Zadanie 8.1. (0-1)
Oceń prawdziwość stwierdzenia: W organizmie człowieka T. gondii wytwarza gamety
na drodze podziałów mitotycznych. Wpisz odpowiedź wybraną spośród podanych
w nawiasie. Odpowiedź uzasadnij.
Ocena stwierdzenia (prawda / fałsz):
Uzasadnienie:
Zadanie 8.1. (0-1)
Wymagania ogólne
Wymagania szczegółowe
III. Posługiwanie się informacjami
pochodzącymi z analizy materiałów
źródłowych. Zdający:
i przetwarza informacje tekstowe […].
IV. Rozumowanie i zastosowanie nabytej
wiedzy do rozwiązywania problemów
biologicznych. Zdający:
z omawianymi zagadnieniami biologicznymi.
IV. Podziały komórkowe. Zdający:
[…].
VIII. Protisty. Zdający:
profilaktyki chorób wywołanych przez
protisty ([…] toksoplazmoza […]).
Zasady oceniania
1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie, wraz z poprawnym uzasadnieniem, odnoszącym się do
braku rozmnażania płciowego Toxoplasma gondii w organizmie człowieka.
0 pkt - odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.
Ocena stwierdzenia
fałsz
Przykładowe uzasadnienia
W organizmie człowieka, który jest żywicielem pośrednim T. gondii, pasożyt nie
rozmnaża się płciowo.
Jedynie w organizmie kotów ten pasożyt rozmnaża się płciowo.
Człowiek nie jest dla tego pasożyta żywicielem ostatecznym, w przeciwieństwie do
kotowatych.
U człowieka występują trofozoity i nie są wytwarzane gamety.
Człowiek jest żywicielem pośrednim.
U człowieka pasożyt dzieli się mitotycznie, a tylko u kotów dochodzi do zapłodnienia
i mejozy.
Uwaga:
Nie uznaje się argumentów odnoszących się do powstawania gamet na drodze mejozy,
ponieważ T. gondii wytwarza gamety na drodze mitozy (cykl haplobiontyczny z mejozą
postgamiczną).
Nie uznaje się odpowiedzi odnoszących się jedynie do człowieka jako do żywiciela
przygodnego T. gondii.
Ocena stwierdzenia: fałsz. Uzasadnienie: człowiek jest dla T. gondii żywicielem pośrednim (przygodnym), a w organizmie żywiciela pośredniego pasożyt nie rozmnaża się płciowo — nie wytwarza więc gamet. W ciele człowieka występują wyłącznie formy bezpłciowe (trofozoity, tachyzoity i bradyzoity w cystach), namnażające się przez podziały mitotyczne. Rozmnażanie płciowe — a więc powstawanie gamet i ich zapłodnienie — zachodzi wyłącznie w nabłonku jelita kotowatych, czyli żywicieli ostatecznych. 8.2. PP 1. P — kotowate są żywicielami ostatecznymi; z ich kałem wydalane są oocysty, które po kilku dniach stają się inwazyjne. Higiena przy sprzątaniu kuwety i po kontakcie z kotem ogranicza ryzyko zarażenia drogą pokarmową. 2. P — w mięśniach zwierząt będących żywicielami pośrednimi (bydło, świnie, owce, drób) znajdują się cysty tkankowe z bradyzoitami. Zjedzenie surowego lub niedogotowanego mięsa to najczęstsza droga zarażenia ludzi w Polsce. Cysty giną w odpowiednio wysokiej temperaturze i po zamrożeniu.
"},{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"Ocena stwierdzenia: fałsz.
\nUzasadnienie:
T. gondii jest organizmem dwużywicielskim. Rozmnażanie płciowe (w tym wytwarzanie gamet i zapłodnienie) zachodzi wyłącznie w organizmie żywiciela ostatecznego - kotowatych.
W organizmie człowieka (który jest jedynie żywicielem pośrednim/przygodnym) pasożyt nie rozmnaża się płciowo i nie wytwarza gamet - namnaża się bezpłciowo, przez podziały mitotyczne (jako trofozoity/tachyzoity, a później w postaci cyst).
\nStwierdzenie jest zatem fałszywe co do samego faktu wytwarzania gamet u człowieka (nie dlatego, że gamety powstawałyby mejotycznie - u T. gondii gamety powstają mitotycznie, a mejoza zachodzi dopiero po zapłodnieniu).
\n1 pkt: rozstrzygnięcie „fałsz" + uzasadnienie odnoszące się do braku rozmnażania płciowego T. gondii w organizmie człowieka. Nie uznaje się argumentów o gametach powstających na drodze mejozy (T. gondii tworzy gamety mitotycznie).
"}]}