{"id":"chemia-2016-maj-matura-rozszerzona/zad/7","paper_id":"chemia-2016-maj-matura-rozszerzona","number":"7","points":1,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2016,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7. (0-1)\nSpośród reakcji, których równania przedstawiono poniżej, wybierz tę, do której mógłby\nodnosić się przedstawiony diagram. Zaznacz wybraną odpowiedź.\nA.\nH2 (g) + Cl2 (g)  2HCl (g)\nΔH < 0\nB.\nH2 (g) + I2 (g)  2HI (g)\nΔH > 0\nC.\nN2 (g) + 3H2 (g)  2NH3 (g)\nΔH < 0\nD.\n2Cl2 (g) + O2 (g)  2Cl2O (g)\nΔH > 0","answer":"C","answer_text":"Zadanie 7. (0-1)\nI Wykorzystanie\ni tworzenie informacji.\nIV etap edukacyjny - poziom rozszerzony\n4. Kinetyka i statyka chemiczna. Zdający:\n4.7) stosuje regułę przekory do jakościowego określenia wpływu\nzmian temperatury, […] ciśnienia na układ pozostający w stanie\nrównowagi dynamicznej.\nSchemat punktowania\n1 p. - za wybór poprawnej odpowiedzi.\n0 p. - za błędną odpowiedź albo brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nC","solution":"## Poprawna odpowiedz: C\n\n\\(\\ce{N2(g) + 3H2(g) <=> 2NH3(g)}\\), \\(\\Delta H < 0\\)\n\n## Sposob 1 - odczyt diagramu: dwie cechy rownowagi\n\nDiagram pokazuje, jak zmienia sie stan rownowagi opisanego ukladu. Aby jednoznacznie wskazac reakcje, odczytujemy z niego dwie niezalezne cechy.\n\n### Cecha 1 - zmiana K (lub wydajnosci) z temperatura -> znak \\(\\Delta H\\)\n\nReguła przekory (Le Chateliera) dla temperatury:\n\n- wydajnosc/K rosnie ze wzrostem T -> reakcja endotermiczna (\\(\\Delta H > 0\\))\n- wydajnosc/K maleje ze wzrostem T -> reakcja egzotermiczna (\\(\\Delta H < 0\\))\n\nZ diagramu wynika, ze wraz ze wzrostem temperatury wydajnosc (zawartosc produktu) **maleje** -> \\(\\Delta H < 0\\).\n\nEliminujemy reakcje z \\(\\Delta H > 0\\): B (\\(\\ce{H2 + I2}\\)) oraz D (\\(\\ce{2Cl2 + O2}\\)).\nZostaja: **A** i **C** (obie \\(\\Delta H < 0\\)).\n\n### Cecha 2 - wplyw cisnienia na sklad -> znak \\(\\Delta n\\) gazu\n\n\\(\\Delta n = n_{produktow(g)} - n_{substratow(g)}\\):\n\n| Reakcja | Substraty (gaz) | Produkty (gaz) | \\(\\Delta n\\) |\n| A: \\(\\ce{H2 + Cl2 <=> 2HCl}\\) | \\(1+1=2\\) | 2 | 0 |\n| C: \\(\\ce{N2 + 3H2 <=> 2NH3}\\) | \\(1+3=4\\) | 2 | \\(-2\\) |\n\nZ diagramu wynika, ze **wzrost cisnienia zwieksza wydajnosc** (przesuwa rownowage w strone produktow) -> \\(\\Delta n < 0\\).\n\nReakcja A ma \\(\\Delta n = 0\\) (cisnienie bez wplywu) -> eliminacja.\nPozostaje **C** (\\(\\Delta n = -2\\), wzrost cisnienia przesuwa rownowage w prawo).\n\n### Wynik\n\nJedyna reakcja z \\(\\Delta H < 0\\) **oraz** \\(\\Delta n < 0\\):\n\n\\[\\boxed{\\ce{N2(g) + 3H2(g) <=> 2NH3(g)},\\quad \\Delta H < 0}\\]\n\n## Sposob 2 - weryfikacja przez tabele cech\n\n| Reakcja | \\(\\Delta H\\) | \\(\\Delta n\\) gaz | Wydajnosc rosnie z T? | Wzrost p zwieksza wydajnosc? |\n| A: \\(\\ce{H2 + Cl2 <=> 2HCl}\\) | < 0 | 0 | NIE | NIE |\n| B: \\(\\ce{H2 + I2 <=> 2HI}\\) | > 0 | 0 | TAK | NIE |\n| **C: \\(\\ce{N2 + 3H2 <=> 2NH3}\\)** | **< 0** | **\\(-2\\)** | **NIE** | **TAK** |\n| D: \\(\\ce{2Cl2 + O2 <=> 2Cl2O}\\) | > 0 | \\(-1\\) | TAK | TAK |\n\nTylko **C** ma jednoczesnie spadek wydajnosci z temperatura i wzrost wydajnosci z cisnieniem - dokladnie to pokazuje diagram.