
stosowanych przy opryskach przeciw owadom. Jednak długotrwałe jego działanie
na organizm ludzki może skutkować obniżoną płodnością, np. mniejszą żywotnością
plemników albo większą częstością poronień.
Na schemacie przedstawiono piramidę biomasy w jeziorze, w którym w latach 50.
XX wieku do zwalczania larw komarów stosowano DDD.
Na podstawie: A. Mackenzie, A.S. Ball, A.R. Virdee, Krótkie wykłady, Ekologia, Warszawa 2000.
Poziom podstawowy
MBI_1P
a) Zaznacz poprawne dokończenie poniższego zdania.
Stężenie DDD było największe w ciałach
A. roślin wodnych.
B. ryb drapieżnych.
C. ptaków drapieżnych.
D. ryb roślinożernych.
b) Na podstawie przedstawionych informacji wyjaśnij, dlaczego stosowanie DDT
do zwalczania malarii, oprócz korzyści wynikających ze zmniejszenia śmiertelności
z powodu tej choroby, może być groźne dla zdrowia człowieka.
Wypełnia
egzaminator
Nr zadania
26a)
26b)
27a)
27b)
Maks. liczba pkt
1
1
1
1
Uzyskana liczba pkt
Poziom podstawowy
MBI_1P
BRUDNOPIS (nie podlega ocenie)

","answer_text_html":"

Zadanie 27. (0-2)
a) (0-1)
Korzystanie z informacji
Na podstawie tekstu określenie wpływu współczesnego
rolnictwa na elementy ekosystemu. (II.1a., I.3a.4)
Schemat punktowania
1 p. - za zaznaczenie poprawnego dokończenia zdania dotyczącego stężenia DDD w ciałach
organizmów ekosystemu jeziora.
0 p. - za każdą inną odpowiedź lub za brak odpowiedzi.
Poprawna odpowiedź
C.
b) (0-1)
Korzystanie z informacji
Na podstawie tekstu wyjaśnienie zagrożeń dla zdrowia
człowieka wynikających ze stosowania DDT. (III.2a., I.3a.5)
Schemat punktowania
1 p. - za poprawne wyjaśnienie zagrożenia dla zdrowia człowieka wynikającego
ze stosowania DDT, uwzględniające miejsce człowieka w łańcuchach pokarmowych
i kumulowanie się DDT w tkance tłuszczowej zwierząt.
0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.
Przykładowe odpowiedzi
Stosowanie DDT może stanowić zagrożenie dla zdrowia człowieka, ponieważ:
• człowiek zajmuje najwyższy poziom piramidy troficznej i w jego organizmie kumuluje się
DDT zgromadzony w tkankach organizmów z niższych poziomów troficznych.
• DDT jest substancją o wysokiej trwałości i długotrwała ekspozycja na ten związek
powoduje kumulowanie się go w organizmie, co może powodować choroby człowieka.

","solutions":[]}