{"id":"chemia-2015-maj-matura-rozszerzona/zad/19.2","paper_id":"chemia-2015-maj-matura-rozszerzona","number":"19.2","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 19.2. (0-1)\nNapisz w formie jonowej skróconej równanie reakcji przebiegającej w probówce III.\nInformacja do zadań 20.-22.\nDo 200 gramów wodnego roztworu chlorku glinu o stężeniu 15% (w procentach masowych)\ndodawano porcjami wodny roztwór wodorotlenku sodu zawierający 32 gramy NaOH, który\ncałkowicie przereagował. Przebieg doświadczenia zilustrowano na poniższym schemacie.\nAlCl3 (aq)\nNaOH (aq)\nMCH_1R","answer":null,"answer_text":"Zadanie 19.2. (0-1)\nPoprawna odpowiedź\nCu(OH)2 + 2H + → Cu\n2 + 2H2O\nlub\nCu(OH)2 + 2H3O + → Cu\n2 + 4H2O\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawne napisanie równania reakcji.\n0 p. - za błędne napisanie równania reakcji (błędne wzory reagentów, błędne współczynniki\nstechiometryczne, niewłaściwa forma zapisu) albo brak odpowiedzi.","solution":"## Poprawna odpowiedź:\n\n\\[\\ce{Cu(OH)2 + 2H+ -> Cu^2+ + 2H2O}\\]\n\nlub równoważnie z jonem oksoniowym:\n\n\\[\\ce{Cu(OH)2 + 2H3O+ -> Cu^2+ + 4H2O}\\]\n\n*(W probówce III zachodzi reakcja wodorotlenku miedzi(II) \\ce{Cu(OH)2} z kwasem - \\ce{H2SO4(rozc.)} lub \\ce{HCl(aq)} - dająca rozpuszczalną sól miedzi(II); patrz zad. 19.1.)*\n\n## Sposób 1 - Od równania cząsteczkowego do jonowej skróconej\n\n**Krok 1 - równanie cząsteczkowe** (z \\ce{H2SO4}):\n\\[\\ce{Cu(OH)2 + H2SO4 -> CuSO4 + 2H2O}\\]\n\n**Krok 2 - forma jonowa pełna** (mocny kwas i rozpuszczalna sól rozpisujemy na jony; \\ce{Cu(OH)2} jest osadem, więc pozostaje w formie niezdysocjowanej):\n\\[\\ce{Cu(OH)2 + 2H+ + SO4^2- -> Cu^2+ + SO4^2- + 2H2O}\\]\n\n**Krok 3 - eliminacja jonu obserwatora \\ce{SO4^2-}:**\n\\[\\ce{Cu(OH)2 + 2H+ -> Cu^2+ + 2H2O}\\]\n\nTo jest jonowa skrócona forma równania reakcji w probówce III.\n\n## Sposób 2 - Weryfikacja przez bilans atomów i ładunków\n\n| | Lewa strona | Prawa strona |\n| Cu | 1 | 1 ✓ |\n| O | 2 (w \\ce{Cu(OH)2}) | 2 (w 2 \\ce{H2O}) ✓ |\n| H | 2 (w \\ce{Cu(OH)2}) + 2 (w 2\\ce{H+}) = 4 | 4 (w 2 \\ce{H2O}) ✓ |\n| Ładunek | 0 + (+2) = +2 | +2 + 0 = +2 ✓ |\n\nBilans masy i ładunku się zgadza - równanie jest poprawne. Niebieski osad \\ce{Cu(OH)2} roztwarza się, dając niebieski roztwór jonów \\ce{Cu^2+}.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> Oficjalna poprawna odpowiedź: **\\ce{Cu(OH)2 + 2H+ -> Cu^2+ + 2H2O}** (lub **\\ce{Cu(OH)2 + 2H3O+ -> Cu^2+ + 4H2O}**).\n>\n> Punktacja (0-1):\n> - **1 pkt** - za poprawne napisanie równania reakcji.\n> - **0 pkt** - za błędne napisanie równania (błędne wzory reagentów, błędne współczynniki, niewłaściwa forma zapisu) albo brak odpowiedzi.\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Probówka III dotyczy reakcji **wodorotlenku miedzi(II) z kwasem** (zad. 19.1), a NIE reakcji wodorowęglanu z kwasem. Trzeba uważnie powiązać 19.2 z doświadczeniem opisanym w 19.1.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** \\ce{Cu(OH)2} jest nierozpuszczalny - w formie jonowej zapisujemy go jako całą cząsteczkę, nie rozbijamy na jony.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Anion kwasu (\\ce{SO4^2-} lub \\ce{Cl-}) jest jonem obserwatorem - w formie skróconej go nie zapisujemy.","image":"img/chemia-2015-maj-matura-rozszerzona/zad-19.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 19.2. (0-1)
Napisz w formie jonowej skróconej równanie reakcji przebiegającej w probówce III.
Informacja do zadań 20.-22.
Do 200 gramów wodnego roztworu chlorku glinu o stężeniu 15% (w procentach masowych)
dodawano porcjami wodny roztwór wodorotlenku sodu zawierający 32 gramy NaOH, który
całkowicie przereagował. Przebieg doświadczenia zilustrowano na poniższym schemacie.
AlCl3 (aq)
NaOH (aq)
MCH_1R