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\nZa wybor poprawnej odpowiedzi (**C**) - 1 pkt. Za bledna odpowiedz albo brak odpowiedzi - 0 pkt.\n\nOficjalny klucz CKE: poprawna odpowiedz to **C**.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi sa bledne\n\n| Wariant | Blad |\n| A | \\(\\Delta n = 0\\) - cisnienie nie wplywa na sklad, a diagram pokazuje wplyw cisnienia. |\n| B | \\(\\Delta H > 0\\) - wydajnosc roslaby z temperatura; diagram pokazuje spadek. |\n| D | \\(\\Delta H > 0\\) - jak wyzej, zly znak entalpii. |","image":"img/chemia-2016-maj-matura-rozszerzona/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2016 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 7. (0-1)<br>Spośród reakcji, których równania przedstawiono poniżej, wybierz tę, do której mógłby<br>odnosić się przedstawiony diagram. Zaznacz wybraną odpowiedź.<br>A.<br>H2 (g) + Cl2 (g)  2HCl (g)<br>ΔH &lt; 0<br>B.<br>H2 (g) + I2 (g)  2HI (g)<br>ΔH &gt; 0<br>C.<br>N2 (g) + 3H2 (g)  2NH3 (g)<br>ΔH &lt; 0<br>D.<br>2Cl2 (g) + O2 (g)  2Cl2O (g)<br>ΔH &gt; 0</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 7. (0-1)<br>I Wykorzystanie<br>i tworzenie informacji.<br>IV etap edukacyjny - poziom rozszerzony</p>\n<ol><li>Kinetyka i statyka chemiczna. Zdający:</li></ol>\n<p>4.7) stosuje regułę przekory do jakościowego określenia wpływu<br>zmian temperatury, […] ciśnienia na układ pozostający w stanie<br>równowagi dynamicznej.<br>Schemat punktowania<br>1 p. - za wybór poprawnej odpowiedzi.<br>0 p. - za błędną odpowiedź albo brak odpowiedzi.<br>Poprawna odpowiedź<br>C</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedz: C</h4>\n<p><math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>\\ce</mi><mrow><mi>N</mi><mn>2</mn><mo stretchy=\"false\">&#x00028;</mo><mi>g</mi><mo stretchy=\"false\">&#x00029;</mo><mo>&#x0002B;</mo><mn>3</mn><mi>H</mi><mn>2</mn><mo stretchy=\"false\">&#x00028;</mo><mi>g</mi><mo stretchy=\"false\">&#x00029;</mo><mo>&#x0003C;</mo><mo>&#x0003D;</mo><mo>&#x0003E;</mo><mn>2</mn><mi>N</mi><mi>H</mi><mn>3</mn><mo stretchy=\"false\">&#x00028;</mo><mi>g</mi><mo stretchy=\"false\">&#x00029;</mo></mrow></mrow></math>, <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>H</mi><mo>&#x0003C;</mo><mn>0</mn></mrow></math></p>\n<h4>Sposob 1 - odczyt diagramu: dwie cechy rownowagi</h4>\n<p>Diagram pokazuje, jak zmienia sie stan rownowagi opisanego ukladu. Aby jednoznacznie wskazac reakcje, odczytujemy z niego dwie niezalezne cechy.</p>\n<h5>Cecha 1 - zmiana K (lub wydajnosci) z temperatura -&gt; znak <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>H</mi></mrow></math></h5>\n<p>Reguła przekory (Le Chateliera) dla temperatury:</p>\n<ul><li>wydajnosc/K rosnie ze wzrostem T -&gt; reakcja endotermiczna (<math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>H</mi><mo>&#x0003E;</mo><mn>0</mn></mrow></math>)</li><li>wydajnosc/K maleje ze wzrostem T -&gt; reakcja egzotermiczna (<math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>H</mi><mo>&#x0003C;</mo><mn>0</mn></mrow></math>)</li></ul>\n<p>Z diagramu wynika, ze wraz ze wzrostem temperatury wydajnosc (zawartosc produktu) <strong>maleje</strong> -&gt; <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>H</mi><mo>&#x0003C;</mo><mn>0</mn></mrow></math>.