{"id":"biologia-2019-maj-matura-stara-rozszerzona/zad/24","paper_id":"biologia-2019-maj-matura-stara-rozszerzona","number":"24","points":3,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 24. (3 pkt)\nDzwonek karpacki ma najczęściej kwiaty koloru niebieskiego, ale zdarzają się również\nodmiany o kwiatach białych. Niebieska barwa kwiatów tego gatunku jest warunkowana przez\ndominujące allele dwóch dopełniających się genów A i B, kodujących enzymy konieczne\ndo wytworzenia niebieskiego barwnika. Allele a oraz b powstały w wyniku mutacji skutkującej\nutratą funkcji.\nSkrzyżowano rośliny tego dzwonka o kwiatach białych, pochodzące z różnych linii,\ni w F1 otrzymano wyłącznie rośliny o kwiatach niebieskich. Natomiast w wyniku krzyżówki\ntych niebiesko kwitnących roślin uzyskano w F2 rośliny o kwiatach niebieskich i białych\nw stosunku 9:7.\nNa podstawie: Biologia. Jedność i różnorodność, praca zbiorowa, Warszawa 2008.\na) Na podstawie przedstawionych informacji zapisz genotypy odmian dzwonka\nz pokolenia rodzicielskiego o kwiatach białych oraz wszystkie możliwe genotypy roślin\no kwiatach niebieskich uzyskanych w F2. Zastosuj oznaczenia literowe alleli podane\nw tekście.\nGenotypy roślin rodzicielskich o kwiatach białych (P):\nWszystkie genotypy roślin o kwiatach niebieskich (F2):\nb) Określ, jaki będzie stosunek liczbowy fenotypów w potomstwie roślin uzyskanych\npo skrzyżowaniu dzwonka o kwiatach niebieskich pochodzącego z F1 z rośliną\nz pokolenia rodzicielskiego (kwiaty białe). Zapisz odpowiednią krzyżówkę genetyczną\n(szachownicę Punnetta).\nStosunek liczbowy fenotypów potomstwa:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 24. (0-3)\na) (0-1)\nTworzenie informacji\nRozwiązanie zadania genetycznego - określenie genotypów\nw opisanej krzyżówce dwugenowej. (III.2b., I.4c.18)\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawne zapisanie wszystkich sześciu możliwych genotypów.\n0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nGenotypy roślin o kwiatach białych (P): AAbb i aaBB lub aaBB i AAbb.\nGenotypy roślin o kwiatach niebieskich (F2): AABB, AaBb, AaBB, AABb.\nb) (0-2)\nTworzenie informacji\nRozwiązanie zadania genetycznego - zapisanie dwugenowej\nkrzyżówki genetycznej i określenie stosunku liczbowego\nfenotypów potomstwa. (III.2b., I.4c.18)\nSchemat punktowania\n2 p. - za poprawnie wykonaną krzyżówkę genetyczną i podanie stosunku liczbowego\nuzyskanych fenotypów.\n1 p. - za poprawnie wykonaną krzyżówkę genetyczną przy błędnym określeniu stosunku\nliczbowego uzyskanych fenotypów lub jego braku.\n0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nKrzyżówka:\nAB\nAb\naB\nab\nAb\nAABb\n(niebieskie)\nAAbb\n(białe)\nAaBb\n(niebieskie)\nAabb\n(białe)\nlub\nAB\nAb\naB\nab\naB\nAaBB\n(niebieskie)\nAaBb\n(niebieskie)\naaBB\n(białe)\naaBb\n(białe)\nStosunek liczbowy fenotypów wśród potomstwa: 1 : 1 (białych do niebieskich)\nUwaga\nUznaje się zapisy: „2:2” oraz „50% i 50%” jako stosunek liczbowy fenotypów.","solution":null,"image":"img/biologia-2019-maj-matura-stara-rozszerzona/zad-24.