{"id":"biologia-2025-maj-matura-stara-rozszerzona/zad/18.1","paper_id":"biologia-2025-maj-matura-stara-rozszerzona","number":"18.1","points":1,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2025,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 18.1. (0-1)\nRozstrzygnij, czy wytwarzanie form poduszkowatych wśród roślin wysokogórskich\njest wynikiem konwergencji, czy - dywergencji. Odpowiedź uzasadnij.\nRozstrzygnięcie:\nUzasadnienie:\nEBIP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 18.1. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nV. Rozumowanie i argumentacja.\nZdający […] formułuje i przedstawia opinie\nzwiązane z omawianymi zagadnieniami\nbiologicznymi, dobierając racjonalne\nargumenty […].\nIX. Ewolucja.\n5. Pochodzenie i rozwój życia na Ziemi.\nZdający:\n3) opisuje warunki, w jakich zachodzi\nradiacja adaptacyjna oraz ewolucja zbieżna;\npodaje przykłady konwergencji\ni dywergencji; identyfikuje konwergencje\nZasady oceniania rozwiązań zadań\ni dywergencje na podstawie schematu,\nrysunku, opisu itd.\nZasady oceniania\n1 pkt - za rozstrzygnięcie, że wytwarzanie form poduszkowych wśród roślin wysokogórskich\njest wynikiem konwergencji, wraz z poprawnym uzasadnieniem, przedstawiającym\nargument na rzecz niezależnego wykształcenia tej cechy, np. wykształcenie cechy\nu innych rodzin botanicznych.\n0 pkt - za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.\nRozstrzygnięcie: Jest to przykład konwergencji.\nPrzykładowe uzasadnienia\n● Wytwarzanie form poduszkowatych powstało niezależnie od siebie w różnych grupach\ntaksonomicznych roślin.\n● Rośliny należące do różnych, niespokrewnionych rodzin funkcjonują w tym samym\nśrodowisku i przystosowały się do niego w ten sam sposób.\n● W różnych obszarach górskich rośliny zaadaptowały się do podobnych, skrajnych\nwarunków środowiskowych.\nUwaga:\nNie uznaje się odpowiedzi odnoszących się jedynie do definicji konwergencji, np.\n„Rozstrzygnięcie: konwergencja. Uzasadnienie: Wytwarzanie form poduszkowych\nwyewoluowało wielokrotnie niezależnie”.\nNie uznaje się odpowiedzi nieodnoszących się jednoznacznie do procesów ewolucyjnych,\nnp. „Wytwarzanie form poduszkowatych jest spowodowane warunkami, w jakich rosną te\nrośliny”.","solution":null,"image":"img/biologia-2025-maj-matura-stara-rozszerzona/zad-18.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":28,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2025 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 18.1. (0-1)
Rozstrzygnij, czy wytwarzanie form poduszkowatych wśród roślin wysokogórskich
jest wynikiem konwergencji, czy - dywergencji. Odpowiedź uzasadnij.
Rozstrzygnięcie:
Uzasadnienie:
EBIP-R0_100

","answer_text_html":"

Zadanie 18.1. (0-1)
Wymaganie ogólne
Wymaganie szczegółowe
V. Rozumowanie i argumentacja.
Zdający […] formułuje i przedstawia opinie
związane z omawianymi zagadnieniami
biologicznymi, dobierając racjonalne
argumenty […].
IX. Ewolucja.

\n
  1. Pochodzenie i rozwój życia na Ziemi.
\n

Zdający:

\n
  1. opisuje warunki, w jakich zachodzi
\n

radiacja adaptacyjna oraz ewolucja zbieżna;
podaje przykłady konwergencji
i dywergencji; identyfikuje konwergencje
Zasady oceniania rozwiązań zadań
i dywergencje na podstawie schematu,
rysunku, opisu itd.
Zasady oceniania
1 pkt - za rozstrzygnięcie, że wytwarzanie form poduszkowych wśród roślin wysokogórskich
jest wynikiem konwergencji, wraz z poprawnym uzasadnieniem, przedstawiającym
argument na rzecz niezależnego wykształcenia tej cechy, np. wykształcenie cechy
u innych rodzin botanicznych.
0 pkt - za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
Rozstrzygnięcie: Jest to przykład konwergencji.
Przykładowe uzasadnienia
● Wytwarzanie form poduszkowatych powstało niezależnie od siebie w różnych grupach
taksonomicznych roślin.
● Rośliny należące do różnych, niespokrewnionych rodzin funkcjonują w tym samym
środowisku i przystosowały się do niego w ten sam sposób.
● W różnych obszarach górskich rośliny zaadaptowały się do podobnych, skrajnych
warunków środowiskowych.
Uwaga:
Nie uznaje się odpowiedzi odnoszących się jedynie do definicji konwergencji, np.
„Rozstrzygnięcie: konwergencja. Uzasadnienie: Wytwarzanie form poduszkowych
wyewoluowało wielokrotnie niezależnie”.
Nie uznaje się odpowiedzi nieodnoszących się jednoznacznie do procesów ewolucyjnych,
np. „Wytwarzanie form poduszkowatych jest spowodowane warunkami, w jakich rosną te
rośliny”.

","solutions":[]}