{"id":"biologia-2018-maj-matura-stara-rozszerzona/zad/26","paper_id":"biologia-2018-maj-matura-stara-rozszerzona","number":"26","points":3,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2018,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 26. (3 pkt)\nU kotów brytyjskich produkcja eumelaniny, czyli czarnego barwnika, jest modyfikowana przez\ntrzy allele genu autosomalnego, które w zależności od układu, w jakim pojawiają się\nw genotypie kota, determinują kolor włosa:\nB - allel dominujący w stosunku do pozostałych, warunkujący barwę czarną,\nb - allel recesywny w stosunku do B, ale dominujący w stosunku do b1, warunkujący barwę\nczekoladową,\nb1 - allel recesywny zarówno w stosunku do B, jak i do b, warunkujący barwę cynamonową.\nEkspresja genu odpowiedzialnego za produkcję eumelaniny modyfikowana jest przez\nautosomalny gen z innego chromosomu, którego allel D warunkuje równomierne rozproszenie\nbarwnika, co daje normalną barwę włosa, natomiast recesywny allel d sprawia, że pigment\nwystępuje w skupiskach, co skutkuje rozjaśnieniem (rozmyciem) kolorów: czarnego - do\nniebieskiego, czekoladowego - do liliowego, a cynamonowego - do płowego.\nNa podstawie: http://www.agiliscattus.pl/podstawy-genetyki-kotow.html\na) Zapisz, stosując podane oznaczenia alleli genów, genotypy kotów brytyjskich:\ncynamonowej samicy i czarnego samca, w których potomstwie znajdują się kocięta\nczarne, czekoladowe, niebieskie oraz liliowe.\nGenotyp cynamonowej samicy: Genotyp czarnego samca:\nb) Zapisz krzyżówkę genetyczną (szachownicę Punnetta) cynamonowej samicy\ni czarnego samca (rodziców z zadania 26a) i na podstawie tej krzyżówki określ\nprawdopodobieństwo, że kolejne kocię tych rodziców będzie niebieskie.\nKrzyżówka:\nPrawdopodobieństwo, że kolejne kocię będzie niebieskie:\nPoziom rozszerzony\nMBI_1R","answer":null,"answer_text":"Zadanie 26. (0-3)\na) (0-1)\nTworzenie informacji\nRozwiązanie zadania genetycznego - zapisanie genotypów\nwskazanych kotów brytyjskich. (III.2b., I.4b.18)\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawne zapisanie genotypów obojga rodziców (cynamonowej samicy i czarnego\nsamca).\n0 p. - za każdą inną odpowiedź lub za brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nGenotyp cynamonowej kotki: b1b1Dd.\nGenotyp czarnego samca: BbDd.\nUwagi:\nUznaje się odpowiedzi, w których obok prawidłowych genotypów zdający zapisał także\nwłaściwe chromosomy płci, np.: b1b1Dd XX oraz BbDd XY.\nNie uznaje się odpowiedzi, w których zastosowano inne oznaczenia alleli, niż podane\nw tekście lub zdający zapisał tę cechę jako sprzężoną z płcią.\nb) (0-2)\nTworzenie informacji\nRozwiązanie zadania genetycznego - zapisanie krzyżówki\ngenetycznej i obliczenie prawdopodobieństwa. (III.2b., I.4b.18)\nSchemat punktowania\n2 p. - za poprawne zapisanie krzyżówki genetycznej (szachownicy Punnetta) oraz\nza określenie na jej podstawie właściwego prawdopodobieństwa, że kolejne kocię\nbędzie niebieskie.\n1 p. - za poprawne zapisanie krzyżówki genetycznej, ale niewłaściwe określenie\nprawdopodobieństwa.\n0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\n(♂)\n(♀)\nBD\nBd\nbD\nbd\nb1D\nBb1DD\n(czarny)\nBb1Dd\n(czarny)\nbb1DD\n(czekoladowy)\nbb1Dd\n(czekoladowy)\nb1d\nBb1Dd\n(czarny)\nBb1dd\n(niebieski)\nbb1Dd\n(czekoladowy)\nbb1dd\n(liliowy)\nPrawdopodobieństwo, że kolejne kocię będzie niebieskie = 1/8 lub 0,125 lub 12,5%\nOdpowiedź dopuszczalna: 12% lub 13%\nUwagi:\nUznaje się odpowiedzi, w których zdający użył innego oznaczenia literowego alleli genu, np. „A”\ni „C” ale podał legendę w zadaniu 26a, pod warunkiem, że poprawnie rozwiązał i zinterpretował\nkrzyżówkę (otrzymuje 2 p.)\nZastosowanie innych oznaczeń bez legendy z poprawnym rozwiązaniem krzyżówki (otrzymuje 1 p.)\nJeżeli zdający zapisze gen jako sprzężony z płcią - otrzymuje 0 p. za całe zadanie, bez\nwzględu na otrzymaną wartość prawdopodobieństwa.","solution":null,"image":"img/biologia-2018-maj-matura-stara-rozszerzona/zad-26.