{"id":"biologia-2018-maj-matura-stara-rozszerzona/zad/27","paper_id":"biologia-2018-maj-matura-stara-rozszerzona","number":"27","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2018,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 27. (2 pkt)\nObecnie głównym źródłem enzymów stosowanych w różnych dziedzinach gospodarki są\nrekombinowane mikroorganizmy. Preparaty enzymatyczne dodawane do pasz mają zdolność\nrozkładu, np. celulozy, skrobi i pektyn. Natomiast w produkcji środków piorących stosuje się\nlipazy i proteinazy, które zwiększają ich efektywność i pozwalają na pranie w niższej\ntemperaturze. Środki piorące wzbogacone w enzymy zawierają mniejszą ilość fosforanów\nniż jeszcze 20 lat temu.\na) Wyjaśnij, dlaczego wzbogacanie pasz pochodzenia roślinnego w preparaty\nenzymatyczne skutkuje przyspieszonym wzrostem hodowanych zwierząt, zwłaszcza\ndrobiu i trzody chlewnej. W odpowiedzi uwzględnij właściwości preparatów\nenzymatycznych.\nb) Podaj przykład korzyści dla środowiska naturalnego wynikającej ze stosowania\nśrodków piorących zawierających enzymy.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n26a)\n26b)\n27a)\n27b)\nMaks. liczba pkt\n1\n2\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\nPoziom rozszerzony\nMBI_1R","answer":null,"answer_text":"Zadanie 27. (0-2)\na) (0-1)\nTworzenie informacji\nWyjaśnienie wpływu stosowania pasz wzbogacanych\npreparatami enzymatycznymi na przyspieszenie wzrostu\nzwierząt hodowlanych. (III. 3a., I.4a.22)\nSchemat punktowania\n1 p. - za\npoprawne\nwyjaśnienie,\nuwzględniające\nwspomaganie\ntrawienia\nskładników\npokarmowych przez enzymy dodane do paszy.\n0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\n• Enzymy zawarte w paszy wspomagają trawienie pokarmu przez zwierzęta, dzięki czemu\nmogą one przyswoić więcej składników pokarmowych.\n• Enzymy zawarte we wzbogacanych paszach pozwalają na efektywniejsze wykorzystanie\npokarmu, gdyż rozkładają niestrawialne składniki w pokarmie roślinnym, np. celulozę,\npektyny.\nb) (0-1)\nTworzenie informacji\nPrzedstawienie korzyści dla środowiska naturalnego\nwynikającej ze stosowania środków piorących zawierających\nenzymy. (III.3a., I.4a.22)\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawne podanie przykładu korzyści dla środowiska wynikającej ze stosowania\nśrodków piorących zawierających enzymy.\n0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\n• Dzięki enzymom można prać w niższej temperaturze, a tym samym zużywa się mniej\nenergii elektrycznej, której produkcja jest szkodliwa dla środowiska.\n• Stosowanie tych środków piorących będzie powodowało mniejsze zanieczyszczenie wód\nfosforanami.\n• Ograniczona zostanie eutrofizacja wód.\n• Enzymy są białkami, a zatem enzymatyczne środki piorące są łatwiej biodegradowalne\nod tradycyjnych.\nUwaga:\nNie uznaje się odpowiedzi zbyt ogólnych, np. „Mniejsze zanieczyszczenie środowiska”.","solution":null,"image":"img/biologia-2018-maj-matura-stara-rozszerzona/zad-27.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 27. (2 pkt)
Obecnie głównym źródłem enzymów stosowanych w różnych dziedzinach gospodarki są
rekombinowane mikroorganizmy. Preparaty enzymatyczne dodawane do pasz mają zdolność
rozkładu, np. celulozy, skrobi i pektyn. Natomiast w produkcji środków piorących stosuje się
lipazy i proteinazy, które zwiększają ich efektywność i pozwalają na pranie w niższej
temperaturze. Środki piorące wzbogacone w enzymy zawierają mniejszą ilość fosforanów
niż jeszcze 20 lat temu.
a) Wyjaśnij, dlaczego wzbogacanie pasz pochodzenia roślinnego w preparaty
enzymatyczne skutkuje przyspieszonym wzrostem hodowanych zwierząt, zwłaszcza
drobiu i trzody chlewnej. W odpowiedzi uwzględnij właściwości preparatów
enzymatycznych.
b) Podaj przykład korzyści dla środowiska naturalnego wynikającej ze stosowania
środków piorących zawierających enzymy.
Wypełnia
egzaminator
Nr zadania
26a)
26b)
27a)
27b)
Maks. liczba pkt
1
2
1
1
Uzyskana liczba pkt
Poziom rozszerzony
MBI_1R

","answer_text_html":"

Zadanie 27. (0-2)
a) (0-1)
Tworzenie informacji
Wyjaśnienie wpływu stosowania pasz wzbogacanych
preparatami enzymatycznymi na przyspieszenie wzrostu
zwierząt hodowlanych. (III. 3a., I.4a.22)
Schemat punktowania
1 p. - za
poprawne
wyjaśnienie,
uwzględniające
wspomaganie
trawienia
składników
pokarmowych przez enzymy dodane do paszy.
0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.
Przykładowe odpowiedzi
• Enzymy zawarte w paszy wspomagają trawienie pokarmu przez zwierzęta, dzięki czemu
mogą one przyswoić więcej składników pokarmowych.
• Enzymy zawarte we wzbogacanych paszach pozwalają na efektywniejsze wykorzystanie
pokarmu, gdyż rozkładają niestrawialne składniki w pokarmie roślinnym, np. celulozę,
pektyny.
b) (0-1)
Tworzenie informacji
Przedstawienie korzyści dla środowiska naturalnego
wynikającej ze stosowania środków piorących zawierających
enzymy. (III.3a., I.4a.22)
Schemat punktowania
1 p. - za poprawne podanie przykładu korzyści dla środowiska wynikającej ze stosowania
środków piorących zawierających enzymy.
0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.
Przykładowe odpowiedzi
• Dzięki enzymom można prać w niższej temperaturze, a tym samym zużywa się mniej
energii elektrycznej, której produkcja jest szkodliwa dla środowiska.
• Stosowanie tych środków piorących będzie powodowało mniejsze zanieczyszczenie wód
fosforanami.
• Ograniczona zostanie eutrofizacja wód.
• Enzymy są białkami, a zatem enzymatyczne środki piorące są łatwiej biodegradowalne
od tradycyjnych.
Uwaga:
Nie uznaje się odpowiedzi zbyt ogólnych, np. „Mniejsze zanieczyszczenie środowiska”.

","solutions":[]}