Zadanie 6.2. (0-1)
Uzasadnij, że w celu prawidłowego oszacowania bilansu węgla w roślinach należało
w ostatnim dniu trwania doświadczenia wykonać pomiar suchej, a nie - świeżej, masy
nasion lub siewek.
6.1.
0-1
6.2.
0-1
MBIP-R0_100
Zadanie 6.2. (0-1)
Wymagania ogólne
Wymaganie szczegółowe
II. Rozwijanie myślenia naukowego;
doskonalenie umiejętności planowania
i przeprowadzania obserwacji
i doświadczeń oraz wnioskowania w oparciu
o wyniki badań. Zdający:
dokumentuje obserwacje i proste
doświadczenia biologiczne;
procedur badawczych oraz formułuje
wnioski.
I. Chemizm życia.
z uwzględnieniem jej właściwości fizycznych
i chemicznych.
Zasady oceniania
1 pkt - poprawne uzasadnienie, odnoszące się do zmiennej lub do nieokreślonej ilości wody
w świeżej masie roślin.
0 pkt - odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.
Przykładowe odpowiedzi
Ponieważ świeże rośliny zawierają nieokreśloną ilość wody, zaburzającą wyniki
pomiarów.
Woda może stanowić >90 % świeżej masy siewek. Usunięcie jej przez suszenie sprawia,
że stwierdzone eksperymentalnie różnice masy wynikają głównie z akumulacji lub utraty
związków węgla.
Kiełkujące i rosnące rośliny pobierają różną ilość wody, przez co niemożliwe staje się
zmierzenie masy związków organicznych w świeżej masie materiału roślinnego.
Nasiona w spoczynku mają bardzo niską zawartość wody, a kiełkujące nasiona pobierają
jej dużo. Dlatego aby porównać ilość związków organicznych między grupami, należy
wysuszyć próbki.
Siewki pobierają wodę i dlatego nie wiadomo, czy przyrost ich masy wynika z asymilacji
węgla, czy - z większej zawartości wody, różnej w różnych próbach.
Świeża biomasa ≈ woda + związki organiczne, a więc, aby zmierzyć zawartość związków
organicznych, trzeba pozbyć się wody z materiału roślinnego, bo nie wiadomo, ile jej
w nim jest.
Etiolowane siewki mają większą zawartość wody niż te rosnące na świetle. Wodę trzeba
z nich usunąć, żeby móc ocenić różnice w zawartości innych związków.
Ponieważ wyniki oszacowania bilansu węgla w roślinach są wiarygodne jedynie wtedy,
gdy nasiona i siewki są w jednakowym stopniu pozbawione wody.
Uwaga:
Nie uznaje się odpowiedzi tautologicznych, odnoszących się wyłącznie do braku wody
w suchej masie rośliny, np. „W suchej masie roślin nie ma wody”.
Świeża masa obejmuje wodę, której zawartość w tkankach roślinnych jest zmienna i nieokreślona — u siewek może stanowić ponad 90% masy. Różnice świeżej masy odzwierciedlałyby więc głównie stopień uwodnienia, a nie ilość związków organicznych. Po wysuszeniu woda zostaje usunięta, a pozostaje wyłącznie sucha masa — czyli materia organiczna i mineralna. Zmiany suchej masy odzwierciedlają zatem rzeczywistą akumulację lub utratę związków węgla, o którą pyta bilans węgla.
"},{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"Bilans węgla to zmiana zawartości związków organicznych w roślinach (przyrost lub spadek). Aby ją prawidłowo oszacować, trzeba porównać masę samej materii organicznej na początku i na końcu doświadczenia.
\nŚwieża masa roślin zawiera dużą i zmienną (nieokreśloną) ilość wody, zależną m.in. od stopnia nawodnienia w danym momencie. Woda nie jest związkiem organicznym i nie odzwierciedla bilansu węgla, więc jej obecność w pomiarze zafałszowałaby wynik (różnice masy mogłyby wynikać ze zmiennej zawartości wody, a nie ze zmian ilości związków organicznych).
\nSuszenie usuwa wodę, dzięki czemu sucha masa odzwierciedla zawartość związków organicznych i umożliwia rzetelne porównanie oraz oszacowanie bilansu węgla.
\n1 pkt: uzasadnienie odnoszące się do zmiennej lub nieokreślonej ilości wody w świeżej masie roślin. Nie uznaje się odpowiedzi tautologicznych („w suchej masie nie ma wody").
"}]}