</p>\n<p>Eliminujemy reakcje z <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>H</mi><mo>&#x0003E;</mo><mn>0</mn></mrow></math>: B (<math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>\\ce</mi><mrow><mi>H</mi><mn>2</mn><mo>&#x0002B;</mo><mi>I</mi><mn>2</mn></mrow></mrow></math>) oraz D (<math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>\\ce</mi><mrow><mn>2</mn><mi>C</mi><mi>l</mi><mn>2</mn><mo>&#x0002B;</mo><mi>O</mi><mn>2</mn></mrow></mrow></math>).<br>Zostaja: <strong>A</strong> i <strong>C</strong> (obie <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>H</mi><mo>&#x0003C;</mo><mn>0</mn></mrow></math>).</p>\n<h5>Cecha 2 - wplyw cisnienia na sklad -&gt; znak <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>n</mi></mrow></math> gazu</h5>\n<p><math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>n</mi><mo>&#x0003D;</mo><msub><mi>n</mi><mrow><mi>p</mi><mi>r</mi><mi>o</mi><mi>d</mi><mi>u</mi><mi>k</mi><mi>t</mi><mi>o</mi><mi>w</mi><mo stretchy=\"false\">&#x00028;</mo><mi>g</mi><mo stretchy=\"false\">&#x00029;</mo></mrow></msub><mo>&#x02212;</mo><msub><mi>n</mi><mrow><mi>s</mi><mi>u</mi><mi>b</mi><mi>s</mi><mi>t</mi><mi>r</mi><mi>a</mi><mi>t</mi><mi>o</mi><mi>w</mi><mo stretchy=\"false\">&#x00028;</mo><mi>g</mi><mo stretchy=\"false\">&#x00029;</mo></mrow></msub></mrow></math>:</p>\n<p>| Reakcja | Substraty (gaz) | Produkty (gaz) | <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>n</mi></mrow></math> |<br>| A: <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>\\ce</mi><mrow><mi>H</mi><mn>2</mn><mo>&#x0002B;</mo><mi>C</mi><mi>l</mi><mn>2</mn><mo>&#x0003C;</mo><mo>&#x0003D;</mo><mo>&#x0003E;</mo><mn>2</mn><mi>H</mi><mi>C</mi><mi>l</mi></mrow></mrow></math> | <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mn>1</mn><mo>&#x0002B;</mo><mn>1</mn><mo>&#x0003D;</mo><mn>2</mn></mrow></math> | 2 | 0 |<br>| C: <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>\\ce</mi><mrow><mi>N</mi><mn>2</mn><mo>&#x0002B;</mo><mn>3</mn><mi>H</mi><mn>2</mn><mo>&#x0003C;</mo><mo>&#x0003D;</mo><mo>&#x0003E;</mo><mn>2</mn><mi>N</mi><mi>H</mi><mn>3</mn></mrow></mrow></math> | <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mn>1</mn><mo>&#x0002B;</mo><mn>3</mn><mo>&#x0003D;</mo><mn>4</mn></mrow></math> | 2 | <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mo>&#x02212;</mo><mn>2</mn></mrow></math> |</p>\n<p>Z diagramu wynika, ze <strong>wzrost cisnienia zwieksza wydajnosc</strong> (przesuwa rownowage w strone produktow) -&gt; <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>n</mi><mo>&#x0003C;</mo><mn>0</mn></mrow></math>.</p>\n<p>Reakcja A ma <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>n</mi><mo>&#x0003D;</mo><mn>0</mn></mrow></math> (cisnienie bez wplywu) -&gt; eliminacja.<br>Pozostaje <strong>C</strong> (<math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>n</mi><mo>&#x0003D;</mo><mo>&#x02212;</mo><mn>2</mn></mrow></math>, wzrost cisnienia przesuwa rownowage w prawo).