{"id":"biologia-2018-maj-matura-stara-rozszerzona/zad/28","paper_id":"biologia-2018-maj-matura-stara-rozszerzona","number":"28","points":2,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2018,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 28. (2 pkt)\nSpośród wielu substancji chemicznych, które przedostają się do środowiska morskiego, wysoką\ntoksycznością i trwałością cechują się polichlorowane bifenyle (PCB). Wchłanianie PCB przez\norganizmy następuje w różny sposób, ale najwięcej PCB przyjmują one wraz ze spożywanym\npokarmem. Na schemacie przedstawiono fragment sieci pokarmowej ekosystemu Bałtyku oraz\nstężenie PCB [µg/kg] w różnych organizmach tworzących tę sieć.\nNa podstawie: M. Szymelfenig, J. Urbański, Morze Bałtyckie - o tym warto wiedzieć, Gdynia 2008.\na) Na podstawie przedstawionych danych sformułuj wniosek dotyczący zależności między\npoziomem\ntroficznym\nzajmowanym\nprzez\ngatunek\na\nstężeniem\nPCB\nw organizmie.\nb) Wypisz ze schematu dwa przykłady organizmów, między którymi występuje\nkonkurencja międzygatunkowa.\n1 i\n2 i\nPoziom rozszerzony\nMBI_1R","answer":null,"answer_text":"Zadanie 28. (0-2)\na) (0-1)\nTworzenie informacji\nNa podstawie fragmentu sieci troficznej sformułowanie\nwniosku dotyczącego stężenia PCB w organizmach.\n(III.1a., I.4a.14)\nSchemat punktowania\n1 p. - za sformułowanie poprawnego wniosku, wskazującego na wzrost stężenia PCB przy\nprzejściu z niższego na wyższy poziom troficzny.\n0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\nIm wyższy poziom troficzny organizmu w łańcuchu pokarmowym, tym wyższe stężenie\nPCB.\nPCB kumulują się w kolejnych ogniwach łańcucha pokarmowego.\nPoziom PCB wzrasta przy przejściu z niższego na wyższy poziom troficzny.\nOrganizmy z wyższych poziomów troficznych zawierają większe stężenia PCB\nniż organizmy z niższych poziomów troficznych.\nUwaga:\nNie uznaje się odpowiedzi zbyt ogólnych, np. „PCB kumulują się w organizmach”.\nb) (0-1)\nKorzystanie z informacji\nRozpoznanie przykładów konkurencji międzygatunkowej\nna schemacie fragmentu sieci troficznej. (II.2a., I.3b.2. PP)\nSchemat punktowania\n1 p. - za prawidłowe podanie dwóch przykładów organizmów, między którymi występuje\nkonkurencja międzygatunkowa.\n0 p. - za każdą inną odpowiedź lub za brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\n• mewa i perkoz\n• chełbia i śledź\n• alka i mewa\n• edredon i okoń","solution":null,"image":"img/biologia-2018-maj-matura-stara-rozszerzona/zad-28.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":22,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 28. (2 pkt)<br>Spośród wielu substancji chemicznych, które przedostają się do środowiska morskiego, wysoką<br>toksycznością i trwałością cechują się polichlorowane bifenyle (PCB). Wchłanianie PCB przez<br>organizmy następuje w różny sposób, ale najwięcej PCB przyjmują one wraz ze spożywanym<br>pokarmem. Na schemacie przedstawiono fragment sieci pokarmowej ekosystemu Bałtyku oraz<br>stężenie PCB [µg/kg] w różnych organizmach tworzących tę sieć.<br>Na podstawie: M. Szymelfenig, J. Urbański, Morze Bałtyckie - o tym warto wiedzieć, Gdynia 2008.<br>a) Na podstawie przedstawionych danych sformułuj wniosek dotyczący zależności między<br>poziomem<br>troficznym<br>zajmowanym<br>przez<br>gatunek<br>a<br>stężeniem<br>PCB<br>w organizmie.<br>b) Wypisz ze schematu dwa przykłady organizmów, między którymi występuje<br>konkurencja międzygatunkowa.<br>1 i<br>2 i<br>Poziom rozszerzony<br>MBI_1R</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 28. (0-2)<br>a) (0-1)<br>Tworzenie informacji<br>Na podstawie fragmentu sieci troficznej sformułowanie<br>wniosku dotyczącego stężenia PCB w organizmach.<br>(III.1a., I.4a.14)<br>Schemat punktowania<br>1 p. - za sformułowanie poprawnego wniosku, wskazującego na wzrost stężenia PCB przy<br>przejściu z niższego na wyższy poziom troficzny.<br>0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.<br>Przykładowe odpowiedzi<br>Im wyższy poziom troficzny organizmu w łańcuchu pokarmowym, tym wyższe stężenie<br>PCB.<br>PCB kumulują się w kolejnych ogniwach łańcucha pokarmowego.<br>Poziom PCB wzrasta przy przejściu z niższego na wyższy poziom troficzny.<br>Organizmy z wyższych poziomów troficznych zawierają większe stężenia PCB<br>niż organizmy z niższych poziomów troficznych.<br>Uwaga:<br>Nie uznaje się odpowiedzi zbyt ogólnych, np. „PCB kumulują się w organizmach”.<br>b) (0-1)<br>Korzystanie z informacji<br>Rozpoznanie przykładów konkurencji międzygatunkowej<br>na schemacie fragmentu sieci troficznej. (II.2a., I.3b.2. PP)<br>Schemat punktowania<br>1 p. - za prawidłowe podanie dwóch przykładów organizmów, między którymi występuje<br>konkurencja międzygatunkowa.<br>0 p. - za każdą inną odpowiedź lub za brak odpowiedzi.<br>Przykładowe odpowiedzi<br>• mewa i perkoz<br>• chełbia i śledź<br>• alka i mewa<br>• edredon i okoń</p>","solutions":[]}