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":21,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 24. (3 pkt)<br>Dzwonek karpacki ma najczęściej kwiaty koloru niebieskiego, ale zdarzają się również<br>odmiany o kwiatach białych. Niebieska barwa kwiatów tego gatunku jest warunkowana przez<br>dominujące allele dwóch dopełniających się genów A i B, kodujących enzymy konieczne<br>do wytworzenia niebieskiego barwnika. Allele a oraz b powstały w wyniku mutacji skutkującej<br>utratą funkcji.<br>Skrzyżowano rośliny tego dzwonka o kwiatach białych, pochodzące z różnych linii,<br>i w F1 otrzymano wyłącznie rośliny o kwiatach niebieskich. Natomiast w wyniku krzyżówki<br>tych niebiesko kwitnących roślin uzyskano w F2 rośliny o kwiatach niebieskich i białych<br>w stosunku 9:7.<br>Na podstawie: Biologia. Jedność i różnorodność, praca zbiorowa, Warszawa 2008.<br>a) Na podstawie przedstawionych informacji zapisz genotypy odmian dzwonka<br>z pokolenia rodzicielskiego o kwiatach białych oraz wszystkie możliwe genotypy roślin<br>o kwiatach niebieskich uzyskanych w F2. Zastosuj oznaczenia literowe alleli podane<br>w tekście.<br>Genotypy roślin rodzicielskich o kwiatach białych (P):<br>Wszystkie genotypy roślin o kwiatach niebieskich (F2):<br>b) Określ, jaki będzie stosunek liczbowy fenotypów w potomstwie roślin uzyskanych<br>po skrzyżowaniu dzwonka o kwiatach niebieskich pochodzącego z F1 z rośliną<br>z pokolenia rodzicielskiego (kwiaty białe). Zapisz odpowiednią krzyżówkę genetyczną<br>(szachownicę Punnetta).<br>Stosunek liczbowy fenotypów potomstwa:</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 24. (0-3)<br>a) (0-1)<br>Tworzenie informacji<br>Rozwiązanie zadania genetycznego - określenie genotypów<br>w opisanej krzyżówce dwugenowej. (III.2b., I.4c.18)<br>Schemat punktowania<br>1 p. - za poprawne zapisanie wszystkich sześciu możliwych genotypów.<br>0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.<br>Poprawna odpowiedź<br>Genotypy roślin o kwiatach białych (P): AAbb i aaBB lub aaBB i AAbb.<br>Genotypy roślin o kwiatach niebieskich (F2): AABB, AaBb, AaBB, AABb.<br>b) (0-2)<br>Tworzenie informacji<br>Rozwiązanie zadania genetycznego - zapisanie dwugenowej<br>krzyżówki genetycznej i określenie stosunku liczbowego<br>fenotypów potomstwa. (III.2b., I.4c.18)<br>Schemat punktowania<br>2 p. - za poprawnie wykonaną krzyżówkę genetyczną i podanie stosunku liczbowego<br>uzyskanych fenotypów.<br>1 p. - za poprawnie wykonaną krzyżówkę genetyczną przy błędnym określeniu stosunku<br>liczbowego uzyskanych fenotypów lub jego braku.<br>0 p. - za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.<br>Poprawna odpowiedź<br>Krzyżówka:<br>AB<br>Ab<br>aB<br>ab<br>Ab<br>AABb<br>(niebieskie)<br>AAbb<br>(białe)<br>AaBb<br>(niebieskie)<br>Aabb<br>(białe)<br>lub<br>AB<br>Ab<br>aB<br>ab<br>aB<br>AaBB<br>(niebieskie)<br>AaBb<br>(niebieskie)<br>aaBB<br>(białe)<br>aaBb<br>(białe)<br>Stosunek liczbowy fenotypów wśród potomstwa: 1 : 1 (białych do niebieskich)<br>Uwaga<br>Uznaje się zapisy: „2:2” oraz „50% i 50%” jako stosunek liczbowy fenotypów.</p>","solutions":[]}