</p>\n<h5>Wynik</h5>\n<p>Jedyna reakcja z <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>H</mi><mo>&#x0003C;</mo><mn>0</mn></mrow></math> <strong>oraz</strong> <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>n</mi><mo>&#x0003C;</mo><mn>0</mn></mrow></math>:</p>\n<div class=\"math-block\"><math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"block\"><mrow><menclose notation=\"box\"><mrow><mi>\\ce</mi><mrow><mi>N</mi><mn>2</mn><mo stretchy=\"false\">&#x00028;</mo><mi>g</mi><mo stretchy=\"false\">&#x00029;</mo><mo>&#x0002B;</mo><mn>3</mn><mi>H</mi><mn>2</mn><mo stretchy=\"false\">&#x00028;</mo><mi>g</mi><mo stretchy=\"false\">&#x00029;</mo><mo>&#x0003C;</mo><mo>&#x0003D;</mo><mo>&#x0003E;</mo><mn>2</mn><mi>N</mi><mi>H</mi><mn>3</mn><mo stretchy=\"false\">&#x00028;</mo><mi>g</mi><mo stretchy=\"false\">&#x00029;</mo></mrow><mo>&#x0002C;</mo><mspace width=\"1em\" /><mi>&#x00394;</mi><mi>H</mi><mo>&#x0003C;</mo><mn>0</mn></mrow></menclose></mrow></math></div>\n<h4>Sposob 2 - weryfikacja przez tabele cech</h4>\n<p>| Reakcja | <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>H</mi></mrow></math> | <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>n</mi></mrow></math> gaz | Wydajnosc rosnie z T? | Wzrost p zwieksza wydajnosc? |<br>| A: <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>\\ce</mi><mrow><mi>H</mi><mn>2</mn><mo>&#x0002B;</mo><mi>C</mi><mi>l</mi><mn>2</mn><mo>&#x0003C;</mo><mo>&#x0003D;</mo><mo>&#x0003E;</mo><mn>2</mn><mi>H</mi><mi>C</mi><mi>l</mi></mrow></mrow></math> | &lt; 0 | 0 | NIE | NIE |<br>| B: <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>\\ce</mi><mrow><mi>H</mi><mn>2</mn><mo>&#x0002B;</mo><mi>I</mi><mn>2</mn><mo>&#x0003C;</mo><mo>&#x0003D;</mo><mo>&#x0003E;</mo><mn>2</mn><mi>H</mi><mi>I</mi></mrow></mrow></math> | &gt; 0 | 0 | TAK | NIE |<br>| <strong>C: <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>\\ce</mi><mrow><mi>N</mi><mn>2</mn><mo>&#x0002B;</mo><mn>3</mn><mi>H</mi><mn>2</mn><mo>&#x0003C;</mo><mo>&#x0003D;</mo><mo>&#x0003E;</mo><mn>2</mn><mi>N</mi><mi>H</mi><mn>3</mn></mrow></mrow></math></strong> | <strong>&lt; 0</strong> | <strong><math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mo>&#x02212;</mo><mn>2</mn></mrow></math></strong> | <strong>NIE</strong> | <strong>TAK</strong> |<br>| D: <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>\\ce</mi><mrow><mn>2</mn><mi>C</mi><mi>l</mi><mn>2</mn><mo>&#x0002B;</mo><mi>O</mi><mn>2</mn><mo>&#x0003C;</mo><mo>&#x0003D;</mo><mo>&#x0003E;</mo><mn>2</mn><mi>C</mi><mi>l</mi><mn>2</mn><mi>O</mi></mrow></mrow></math> | &gt; 0 | <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mo>&#x02212;</mo><mn>1</mn></mrow></math> | TAK | TAK |</p>\n<p>Tylko <strong>C</strong> ma jednoczesnie spadek wydajnosci z temperatura i wzrost wydajnosci z cisnieniem - dokladnie to pokazuje diagram.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<p>Za wybor poprawnej odpowiedzi (<strong>C</strong>) - 1 pkt. Za bledna odpowiedz albo brak odpowiedzi - 0 pkt.</p>\n<p>Oficjalny klucz CKE: poprawna odpowiedz to <strong>C</strong>.</p>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi sa bledne</h4>\n<p>| Wariant | Blad |<br>| A | <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>n</mi><mo>&#x0003D;</mo><mn>0</mn></mrow></math> - cisnienie nie wplywa na sklad, a diagram pokazuje wplyw cisnienia. |<br>| B | <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>H</mi><mo>&#x0003E;</mo><mn>0</mn></mrow></math> - wydajnosc roslaby z temperatura; diagram pokazuje spadek. |<br>| D | <math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"inline\"><mrow><mi>&#x00394;</mi><mi>H</mi><mo>&#x0003E;</mo><mn>0</mn></mrow></math> - jak wyzej, zly znak entalpii. |</p>"}]}