{"id":"biologia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/15.2","paper_id":"biologia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"15.2","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 15.2. (0-1)\nWyjaśnij, dlaczego śmierć 90% mieszkańców wyspy Pingelap w 1775 r. doprowadziła\ndo zwiększonej współcześnie częstości występowania achromatopsji w tej populacji.\nW odpowiedzi uwzględnij genetyczne podłoże zjawiska.","answer":null,"answer_text":"15.2. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nIV. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów\nbiologicznych. Zdający:\n1) interpretuje informacje i wyjaśnia\nzwiązki przyczynowo-skutkowe\nmiędzy procesami i zjawiskami […].\nXVI.\nEwolucja. Zdający:\n6) określa warunki, w jakich zachodzi\ndryf genetyczny;\n7) przedstawia przyczyny zmian\nczęstości alleli w populacji.\nXIV.\nGenetyka klasyczna.\n2) przedstawia dziedziczenie\njednogenowe […] (dominacja pełna\n[…]).\nZasady oceniania\n1 pkt - za poprawne wyjaśnienie, odnoszące się do nasilenia się zjawiska dryfu\ngenetycznego i do zwiększenia częstości zmutowanego allelu lub do nasilenia się\nkojarzenia krewniaczego i zwiększenia częstości homozygot.\n0 pkt - za odpowiedź niespełniającą wymagań za 1 pkt albo za brak odpowiedzi.\nPrzykładowe rozwiązania\nW małej populacji częstości alleli z pokolenia na pokolenie mogą podlegać silnym\nwahaniom z przyczyn losowych. W tym przypadku częstość allelu znacznie się\nzwiększyła.\nW małej populacji nasiliło się zjawisko dryfu genetycznego, przez który zmutowany allel\nzwiększył swoją częstość.\nW tej populacji wystąpił efekt wąskiego gardła. Wśród osób, które przeżyły kataklizm\nw 1775 r., była ponadprzeciętnie wysoka częstość zmutowanego allelu.\nGdy występuje kojarzenie krewniacze, to zwiększa się częstość homozygot, a tylko\nu homozygot występują objawy choroby.","solution":null,"image":"img/biologia-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-15.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":22,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Arkusz przykładowy","text_html":"<p>Zadanie 15.2. (0-1)<br>Wyjaśnij, dlaczego śmierć 90% mieszkańców wyspy Pingelap w 1775 r. doprowadziła<br>do zwiększonej współcześnie częstości występowania achromatopsji w tej populacji.<br>W odpowiedzi uwzględnij genetyczne podłoże zjawiska.</p>","answer_text_html":"<p>15.2. (0-1)<br>Wymaganie ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>IV. Rozumowanie i zastosowanie nabytej<br>wiedzy do rozwiązywania problemów<br>biologicznych. Zdający:</p>\n<ol><li>interpretuje informacje i wyjaśnia</li></ol>\n<p>związki przyczynowo-skutkowe<br>między procesami i zjawiskami […].<br>XVI.<br>Ewolucja. Zdający:</p>\n<ol><li>określa warunki, w jakich zachodzi</li></ol>\n<p>dryf genetyczny;</p>\n<ol><li>przedstawia przyczyny zmian</li></ol>\n<p>częstości alleli w populacji.<br>XIV.<br>Genetyka klasyczna.</p>\n<ol><li>przedstawia dziedziczenie</li></ol>\n<p>jednogenowe […] (dominacja pełna<br>[…]).<br>Zasady oceniania<br>1 pkt - za poprawne wyjaśnienie, odnoszące się do nasilenia się zjawiska dryfu<br>genetycznego i do zwiększenia częstości zmutowanego allelu lub do nasilenia się<br>kojarzenia krewniaczego i zwiększenia częstości homozygot.<br>0 pkt - za odpowiedź niespełniającą wymagań za 1 pkt albo za brak odpowiedzi.<br>Przykładowe rozwiązania<br>W małej populacji częstości alleli z pokolenia na pokolenie mogą podlegać silnym<br>wahaniom z przyczyn losowych. W tym przypadku częstość allelu znacznie się<br>zwiększyła.<br>W małej populacji nasiliło się zjawisko dryfu genetycznego, przez który zmutowany allel<br>zwiększył swoją częstość.<br>W tej populacji wystąpił efekt wąskiego gardła. Wśród osób, które przeżyły kataklizm<br>w 1775 r., była ponadprzeciętnie wysoka częstość zmutowanego allelu.<br>Gdy występuje kojarzenie krewniacze, to zwiększa się częstość homozygot, a tylko<br>u homozygot występują objawy choroby.</p>","solutions":[]}