{"id":"biologia-2024-czerwiec-matura-stara-rozszerzona/zad/23","paper_id":"biologia-2024-czerwiec-matura-stara-rozszerzona","number":"23","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2024,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 23. (0-1)\nLipiennik Loesela (Liparis loeselii) to storczyk objęty ochroną ścisłą oraz umieszczony\nw Polskiej czerwonej księdze roślin jako gatunek wysokiego ryzyka. Występuje on na\nterenach podmokłych - na torfowiskach lub turzycowiskach zasilanych wodami bogatymi\nw związki wapnia. W Polsce notowano jego obecność na ponad 200 stanowiskach na niżu:\nprzede wszystkim w północnej, zachodniej i środkowej części kraju, w większości - w pasie\npojezierzy i pobrzeża.\nNa podstawie: natura2000.gdos.gov.pl\nWyjaśnij, dlaczego - oprócz ochrony gatunkowej - konieczne stało się również\nwprowadzenie ochrony siedliskowej lipiennika Loesela, m.in. w ramach sieci Natura\n2000. W odpowiedzi odnieś się do warunków życia tego gatunku.\nEBIP-R0_100\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)\nBIOLOGIA\nPoziom rozszerzony\nFormuła 2015\nBIOLOGIA\nPoziom rozszerzony\nFormuła 2015\nBIOLOGIA\nPoziom rozszerzony\nFormuła 2015","answer":null,"answer_text":"Zadanie 23. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nVI. Postawa wobec przyrody i środowiska.\nZdający rozumie znaczenie ochrony\nprzyrody i środowiska […].\nV. Rozumowanie i argumentacja.\nZdający objaśnia i komentuje informacje\n[…], wyjaśnia zależności przyczynowo-\n-skutkowe […].\nVIII. Różnorodność biologiczna Ziemi.\nZdający:\n2) przedstawia wpływ człowieka na\nróżnorodność biologiczną, podaje przykłady\ntego wpływu (zagrożenie gatunków\nrodzimych […]);\n3) uzasadnia konieczność stosowania\nochrony czynnej dla zachowania wybranych\ngatunków i ekosystemów.\nPoziom podstawowy\n2. Różnorodność biologiczna i jej\nzagrożenia. Zdający:\n7) uzasadnia konieczność międzynarodowej\nwspółpracy w celu zapobiegania\nzagrożeniom przyrody, podaje przykłady\ntakiej współpracy ([…] „Natura 2000” […]).\nZasady oceniania\n1 pkt - za poprawne wyjaśnienie, że ochrona siedliskowa zapewni odpowiednie czynniki\nabiotyczne dla życia lipiennika - wilgotność siedlisk (torfowisk i turzycowisk)\ni wapienne podłoże.\n0 pkt - za odpowiedź niespełniającą wymagań za 1 pkt albo za brak odpowiedzi.\nPrzykładowe rozwiązania\nPonieważ pozwoli to na przetrwanie tego gatunku ze względu na duży dostęp do wody\ni związków wapnia.\nZe względu na wymagania rośliny dotyczące dostępu do wody i składników mineralnych\nochrona siedliska zapewni jej dostęp do tych zasobów.\nUwaga:\nNie uznaje się odpowiedzi zbyt ogólnych, odnoszących się wyłącznie do „odpowiednich\nwarunków” bez wskazania na konkretne czynniki abiotyczne: wilgotność i dostępność\nzwiązków mineralnych.","solution":null,"image":"img/biologia-2024-czerwiec-matura-stara-rozszerzona/zad-23.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":28,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · czerwiec 2024 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 23. (0-1)
Lipiennik Loesela (Liparis loeselii) to storczyk objęty ochroną ścisłą oraz umieszczony
w Polskiej czerwonej księdze roślin jako gatunek wysokiego ryzyka. Występuje on na
terenach podmokłych - na torfowiskach lub turzycowiskach zasilanych wodami bogatymi
w związki wapnia. W Polsce notowano jego obecność na ponad 200 stanowiskach na niżu:
przede wszystkim w północnej, zachodniej i środkowej części kraju, w większości - w pasie
pojezierzy i pobrzeża.
Na podstawie: natura2000.gdos.gov.pl
Wyjaśnij, dlaczego - oprócz ochrony gatunkowej - konieczne stało się również
wprowadzenie ochrony siedliskowej lipiennika Loesela, m.in. w ramach sieci Natura

\n
  1. W odpowiedzi odnieś się do warunków życia tego gatunku.
\n

EBIP-R0_100
BRUDNOPIS (nie podlega ocenie)
BIOLOGIA
Poziom rozszerzony
Formuła 2015
BIOLOGIA
Poziom rozszerzony
Formuła 2015
BIOLOGIA
Poziom rozszerzony
Formuła 2015

","answer_text_html":"

Zadanie 23. (0-1)
Wymagania ogólne
Wymagania szczegółowe
VI. Postawa wobec przyrody i środowiska.
Zdający rozumie znaczenie ochrony
przyrody i środowiska […].
V. Rozumowanie i argumentacja.
Zdający objaśnia i komentuje informacje
[…], wyjaśnia zależności przyczynowo-
-skutkowe […].
VIII. Różnorodność biologiczna Ziemi.
Zdający:

\n
  1. przedstawia wpływ człowieka na
\n

różnorodność biologiczną, podaje przykłady
tego wpływu (zagrożenie gatunków
rodzimych […]);

\n
  1. uzasadnia konieczność stosowania
\n

ochrony czynnej dla zachowania wybranych
gatunków i ekosystemów.
Poziom podstawowy

\n
  1. Różnorodność biologiczna i jej
\n

zagrożenia. Zdający:

\n
  1. uzasadnia konieczność międzynarodowej
\n

współpracy w celu zapobiegania
zagrożeniom przyrody, podaje przykłady
takiej współpracy ([…] „Natura 2000” […]).
Zasady oceniania
1 pkt - za poprawne wyjaśnienie, że ochrona siedliskowa zapewni odpowiednie czynniki
abiotyczne dla życia lipiennika - wilgotność siedlisk (torfowisk i turzycowisk)
i wapienne podłoże.
0 pkt - za odpowiedź niespełniającą wymagań za 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
Przykładowe rozwiązania
Ponieważ pozwoli to na przetrwanie tego gatunku ze względu na duży dostęp do wody
i związków wapnia.
Ze względu na wymagania rośliny dotyczące dostępu do wody i składników mineralnych
ochrona siedliska zapewni jej dostęp do tych zasobów.
Uwaga:
Nie uznaje się odpowiedzi zbyt ogólnych, odnoszących się wyłącznie do „odpowiednich
warunków” bez wskazania na konkretne czynniki abiotyczne: wilgotność i dostępność
związków mineralnych.

","solutions":[]}