","answer_text_html":"

Zadanie 19.2. (0-1)
Poprawna odpowiedź
Cu(OH)2 + 2H + → Cu
2 + 2H2O
lub
Cu(OH)2 + 2H3O + → Cu
2 + 4H2O
Schemat punktowania
1 p. - za poprawne napisanie równania reakcji.
0 p. - za błędne napisanie równania reakcji (błędne wzory reagentów, błędne współczynniki
stechiometryczne, niewłaściwa forma zapisu) albo brak odpowiedzi.

","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"

Poprawna odpowiedź:

\n

\\[\\ce{Cu(OH)2 + 2H+ -> Cu^2+ + 2H2O}\\]

\n

lub równoważnie z jonem oksoniowym:

\n

\\[\\ce{Cu(OH)2 + 2H3O+ -> Cu^2+ + 4H2O}\\]

\n

(W probówce III zachodzi reakcja wodorotlenku miedzi(II) \\ce{Cu(OH)2} z kwasem - \\ce{H2SO4(rozc.)} lub \\ce{HCl(aq)} - dająca rozpuszczalną sól miedzi(II); patrz zad. 19.1.)

\n

Sposób 1 - Od równania cząsteczkowego do jonowej skróconej

\n

Krok 1 - równanie cząsteczkowe (z \\ce{H2SO4}):
\\[\\ce{Cu(OH)2 + H2SO4 -> CuSO4 + 2H2O}\\]

\n

Krok 2 - forma jonowa pełna (mocny kwas i rozpuszczalna sól rozpisujemy na jony; \\ce{Cu(OH)2} jest osadem, więc pozostaje w formie niezdysocjowanej):
\\[\\ce{Cu(OH)2 + 2H+ + SO4^2- -> Cu^2+ + SO4^2- + 2H2O}\\]

\n

Krok 3 - eliminacja jonu obserwatora \\ce{SO4^2-}:
\\[\\ce{Cu(OH)2 + 2H+ -> Cu^2+ + 2H2O}\\]

\n

To jest jonowa skrócona forma równania reakcji w probówce III.

\n

Sposób 2 - Weryfikacja przez bilans atomów i ładunków

\n

| | Lewa strona | Prawa strona |
| Cu | 1 | 1 ✓ |
| O | 2 (w \\ce{Cu(OH)2}) | 2 (w 2 \\ce{H2O}) ✓ |
| H | 2 (w \\ce{Cu(OH)2}) + 2 (w 2\\ce{H+}) = 4 | 4 (w 2 \\ce{H2O}) ✓ |
| Ładunek | 0 + (+2) = +2 | +2 + 0 = +2 ✓ |

\n

Bilans masy i ładunku się zgadza - równanie jest poprawne. Niebieski osad \\ce{Cu(OH)2} roztwarza się, dając niebieski roztwór jonów \\ce{Cu^2+}.

\n

Schemat oceniania CKE

\n
Oficjalna poprawna odpowiedź: \\ce{Cu(OH)2 + 2H+ -> Cu^2+ + 2H2O} (lub \\ce{Cu(OH)2 + 2H3O+ -> Cu^2+ + 4H2O}).

Punktacja (0-1):
- 1 pkt - za poprawne napisanie równania reakcji.
- 0 pkt - za błędne napisanie równania (błędne wzory reagentów, błędne współczynniki, niewłaściwa forma zapisu) albo brak odpowiedzi.
\n

Typowe pułapki i uwagi

\n
⚠️ Uwaga: Probówka III dotyczy reakcji wodorotlenku miedzi(II) z kwasem (zad. 19.1), a NIE reakcji wodorowęglanu z kwasem. Trzeba uważnie powiązać 19.2 z doświadczeniem opisanym w 19.1.
\n
⚠️ Uwaga: \\ce{Cu(OH)2} jest nierozpuszczalny - w formie jonowej zapisujemy go jako całą cząsteczkę, nie rozbijamy na jony.
\n
⚠️ Uwaga: Anion kwasu (\\ce{SO4^2-} lub \\ce{Cl-}) jest jonem obserwatorem - w formie skróconej go nie zapisujemy.
"}]}