{"id":"biologia-2022-grudzien-probna-rozszerzona/zad/4.4","paper_id":"biologia-2022-grudzien-probna-rozszerzona","number":"4.4","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"probna","year":2022,"month":"grudzien","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 4.4. (0-1)\nWyjaśnij, dlaczego czynniki mutagenne, takie jak promieniowanie UV lub niektóre\nzwiązki chemiczne, zwiększają ryzyko wystąpienia nowotworu.\n4.2.\n0-1-2\n4.3.\n0-1\n4.4.\n0-1\nMBIP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 4.4. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nIV. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów\nbiologicznych. Zdający:\n1) wyjaśnia związki przyczynowo-skutkowe\nmiędzy procesami i zjawiskami […].\nXIV. Genetyka klasyczna.\n2. Zmienność organizmów. Zdający:\n9) przedstawia transformację nowotworową\nkomórek jako następstwo mutacji w obrębie\ngenów kodujących białka regulujące cykl\nkomórkowy […].\nZasady oceniania\n1 pkt - za poprawne wyjaśnienie, uwzględniające zwiększenie ryzyka powstania mutacji,\nnp. w genach regulujących cykl komórkowy, oraz określenie skutków takiej mutacji\nw postaci niekontrolowanych podziałów komórkowych.\n0 pkt - za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.\nPrzykładowe rozwiązania\nCzynniki mutagenne zwiększają ryzyko wystąpienia mutacji w genach kodujących białka,\nktóre są odpowiedzialne za regulację cyklu komórkowego. Zmiana aktywności tych białek\nmoże prowadzić do szybkich, niekontrolowanych podziałów komórki.\nMutacje mogą spowodować, że nieprawidłowo rozwijająca się komórka nie będzie ulegać\napoptozie lub nie zostanie rozpoznana jako uszkodzona przez układ odpornościowy.\nWówczas uszkodzone komórki mogą zacząć się szybko namnażać.\nCzynniki mutagenne mogą uszkodzić geny kodujące białka regulujące cykl komórkowy,\na brak kontroli nad nim prowadzi do choroby nowotworowej.","solution":null,"image":"img/biologia-2022-grudzien-probna-rozszerzona/zad-4.4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura próbna · grudzień 2022 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura próbna","text_html":"<p>Zadanie 4.4. (0-1)<br>Wyjaśnij, dlaczego czynniki mutagenne, takie jak promieniowanie UV lub niektóre<br>związki chemiczne, zwiększają ryzyko wystąpienia nowotworu.<br>4.2.<br>0-1-2<br>4.3.<br>0-1<br>4.4.<br>0-1<br>MBIP-R0_100</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 4.4. (0-1)<br>Wymaganie ogólne<br>Wymaganie szczegółowe<br>IV. Rozumowanie i zastosowanie nabytej<br>wiedzy do rozwiązywania problemów<br>biologicznych. Zdający:</p>\n<ol><li>wyjaśnia związki przyczynowo-skutkowe</li></ol>\n<p>między procesami i zjawiskami […].<br>XIV. Genetyka klasyczna.</p>\n<ol><li>Zmienność organizmów. Zdający:</li><li>przedstawia transformację nowotworową</li></ol>\n<p>komórek jako następstwo mutacji w obrębie<br>genów kodujących białka regulujące cykl<br>komórkowy […].<br>Zasady oceniania<br>1 pkt - za poprawne wyjaśnienie, uwzględniające zwiększenie ryzyka powstania mutacji,<br>np. w genach regulujących cykl komórkowy, oraz określenie skutków takiej mutacji<br>w postaci niekontrolowanych podziałów komórkowych.<br>0 pkt - za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.<br>Przykładowe rozwiązania<br>Czynniki mutagenne zwiększają ryzyko wystąpienia mutacji w genach kodujących białka,<br>które są odpowiedzialne za regulację cyklu komórkowego. Zmiana aktywności tych białek<br>może prowadzić do szybkich, niekontrolowanych podziałów komórki.<br>Mutacje mogą spowodować, że nieprawidłowo rozwijająca się komórka nie będzie ulegać<br>apoptozie lub nie zostanie rozpoznana jako uszkodzona przez układ odpornościowy.<br>Wówczas uszkodzone komórki mogą zacząć się szybko namnażać.<br>Czynniki mutagenne mogą uszkodzić geny kodujące białka regulujące cykl komórkowy,<br>a brak kontroli nad nim prowadzi do choroby nowotworowej.</p>","solutions":[]}