{"id":"chemia-2012-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/26","paper_id":"chemia-2012-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"26","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2012,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 26. (2 pkt)\nPoniżej przedstawiono równania reakcji całkowitego spalania metanu i propanu.\nCH4 + 2O2 → CO2 + 2H2O\nC3H8 + 5O2 → 3CO2 + 4H2O\nPo całkowitym spaleniu 16,80 dm 3 mieszaniny gazów składającej się z metanu i propanu,\nzmierzonej w warunkach normalnych (p = 1013,25 hPa, T = 273,15 K) otrzymano 38,28 dm 3\ntlenku węgla(IV) zmierzonego w temperaturze 373,15 K i pod ciśnieniem normalnym.\nOblicz zawartość procentową (w % objętościowych) propanu w mieszaninie gazów.\nStała\ngazowa\nR = 83,14 dm 3 · hPa · mol\n1\n· K\n1\n.\nWynik\npodaj\nz\ndokładnością\ndo drugiego miejsca po przecinku.\nObliczenia:\nOdpowiedź:\npropen 2-metylopent-1-en 2-metylopent-2-en izopren + metan\nI\nII\nIII\nPoziom rozszerzony\n12\nInformacja do zadania 27. i 28.\nBenzenol (hydroksybenzen, fenol) jest silną trucizną. Obecność grupy hydroksylowej\nw cząsteczce benzenolu sprzyja reakcjom podstawienia, grupa ta działa bowiem aktywująco.\nW niektórych przypadkach, ze względu na dużą reaktywność benzenolu, trudno jest\nzatrzymać reakcję na etapie monopodstawienia. Przykładem jest reakcja benzenolu\nz bromem, która zachodzi w stosunku molowym n\nOH\nH\nC\n5\n6\n: n\n2\nBr = 1 : 3 i prowadzi\ndo powstania trudno rozpuszczalnej tribromopochodnej. Reakcję bromowania benzenolu\nmożna wykorzystać do oznaczania zawartości tego związku w ściekach przemysłowych.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 26. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nZastosowanie do obliczeń równania Clapeyrona (II.5.b.1)\nWykonanie obliczeń stechiometrycznych na podstawie\nrównania reakcji (II.5.c)\nPrzykład poprawnego rozwiązania:\nobliczenie objętości CO2 = V0 w warunkach normalnych\nn - liczba moli CO2\nn =\n0\n0\np\nV\nR T\n\n\n1\n1\np V\nR T\n\n\n V0 =\n0\n1\n1\nT\nV\nT\n\n= 273,15 38,28\n373,15\n\ndm3 = 28,02 dm3\nz równania: x - liczba moli CH4  x dm3 CH4  x dm3 CO2\ny - liczba moli C3H8  y dm3 C3H8  3y dm3 CO2\nx + y = 16,8 dm3\nx + 3y = 28,02 dm3\nzawartość % C3H8 =\n3\n3\n5,61 dm\n16,8 dm · 100% = 33,39%\n2 p. -\nzastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie\nwyniku z poprawną dokładnością i w procentach\nUwaga: Należy zwrócić uwagę na zależność wartości wyniku końcowego od\newentualnych wcześniejszych zaokrągleń. Należy uznać za poprawne wszystkie\nwyniki, które są konsekwencją przyjętych przez zdającego poprawnych\nzaokrągleń.\n1 p. -\nzastosowanie poprawnej metody i\n- popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku\nliczbowego\n- błąd w zaokrągleniu wyniku\n- inna niż wymagana dokładność wyniku\n- niepodanie wyniku w procentach\n0 p. -\nzastosowanie błędnej metody lub brak rozwiązania","solution":null,"image":"img/chemia-2012-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-26.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · czerwiec 2012 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 26. (2 pkt)
Poniżej przedstawiono równania reakcji całkowitego spalania metanu i propanu.
CH4 + 2O2 → CO2 + 2H2O
C3H8 + 5O2 → 3CO2 + 4H2O
Po całkowitym spaleniu 16,80 dm 3 mieszaniny gazów składającej się z metanu i propanu,
zmierzonej w warunkach normalnych (p = 1013,25 hPa, T = 273,15 K) otrzymano 38,28 dm 3
tlenku węgla(IV) zmierzonego w temperaturze 373,15 K i pod ciśnieniem normalnym.
Oblicz zawartość procentową (w % objętościowych) propanu w mieszaninie gazów.
Stała
gazowa
R = 83,14 dm 3 · hPa · mol
1
· K
1
.
Wynik
podaj
z
dokładnością
do drugiego miejsca po przecinku.
Obliczenia:
Odpowiedź:
propen 2-metylopent-1-en 2-metylopent-2-en izopren + metan
I
II
III
Poziom rozszerzony
12
Informacja do zadania 27. i 28.
Benzenol (hydroksybenzen, fenol) jest silną trucizną. Obecność grupy hydroksylowej
w cząsteczce benzenolu sprzyja reakcjom podstawienia, grupa ta działa bowiem aktywująco.
W niektórych przypadkach, ze względu na dużą reaktywność benzenolu, trudno jest
zatrzymać reakcję na etapie monopodstawienia. Przykładem jest reakcja benzenolu
z bromem, która zachodzi w stosunku molowym n
OH
H
C
5
6
: n
2
Br = 1 : 3 i prowadzi
do powstania trudno rozpuszczalnej tribromopochodnej. Reakcję bromowania benzenolu
można wykorzystać do oznaczania zawartości tego związku w ściekach przemysłowych.

","answer_text_html":"

Zadanie 26. (0-1)
Korzystanie z informacji
Zastosowanie do obliczeń równania Clapeyrona (II.5.b.1)
Wykonanie obliczeń stechiometrycznych na podstawie
równania reakcji (II.5.c)
Przykład poprawnego rozwiązania:
obliczenie objętości CO2 = V0 w warunkach normalnych
n - liczba moli CO2
n =
0
0
p
V
R T


1
1
p V
R T


 V0 =
0
1
1
T
V
T

= 273,15 38,28
373,15

dm3 = 28,02 dm3
z równania: x - liczba moli CH4  x dm3 CH4  x dm3 CO2
y - liczba moli C3H8  y dm3 C3H8  3y dm3 CO2
x + y = 16,8 dm3
x + 3y = 28,02 dm3
zawartość % C3H8 =
3
3
5,61 dm
16,8 dm · 100% = 33,39%
2 p. -
zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie
wyniku z poprawną dokładnością i w procentach
Uwaga: Należy zwrócić uwagę na zależność wartości wyniku końcowego od
ewentualnych wcześniejszych zaokrągleń. Należy uznać za poprawne wszystkie
wyniki, które są konsekwencją przyjętych przez zdającego poprawnych
zaokrągleń.
1 p. -
zastosowanie poprawnej metody i

\n\n

liczbowego

\n\n

0 p. -
zastosowanie błędnej metody lub brak rozwiązania

","solutions":[]}