{"id":"biologia-2026-maj-matura-stara-rozszerzona/zad/13","paper_id":"biologia-2026-maj-matura-stara-rozszerzona","number":"13","points":null,"ptype":"open","subject":"biologia","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 13.\nNiewielkie jaszczurki z rodzaju Anolis, występujące na Wyspach Karaibskich, w sytuacji\nzagrożenia chowają się pod powierzchnią wody. Niektóre z gatunków, np. Anolis aquaticus,\npozostają zanurzone pod powierzchnią wody nawet przez kilkanaście minut. W tym czasie\nw przedniej części ich głowy powstaje bańka wydychanego powietrza, którego objętość\ncyklicznie powiększa się w czasie wydechu (A) i zmniejsza się w czasie wdechu (B) -\nco ilustrują poniższe zdjęcia.\nPostawiono hipotezę, że w ten sposób jaszczurki A. aquaticus przez jakiś czas korzystają\nz tlenu znajdującego się w wydychanym powietrzu.\nNaukowcom udało się określić ciśnienie parcjalne tlenu (pO2) w takiej bańce powietrza.\nPoniżej przedstawiono wykres I, ilustrujący wyniki pomiarów pO2 w bańce powietrza\nznajdującej się na głowie A. aquaticus, oraz wykres II, ilustrujący wyniki pomiarów pO2\nw bańce powietrza mechanicznie wytwarzanej pod powierzchnią wody przy użyciu\nstrzykawki.\nNiebieskie punkty wskazują jednostkowe wyniki pomiarów, błękitna linia wskazuje ustaloną\nna ich podstawie linię trendu, a czerwona linia wskazuje średnią wartość pO2 w powietrzu\natmosferycznym w czasie pomiaru.\nNa podstawie: C.K. Boccia i in., Repeated Evolution of Underwater Rebreathing in Diving Anolis Lizards,\n„Current Biology” 31(13), 2021.\nA\nB\nbańka powietrza\n80\n120\n160\n200\npO2, hPa\nczas, s\n0\n100\n200\n300\n400\n0\n100\n200\n300\n400\nczas, s\nwykres I\nwykres II\nEBIP-R0_100","answer":null,"answer_text":null,"solution":null,"image":"img/biologia-2026-maj-matura-stara-rozszerzona/zad-13.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Biologia · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"Biologia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 13.<br>Niewielkie jaszczurki z rodzaju Anolis, występujące na Wyspach Karaibskich, w sytuacji<br>zagrożenia chowają się pod powierzchnią wody. Niektóre z gatunków, np. Anolis aquaticus,<br>pozostają zanurzone pod powierzchnią wody nawet przez kilkanaście minut. W tym czasie<br>w przedniej części ich głowy powstaje bańka wydychanego powietrza, którego objętość<br>cyklicznie powiększa się w czasie wydechu (A) i zmniejsza się w czasie wdechu (B) -<br>co ilustrują poniższe zdjęcia.<br>Postawiono hipotezę, że w ten sposób jaszczurki A. aquaticus przez jakiś czas korzystają<br>z tlenu znajdującego się w wydychanym powietrzu.<br>Naukowcom udało się określić ciśnienie parcjalne tlenu (pO2) w takiej bańce powietrza.<br>Poniżej przedstawiono wykres I, ilustrujący wyniki pomiarów pO2 w bańce powietrza<br>znajdującej się na głowie A. aquaticus, oraz wykres II, ilustrujący wyniki pomiarów pO2<br>w bańce powietrza mechanicznie wytwarzanej pod powierzchnią wody przy użyciu<br>strzykawki.<br>Niebieskie punkty wskazują jednostkowe wyniki pomiarów, błękitna linia wskazuje ustaloną<br>na ich podstawie linię trendu, a czerwona linia wskazuje średnią wartość pO2 w powietrzu<br>atmosferycznym w czasie pomiaru.<br>Na podstawie: C.K. Boccia i in., Repeated Evolution of Underwater Rebreathing in Diving Anolis Lizards,<br>„Current Biology” 31(13), 2021.<br>A<br>B<br>bańka powietrza<br>80<br>120<br>160<br>200<br>pO2, hPa<br>czas, s<br>0<br>100<br>200<br>300<br>400<br>0<br>100<br>200<br>300<br>400<br>czas, s<br>wykres I<br>wykres II<br>EBIP-R0_100</p>","solutions":[]}