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":20,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 26. (3 pkt)<br>U kotów brytyjskich produkcja eumelaniny, czyli czarnego barwnika, jest modyfikowana przez<br>trzy allele genu autosomalnego, które w zależności od układu, w jakim pojawiają się<br>w genotypie kota, determinują kolor włosa:<br>B - allel dominujący w stosunku do pozostałych, warunkujący barwę czarną,<br>b - allel recesywny w stosunku do B, ale dominujący w stosunku do b1, warunkujący barwę<br>czekoladową,<br>b1 - allel recesywny zarówno w stosunku do B, jak i do b, warunkujący barwę cynamonową.<br>Ekspresja genu odpowiedzialnego za produkcję eumelaniny modyfikowana jest przez<br>autosomalny gen z innego chromosomu, którego allel D warunkuje równomierne rozproszenie<br>barwnika, co daje normalną barwę włosa, natomiast recesywny allel d sprawia, że pigment<br>występuje w skupiskach, co skutkuje rozjaśnieniem (rozmyciem) kolorów: czarnego - do<br>niebieskiego, czekoladowego - do liliowego, a cynamonowego - do płowego.<br>Na podstawie: http://www.agiliscattus.pl/podstawy-genetyki-kotow.html<br>a) Zapisz, stosując podane oznaczenia alleli genów, genotypy kotów brytyjskich:<br>cynamonowej samicy i czarnego samca, w których potomstwie znajdują się kocięta<br>czarne, czekoladowe, niebieskie oraz liliowe.<br>Genotyp cynamonowej samicy: Genotyp czarnego samca:<br>b) Zapisz krzyżówkę genetyczną (szachownicę Punnetta) cynamonowej samicy<br>i czarnego samca (rodziców z zadania 26a) i na podstawie tej krzyżówki określ<br>prawdopodobieństwo, że kolejne kocię tych rodziców będzie niebieskie.<br>Krzyżówka:<br>Prawdopodobieństwo, że kolejne kocię będzie niebieskie:<br>Poziom rozszerzony<br>MBI_1R</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 26. (0-3)<br>a) (0-1)<br>Tworzenie informacji<br>Rozwiązanie zadania genetycznego - zapisanie genotypów<br>wskazanych kotów brytyjskich. (III.2b., I.4b.18)<br>Schemat punktowania<br>1 p. - za poprawne zapisanie genotypów obojga rodziców (cynamonowej samicy i czarnego<br>samca).<br>0 p. - za każdą inną odpowiedź lub za brak odpowiedzi.<br>Poprawna odpowiedź<br>Genotyp cynamonowej kotki: b1b1Dd.<br>Genotyp czarnego samca: BbDd.<br>Uwagi:<br>Uznaje się odpowiedzi, w których obok prawidłowych genotypów zdający zapisał także<br>właściwe chromosomy płci, np.: b1b1Dd XX oraz BbDd XY.<br>Nie uznaje się odpowiedzi, w których zastosowano inne oznaczenia alleli, niż podane<br>w tekście lub zdający zapisał tę cechę jako sprzężoną z płcią.<br>b) (0-2)<br>Tworzenie informacji<br>Rozwiązanie zadania genetycznego - zapisanie krzyżówki<br>genetycznej i obliczenie prawdopodobieństwa. (III.2b., I.4b.18)<br>Schemat punktowania<br>2 p. - za poprawne zapisanie krzyżówki genetycznej (szachownicy Punnetta) oraz<br>za określenie na jej podstawie właściwego prawdopodobieństwa, że kolejne kocię<br>będzie niebieskie.<br>1 p. - za poprawne zapisanie krzyżówki genetycznej, ale niewłaściwe określenie<br>prawdopodobieństwa.<br>0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.<br>Poprawna odpowiedź<br>(♂)<br>(♀)<br>BD<br>Bd<br>bD<br>bd<br>b1D<br>Bb1DD<br>(czarny)<br>Bb1Dd<br>(czarny)<br>bb1DD<br>(czekoladowy)<br>bb1Dd<br>(czekoladowy)<br>b1d<br>Bb1Dd<br>(czarny)<br>Bb1dd<br>(niebieski)<br>bb1Dd<br>(czekoladowy)<br>bb1dd<br>(liliowy)<br>Prawdopodobieństwo, że kolejne kocię będzie niebieskie = 1/8 lub 0,125 lub 12,5%<br>Odpowiedź dopuszczalna: 12% lub 13%<br>Uwagi:<br>Uznaje się odpowiedzi, w których zdający użył innego oznaczenia literowego alleli genu, np. „A”<br>i „C” ale podał legendę w zadaniu 26a, pod warunkiem, że poprawnie rozwiązał i zinterpretował<br>krzyżówkę (otrzymuje 2 p.)<br>Zastosowanie innych oznaczeń bez legendy z poprawnym rozwiązaniem krzyżówki (otrzymuje 1 p.)<br>Jeżeli zdający zapisze gen jako sprzężony z płcią - otrzymuje 0 p. za całe zadanie, bez<br>względu na otrzymaną wartość prawdopodobieństwa.</p>","solutions":[]}